ပဋိပက္ခစကားကို အကျိုးရှိသော ဆွေးနွေးမှုသို့ ပြောင်းခြင်း ညနေခင်းတရားတော်
သာသနာနှစ် ၂၅၇၀ • မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၈ ခု • ဝါခေါင်လဆုတ် ၅ ရက် • ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ •
၂၀၂၆ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂ ရက်
“မျိုးဆက်လွှဲပြောင်းမှုနှင့် ငြိမ်းချမ်းသောအောင်မြင်မှု”
ပဋိပက္ခစကားကို အကျိုးရှိသော ဆွေးနွေးမှုသို့ ပြောင်းခြင်း
ညနေခင်းတရားတော်
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။
ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။
နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ။
စွယ်တော်မြတ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လျက်ရှိသော တပည့်တော် အရှင်ဓမ္မသာမိသည် မြတ်စွာဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏။ တရားတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ သံဃာတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ မိဘနှစ်ပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ဆရာသမားတို့အား ရှိခိုးပါ၏။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီည ဦးဇင်းတို့ ပထမဆုံး မေးခွန်းတစ်ခု မေးကြရအောင်။
အဖေနဲ့သား နှစ်ယောက်လုံး ကောင်းစေချင်နေရင်း ဘာကြောင့် ရန်ဖြစ်ကြသလဲ။
အမေနဲ့သမီး နှစ်ယောက်လုံး မိသားစုကောင်းစေချင်နေရင်း ဘာကြောင့် စကားမခေါ်တော့ကြသလဲ။
တည်ထောင်သူက လုပ်ငန်းမပျက်စေချင်ဘူး။
ဆက်ခံသူကလည်း လုပ်ငန်းပိုတိုးတက်စေချင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် စကားပြောတဲ့အခါ—
“မင်းမဖြစ်နိုင်သေးဘူး”
“အဖေက မလွှတ်တတ်ဘူး”
“ငါ့အတွေ့အကြုံကို မလေးစားဘူး”
“ကျွန်တော့်ကို ဘယ်တော့မှ မယုံဘူး”
ဆိုတာတွေ ဖြစ်လာတယ်။
ကောင်းစေချင်တဲ့စိတ် နှစ်ခုရှိတယ်။
စကားကတော့ တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် နာအောင်ဖြစ်လာတယ်။
ဒါကြောင့် သူတော်ကောင်းတို့…
ကောင်းသောရည်ရွယ်ချက် ရှိရုံနဲ့ ကောင်းသောဆွေးနွေးမှု မဖြစ်သေးဘူး။
နားထောင်တတ်ဖို့လိုတယ်။
အမှန်ကို ခွဲတတ်ဖို့လိုတယ်။
ကိုယ့်မာနကို ကိုယ်မြင်တတ်ဖို့လိုတယ်။
တစ်ဖက်လူရဲ့ နာကျင်မှုကို သိတတ်ဖို့လိုတယ်။
အချိန်သင့်မှာ ပြောတတ်ဖို့လိုတယ်။
အရေးကြီးဆုံးက—
“ငါနိုင်ရမယ်” ဆိုတဲ့စကားဝိုင်းကို “ဦးဇင်းတို့နှစ်ဖက် ဘယ်လိုကောင်းနိုင်မလဲ” ဆိုတဲ့ဆွေးနွေးမှုအဖြစ် ပြန်ပြောင်းတတ်ဖို့လိုတယ်။
ဒီညတရားရဲ့ အဓိကအချက်က အဲဒါပါ။
ကောသမ္ဗီမှာ ရဟန်းတော်တွေ အငြင်းပွားကြတဲ့အကြောင်းကို မြတ်စွာဘုရားရှင် ဟောထားတာရှိတယ်။
အဲဒီအခါ ရဟန်းတော်တွေဟာ အငြင်းပွားတယ်၊ စကားများတယ်၊ တစ်ဦးနဲ့တစ်ဦး နှုတ်ဖြင့်ထိခိုက်ကြတယ်။ တစ်ဖက်က တစ်ဖက်ကို နားလည်အောင် မလုပ်နိုင်ကြသလို တစ်ဖက်စကားကို လက်ခံနားထောင်နိုင်တဲ့အခြေအနေလည်း မရှိကြတော့ဘူး။ မြတ်စွာဘုရားရှင်က ဒီလိုအငြင်းပွားနေချိန်မှာ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်ဖြင့် မေတ္တာထားမှု ရှိသလားလို့ မေးတဲ့အခါ မရှိကြောင်း ဝန်ခံကြတယ်။ ထို့နောက် ချစ်ခင်မှု၊ လေးစားမှု၊ သဟဇာတဖြစ်မှုနဲ့ ညီညွတ်မှုဆီ ပို့ဆောင်တဲ့ အခြေခံတွေကို ဟောတော်မူတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ပဋိပက္ခတစ်ခုမှာ ကြောက်စရာအကောင်းဆုံးအချိန်က ဘယ်အချိန်လဲ။
အသံမြင့်လာတဲ့အချိန်လား။
တစ်ခါတလေ မဟုတ်သေးဘူး။
တစ်ဖက်လူ ဘာပြောနေသလဲ သိချင်စိတ် မရှိတော့တဲ့အချိန် က ပိုကြောက်စရာကောင်းတယ်။
သားက ပြောနေတယ်။
အဖေက နားထောင်နေတယ်။
ဒါပေမဲ့ တကယ်နားထောင်နေတာ မဟုတ်ဘူး။
“သူပြောပြီးတာနဲ့ ငါဘယ်လိုပြန်ချေပမလဲ”
စဉ်းစားနေတာ။
အဖေက ရှင်းပြနေတယ်။
သားကလည်း ခေါင်းညိတ်နေတယ်။
ဒါပေမဲ့ စိတ်ထဲမှာ—
“အရင်လိုပဲ ထိန်းချုပ်တာပါ”
လို့ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ပြီးသား။
ဒီအခါ နားနှစ်ဖက်တော့ ဖွင့်ထားတယ်။
စိတ်တံခါး ပိတ်သွားပြီ။
စိတ်တံခါးပိတ်ရင် ဆွေးနွေးမှု မရှိတော့ဘူး။
နှစ်ဖက်လုံး မိမိအမှုကို မိမိတင်နေတဲ့ တရားရုံးနှစ်ခုလို ဖြစ်သွားတယ်။
တစ်ယောက်က တရားသူကြီးလည်း ကိုယ်။
ရှေ့နေလည်း ကိုယ်။
တရားလိုလည်း ကိုယ်။
တစ်ဖက်လူအတွက် နေရာမကျန်တော့ဘူး။
ဒါကြောင့် ပဋိပက္ခစကားကို ဆွေးနွေးမှုအဖြစ် ပြောင်းချင်ရင် ပထမဆုံး ပြောင်းရမှာ စကားမဟုတ်သေးဘူး။
နားထောင်မယ့်စိတ်ကို ပြန်ဖွင့်ရမယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
မျိုးဆက်လွှဲပြောင်းမှုမှာ အထူးသဖြင့် စကားတစ်ခွန်းကို လူနှစ်ယောက် အဓိပ္ပာယ်နှစ်မျိုး ကြားတတ်တယ်။
တည်ထောင်သူအဖေက—
“ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကို တစ်ခါပြန်စဉ်းစားပါဦး”
ပြောတယ်။
သားကြားတာ—
“မင်းမဖြစ်နိုင်ဘူး”
ဖြစ်သွားနိုင်တယ်။
သားက—
“ဒီစနစ်ကို အသစ်ပြောင်းကြည့်ချင်ပါတယ်”
ပြောတယ်။
အဖေကြားတာ—
“အဖေ့နည်းတွေ အကုန်မကောင်းဘူး”
ဖြစ်သွားနိုင်တယ်။
သမီးက—
“ဒီအပိုင်းကို ကျွန်မကို ကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်ခွင့်ပေးပါ”
ပြောတယ်။
အမေကြားတာ—
“အမေ ဝင်မပါနဲ့”
ဖြစ်သွားတယ်။
အဖြစ်အပျက်တစ်ခုနဲ့ ကိုယ်ကြားလိုက်တဲ့ အဓိပ္ပာယ် မတူနိုင်ဘူး။
ဒါကြောင့် ပဋိပက္ခအချိန်မှာ အလွန်တန်ဖိုးရှိတဲ့စကားတစ်ခွန်း ရှိတယ်။
“မင်းဆိုလိုတာကို ငါနားလည်တာ ဒီလို… ဟုတ်သလား”
ဒါပါပဲ။
အဖေက—
“သားပြောတာ အဖေ့အတွေ့အကြုံကို ပယ်ချတာမဟုတ်ဘဲ ဒီဆုံးဖြတ်ချက်မှာ ကိုယ်ပိုင်တာဝန်ယူချင်တာလား”
မေး။
သားက—
“အဖေပြောတာ ကျွန်တော့်ကို မယုံလို့မဟုတ်ဘဲ ဒီအန္တရာယ်အချက်ကို စိုးရိမ်နေတာလား”
မေး။
အဲဒီလို တစ်ကြိမ်အတည်ပြုလိုက်တာနဲ့ စိတ်က ဖန်တီးထားတဲ့ ရန်သူတစ်ယောက် ပျောက်သွားနိုင်တယ်။
နားလည်ခြင်းက သဘောတူခြင်းမဟုတ်ဘူး။
ဒီစကားကို သတိထားပါ။
တစ်ဖက်လူ ဘာကိုဆိုလိုသလဲ နားလည်နိုင်တယ်။
ပြီးရင် ကိုယ်သဘောမတူနိုင်သေးဘူး။
ဒါလည်း ရတယ်။
အဖေ့စိုးရိမ်မှုကို သားနားလည်နိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ နောက်ဆုံးဆုံးဖြတ်ချက်မှာ မတူနိုင်တယ်။
သားရဲ့လိုအပ်ချက်ကို အဖေနားလည်နိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ အန္တရာယ်ကြီးတဲ့အပိုင်းမှာ အကြံပေးနိုင်တယ်။
နားလည်တာဟာ လက်လျှော့တာမဟုတ်ဘူး။
မှန်ကန်စွာ မတူနိုင်ဖို့ အရင်နားလည်တာ။
ဒီဃနိကာယ် သင်္ဂီတိသုတ်မှာ ပဋိပက္ခအမြစ် ခြောက်မျိုးကို ဖော်ပြထားတယ်။ ဒေါသအငြိုး၊ ထိပါးစော်ကားလိုမှု၊ မနာလိုဝန်တိုမှု၊ လှည့်စားမရိုးသားမှု၊ မကောင်းသောအလိုနဲ့ မှားယွင်းသောအမြင်၊ မိမိအမြင်ကို တင်းတင်းဖမ်းပြီး လွှတ်မပေးနိုင်တဲ့ ခေါင်းမာမှုတို့က လူအများဒုက္ခဖြစ်စေနိုင်တဲ့ ပဋိပက္ခကို မွေးဖွားစေတတ်ကြောင်း ဟောထားတယ်။
ဒီအချက်ကို မျိုးဆက်လွှဲပြောင်းမှုထဲ ပြန်ကြည့်ကြရအောင်။
သားနဲ့အဖေ စကားများတယ်။
“သားမလေးစားလို့”
ပဲလား။
တစ်ခါတလေ အဖေ့အတွင်းမှာ—
“ငါ့အမြင်ပဲ အဆုံးအဖြတ်ဖြစ်ရမယ်”
ဆိုတဲ့ ဖမ်းဆုပ်မှုရှိနိုင်တယ်။
သားဘက်မှာလည်း—
“ငါ့အရည်အချင်းကို အခုသက်သေပြရမယ်”
ဆိုတဲ့မာနရှိနိုင်တယ်။
အမေနဲ့သမီး မတူဘူး။
“အမေက ထိန်းချုပ်လို့”
ပဲလား။
တစ်ဖက်မှာ အမေ့ကြောက်စိတ်ရှိနိုင်တယ်။
“သမီးအမှားလုပ်ရင် မိသားစုထိခိုက်မယ်”
ဆိုတဲ့စိတ်။
သမီးဘက်မှာ—
“ငါ့ဘဝကို ငါ့ဟာငါဆုံးဖြတ်နိုင်မှ ရမယ်”
ဆိုတဲ့ ဖမ်းဆုပ်မှုရှိနိုင်တယ်။
နှစ်ဖက်လုံးမှာ အကြောင်းရှိတယ်။
ဒါကြောင့် ပဋိပက္ခကို ပြင်ရာမှာ—
“သူဘာမှားလဲ” တစ်ခုတည်း မမေးနဲ့။
“ငါ့စိတ်ထဲ ဘာက ဒီပဋိပက္ခကို မီးထိုးပေးနေလဲ” ကိုလည်း မေး။
ဒီမေးခွန်းက ခက်တယ်။
သူများအမှားမြင်ရတာ လွယ်တယ်။
ကိုယ့်မာနမြင်ရတာ ခက်တယ်။
သူ့စကားကြမ်းတာ ကြားရတာ လွယ်တယ်။
ကိုယ့်အတွင်း အနိုင်ယူချင်နေတာ ကြားရတာ ခက်တယ်။
ဒါပေမဲ့ တရားကျင့်ရမယ့်နေရာက အဲဒီခက်တဲ့နေရာပဲ။
ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့…
မျိုးဆက်လွှဲပေးသူဘက်မှာ အလွန်နက်တဲ့ နာကျင်မှုတစ်ခုရှိတတ်တယ်။
ရာထူးပဲ လွှဲပေးနေတာ မဟုတ်ဘူး။
ကိုယ့်ဘဝရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုကို လွှဲပေးနေတာ။
နှစ်ပေါင်းသုံးဆယ်၊ လေးဆယ်—
“ဒီလုပ်ငန်းဟာ ငါ့တာဝန်”
“ဒီမိသားစုကို ငါထိန်း”
“ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကို ငါချ”
ဆိုပြီး နေလာတယ်။
အခု နောက်မျိုးဆက်ကို လွှဲရတယ်။
သိင်္ဂါလသုတ်မှာ မိဘတို့က သားသမီးကို မကောင်းမှုကနေတား၊ ကောင်းရာကို ညွှန်၊ အသက်မွေးပညာသင်ပေးပြီး သင့်တော်တဲ့အချိန်မှာ အမွေလွှဲပေးခြင်းကို မိဘတာဝန်အဖြစ် ဖော်ပြထားတယ်။
ဒါပေမဲ့ တာဝန်ကို သိတာနဲ့ စိတ်က လွှတ်နိုင်ပြီလား။
မလွယ်ဘူး။
ဒါကြောင့် လူငယ်တွေ အကြီးအကဲကို—
“အာဏာမလွှတ်ချင်တဲ့လူ”
တစ်လုံးတည်းနဲ့ မမြင်ကြပါနဲ့။
တစ်ခါတလေ နောက်က ကြောက်စိတ်ရှိတယ်။
“ငါမရှိရင် ဒီအရာ ဘာဖြစ်မလဲ”
တစ်ခါတလေ ဝမ်းနည်းမှုရှိတယ်။
“အခု ငါ့ကို မလိုတော့ဘူးလား”
တစ်ခါတလေ ကိုယ်ပိုင်အဓိပ္ပာယ်ပျောက်သလို ခံစားရတယ်။
ဒီခံစားချက်တွေကို နားလည်ပေးတာက လွှဲမပေးဘဲထားဖို့ ခွင့်ပြုတာ မဟုတ်ဘူး။
လွှဲရမယ့်အချိန် လွှဲရမယ်။
ဒါပေမဲ့ လူ့နှလုံးသားကို သိပြီး လွှဲရမယ်။
နောက်မျိုးဆက်ဘက်မှာလည်း အလွန်နက်တဲ့ဖိအားရှိတယ်။
“ငါအဖေ့အဆင့်ရောက်ရမယ်”
“လူတွေ ငါ့ကို တည်ထောင်သူရဲ့သားဆိုတာထက် ခေါင်းဆောင်အဖြစ် လက်ခံရမယ်”
“အမှားလုပ်ရင် အားလုံးက ‘မင်းအဖေလို မတတ်ဘူး’ ပြောမယ်”
ဒီစိတ်ဖိစီးမှုက လူငယ်ကို ပြင်းထန်စေနိုင်တယ်။
အကြီးအကဲက မေးခွန်းတစ်ခုပဲ မေးတယ်။
သူက—
“ကျွန်တော့်ကို စစ်ဆေးနေပြန်ပြီ”
လို့ ခံစားတယ်။
အကြီးအကဲက အကြံပေးတယ်။
သူက—
“အာဏာပြန်ယူနေတယ်”
လို့ ကြားတယ်။
အဲဒီအချိန်မှာ အကျိုးရှိတဲ့ဆွေးနွေးမှု လုပ်ချင်ရင်—
အကြီးအကဲဘက်က မေးရမယ့်မေးခွန်းက—
“ငါအကြံပေးနေတာလား၊ အာဏာပြန်ယူနေတာလား။”
ဆက်ခံသူဘက်က မေးရမယ့်မေးခွန်းက—
“သူထိန်းချုပ်နေတာလား၊ ငါမမြင်သေးတဲ့အန္တရာယ်ကို ပြောနေတာလား။”
တစ်ခါတလေ အဖြေက ပေါင်းစပ်နေမယ်။
အဲဒီအခါ ပိုရှင်းအောင် ဆွေးနွေး။
အခု စိတ်ကူးထားတဲ့ သင်ကြားရေးဥပမာတစ်ခု ကြည့်ရအောင်။
ဒါဟာ ဖြစ်ရပ်မှန်သမိုင်းမဟုတ်ပါဘူး။
မိသားစုလုပ်ငန်းတစ်ခုရှိတယ်။
ဖခင်က လုပ်ငန်းစတည်ထောင်သူ။
သမီးက နောက်မျိုးဆက်ခေါင်းဆောင်။
ဖခင်က နေ့စဉ်စီမံခန့်ခွဲမှုကို သမီးဆီ လွှဲထားပြီးပြီ။
သမီးက ဌာနတစ်ခုကို အပြောင်းအလဲကြီးလုပ်ချင်တယ်။
ဖခင်စိတ်ပူတယ်။
အစည်းအဝေးမှာ—
“ဒီအလုပ်ကို မလုပ်သင့်ဘူး”
ပြောတယ်။
သမီးက—
“ဒီဆုံးဖြတ်ချက်က ကျွန်မတာဝန်ပါ”
ပြန်ပြောတယ်။
ဖခင်က—
“တာဝန်ဆိုတာ အတွေ့အကြုံရှိမှ ယူလို့ရတယ်”
ပြောတယ်။
သမီးနာတယ်။
“ဒီလိုဆို လွှဲပေးထားတာက အမည်ပဲလား”
ပြန်မေးတယ်။
အဲဒီအချိန် မောင်နှမတွေ၊ ဝန်ထမ်းတွေ အားလုံးရှေ့မှာ စကားများလာတယ်။
ကဲ…
မူလပြဿနာက ဘာလဲ။
ပြောင်းလဲမှုလုပ်သင့်မသင့်။
အခု ဘာဖြစ်သွားလဲ။
ဖခင်ရဲ့ဂုဏ်နဲ့ သမီးရဲ့အာဏာ တိုက်ပွဲ ဖြစ်သွားပြီ။
ဒီအချိန်မှာ ဆွေးနွေးမှုကို ပြန်တည်ချင်ရင် ပထမဆုံး လူနှစ်ယောက်လုံး တစ်ခါတည်း အနိုင်ယူဖို့ ရပ်ရမယ်။
ဖခင်က—
“ကောင်းပြီ။ အခု ဦးဇင်းတို့က မူလကိစ္စထက် အချင်းချင်းပြောပုံပေါ် ရောက်သွားပြီ။ အဖေ့မှာ စိုးရိမ်တဲ့အချက်သုံးခုရှိတယ်။ သမီးဆုံးဖြတ်လိုတဲ့အကြောင်းကို အရင်ပြော။ အဖေမဖြတ်ဘဲ နားထောင်မယ်”
ဆိုနိုင်တယ်။
သမီးကလည်း—
“ကျွန်မက အဖေ့အတွေ့အကြုံကို ပယ်ချချင်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ တာဝန်လွှဲထားတဲ့အပိုင်းမှာ ဆုံးဖြတ်ခွင့်လည်း လိုပါတယ်။ အဖေ့စိုးရိမ်ချက်ကို အရင်နားထောင်မယ်။ ပြီးရင် ကျွန်မမြင်တာ ပြောမယ်”
ဆိုနိုင်တယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
ဒီစကားနဲ့ ပြဿနာ အလိုလိုပြီးသွားသလား။
မပြီးသေးဘူး။
တကယ်လုပ်သင့်မသင့် ဆက်စစ်ရမယ်။
ဒါပေမဲ့ အရေးကြီးတာတစ်ခု ဖြစ်သွားပြီ။
ပြဿနာတစ်ခု ဖြေရှင်းရင်း ဆက်ဆံရေးဒုတိယပြဿနာ မဖန်တီးတော့ဘူး။
ပဋိပက္ခမှာ လူတော်တော်များများ လုပ်မိတာတစ်ခုက—
“မင်းက…”
ဆိုပြီး စတယ်။
“မင်းက မလွှတ်တတ်ဘူး”
“မင်းက တာဝန်မယူဘူး”
“မင်းက နားမထောင်ဘူး”
“မင်းက အမြဲကိုယ်ထင်ရာလုပ်တယ်”
ဒီစကားဟာ ကိစ္စကို မကိုင်တော့ဘူး။
လူတစ်ယောက်ရဲ့ ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးတစ်ခုလုံးကို စစ်ကြောနေပြီ။
အကျိုးရှိတဲ့ဆွေးနွေးမှုမှာ လူနဲ့ အပြုအမူကို ခွဲရတယ်။
“မနေ့က အစည်းအဝေးမှာ ဆုံးဖြတ်ပြီးသားအချက်ကို အဖေက ဌာနတာဝန်ခံဆီ တိုက်ရိုက်ပြန်ပြောင်းခိုင်းလိုက်တယ်။ အဲဒီအခါ ကျွန်မတာဝန်နဲ့ အာဏာ ဘယ်လောက်ရှိသလဲ မရှင်းတော့ဘူး”
ဒီလိုပြော။
ဒီစကားမှာ အဖြစ်အပျက်ရှိတယ်။
အကျိုးဆက်ရှိတယ်။
ဆွေးနွေးလို့ရတယ်။
“အဖေက လုံးဝမလွှတ်တတ်ဘူး”
ဆိုတာနဲ့ မတူဘူး။
တစ်ဖက်မှာ ဖခင်လည်း—
“သမီးက တစ်ခါတလေ ငါ့ကို မလေးစားဘူး”
အစား—
“မနေ့က အန္တရာယ်အချက်မေးတဲ့အခါ ‘ဒါကျွန်မကိစ္စပါ’ လို့ တိုက်ရိုက်ပြောလိုက်တာကို အဖေက နာသွားတယ်။ အဖေက ဆုံးဖြတ်ချက်ပြန်ယူချင်တာမဟုတ်ဘူး။ ဘယ်အခြေအနေမှာ အဖေ့အကြံကို တောင်းမလဲဆိုတာ ရှင်းချင်တယ်”
ပြော။
ဒီလိုဆို ပဋိပက္ခက လူ့အပြစ်တင်မှုကနေ တာဝန်၊ အာဏာ၊ နယ်နိမိတ် အကြောင်း ဆွေးနွေးမှုဖြစ်လာတယ်။
စောဒနာသုတ်မှာ တစ်ပါးသူကို ထောက်ပြလိုသူဟာ မပြောခင် မိမိအတွင်းမှာ အချက်ငါးချက်ထားဖို့ ဟောထားတယ်—
အချိန်သင့်တဲ့အခါ ပြောမယ်။
အမှန်ကို ပြောမယ်။
နူးညံ့စွာ ပြောမယ်။
အကျိုးရှိတာကို ပြောမယ်။
အတွင်းအမုန်းမပါဘဲ မေတ္တာစိတ်နဲ့ ပြောမယ်။
ထောက်ပြခံရသူဘက်မှာလည်း အမှန်နဲ့ စိတ်တည်ငြိမ်မှုမှာ နေရမယ်လို့ ဆိုတယ်။
ဒီငါးချက်ကို အဖေနဲ့သား ဆွေးနွေးရာမှာ သုံးကြည့်။
အဖေ့စကား အမှန် ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ လူအားလုံးရှေ့မှာ ဆူတာ အချိန်နဲ့နေရာ သင့်သလား။
သားရဲ့ ကန့်ကွက်ချက် အကျိုးရှိနိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့—
“အဖေ့အမြင်တွေ ခေတ်မမီတော့ဘူး”
လို့ ပြောတာ နူးညံ့သလား။
အမေ့စိုးရိမ်မှု အမှန်ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ သမီးကို အပြစ်ရှိသလို ခံစားစေဖို့ ပြောတာ မေတ္တာပါသလား။
အဲဒီတော့ ပြောစရာအမှန်ရှိတိုင်း အခုချက်ချင်း ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် ပြောရမယ် မဟုတ်ဘူး။
အဘယရာဇကုမာရသုတ်မှာလည်း အမှန်၊ အကျိုးရှိမှုနဲ့ အချိန်သင့်မှုကို ဆက်စပ်ဟောထားပြီး အဲဒီစကားပြောမှုရဲ့အောက်မှာ သတ္တဝါတို့အပေါ် စာနာမှုရှိကြောင်း ဖော်ပြထားတယ်။
အမှန်ကို မဖုံးနဲ့။
ဒါပေမဲ့—
အမှန်ကို မေတ္တာကင်းတဲ့လက်နက် မလုပ်နဲ့။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီည အလွန်အသုံးဝင်တဲ့ လက်တွေ့နည်းတစ်ခု သင်ယူကြရအောင်။
တစ်ဖက်လူ ပြောပြီးပြီဆိုရင် ကိုယ့်အမြင်ကို ချက်ချင်း မပြောသေးဘဲ—
သူ့စကားကို ကိုယ်နားလည်သလို ပြန်ပြော။
ဥပမာ သားက—
“အဖေ လုပ်ငန်းမပျက်စေချင်လို့ စိုးရိမ်နေတာ နားလည်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ငွေလည်ပတ်မှုနဲ့ အဟောင်းဖောက်သည်တွေ ထိခိုက်မှာ စိုးရိမ်တာ ဟုတ်သလား”
ပြန်မေး။
အဖေက—
“ဟုတ်တယ်”
ဆိုတယ်။
အခုအဖေ့စိတ်မှာ ဘာခံစားရသလဲ။
“ငါ့ကို ကြားတယ်”
ဆိုတဲ့ခံစားချက် တက်လာနိုင်တယ်။
ပြီးမှ သားက—
“ကျွန်တော့်ဘက်က ပြောင်းချင်တာက အဟောင်းကိုဖျက်ချင်လို့ မဟုတ်ပါဘူး။ လက်ရှိစနစ်က ဒီပြဿနာသုံးခုကို ဖြေရှင်းမပေးနိုင်လို့ပါ”
ပြော။
အဖေလည်း နားထောင်ပြီး—
“သားပြောတာ အဖေ့နည်းကို ပယ်ချတာမဟုတ်ဘဲ လက်ရှိပြဿနာကို ဖြေရှင်းချင်တာလို့ နားလည်ရမလား”
ပြန်မေး။
ကဲ…
ဒါက စကားနှေးသွားတယ်။
ဒါပေမဲ့ နားလည်မှု မြန်လာတယ်။
တစ်ခါတလေ ဦးဇင်းတို့ အမြန်ပြောလွန်းလို့ နာရီနှစ်နာရီ ရန်ဖြစ်ရတယ်။
ငါးမိနစ် နားလည်အောင် ပြန်မေးလိုက်ရင် အဲဒီနှစ်နာရီ မလိုတော့ဘူး။
အကျိုးရှိတဲ့ဆွေးနွေးမှုမှာ နောက်တစ်ချက်က—
“ရည်ရွယ်ချက်” နဲ့ “အကျိုးဆက်” ကို ခွဲနားထောင်ရတယ်။
အဖေက—
“ငါက သားကောင်းစေချင်လို့ ပြောတာ”
ဆိုတယ်။
ဟုတ်နိုင်တယ်။
ရည်ရွယ်ချက်က ကောင်းတယ်။
ဒါပေမဲ့ သားမှာ—
“အဖေက ဘယ်တော့မှ ငါ့ကို မယုံဘူး”
ဆိုတဲ့အကျိုးဆက် ဖြစ်နေတယ်။
အဲဒီအခါ အဖေက—
“ငါ့စေတနာကောင်းတာပဲ၊ မင်းခံစားလွန်းတာ”
ဆိုပြီး မပိတ်နဲ့။
ကိုယ့်ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းတာကို သိ။
တစ်ဖက်လူထိခိုက်သွားတာကိုလည်း သိ။
ပြီးရင်—
“အဖေ့စိုးရိမ်ချက်ကို အမိန့်လိုမဖြစ်အောင် ဘယ်လိုပြောရမလဲ”
ပြန်ပြင်။
တစ်ဖက်မှာ သားက—
“ကျွန်တော် လွတ်လပ်စွာတာဝန်ယူချင်တာ”
ဆိုတယ်။
ရည်ရွယ်ချက်က ကောင်းနိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့—
“အဖေ ဝင်မပါနဲ့”
လို့ ပြောလိုက်လို့ အဖေ့စိတ်မှာ—
“ငါ့ကို မလိုတော့ဘူး”
ဖြစ်သွားတယ်။
သားကလည်း—
“ကျွန်တော့်ရည်ရွယ်ချက် အဖေ့ကို ပယ်ချတာမဟုတ်ဘူး။ ဒါပေမဲ့ ပြောပုံကြမ်းသွားတယ်”
လို့ ဝန်ခံနိုင်ရမယ်။
ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းတာက အကျိုးဆက်အားလုံးကို အလိုအလျောက်ကောင်းမသွားစေဘူး။
ဒါကြောင့် နှစ်ခုလုံးကို နားထောင်။
ပဋိပက္ခမှာ အခြားအန္တရာယ်တစ်ခုက အဟောင်းအမှုအားလုံး ဆွဲထုတ်တာ။
ဒီနေ့ လုပ်ငန်းပြဿနာတစ်ခု ပြောနေတယ်။
အဖေက—
“မင်းငယ်ငယ်ကတည်းက ဒီလို”
ပြောတယ်။
သားက—
“အဖေက မနှစ်ကလည်း ဒီလိုလုပ်တာပဲ”
ပြန်တယ်။
အမေက—
“မင်းမင်္ဂလာဆောင်တုန်းကလည်း…”
ဝင်တယ်။
နောက်ဆုံး ရုံးခွဲအသစ်ဖွင့်မဖွင့် စကားက နှစ်နှစ်ဆယ် မိသားစုသမိုင်း ဖြစ်သွားတယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
အဟောင်းပုံစံကို နားလည်ဖို့ တစ်ခါတလေ အတိတ်ကို ပြန်ကြည့်ရတယ်။
ဒါပေမဲ့ အနိုင်ယူဖို့ အတိတ်ကို လက်နက်မလုပ်နဲ့။
ဒီနေ့ကိစ္စကို ဒီနေ့ကိစ္စအဖြစ် ကိုင်တွယ်။
အဟောင်းတစ်ခု သက်ဆိုင်တယ်ဆိုရင်—
“ဒီပုံစံက အရင်ကလည်း နှစ်ကြိမ်ဖြစ်ခဲ့လို့ ဒီနေ့အတွက် စိုးရိမ်တာပါ”
လို့ တိတိကျကျပြော။
“မင်းအမြဲ…”
ဆိုတဲ့ စကားထက် ပိုကောင်းတယ်။
ကိန္တိသုတ်မှာ ချိုးဖောက်မှု၊ ကွဲလွဲမှုဖြစ်လာတဲ့အခါ အလျင်စလိုစွပ်စွဲဖို့ထက် အခြေအနေကို ဆင်ခြင်ပြီး တစ်ဖက်လူကို အကုသိုလ်ကနေ ကုသိုလ်ဘက်သို့ ပြန်တည်နိုင်ဖို့ ရည်ရွယ်ရမယ့်သဘောကို တွေ့ရတယ်။ ပြဿနာပြေလည်ပြီးနောက် မိမိကိုယ်ကို မြှောက်တင်ခြင်း၊ တစ်ဖက်ကို နှိမ့်ချခြင်း မလုပ်ဘဲ ဓမ္မနဲ့အညီ ပြောဖို့လည်း ဖော်ပြထားတယ်။
ဒီအချက်ကို မိသားစုလုပ်ငန်းထဲ ဆင်းကြည့်။
သားမှားတယ်။
အဖေပြင်ပေးတယ်။
ပြီးတော့ တစ်နှစ်လုံး—
“အဲဒီတုန်းက ငါမရှိရင် မင်းသိပြီ”
ဆိုပြီး ပြန်ထုတ်တယ်။
ဒါ ပြုပြင်မှုလား။
တစ်ဖက်လူကို ကိုယ့်အောက်မှာ အမြဲထားဖို့ အမှားကို သုံးနေတာ ဖြစ်လာနိုင်တယ်။
အဖေမှားတယ်။
သားက အမှန်ထောက်ပြတယ်။
အဖေဝန်ခံတယ်။
သားက—
“အခုမှ သိပြီလား”
ဆိုပြီး အဖေ့မျက်နှာရှုံးအောင် လုပ်တယ်။
ဒါလည်း ငြိမ်းချမ်းတဲ့ဆွေးနွေးမှု မဟုတ်ဘူး။
အမှားတစ်ခုကို ပြင်ပြီးပြီဆိုရင်—
ပညာယူ။
လိုအပ်တဲ့တာဝန်ယူမှုထား။
ဒါပေမဲ့ လူတစ်ယောက်ကို အဲဒီအမှားထဲ ထာဝရမချုပ်ထားနဲ့။
သူတော်ကောင်းတို့…
မျိုးဆက်လွှဲပြောင်းမှုမှာ ဆွေးနွေးရမယ့် ပဋိပက္ခအများစုရဲ့ နောက်ကွယ်မှာ “ဘယ်သူဆုံးဖြတ်မလဲ” ဆိုတဲ့မေးခွန်းရှိတယ်။
အကြီးအကဲက—
“လွှဲပေးပြီးပြီ”
ပြောတယ်။
ဒါပေမဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တိုင်း ပြန်ပြင်တယ်။
ဆက်ခံသူက—
“ကျွန်တော့်တာဝန်”
ပြောတယ်။
ဒါပေမဲ့ ပြဿနာကြီးမှ အကြီးအကဲကို ပြောတယ်။
ဒီလိုဆို ယုံကြည်မှုမတည်ဘူး။
ဒါကြောင့် အကျိုးရှိတဲ့ဆွေးနွေးမှုက စိတ်ခံစားချက်ပဲ မပြောသင့်ဘူး။
တာဝန်နဲ့ ဆုံးဖြတ်ခွင့်ကိုလည်း ရှင်းရမယ်။
ဥပမာ—
ဒီအမျိုးအစားဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဆက်ခံသူဆုံးဖြတ်မယ်။
ဒီပမာဏထက်ကြီးရင် တိုင်ပင်မယ်။
အန္တရာယ်ကြီးရင် ချက်ချင်းအသိပေးမယ်။
အကြီးအကဲက အကြံပေးနိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ နေ့စဉ်ဝန်ထမ်းကို တိုက်ရိုက်အမိန့်မပေးတော့ဘူး။
ဒီလို မူရှင်းရင် စကားပဋိပက္ခအများကြီး အလိုလိုလျော့နိုင်တယ်။
ဒါဟာ သုတ်တော်က ခေတ်သစ်အဖွဲ့အစည်းအုပ်ချုပ်မှုနည်းအဖြစ် တိုက်ရိုက်သတ်မှတ်ထားတာမဟုတ်ပါဘူး။
နေ့စဉ်အသုံးချမှုပါ။
ကရုဏာရှိရုံ မလုံလောက်ဘူး။ ရှင်းလင်းမှုလည်းလိုတယ်။
သေဒကသုတ်မှာ မိမိကို စောင့်ရှောက်ရင်း သူတစ်ပါးကို စောင့်ရှောက်ခြင်း၊ သူတစ်ပါးကို စောင့်ရှောက်ရင်း မိမိကိုလည်း စောင့်ရှောက်ခြင်းကို ဟောထားတယ်။ သူတစ်ပါးကို စောင့်ရှောက်ရာမှာ သည်းခံမှု၊ မထိခိုက်စေမှု၊ မေတ္တာနဲ့ စာနာမှုတို့ကို ဖော်ပြထားတယ်။
ပဋိပက္ခမှာ ဒီတရားဟာ အလွန်တန်ဖိုးရှိတယ်။
ကိုယ့်စကားကို ထိန်းတာ—
သူ့ကိုပဲ ကာကွယ်တာမဟုတ်ဘူး။
ကိုယ့်ကို နောင်တကနေ ကာကွယ်တာ။
သူ့ဂုဏ်သိက္ခာကို စောင့်တာ—
သူ့အတွက်ပဲမဟုတ်ဘူး။
မိသားစုယုံကြည်မှုကို ကာကွယ်တာ။
အကြီးအကဲက လူငယ်ကို လူရှေ့မအရှက်ခွဲတာ—
လူငယ်အတွက်ပဲ မဟုတ်ဘူး။
တစ်နေ့ ကိုယ်မရှိတော့တဲ့အခါ အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်မယ့် ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်ရဲ့ စိတ်ကို ကာကွယ်ပေးနေတာ။
လူငယ်က အကြီးအကဲကို—
“ခေတ်မမီတော့ဘူး”
ဆိုပြီး လူရှေ့မဖျက်တာ—
အကြီးအကဲအတွက်ပဲ မဟုတ်ဘူး။
နောက်မျိုးဆက်က ကျေးဇူးသိတတ်တဲ့ယဉ်ကျေးမှုကို ကာကွယ်နေတာ။
ဒါကြောင့်—
ပဋိပက္ခမှာ လူတစ်ယောက်ရဲ့ဂုဏ်ကို စောင့်တာဟာ အမှန်ကို ဖုံးတာမဟုတ်ဘူး။
အမှန်ကို ပြော။
ဒါပေမဲ့ လူကို မဖျက်။
ဓမ္မပဒမှာ အငြိုးကို အငြိုးနဲ့ မချုပ်ငြိမ်းနိုင်ဘဲ အငြိုးမထားခြင်းဖြင့်သာ ငြိမ်းနိုင်ကြောင်း ဟောထားတယ်။
ဒီစကားကို ပဋိပက္ခထဲ ထည့်ကြည့်။
အဖေက စကားနာပြောတယ်။
သားက—
“သူနာအောင် ငါလည်း ပြန်ပြောမယ်”
ဆိုတယ်။
အဖေ ပိုနာတယ်။
နောက်တစ်ခေါက် ပိုပြင်းတယ်။
ပဋိပက္ခဝိုင်း တစ်ပတ်ပြီးတစ်ပတ် လည်တယ်။
ဘယ်သူနိုင်လဲ။
အငြိုးပဲ နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် တစ်ယောက်က စက်ဝိုင်းကို ဖြတ်ရမယ်။
“သူစကားလွန်သွားတယ်။ ငါ့ဘက်က မလွန်ဘူး”
ဒီလို။
အဲဒါ တစ်ဖက်လူကို အမှားမရှိဘူးလို့ ပြောတာ မဟုတ်ဘူး။
အမှားကို ပြော။
လိုအပ်ရင် နယ်နိမိတ်ထား။
ဒါပေမဲ့ နာကျင်မှုကို နာကျင်မှုနဲ့ အတိုးမချ။
ဒီနေရာမှာ ဦးဇင်းတို့ ခေတ်သစ်အင်ဂျင်နီယာပညာကနေ ဥပမာတစ်ခု သုံးကြည့်ရအောင်။
ဒါဟာ ဓမ္မကို သက်သေပြတာမဟုတ်ဘူး။
နားလည်လွယ်ဖို့ ဥပမာပဲ။
တံတားအရှည်ကြီးတွေမှာ အပူ၊ အအေးနဲ့ လှုပ်ရှားမှုကြောင့် အစိတ်အပိုင်းတွေ အနည်းငယ် ချဲ့ကျုံ့ရွေ့လျားနိုင်တယ်။ အဲဒီရွေ့လျားမှုကို လုံးဝမရှိရဘူးဆိုပြီး တင်းတင်းချုပ်ထားတာထက် လိုအပ်တဲ့လှုပ်ရှားမှုကို ခံနိုင်အောင် ဆက်သွယ်နေရာတွေကို ဒီဇိုင်းလုပ်ရတတ်တယ်။
မျိုးဆက်နှစ်ဆက်လည်း ဒီလိုပဲလို့ ဥပမာအားဖြင့် စဉ်းစားကြည့်။
အမြင်ကွဲမှု အနည်းငယ်ရှိမယ်။
နည်းလမ်းကွဲမယ်။
အချိန်ကာလကွဲမယ်။
အားလုံးကို—
“တစ်ပုံစံတည်းဖြစ်ရမယ်”
ဆိုပြီး တင်းတင်းဖမ်းရင် ဆက်ဆံရေးမှာ အက်ကွဲနိုင်တယ်။
တစ်ဖက်မှာ—
“မင်းဟာမင်း၊ ငါဟာငါ”
ဆိုပြီး ဆက်သွယ်မှုမရှိရင်လည်း လက်ဆင့်ကမ်းမှု မဖြစ်ဘူး။
လိုတာက—
ကွာခြားမှုကို လက်ခံနိုင်တဲ့နေရာ၊ တစ်ချိန်တည်းမှာ တာဝန်နဲ့တန်ဖိုးကို ချိတ်ဆက်ထားနိုင်တဲ့ ဆက်သွယ်မှု။
အဲဒါကို ဆွေးနွေးမှုက ဖန်တီးပေးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု ဒီညအတွက် လက်တွေ့သုံးလို့ရတဲ့ ဆွေးနွေးမှုလမ်းကြောင်း တစ်ခု မှတ်ကြရအောင်။
အရင်ဆုံး—
နားထောင်
တစ်ဖက်လူကို စကားပြီးအောင် ပြောခွင့်ပေး။
မချေပသေးနဲ့။
ပြန်ပြောပြ
“မင်းပြောတာကို ငါနားလည်တာ ဒီလိုဟုတ်လား”
ပြန်စစ်။
အမှန်ခွဲ
အဖြစ်မှန် ဘာလဲ။
အထင် ဘာလဲ။
ခံစားချက် ဘာလဲ။
ခွဲ။
အကျိုးတူ ရှာ
“ဦးဇင်းတို့နှစ်ဖက်လုံး ဘာကို ကာကွယ်ချင်တာလဲ”
မေး။
လုပ်ငန်းတည်တံ့မှုလား။
မိသားစုညီညွတ်မှုလား။
ဆက်ခံသူရင့်ကျက်မှုလား။
အကြီးအကဲဂုဏ်သိက္ခာလား။
ဆုံးဖြတ်ခွင့် ရှင်း
ဒီကိစ္စကို ဘယ်သူဆုံးဖြတ်မလဲ။
ဘယ်နေရာမှာ တိုင်ပင်မလဲ။
ဘယ်အခြေအနေမှာ ပြန်တင်ပြမလဲ။
လုပ်ဆောင်ချက် သတ်မှတ်
ဘယ်သူ ဘာလုပ်မယ်။
ဘယ်အချိန်ပြီးမယ်။
ပြန်စစ်
အပတ်တစ်ပတ်၊ လတစ်လနောက်—
အလုပ်ဖြစ်သလား ပြန်ကြည့်။
ဒီလိုဆို ဆွေးနွေးမှုက စကားနဲ့တင် မပြီးဘူး။
ပြောင်းလဲမှုရှိလာတယ်။
ပထမလက်တွေ့အဆင့် — ပဋိပက္ခစကားကို “လူ” ကနေ “ကိစ္စ” ဆီ ပြန်ရွှေ့ပါ။
“အဖေ မလွှတ်တတ်ဘူး”
အစား—
“လွှဲထားတဲ့ ဆုံးဖြတ်ခွင့်နဲ့ အကြံပေးခွင့် ဘယ်နေရာမှာ ခွဲမလဲ ရှင်းချင်ပါတယ်”
ပြော။
ဒုတိယ — တစ်ဖက်လူစကားကို သူသဘောတူတဲ့အထိ ပြန်အတည်ပြုပါ။
သူ—
“ဟုတ်တယ်၊ ငါဆိုလိုတာ အဲဒါ”
ပြောနိုင်မှ ကိုယ့်အမြင်ပြော။
တတိယ — “အမြဲ၊ ဘယ်တော့မှ” ဆိုတဲ့စကား လျှော့ပါ။
ဒီဖြစ်ရပ်ကို တိတိကျကျပြော။
စတုတ္ထ — စကားနာလာရင် မူလမေးခွန်းကို ပြန်မေးပါ။
“ဦးဇင်းတို့ အခုတကယ် ဖြေရှင်းရမယ့်အရာ ဘာလဲ”
ပဉ္စမ — အကြီးအကဲအကြံနဲ့ အမိန့်ကို ခွဲပါ။
“ဒါအဖေ့အကြံပါ”
“ဒါအရေးပေါ်မဖြစ်မနေလိုက်နာရမယ့်အချက်ပါ”
ရှင်း။
ဆဋ္ဌမ — ဆက်ခံသူဘက်က အသိပေးမှုကို မပျောက်ပါစေနဲ့။
ကိုယ့်မှာဆုံးဖြတ်ခွင့်ရှိတယ်ဆိုပြီး အရေးကြီးတာတွေ မဖုံးနဲ့။
ယုံကြည်မှုရဖို့ ရိုးသားတဲ့သတင်းစီးဆင်းမှုလိုတယ်။
သတ္တမ — မိသားစုဝင်တွေကို ဘက်မရွေးခိုင်းပါနဲ့။
အဖေနဲ့သားမတူတာကို ဝန်ထမ်းတွေ၊ မောင်နှမတွေကြား ဘက်စုမလုပ်နဲ့။
အဋ္ဌမ — လူရှေ့မှာ မျက်နှာရှုံးစေမယ့်ပြုပြင်မှုကို လိုအပ်မှသာလုပ်ပါ။
သီးသန့်ပြောလို့ရတဲ့ကိစ္စ သီးသန့်ပြော။
နဝမ — အမှားဝန်ခံလာရင် အနိုင်မယူပါနဲ့။
“အခုမှသိပြီလား”
ဆိုပြီး မထိုးနဲ့။
ဝန်ခံမှုကို ပြုပြင်လမ်းအဖြစ် သုံး။
ဒသမ — ဆွေးနွေးမှုတိုင်းမှာ “နောက်တစ်ဆင့်” ရှိပါစေ။
စကားချိုသွားတာနဲ့ မပြီးပါနဲ့။
ဘာလုပ်မယ် ရှင်း။
ဒီတစ်ပတ် လက်တွေ့လေ့ကျင့်ကြမယ်ဆိုရင်—
ပထမနေ့ — မျိုးဆက်တစ်ဆက်ရဲ့ အကြောင်းကို မဖြတ်ဘဲ နားထောင်တဲ့နေ့။
အကြီးအကဲဖြစ်ရင် လူငယ်တစ်ယောက်ကို မေး—
“အခုလုပ်ငန်းအတွက် အကြီးဆုံးအခွင့်အရေးနဲ့ အကြီးဆုံးစိုးရိမ်မှု ဘာလဲ”
ပြီးရင် အရင်မပြင်နဲ့။
နားထောင်။
လူငယ်ဖြစ်ရင် အကြီးအကဲကို မေး—
“ဒီလုပ်ငန်းမှာ အခက်ဆုံးကာလတုန်းက ဘာသင်ယူခဲ့လဲ”
နားထောင်။
ဒုတိယနေ့ — အပြစ်တင်စကားကို လိုအပ်ချက်စကားအဖြစ် ပြောင်းတဲ့နေ့။
“အဖေ မယုံဘူး”
အစား—
“ကျွန်တော့်ကို တာဝန်ယူနိုင်ဖို့ ဒီအပိုင်းမှာ ကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်ခွင့် လိုပါတယ်”
လို့ ပြောင်း။
“သား မလေးစားဘူး”
အစား—
“အရေးကြီးတဲ့ဆုံးဖြတ်ချက်တွေမှာ မလုပ်ခင် အချက်အလက်မျှဝေပေးစေချင်တယ်”
ပြောင်း။
တတိယနေ့ — ပြန်ပြောပြတဲ့နေ့။
တစ်ဖက်လူပြောပြီးရင်—
“ငါနားလည်တာ ဒီလို…”
ဆိုပြီး တစ်ကြိမ်ပြန်အတည်ပြု။
စတုတ္ထနေ့ — ဆုံးဖြတ်ခွင့်ရှင်းတဲ့နေ့။
မိသားစု သို့မဟုတ် အဖွဲ့မှာ မကြာခဏရန်ဖြစ်တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုရွေး။
ဘယ်သူဆုံးဖြတ်။
ဘယ်သူအကြံပေး။
ဘယ်သူသိရမယ်။
ရှင်း။
ပဉ္စမနေ့ — စကားဟောင်းတစ်ခွန်းကို ပြန်ကုစားတဲ့နေ့။
“မင်းမဖြစ်နိုင်ဘူး”
“အဖေဘာမှမသိတော့ဘူး”
စတဲ့ အရင်ကပြောခဲ့တဲ့နာစရာစကားတစ်ခုရှိရင်—
“ဒီစကားကို ပြောမိတာ မသင့်ဘူး”
လို့ ရိုးသားစွာ ပြန်ပြင်။
ဆဋ္ဌမနေ့ — အတူတူထိန်းချင်တဲ့ တန်ဖိုးသုံးခု ရေးတဲ့နေ့။
ဥပမာ—
ရိုးသားမှု။
မိသားစုမကွဲခြင်း။
လုပ်ငန်းတည်တံ့မှု။
နောက်မျိုးဆက်ရင့်ကျက်မှု။
ဝန်ထမ်းတရားမျှတမှု။
နှစ်ဖက်သဘောတူတဲ့ သုံးခုရေး။
ပဋိပက္ခတက်လာရင် အဲဒီတန်ဖိုးဆီ ပြန်လာ။
သတ္တမနေ့ — အနိုင်ရှုံးမဟုတ်ဘဲ ပညာရခဲ့သလား ပြန်ကြည့်တဲ့နေ့။
ဒီတစ်ပတ်မှာ—
ဘယ်စကားကို နားထောင်နိုင်ခဲ့လဲ။
ဘယ်စကားမှာ မာနဝင်သွားလဲ။
ဘယ်အချက်ကို အကြီးအကဲဆီက သင်ယူခဲ့လဲ။
ဘယ်အချက်ကို လူငယ်ဆီက သင်ယူခဲ့လဲ။
ဘယ်ကိစ္စမှာ တာဝန်ပိုရှင်းလာလဲ။
ရေးပါ။
ပြီးရင် ကိုယ့်ကို မေး—
“ငါအနိုင်လိုချင်သလား၊ အတူတူကောင်းချင်သလား။”
သူတော်ကောင်းတို့…
မျိုးဆက်လွှဲပြောင်းမှုမှာ အောင်မြင်မှုဆိုတာ ဘာလဲ။
သားက အဖေ့ထက် ပိုအမြတ်ရတာလား။
အဲဒါက အောင်မြင်မှုတစ်မျိုး ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ အဖေနဲ့သား စကားမခေါ်တော့ဘူးဆိုရင်?
မိသားစုအတွက် ငြိမ်းချမ်းသောအောင်မြင်မှုလား။
အမေက သမီးကို လုပ်ငန်းအကုန်လွှဲပေးတယ်။
ဒါပေမဲ့—
“သူ့ဆီမသွားနဲ့၊ မင်းအမေပြောတာလုပ်”
ဆိုပြီး ဝန်ထမ်းတွေကို နောက်ကွယ်မှာ ညွှန်နေတယ်။
စာရွက်ပေါ် လွှဲပြီ။
စိတ်ထဲ မလွှဲသေးဘူး။
ငြိမ်းချမ်းသလား။
တစ်ဖက်မှာ သမီးက လုပ်ငန်းရပြီးတာနဲ့—
“အဟောင်းလူတွေအားလုံး မလိုဘူး”
ဆိုပြီး အကြီးအကဲရဲ့ဂုဏ်သိက္ခာကို ဖျက်တယ်။
ဒါလည်း ငြိမ်းချမ်းတဲ့ဆက်ခံမှု မဟုတ်ဘူး။
ငြိမ်းချမ်းသောအောင်မြင်မှုဆိုတာ လူတစ်ယောက်နေရာတစ်ယောက်ယူတာထက် ပိုနက်တယ်။
အာဏာလွှဲနိုင်ရမယ်။
ပညာလွှဲနိုင်ရမယ်။
ယုံကြည်မှုလွှဲနိုင်ရမယ်။
ရိုးသားစွာ သဘောမတူနိုင်တဲ့ ယဉ်ကျေးမှုလည်း လွှဲနိုင်ရမယ်။
အခု ဒီညတရားရဲ့ အနှစ်သာရကို သစ္စာလေးပါးဆီ ပြန်ဆင်းကြရအောင်။
ဒုက္ခသစ္စာ။
မျိုးဆက်ဟောင်းနဲ့ မျိုးဆက်သစ် စကားမခေါ်တော့ရတာ ဒုက္ခ။
အောင်မြင်တဲ့မိသားစုဖြစ်ပေမဲ့ အမွေခွဲချိန် မောင်နှမကွဲတာ ဒုက္ခ။
အကြီးအကဲက နောက်မျိုးဆက်ကို မယုံရတာ ဒုက္ခ။
နောက်မျိုးဆက်က အမြဲစစ်ဆေးခံနေရသလို ခံစားရတာ ဒုက္ခ။
အစည်းအဝေးတိုင်း ရန်ဖြစ်မှာစိုးရတာ ဒုက္ခ။
အမှန်ပြောလိုက်ရင် မိသားစုကွဲမှာစိုးလို့ တိတ်နေရတာ ဒုက္ခ။
အမြတ်တက်ပေမဲ့ ယုံကြည်မှုကျတာ ဒုက္ခ။
လုပ်ငန်းဆက်သွားပေမဲ့ မေတ္တာမဆက်သွားတာ ဒုက္ခ။
ဒီဒုက္ခကို မဖုံးကြပါနဲ့။
သမုဒယသစ္စာ။
လက်တွေ့အကြောင်းတွေရှိတယ်။
တာဝန်မရှင်းတာ။
အာဏာမရှင်းတာ။
သတင်းမမျှဝေတာ။
အမွေစီမံချက်မရှိတာ။
အကြံပေးသူနဲ့ ဆုံးဖြတ်သူမခွဲတာ။
ဒါတွေကို လက်တွေ့ပြင်ရမယ်။
ဒါပေမဲ့ အတွင်းမှာလည်း—
“ငါမှန်ရမယ်”
ဆိုတဲ့ဖမ်းဆုပ်မှု။
“ငါ့ကို လေးစားရမယ်”
ဆိုတဲ့တဏှာ။
“ငါ့ကို ယုံရမယ်”
ဆိုတဲ့တောင်းဆိုမှု။
“ငါတည်ဆောက်ထားတာ ငါ့နည်းအတိုင်းပဲ ဖြစ်ရမယ်”
ဆိုတဲ့စွဲမှု။
“အခုငါ့ခေတ်ဆိုတာ ပြရမယ်”
ဆိုတဲ့မာန။
အငြိုး။
မနာလိုမှု။
ကိုယ့်အမြင်ကို မလွှတ်နိုင်မှု။
ဒါတွေက ပဋိပက္ခမီးကို ထပ်ထည့်တယ်။
နိရောဓသစ္စာ။
တစ်ဖက်လူကို အနိုင်ယူလိုစိတ် နည်းသွားတဲ့အခါ နားထောင်နိုင်လာတယ်။
“ငါ့စကားပဲ မှန်ရမယ်”
ဆိုတဲ့ဖမ်းဆုပ်မှု လျော့တဲ့အခါ—
“မင်းပြောတာထဲမှာ အမှန်ရှိတယ်”
လို့ ဝန်ခံနိုင်လာတယ်။
“ငါ့အာဏာပျောက်မယ်”
ဆိုတဲ့ကြောက်စိတ် နည်းလာရင် အချိန်တန် လက်လွှတ်နိုင်လာတယ်။
“ငါ့ကို သက်သေပြရမယ်”
ဆိုတဲ့မာန နည်းလာရင် လူငယ်က အတွေ့အကြုံကို နားထောင်နိုင်လာတယ်။
အငြိုးနည်းလာရင် အဟောင်းအမှုကို လက်နက်မလုပ်တော့ဘူး။
စကားမီး အေးလာတယ်။
ဒီအေးချမ်းမှုကို နိရောဓသစ္စာအပြည့်အစုံနဲ့ တန်းတူမပြောရပါဘူး။
နိရောဓသစ္စာဟာ တဏှာချုပ်ငြိမ်းရာ၊ ကိလေသာချုပ်ငြိမ်းရာ၊ လွတ်မြောက်ရာကို ညွှန်တယ်။
ဒါပေမဲ့ နေ့စဉ်ဘဝမှာ တဏှာနောက် ချက်ချင်းမလိုက်နိုင်တဲ့ အခိုက်အတန့်က အပူလျော့ခြင်းကို စတင်သင်ပေးတယ်။
မဂ္ဂသစ္စာ။
မှန်ကန်တဲ့အမြင်နဲ့—
အမြင်မတူသူကို ရန်သူမမြင်။
အကြီးအကဲကို အဟောင်းလူလို့ မပယ်။
လူငယ်ကို မရင့်ကျက်သူလို့ အမြဲတံဆိပ်မကပ်။
မှန်ကန်တဲ့ရည်ရွယ်ချက်နဲ့—
အနိုင်ယူဖို့မဟုတ်ဘဲ နှစ်ဖက်အကျိုးအတွက် ဆွေးနွေး။
မှန်ကန်တဲ့စကားနဲ့—
အချိန်သင့်၊ အမှန်၊ နူးညံ့၊ အကျိုးရှိ၊ မေတ္တာပါအောင် ပြော။
အမှန်နဲ့ အကျိုးရှိတဲ့စကားကိုတောင် သင့်တော်တဲ့အချိန်ကို သိပြီး ပြော။
မှန်ကန်တဲ့အပြုအမူနဲ့—
လူရှေ့အရှက်မခွဲ။
အောက်ကလူကို ဘက်မရွေးခိုင်း။
အကြီးအကဲဂုဏ်ကိုလည်း မဖျက်။
ဆက်ခံသူရဲ့ တာဝန်ကိုလည်း မဖျက်။
မှန်ကန်တဲ့အသက်မွေးမှုနဲ့—
ငွေ၊ အာဏာ၊ ပိုင်ဆိုင်မှုအတွက် မရိုးသားတဲ့စကား မသုံး။
မှန်ကန်တဲ့အားထုတ်မှုနဲ့—
ပဋိပက္ခအမြစ်ပေါ်လာရင် လျော့အောင်လုပ်။
ဒေါသကို ထပ်မကျွေး။
အငြိုးကို မမွေး။
မှန်ကန်တဲ့သတိနဲ့—
စကားပြောနေစဉ်—
“အခုငါ နားထောင်နေသလား၊ ပြန်ချေပဖို့ပဲစောင့်နေတာလား”
သိ။
“အခုအမှန်ကို ရှာနေတာလား၊ ကိုယ့်မျက်နှာကာကွယ်နေတာလား”
သိ။
တည်ငြိမ်တဲ့စိတ်နဲ့—
တစ်ဖက်လူပြောတာကြောင့် ကိုယ့်စိတ်ကို ချက်ချင်းမပျက်စေဘဲ အမှန်ကို စစ်နိုင်အောင် လေ့ကျင့်။
ဒီလိုမှ မဂ္ဂအကျင့်ဟာ ဘုရားခန်းထဲမှာပဲ မကျန်တော့ဘူး။
အဖေနဲ့သားဆွေးနွေးတဲ့စားပွဲမှာ ရှိလာမယ်။
အမေနဲ့သမီး လက်ဆင့်ကမ်းတဲ့နေ့မှာ ရှိလာမယ်။
မောင်နှမအမွေခွဲတဲ့နေရာမှာ ရှိလာမယ်။
ကုမ္ပဏီဘုတ်အဖွဲ့မှာ ရှိလာမယ်။
ဒါမှ ဓမ္မဟာ ဘဝထဲဝင်လာတာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီည တစ်ချက်ပဲ မှတ်သွားမယ်ဆိုရင် ဒီစကားကို မှတ်ပါ။
ပဋိပက္ခမှာ လူတစ်ယောက်ကို အနိုင်ယူလိုက်လို့ မိသားစုရှုံးသွားရင် အဲဒါ အောင်မြင်မှုမဟုတ်ဘူး။
အကြီးအကဲတို့…
နောက်မျိုးဆက်ရဲ့ မတူတဲ့အသံကို မလေးစားမှုလို့ ချက်ချင်းမမြင်ကြပါနဲ့။
တစ်ခါတလေ ကိုယ်မမြင်တဲ့အနာဂတ်ကို သူတို့မြင်နိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ အတွေ့အကြုံကနေ မြင်တဲ့အန္တရာယ်ရှိရင်လည်း တိတ်မနေကြပါနဲ့။
အချိန်သင့်၊ အမှန်၊ နူးညံ့၊ အကျိုးရှိ၊ မေတ္တာနဲ့ ပြောနိုင်ကြပါစေ။
အချိန်တန်လျှင် အမွေ၊ တာဝန်နဲ့ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို သင့်တော်စွာ လွှဲပေးနိုင်ကြပါစေ။
ဆက်ခံသူတို့…
လွတ်လပ်မှုကို ကျေးဇူးမဲ့မှုနဲ့ မရောကြပါနဲ့။
အကြီးအကဲရဲ့အမြင်အားလုံး လက်ခံဖို့မလိုပေမဲ့ နားထောင်ဖို့ ရင့်ကျက်နိုင်ကြပါစေ။
“အခုခေတ် မတူတော့ဘူး”
ဆိုပြီး အတိတ်ကပညာအားလုံး မပယ်ကြပါနဲ့။
အသစ်ကိုယူ။
ကောင်းတဲ့အဟောင်းကို ထိန်း။
ပြောင်းရမယ့်အရာကို ရိုသေလေးစားစွာ ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
မိဘနဲ့သားသမီးတို့…
“မင်းအမြဲဒီလို”
“အဖေဘယ်တော့မှ နားမလည်ဘူး”
ဆိုတဲ့တံခါးပိတ်စကားတွေ လျော့နိုင်ကြပါစေ။
တစ်ဖက်လူ ဘာဆိုလိုသလဲ အရင်ပြန်မေးနိုင်ကြပါစေ။
မိသားစုလုပ်ငန်းများ…
လက်ဆင့်ကမ်းရာမှာ စာချုပ်ပဲ မလွှဲကြပါနဲ့။
နားထောင်တတ်တဲ့ယဉ်ကျေးမှုကို လွှဲပေးနိုင်ကြပါစေ။
အမှန်ပြောရဲတဲ့ယဉ်ကျေးမှုကို လွှဲပေးနိုင်ကြပါစေ။
အကြီးအကဲကို ရိုသေသလို ဆက်ခံသူရဲ့ တာဝန်ကိုလည်း ရိုသေတဲ့ယဉ်ကျေးမှု လွှဲပေးနိုင်ကြပါစေ။
မိမိကို စောင့်ရှောက်ရင်း သူတစ်ပါးကိုလည်း စောင့်ရှောက်နိုင်ကြပါစေ။
သူတစ်ပါးကို စောင့်ရှောက်ရာမှာ သည်းခံမှု၊ မထိခိုက်စေမှု၊ မေတ္တာနဲ့ စာနာမှုတို့ တိုးပွားကြပါစေ။
မျက်နှာချင်းဆိုင်မှာ မေတ္တာရှိကြပါစေ။
နောက်ကွယ်မှာလည်း မေတ္တာရှိကြပါစေ။
ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်တို့နဲ့ အချင်းချင်း ချစ်ခင်လေးစားမှုကို ကာကွယ်နိုင်ကြပါစေ။
သဟဇာတဖြစ်မှုနဲ့ ညီညွတ်မှုကို တည်ဆောက်နိုင်ကြပါစေ။
အကြီးအကဲမှားတဲ့အခါ—
“ငါအကြီးပဲ”
ဆိုပြီး အမှန်ကို မဖုံးကြပါနဲ့။
ဆက်ခံသူမှားတဲ့အခါ—
“မင်းကို လွှဲပေးတာ မှားတယ်”
လို့ လူတစ်ယောက်လုံးကို မဖျက်ကြပါနဲ့။
အမှားကို အမှားအဖြစ် ကိုင်တွယ်နိုင်ကြပါစေ။
လူကို ကောင်းရာပြန်တည်နိုင်အောင် ကူညီနိုင်ကြပါစေ။
အငြိုးကို အငြိုးနဲ့ မတိုးကြပါနဲ့။
နာကျင်မှုကို နာကျင်မှုနဲ့ မဆပ်ကြပါနဲ့။
ရန်ကို ရန်နဲ့ ပြန်တိုးမယ့်လမ်းကနေ ထွက်နိုင်ကြပါစေ။
ဒုက္ခကို သိနိုင်ကြပါစေ။
အာဏာလွှတ်ရခက်တဲ့ ဒုက္ခကို သိနိုင်ကြပါစေ။
မယုံကြည်ခံရသလို ခံစားရတဲ့ဒုက္ခကို သိနိုင်ကြပါစေ။
မလေးစားခံရသလို ခံစားရတဲ့ဒုက္ခကို သိနိုင်ကြပါစေ။
မိသားစုအောင်မြင်နေသော်လည်း နှလုံးသားကွဲနေရတဲ့ဒုက္ခကို သိနိုင်ကြပါစေ။
ဒီဒုက္ခကို အားပေးနေတဲ့—
“ငါမှန်ရမယ်”
“ငါနိုင်ရမယ်”
“ငါ့နည်းပဲ ဆက်ရမယ်”
“ငါ့ခေတ်ဆိုတာ ပြရမယ်”
ဆိုတဲ့ တဏှာ၊ မာန၊ ဖမ်းဆုပ်မှုတွေကို မြင်နိုင်ကြပါစေ။
ဒေါသနဲ့ အငြိုးကို ပဋိပက္ခအမြစ်အဖြစ် သိနိုင်ကြပါစေ။
မိမိအမြင်ကို လက်မလွှတ်နိုင်တဲ့ ခေါင်းမာစိတ်ကို သိနိုင်ကြပါစေ။
မြင်လာသလောက် လျော့နိုင်ကြပါစေ။
လျော့လာသလောက် နားထောင်နိုင်ကြပါစေ။
နားထောင်လာသလောက် နားလည်နိုင်ကြပါစေ။
နားလည်လာသလောက် အမှန်ကို ပိုရှင်းစွာ မြင်နိုင်ကြပါစေ။
အမှန်မြင်လာသလောက် မာနလျော့နိုင်ကြပါစေ။
ဖမ်းဆုပ်မှုတို့ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိရောဓသစ္စာကို ထိုးထွင်းသိမြင်နိုင်ကြပါစေ။
ထိုချုပ်ငြိမ်းရာသို့ ဦးတည်သော မဂ္ဂလမ်းကို—
မိမိတို့၏ စကားထဲမှာ၊
နားထောင်မှုထဲမှာ၊
သဘောမတူမှုထဲမှာ၊
လက်လွှတ်မှုထဲမှာ၊
တာဝန်ယူမှုထဲမှာ၊
မိသားစုဘဝထဲမှာ၊
လုပ်ငန်းဘဝထဲမှာ၊
မျိုးဆက်လွှဲပြောင်းမှုထဲမှာ
လက်တွေ့ကျင့်သုံးနိုင်ကြပါစေ။
သတ္တဝါအားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ချမ်းသာကြပါစေ။
အမြင်မတူသော်လည်း အမုန်းမဖြစ်ကြပါစေနဲ့။
စကားခက်သော်လည်း သီလမပျက်ကြပါစေနဲ့။
အမှန်ပြောသော်လည်း မေတ္တာမပျောက်ကြပါစေနဲ့။
နားထောင်သော်လည်း အမှန်ကို မစွန့်ကြပါနဲ့။
အာဏာရှိသော်လည်း တစ်ဖက်လူ့ဂုဏ်သိက္ခာကို မဖျက်ကြပါနဲ့။
လွတ်လပ်ခွင့်ရသော်လည်း ကျေးဇူးသိမှု မပျောက်ကြပါနဲ့။
ပဋိပက္ခစကားကို အကျိုးရှိသောဆွေးနွေးမှုအဖြစ် ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
“မင်းမှားတယ်” ဆိုတဲ့နေရာက “ဘာဖြစ်ခဲ့သလဲ” ဆီ ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
“ငါနိုင်ရမယ်” ဆိုတဲ့နေရာက “ဦးဇင်းတို့နှစ်ဖက် ဘယ်လိုကောင်းမလဲ” ဆီ ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
“ငါ့ကို နားလည်ရမယ်” ဆိုတဲ့နေရာက “ငါလည်း သူ့ကို နားလည်ကြည့်မယ်” ဆီ ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
မျိုးဆက်ဟောင်း၏ အတွေ့အကြုံသည် မာနအဖြစ် မကျန်ဘဲ ပညာအဖြစ် လွှဲပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
မျိုးဆက်သစ်၏ စွမ်းအားသည် ရိုင်းပျမှုအဖြစ် မထွက်ဘဲ တာဝန်ယူမှုအဖြစ် ပေါ်ထွက်နိုင်ကြပါစေ။
ပစ္စည်းဥစ္စာများ လက်ဆင့်ကမ်းရာမှာ မိသားစုမကွဲကြပါစေနဲ့။
လုပ်ငန်းအောင်မြင်မှု လက်ဆင့်ကမ်းရာမှာ ယုံကြည်မှုမပျောက်ကြပါစေနဲ့။
ရာထူးပြောင်းသော်လည်း မေတ္တာမပြောင်းကြပါစေနဲ့။
ဆုံးဖြတ်သူပြောင်းသော်လည်း သီလမပြောင်းကြပါစေနဲ့။
နည်းလမ်းပြောင်းသော်လည်း ရိုးသားမှုမပြောင်းကြပါစေနဲ့။
ထိုသို့—
မျိုးဆက်ဟောင်း၏ပညာ၊
မျိုးဆက်သစ်၏စွမ်းအား၊
နှစ်ဖက်၏နားထောင်မှု၊
နှစ်ဖက်၏မေတ္တာ၊
နှစ်ဖက်၏တာဝန်ယူမှု
တို့ ပေါင်းစပ်လျက် ငြိမ်းချမ်းသောအောင်မြင်မှု အဖြစ် လက်ဆင့်ကမ်းနိုင်ကြပါစေ။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
အကိုးအကားကျမ်းများ
မဇ္ဈိမနိကာယ်၊ ကောသမ္ဗိယသုတ် — အငြင်းပွားမှု၊ နှုတ်ဖြင့် အချင်းချင်းထိခိုက်မှု၊ အပြန်အလှန်နားမထောင်နိုင်မှုနှင့် ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်မေတ္တာအပေါ်အခြေခံသော သဟဇာတဖြစ်မှု။
ဒီဃနိကာယ်၊ သင်္ဂီတိသုတ် — ဒေါသအငြိုး၊ ထိပါးစော်ကားမှု၊ မနာလိုဝန်တိုမှု၊ လှည့်စားမှု၊ မကောင်းသောအလိုနှင့် မှားယွင်းသောအမြင်၊ မိမိအမြင်ကို တင်းတင်းဖမ်းခြင်း စသည့် ပဋိပက္ခအမြစ်များ။
ဒီဃနိကာယ်၊ သိင်္ဂါလသုတ် — မိဘနှင့်သားသမီးတို့၏ အပြန်အလှန်တာဝန်များနှင့် မိဘဘက်မှ သင့်တော်သောအချိန်တွင် အမွေလွှဲပေးခြင်း။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၊ စောဒနာသုတ် — ထောက်ပြရာတွင် အချိန်သင့်ခြင်း၊ အမှန်ဖြစ်ခြင်း၊ နူးညံ့ခြင်း၊ အကျိုးရှိခြင်း၊ မေတ္တာစိတ်ရှိခြင်းနှင့် ထောက်ပြခံရသူဘက်မှ အမှန်၊ စိတ်တည်ငြိမ်မှု၌ တည်ခြင်း။
မဇ္ဈိမနိကာယ်၊ အဘယရာဇကုမာရသုတ် — အမှန်၊ အကျိုးရှိမှု၊ သင့်တော်သောအချိန်နှင့် စာနာမှုတို့အပေါ် အခြေခံသော စကားပြောခြင်း။
မဇ္ဈိမနိကာယ်၊ ကိန္တိသုတ် — ကွဲလွဲမှု၊ ချိုးဖောက်မှုကို အလျင်စလို စွပ်စွဲခြင်းထက် ပြုပြင်နိုင်မည့်အခြေအနေကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ အကုသိုလ်မှ ကုသိုလ်ဘက်သို့ ပြန်တည်စေရန် ရည်ရွယ်ခြင်း၊ မိမိကို မမြှောက်တင်ဘဲ တစ်ဖက်လူကို မနှိမ့်ချခြင်း။
သံယုတ္တနိကာယ်၊ သေဒကသုတ် — မိမိကို စောင့်ရှောက်ခြင်းနှင့် သူတစ်ပါးကို စောင့်ရှောက်ခြင်းတို့၏ ဆက်နွယ်မှု၊ သည်းခံမှု၊ မထိခိုက်စေမှု၊ မေတ္တာနှင့် စာနာမှု။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၊ သာရဏီယတရားဆိုင်ရာသုတ် — ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်ဖြင့် မေတ္တာထားခြင်းနှင့် ချစ်ခင်မှု၊ လေးစားမှု၊ သဟဇာတဖြစ်မှု၊ ညီညွတ်မှုတို့ကို ဖြစ်စေသောအခြေခံများ။
ဓမ္မပဒ၊ ယမကဝဂ် — အငြိုးကို အငြိုးဖြင့် မချုပ်ငြိမ်းနိုင်ဘဲ အငြိုးမထားခြင်းဖြင့် ငြိမ်းနိုင်ကြောင်း သင်ကြားချက်။