အရှုံးကို ကြောက်၍ မစခြင်း
အရှုံးကို ကြောက်၍ မစခြင်း
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။
ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။
နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ။
စွယ်တော်မြတ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လျက်ရှိသော တပည့်တော် အရှင်ဓမ္မသာမိသည် မြတ်စွာဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏။ တရားတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ သံဃာတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ မိဘနှစ်ပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ဆရာသမားတို့အား ရှိခိုးပါ၏။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့ ဦးဇင်းတို့ နာယူဆွေးနွေးကြမယ့်အကြောင်းက လုပ်ငန်းရှင်တစ်ယောက်၊ Founder တစ်ယောက်မှာ မမြင်သာပေမယ့် တကယ်အရေးကြီးတဲ့ အတားအဆီးတစ်ခုပါ။
“အရှုံးကို ကြောက်၍ မစခြင်း” ပါ။
Idea ရှိတယ်။
လူတွေ တကယ်လိုတဲ့အရာလည်း မြင်တယ်။
ကိုယ်လည်း လုပ်နိုင်မယ့် Skill ရှိတယ်။
ငွေအကုန်ပုံအောစရာ မလိုဘူး။
အသေးစားစမ်းလို့ရတယ်။
ဒါပေမယ့်—
“ရှုံးသွားရင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲ”
“ငွေကုန်သွားရင်”
“လူတွေ ရယ်ရင်”
“Customer မဝယ်ရင်”
“ပြိုင်ဘက်ထက် နောက်ကျရင်”
“Project ပျက်သွားရင်”
“ငါဆုံးဖြတ်မှားတယ်လို့ လူတွေပြောရင်”
ဒီမေးခွန်းတွေကို ထပ်ခါထပ်ခါ စဉ်းစားရင်း—
တစ်လကြာတယ်။
ခြောက်လကြာတယ်။
တစ်နှစ်ကြာတယ်။
နောက်ဆုံး Idea ကို မစဖြစ်ဘူး။
ဒါကို ဘာခေါ်မလဲ။
သတိထားတာလား။
ပညာရှိတာလား။
ဒါမှမဟုတ်—
အရှုံးမခံချင်တဲ့စိတ်က လုပ်သင့်တဲ့အရာကိုတောင် ပိတ်ထားတာလား။
ဒီနှစ်ခု ခွဲဖို့လိုတယ်။
ဒီနေ့တရားက—
“မကြောက်နဲ့၊ ပိုက်ဆံအကုန်ထည့်ပြီး စလုပ်”
လို့ပြောမယ့်တရား မဟုတ်ဘူး။
“စွန့်စားရင် အောင်မြင်မယ်”
လို့လည်း မပြောဘူး။
ဒါမျိုး ဗုဒ္ဓတရားမဟုတ်ဘူး။
တချို့လုပ်ငန်း မစသင့်ဘူး။
တချို့ Investment မလုပ်သင့်ဘူး။
တချို့ Project မှာ Evidence မလုံလောက်ဘူး။
တချို့မှာ အကြွေးအလွန်ကြီးတယ်။
တချို့မှာ မိသားစုရဲ့ အခြေခံစားဝတ်နေရေးကို အန္တရာယ်ပြုနိုင်တယ်။
တချို့မှာ ဥပဒေ၊ သီလ၊ လူမှုတာဝန်နဲ့ မကိုက်ဘူး။
အဲဒီလိုအခြေအနေမှာ မစတာဟာ ကြောက်လို့ မစတာမဟုတ်ဘူး။
ပညာနဲ့ မစတာ။
ဒါပေမယ့် အချက်အလက်တွေ လုံလောက်နေပြီ။
စမ်းသပ်လို့ရတဲ့နည်းရှိပြီ။
ရှုံးနိုင်တဲ့ပမာဏကိုလည်း ကန့်သတ်လို့ရတယ်။
မိသားစုအခြေခံကို မထိခိုက်ဘူး။
သီလနဲ့လည်း ကိုက်တယ်။
ဒါတောင်—
“ရှုံးမယ်ထင်တယ်”
ဆိုတဲ့စိတ်တစ်ခုပဲကြောင့် ဘာမှမစရဲဘူးဆိုရင်—
အဲဒါကို နက်နက်ကြည့်ဖို့လိုတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီခေါင်းစဉ်အတွက် အလွန်တိုက်ရိုက်သက်ဆိုင်တဲ့ ဘုရားဟောတော်တစ်ခုက အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ — လောကဓမ္မဆိုင်ရာသုတ် ဖြစ်ပါတယ်။
မြတ်စွာဘုရားရှင်က လောကမှာ လူတိုင်းကြုံရတဲ့ အခြေအနေရှစ်မျိုးကို ဟောထားတယ်။
လာဘ်ရခြင်းနဲ့ လာဘ်မရခြင်း၊
ယသရှိခြင်းနဲ့ ယသပျက်ခြင်း၊
ချီးမွမ်းခံရခြင်းနဲ့ အပြစ်တင်ခံရခြင်း၊
ချမ်းသာခြင်းနဲ့ ဆင်းရဲခြင်း။
သာမန်ပုထုဇဉ်လည်း အဲဒီအရာတွေကြုံရတယ်။
တရားသိအရိယာသာဝကလည်း ကြုံရတယ်။
ကွာတာက—
မကြုံရတာ မဟုတ်ဘူး။
ကြုံတဲ့အခါ ဘယ်လိုမြင်သလဲဆိုတာ ကွာတာ။
တရားမသိသူက လာဘ်ရရင် စိတ်က လာဘ်နဲ့ ဖမ်းဆီးခံရတယ်။
လာဘ်ပျက်ရင်လည်း လာဘ်ပျက်မှုနဲ့ ဖမ်းဆီးခံရတယ်။
တရားသိသူကတော့—
လာဘ်လည်း အနိစ္စ၊
အရှုံးလည်း အနိစ္စ၊
ချီးမွမ်းမှုလည်း ပြောင်းတတ်တယ်၊
အပြစ်တင်မှုလည်း ပြောင်းတတ်တယ်—
လို့ အခြေအနေကို အမှန်အတိုင်းပြန်မြင်တယ်။
ဒါက ဒီနေ့ခေါင်းစဉ်အတွက် အခြေခံကြီးတစ်ခုပါ။
ဘုရားရှင်က “အရှုံးမရှိအောင် ဘယ်လိုနေမလဲ” လို့ မဟောဘူး။
လာဘ်နဲ့ အရှုံးနှစ်ခုလုံး လောကထဲမှာ လည်ပတ်နေတယ်လို့ ဟောတယ်။
အဲဒီတော့ Founder တစ်ယောက်က—
“အရှုံးလုံးဝမဖြစ်မှ စမယ်”
ဆိုရင်—
ဘာကို စောင့်နေတာလဲ။
မရှိတဲ့လောကကို စောင့်နေတာ။
အရှုံးလုံးဝမရှိတဲ့ Business ရှိမလား။
Customer တစ်ယောက်မှ မပျောက်တဲ့ Business ရှိမလား။
Product တစ်ခုမှ မမှားတဲ့ Company ရှိမလား။
Investment တစ်ခုမှ မလွဲတဲ့ Investor ရှိမလား။
ဝန်ထမ်းတစ်ယောက်မှ မထွက်တဲ့ Company ရှိမလား။
ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုမှ မမှားတဲ့ Founder ရှိမလား။
မရှိဘူး။
ဒါဆို ပညာဆိုတာ—
အရှုံးကို လုံးဝဖျောက်ဖို့ မဟုတ်ဘူး။
အရှုံးဖြစ်နိုင်ခြေကို သိပြီး အရှုံးနဲ့ စိတ်မကျိုးဘဲ မှန်ကန်စွာ ဆုံးဖြတ်တတ်ဖို့။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ ရဲ့အမြင်ကို လုပ်ငန်းဘက်က အလင်းယူမယ်ဆို—
လာဘ်ရတဲ့နေ့မှာ မူးမသွားနဲ့။
ရှုံးတဲ့နေ့မှာလည်း ဘဝပြီးသွားပြီ မထင်နဲ့။
ဒီနေ့ရတဲ့ Customer မနက်ဖြန်ပျောက်နိုင်တယ်။
ဒီနေ့မအောင်မြင်တဲ့ Product ကလည်း သင်ခန်းစာဖြစ်နိုင်တယ်။
လောကဓမ္မကို အပြည့်အဝထိန်းချုပ်နိုင်မယ်ထင်တာကိုယ်တိုင်က—
ဒုက္ခအတွက် တံခါးဖွင့်ပေးနေတာ။
ကဲ… ဒကာကြီးတို့။
တချို့လူတွေက အရှုံးကို ပိုက်ဆံနဲ့ပဲ ဆက်စပ်ထင်တယ်။
တကယ်တော့ Founder တစ်ယောက် မစရဲတာမှာ အရှုံးမျိုးစုံရှိတယ်။
ငွေရှုံးမှာကြောက်တယ်။
အချိန်ရှုံးမှာကြောက်တယ်။
နာမည်ရှုံးမှာကြောက်တယ်။
ရာထူးဂုဏ်သိက္ခာရှုံးမှာကြောက်တယ်။
လူတွေ ယုံကြည်မှုကျမှာကြောက်တယ်။
“သူက မတတ်ပါဘူး”
လို့ပြောမှာကြောက်တယ်။
တစ်ခါတလေ ငွေထက်တောင် ပိုကြောက်တာ—
ကိုယ့်ပုံရိပ် ပျက်မှာ။
အလုပ်မစရင်—
မရှုံးဘူး။
ဘာကြောင့်လဲ။
စာမေးပွဲမဖြေရင် အမှတ်ကျတယ်လို့ မပြောနိုင်ဘူး။
Business မစရင် Business Fail တယ်လို့ မပြောနိုင်ဘူး။
Book မရေးရင် Book မရောင်းရဘူးလို့ မပြောနိုင်ဘူး။
Product မထုတ်ရင် Customer ငြင်းတယ်လို့ မပြောနိုင်ဘူး။
ဒီလိုဆို ကိုယ့်ပုံရိပ်ကို ကာကွယ်လို့ရတယ်။
ဒါပေမယ့် တစ်ခု စဉ်းစား။
မစခြင်းလည်း ရလဒ်တစ်ခုပါ။
မရှုံးတာတင်မဟုတ်ဘူး။
မလေ့လာရဘူး။
မတိုးတက်ဘူး။
Customer ဆီက Feedback မရဘူး။
Skill မတိုးဘူး။
Team မတိုးဘူး။
Market အကြောင်း မသိရဘူး။
ဘယ်အရာက အလုပ်ဖြစ်မလဲ မသိရဘူး။
အခွင့်အရေးတချို့ လွတ်သွားတယ်။
ဒါကြောင့်—
လုပ်လိုက်ရင် ရှုံးနိုင်တယ်။
မလုပ်ရင်လည်း ဆုံးရှုံးမှုတစ်မျိုးရှိနိုင်တယ်။
ဒီနေရာမှာ ဆုံးရှုံးမှုနှစ်မျိုး ခွဲကြည့်ရမယ်။
တစ်မျိုးက—
လုပ်ပြီး ရှုံးခြင်း။
တစ်မျိုးက—
မလုပ်လို့ မရလိုက်ခြင်း။
ဒုတိယအမျိုးအစားက အများအားဖြင့် မျက်စိနဲ့ မမြင်ရဘူး။
ဒါကြောင့် လူတွေ မကြောက်ကြဘူး။
ပိုက်ဆံတစ်သိန်း ရှုံးရင် မြင်တယ်။
ဒါပေမယ့် အရှုံးကြောက်လို့ နှစ်နှစ်လုံး Skill မတိုးတာကို မမြင်ဘူး။
Prototype လုပ်ဖို့ ငွေနည်းနည်းမသုံးရဲလို့ Customer ဘာလိုချင်သလဲ မသိလိုက်တာကို မမြင်ဘူး။
သင်တန်းတက်ဖို့ အချိန်မသုံးရဲလို့ နောက်ငါးနှစ်အထိ နည်းဟောင်းနဲ့ လုပ်နေတာကို မမြင်ဘူး။
မြင်ရတဲ့အရှုံးကို ကြောက်ရင်း မမြင်ရတဲ့အရှုံးကို မေ့တတ်တယ်။
ဒီနေရာမှာ ဓမ္မပဒ ၂၁၂ မှ ၂၁၆ က အလွန်နက်ပါတယ်။
မြတ်စွာဘုရားရှင်က ချစ်ခင်စွဲလမ်းရာကနေ သောကနဲ့ ဘေးကြောက်မှု ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း၊ တဏှာကနေ သောကနဲ့ ဘေးကြောက်မှု ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း အဆင့်ဆင့် ဟောထားပါတယ်။
ဒီတရားကို—
“ပိုက်ဆံချစ်လို့ Business မစရဲဘူး”
ဆိုပြီး အလွယ်တကူတစ်ကြောင်းတည်း မပြန်ချရဘူး။
ဓမ္မပဒရဲ့ သဘောက ပိုနက်တယ်။
စွဲလမ်းမှုရှိတဲ့နေရာမှာ—
“ဒါပျောက်သွားရင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲ”
ဆိုတဲ့ကြောက်စိတ်ပေါ်နိုင်တယ်။
ငွေကို “ဒီငွေ မပျောက်ရဘူး”
လို့ မျက်စိမလွှတ်ထားတယ်။
Reputation ကို—
“လူတိုင်း ငါ့ကိုတော်တယ်ပဲ ထင်ရမယ်”
လို့ စွဲထားတယ်။
Project ကို—
“ဒီဟာမဖြစ်မနေ အောင်မြင်ရမယ်”
လို့ စွဲထားတယ်။
Company ကို—
“ဒါက ငါ့တန်ဖိုး”
လို့စွဲထားတယ်။
အဲဒီတော့ ပြောင်းလဲမှုတိုင်းက Threat ဖြစ်လာတယ်။
ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေတိုင်းက ကြောက်စရာဖြစ်လာတယ်။
ကဲ… ဒီမှာ အရေးကြီးတဲ့အချက်တစ်ခုရှိတယ်။
အရှုံးကို မကြိုက်တာနဲ့ အရှုံးကို ကြောက်လွန်းပြီး ဘာမှမလုပ်နိုင်တာ မတူဘူး။
ပညာရှိသူလည်း ငွေမပျောက်ချင်ဘူး။
ပညာရှိသူလည်း Risk ကို စစ်တယ်။
ပညာရှိသူလည်း Insurance လုပ်နိုင်တယ်။
Contract ဖတ်တယ်။
Data ကြည့်တယ်။
Market စမ်းတယ်။
ငွေပမာဏကန့်သတ်တယ်။
ဒါက ကြောက်ခြင်းမဟုတ်ဘူး။
ပညာရှိစွာ ကာကွယ်ခြင်း။
ဒါကို ဘုရားဟောထဲမှာ သိပ်လှလှပပ မြင်ရတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၅၅ — ဥဇ္ဇယသုတ် မှာ လက်ရှိဘဝအကျိုးချမ်းသာအတွက် အချက်လေးမျိုးကို ဖော်ပြထားတယ်။
ပထမ—
အားထုတ်နိုင်မှု။
ကိုယ့်အသက်မွေးလုပ်ငန်းကို သိတယ်၊ လုပ်နည်းသိတယ်၊ စီစဉ်ပြီး ပြီးမြောက်အောင် ဆောင်ရွက်တတ်တယ်။
ဒုတိယ—
ရရှိပြီးသား တရားသဖြင့်ရသောပစ္စည်းဥစ္စာကို ထိန်းသိမ်းကာကွယ်တတ်တယ်။
တတိယ—
မိတ်ကောင်းဆွေကောင်းရှိတယ်။
စတုတ္ထ—
ဝင်ငွေနဲ့ ထွက်ငွေကို သိပြီး မလွန်မကျွံ မျှတစွာ နေထိုင်တယ်။
ဒီသုတ်တော်က ဒီနေ့အကြောင်းအတွက် အလွန်တန်ဖိုးရှိတယ်။
ဘာကြောင့်လဲ။
မြတ်စွာဘုရားဟောချက်ထဲမှာ—
အားထုတ်ခြင်းလည်း ပါတယ်။
ကာကွယ်ခြင်းလည်း ပါတယ်။
“ရှုံးမှာမကြောက်နဲ့၊ ငွေအကုန်စွန့်”
မဟုတ်ဘူး။
“ငွေမပျောက်အောင် ဘာမှမလုပ်နဲ့”
လည်း မဟုတ်ဘူး။
လုပ်တတ်ခြင်း + ကာကွယ်တတ်ခြင်း။
ဒါ Balance ပဲ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့ခေါင်းစဉ်မှာ ဒီ Balance မပျောက်ဖို့ သိပ်အရေးကြီးတယ်။
အရှုံးကြောက်မှုကို ကျော်ရမယ်ဆိုတာ—
Reckless ဖြစ်ဖို့ မဟုတ်ဘူး။
သတ္တိနဲ့ မိုက်မဲမှု မတူဘူး။
Risk ကို မသိဘဲ အကုန်ထည့်တာ—
သတ္တိမဟုတ်ဘူး။
လူကြားကောင်းဖို့ ချေးငွေကြီးယူပြီး ကိုယ်မသိတဲ့ Business ထဲဝင်တာ—
သတ္တိမဟုတ်ဘူး။
မိသားစုစားစရာငွေကို လောင်းကစားသဘောနဲ့ ပုံအောတာ—
သတ္တိမဟုတ်ဘူး။
အချက်အလက်မရှိဘဲ—
“ငါ့စိတ်က ယုံကြည်တယ်”
ဆိုပြီး ဆုံးဖြတ်တာ—
ပညာမဟုတ်ဘူး။
ဒါကြောင့် အရှုံးမကြောက်ဖို့ဆိုတာ—
အန္တရာယ်မမြင်တာ မဟုတ်ဘူး။
အန္တရာယ်ကို မြင်ပြီး အန္တရာယ်က စိတ်ကို အုပ်ချုပ်မသွားစေဖို့။
ဒီအမြင်ကို သံယုတ္တနိကာယ် ၂၂.၇ မှာ ပိုနက်နက်တွေ့ရတယ်။
အဲဒီသုတ်မှာ စွဲလမ်းမှုကြောင့် ဘယ်လို စိုးရိမ်ပူပန်မှုဖြစ်လာသလဲဆိုတာ ဟောထားတယ်။
ပုထုဇဉ်ဟာ ရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိညာဏ်တို့ကို “ငါ၊ ငါ့ဟာ” ဆိုပြီး စွဲတယ်။
အဲဒီအရာ ပြောင်းလဲပျက်စီးလာတဲ့အခါ စိတ်က အဲဒီပျက်စီးမှုနောက် လိုက်ကပ်နေတယ်။
အဲဒီကနေ ကြောက်ရွံ့မှု၊ စိုးရိမ်မှု၊ ပူပန်မှုတို့ ဖြစ်လာတယ်။
မစွဲလမ်းသူမှာတော့ ပြောင်းလဲမှုရှိပေမယ့် စိတ်က အဲဒီလို မတုန်လှုပ်ဘူးလို့ ဟောထားတယ်။
သံယုတ္တနိကာယ် ၂၂.၈ မှာလည်း “ဒါ ငါ့ဟာ၊ ဒါ ငါ၊ ဒါ ငါ့အတ္တ” ဆိုတဲ့ စွဲလမ်းမှုနဲ့ ပြောင်းလဲပျက်စီးမှုကြုံတဲ့အခါ သောက၊ ပူဆွေးမှု၊ နာကျင်မှုတွေ ဖြစ်လာပုံကို ထပ်ပြီး ရှင်းတယ်။
ကဲ… Founder ဘဝကို ခဏပြန်ကြည့်။
Capital ကို—
“ငါ့ငွေ၊ မပျောက်ရဘူး”
လို့စွဲထားတယ်။
Company ကို—
“ဒါငါပဲ”
လို့ စွဲထားတယ်။
Product ကို—
“ဒါငါ့ Idea၊ Fail လို့မရဘူး”
လို့စွဲထားတယ်။
လူတွေကို—
“သူတို့ငါ့ကို အောင်မြင်သူလို့ပဲ မြင်ရမယ်”
လို့စွဲထားတယ်။
ဒီလောက်စွဲထားရင်—
Business Decision တစ်ခုချဖို့တောင် ခက်လာတယ်။
ဘာကြောင့်လဲ။
ဆုံးဖြတ်ချက်မှားတာဟာ—
Project တစ်ခုပဲ မှားတာမဟုတ်တော့ဘူး။
“ငါမှားတယ်”
ဖြစ်သွားတယ်။
Product မရောင်းရရင်—
Product မကိုက်တာတင်မဟုတ်တော့ဘူး။
“ငါမတော်ဘူး”
ဖြစ်သွားတယ်။
Customer ငြင်းရင်—
Offer မကိုက်တာတင်မဟုတ်ဘူး။
“ငါ့ကိုငြင်းတယ်”
ဖြစ်သွားတယ်။
အဲဒီအချိန် Founder က Data ကို မသင်ယူနိုင်တော့ဘူး။
ကိုယ့် Ego ကို ကာကွယ်နေရတယ်။
ဒါကြောင့် စီးပွားရေးမှာ အရှုံးနည်းအောင်လုပ်ချင်ရင်—
Finance ပညာတင်မဟုတ်ဘူး။
စိတ်ကိုလည်း ပိုင်ဆိုင်မှုကနေ ခွာကြည့်တတ်ဖို့လိုတယ်။
ငါက Project မဟုတ်ဘူး။
ငါက Product မဟုတ်ဘူး။
ငါက Revenue Number မဟုတ်ဘူး။
Project မှားနိုင်တယ်။
ငါသင်ယူနိုင်တယ်။
Product မကိုက်နိုင်ဘူး။
ငါပြင်နိုင်တယ်။
Decision မှားနိုင်တယ်။
ငါဝန်ခံပြီး တည့်နိုင်တယ်။
ဒီလိုခွဲနိုင်မှ—
အရှုံးက သင်ခန်းစာဖြစ်လာတယ်။
မဟုတ်ရင် အရှုံးက ကိုယ့်အတ္တကို ထိုးတဲ့ဓားဖြစ်နေမယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီနေရာမှာ တရားတော်တစ်ပုဒ် အလွန်စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတယ်။
ဥဒါန ၂.၁၀၊ ဘဒ္ဒိယသုတ် မှာ အရှင်ဘဒ္ဒိယဟာ ယခင်က အုပ်ချုပ်သူဘဝမှာ အတွင်းအပြင်အစောင့်အကြပ်တွေ အများကြီးနဲ့ ကာကွယ်ထားရပေမယ့် ကြောက်ရွံ့၊ စိုးရိမ်၊ မယုံကြည်နိုင်ဘဲ နေခဲ့ရကြောင်း၊ ရဟန်းဘဝရောက်တဲ့အခါ တောထဲတစ်ပါးတည်းနေလည်း မကြောက်မရွံ့ နေထိုင်နိုင်လို့ “ချမ်းသာလှစွာ” လို့ မကြာခဏ မြွက်ဆိုခဲ့ကြောင်း ရှင်းထားပါတယ်။
ဒီသုတ်တော်ကို—
“Security Guard မထားနဲ့”
လို့ဟောတယ်လို့ မယူရဘူး။
အုပ်ချုပ်သူနဲ့ Entrepreneur တူတယ်လို့လည်း မပြောရဘူး။
ဒါပေမယ့် အလင်းတစ်ခုရတယ်။
ကာကွယ်ထားတာများလာတာနဲ့ အတွင်းကကြောက်စိတ် အလိုလိုပျောက်မသွားဘူး။
ပိုက်ဆံကို Account သုံးခုခွဲထားလို့ စိတ်လုံးဝအေးသွားမလား။
Insurance အကုန်ရှိလို့ ကြောက်စိတ်အကုန်ပျောက်မလား။
Contract အကုန်ရေးထားလို့ မသေချာမှု ပျောက်မလား။
မပျောက်ဘူး။
Risk Management လိုတယ်။
ဒါပေမယ့်—
Risk Management နဲ့ Fear Management မတူဘူး။
တစ်ခုက အပြင်က အန္တရာယ်ကို လျှော့တယ်။
တစ်ခုက အတွင်းက စွဲလမ်းမှုနဲ့ တုန်လှုပ်မှုကို ကြည့်ရတယ်။
Founder က အပြင်က Risk ပဲ ကြည့်ပြီး—
အတွင်းက Fear မကြည့်ရင်—
Risk တစ်ခုဖြုတ်လိုက်တိုင်း နောက် Risk တစ်ခုရှာနေမယ်။
“ဒီတစ်ခုတော့ Safe ဖြစ်ပြီ၊ ဒါပေမယ့် ဟိုဟာ?”
“ဟိုဟာကောင်းပြီ၊ ဒါပေမယ့် နောက်တစ်ခု?”
နောက်ဆုံး Zero Risk ကို ရှာနေမယ်။
Zero Risk မရှိတော့—
ဘယ်တော့မှ မစဘူး။
ဒါကြောင့် အလုပ်စဖို့လိုတဲ့အချိန်မှာ မေးရမှာ—
“Risk မရှိတော့ပြီလား” မဟုတ်ဘူး။
“ဒီ Risk ကို သိလား၊ ခံနိုင်လား၊ လျှော့နိုင်လား၊ မှားရင်ပြန်တည့်နိုင်လား” ဆိုတာ။
ဒီဟာ ပိုလက်တွေ့ကျတယ်။
ကဲ… အရှုံးကြောက်တဲ့စိတ်ကို ပိုနက်တဲ့နေရာက ကြည့်ရအောင်။
ဒီဃနိကာယ် ၁၅၊ မဟာနိဒါနသုတ် မှာ ဝေဒနာကနေ တဏှာ၊ တဏှာကနေ ရှာဖွေမှု၊ ရှာဖွေမှုကနေ ပစ္စည်းရရှိမှု၊ ထိုမှတစ်ဆင့် တန်ဖိုးဖြတ်မှု၊ လိုလားမှု၊ စွဲလမ်းမှု၊ ပိုင်ဆိုင်မှု၊ ဝန်တိုကပ်စေးနဲမှုနဲ့ ထိန်းသိမ်းကာကွယ်လိုမှုဆီ ဆက်သွားတဲ့ အကြောင်းဆက်တစ်ရပ်ကို ဖော်ပြထားတယ်။
ဒီတရားကို စီးပွားရေးပိုင်ဆိုင်မှုအားလုံး မကောင်းဘူးလို့ မယူရဘူး။
မြတ်စွာဘုရားရှင်က တရားသဖြင့်ရတဲ့စည်းစိမ်ကို ထိန်းသိမ်းတာကို တခြားသုတ်တွေမှာ တန်ဖိုးထားဟောထားတယ်။
ကွာတာက—
ကာကွယ်ခြင်းနဲ့ စွဲကာကွယ်ခြင်း။
တရားသဖြင့်ရတဲ့စည်းစိမ်ကို ထိန်းတာ—
ပညာ။
“ဒါတစ်ပြားမှ မလျော့ရဘူး၊ လျော့ရင် ငါမနေနိုင်ဘူး”
ဆိုတဲ့ စိတ်—
စွဲလမ်းမှု။
Founder တစ်ယောက်မှာ ပိုက်ဆံရှိလာလေလေ အခွင့်အရေးယူရဲမှု လျော့သွားတာရှိတယ်။
စကတုန်းက အရင်းမရှိလို့ ရဲတယ်။
နောက်တစ်ချိန် ပိုင်ဆိုင်မှုများလာတော့—
“ဒါတွေ ပျောက်မှာစိုးတယ်”
ဆိုပြီး အသေးစားစမ်းသပ်မှုတောင် မလုပ်ရဲတော့ဘူး။
ဒီနေရာမှာ တစ်ချက်အရေးကြီးတယ်။
အရှုံးခံနိုင်စွမ်းကို မကြီးစေဘဲ ပိုင်ဆိုင်မှုကိုပဲ ကြီးစေရင် ကြောက်စိတ်လည်း ကြီးနိုင်တယ်။
ပိုရှိတာနဲ့ ပိုလွတ်လပ်တယ်လို့ အမြဲမဆိုနိုင်ဘူး။
ပိုရှိတာနဲ့—
ပိုကာကွယ်ရမယ်။
ပိုပျောက်စရာရှိတယ်။
ပိုစွဲရင်—
ပိုကြောက်စရာရှိတယ်။
ဒါကြောင့် Founder ရဲ့ Wealth System မှာ Asset က တိုးသလို—
မစွဲလမ်းနိုင်စွမ်းလည်း တိုးဖို့လိုတယ်။
ကဲ… အဲဒီတော့ အရှုံးကို မကြောက်ဘဲ စရမယ်ဆိုတာ ဘယ်လိုစမလဲ။
ပထမဆုံး—
အရှုံးကို နာမည်တပ်။
“ကြောက်တယ်”
တစ်ခုပဲမပြောနဲ့။
ဘာရှုံးမှာကြောက်တာလဲ။
ပိုက်ဆံလား။
ဘယ်လောက်။
တစ်သိန်းလား။
ဆယ်သိန်းလား။
တစ်နှစ်စာအရင်းလား။
လူအမြင်လား။
ဘယ်သူ့အမြင်။
Customer လား။
မိသားစုလား။
Friend လား။
ကိုယ့်ကိုယ်ကိုလား။
အချိန်လား။
ဘယ်လောက်အချိန်။
သုံးရက်လား။
သုံးလလား။
နာမည်တပ်နိုင်တဲ့အခါ—
ကြောက်စိတ်ဟာ ပုံသဏ္ဍာန်ရလာတယ်။
ပုံသဏ္ဍာန်ရလာရင် စစ်ဆေးလို့ရတယ်။
“အားလုံးရှုံးမယ်”
ဆိုတာ စိတ်ရဲ့စကား။
“ဒီစမ်းသပ်မှုအတွက် အများဆုံး နှစ်သိန်းအသုံးပြုမယ်”
ဆိုတာ အချက်အလက်။
ဒီနှစ်ခု အရမ်းကွာတယ်။
ဒုတိယ—
အဆိုးဆုံးဖြစ်နိုင်ခြေကို ရိုးရိုးသားသားကြည့်။
ဒါကို ကြောက်စိတ်မြှင့်ဖို့မဟုတ်ဘူး။
မသိတာကို သိအောင်လုပ်ဖို့။
ဒီစမ်းသပ်မှု မအောင်မြင်ရင်—
ဘယ်လောက်ငွေကုန်မလဲ။
ဘယ်လောက်အချိန်ဆုံးမလဲ။
ဘယ်သူထိခိုက်မလဲ။
အကြွေးရှိလာမလား။
Recovery လုပ်လို့ရသလား။
မိသားစုအခြေခံလိုအပ်ချက်ကို ထိမလား။
ဥပဒေရေးရာ Risk ဘာရှိလဲ။
ဒီအဖြေက—
“ရှုံးရင် ဘဝပျက်မယ်”
ဆိုရင်—
မစသေးဘဲ Design ပြန်လုပ်။
ဒါ ပညာ။
ဒါပေမယ့်—
“အများဆုံး ဒီပမာဏဆုံးမယ်၊ အသက်မွေးမှုမထိဘူး၊ အကြွေးမကျဘူး၊ စမ်းလို့ရတယ်”
ဆိုရင်—
အဲဒီမှာ ကြောက်စိတ်နဲ့ ပညာကို ခွဲကြည့်လို့ရပြီ။
ဒီလိုလုပ်တာဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာ Formula မဟုတ်ဘူး။
လက်တွေ့ Risk Management နည်းတစ်ခုသာ။
ဒါပေမယ့် ဘုရားဟောတဲ့ “အားထုတ်တတ်ခြင်း + ရှိပြီးသားကို ကာကွယ်တတ်ခြင်း” ဆိုတဲ့ မျှတမှုနဲ့ ကိုက်ညီအောင် အလင်းယူနိုင်တယ်။
တတိယ—
အကြီးကြီးမစဘဲ အသေးဆုံးမှန်ကန်တဲ့ စမ်းသပ်မှုနဲ့ စ။
ဆိုင်ကြီးဖွင့်ဖို့ ကြောက်နေတယ်ဆို—
စျေးကွက်စမ်းမယ်။
Product ၁၀၀၀ မထုတ်ဘဲ ၂၀ ထုတ်စမ်းမယ်။
App အပြည့်ရေးဖို့ ငွေမချခင် Customer ကို Interview လုပ်မယ်။
Factory မဆောက်ခင် Order Pattern စမ်းမယ်။
Course ကြီးမလုပ်ခင် Small Workshop စမ်းမယ်။
ဒီဟာ—
ကြောက်လို့ အမြဲသေးသေးနေတာ မဟုတ်ဘူး။
သင်ယူဖို့လိုတဲ့အရာကို အနည်းဆုံးအန္တရာယ်နဲ့ ရှာဖို့။
Founder တစ်ယောက်က စတင်မှုကို—
“အောင်မြင်ရမယ့် Final Exam”
လို မယူနဲ့။
ပထမအဆင့်မှာ—
သင်ယူရမယ့် Experiment
လိုယူလို့ရတယ်။
ဒါပေမယ့် ဥပဒေ၊ ကျန်းမာရေး၊ လုံခြုံရေး၊ အခြားသူတွေရဲ့အသက်အိုးအိမ်ကို သက်ရောက်တဲ့အရာမျိုးမှာ အလွယ်တကူ စမ်းသပ်လို့မရဘူး။
Risk အလိုက် သင့်တော်တဲ့စစ်ဆေးမှု လိုတယ်။
ကဲ… ဒီနေရာမှာ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁၊ အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ် က အရေးကြီးပါတယ်။
ရာဟုလာကို အမှုတစ်ခု ပြုမယ်ဆိုရင်—
မပြုမီ ဆင်ခြင်ဖို့၊
ပြုနေစဉ် ဆင်ခြင်ဖို့၊
ပြုပြီးနောက် ပြန်လည်ဆင်ခြင်ဖို့—
မြတ်စွာဘုရားရှင် သင်ကြားထားတယ်။
ကိုယ့်ကို ထိခိုက်သလား၊ သူတစ်ပါးကို ထိခိုက်သလား၊ နှစ်ဖက်လုံးကို ထိခိုက်သလားဆိုတာလည်း စစ်ဆေးဖို့ ဟောထားတယ်။
ဒါ Business Project Formula မဟုတ်ဘူး။
ဒါ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်အမှုတွေကို ကုသိုလ်အကုသိုလ်အရ ဆင်ခြင်တဲ့ သင်ကြားချက်။
ဒါပေမယ့် လုပ်ငန်းတစ်ခုစရာမှာ အလင်းယူလို့ရတယ်။
မစခင် — စစ်။
ဒီလုပ်ငန်းက သီလနဲ့ကိုက်လား။
လူကို ထိခိုက်မလား။
ငွေကြေးအန္တရာယ်ကို ခံနိုင်လား။
အချက်အလက်ဘာမရှိသေးလဲ။
စပြီးနောက် — စောင့်ကြည့်။
Customer Response ဘယ်လို။
အရင်းသုံးတာ Plan နဲ့ကိုက်လား။
အန္တရာယ်အသစ် ပေါ်လား။
စမ်းပြီးနောက် — ပြန်သုံးသပ်။
အလုပ်ဖြစ်သလား။
မဖြစ်ရင် ဘာသင်ယူရသလဲ။
ဆက်မလား။
ပြင်မလား။
ရပ်မလား။
အဲဒီတော့ စတင်ခြင်းဆိုတာ—
မျက်စိမှိတ်ပြီး ချောက်ထဲခုန်တာ မဟုတ်ဘူး။
ဆင်ခြင်ပြီး လှမ်းခြင်း။
အရှုံးကို ကြောက်လို့ မလှမ်းတာနဲ့—
ပညာမရှိဘဲ ခုန်တာ—
နှစ်ခုလုံး အစွန်းတွေ။
Founder တစ်ယောက်က အလယ်လမ်းစိတ်ထားလိုတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေရာမှာ တချို့သူက ပြောမယ်။
“ဦးဇင်း၊ ငွေဟာ ခက်ခက်ခဲခဲစုထားရတာ။ မပျောက်ချင်တာ ဘာမှားလဲ”
မမှားဘူး။
တရားသဖြင့်ရှာထားတဲ့ပစ္စည်းကို တန်ဖိုးထားတာ မှားတာမဟုတ်ဘူး။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၆၂ မှာ လူဝတ်ကြောင်တစ်ယောက်အတွက် တရားသဖြင့်ရတဲ့စည်းစိမ်ရှိခြင်းကြောင့်ရတဲ့ ချမ်းသာ၊ အဲဒီစည်းစိမ်ကို အသုံးပြုနိုင်ခြင်းကြောင့်ရတဲ့ ချမ်းသာ၊ အကြွေးကင်းခြင်းကြောင့်ရတဲ့ ချမ်းသာနဲ့ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ် အပြစ်ကင်းခြင်းကြောင့် ရတဲ့ချမ်းသာတို့ကို ဟောထားပါတယ်။ အဲဒီအထဲမှာ အပြစ်ကင်းခြင်းရဲ့ချမ်းသာကို အထူးတန်ဖိုးထားပါတယ်။
ဒီအချက်က Founder ကို တော်တော်ကောင်းကောင်း ထိန်းပေးတယ်။
အရှုံးကို မကြောက်ဘူးဆိုပြီး—
အကြွေးတက်အောင် လုပ်ရမယ်လို့ မဆိုဘူး။
အရှုံးမကြောက်ဘူးဆိုပြီး—
မိသားစုက စားဝတ်နေရေးအတွက် လိုတဲ့ငွေကို Risk လုပ်ရမယ်လို့ မဆိုဘူး။
အရှုံးမကြောက်ဘူးဆိုပြီး—
မတရားနည်းနဲ့ Revenue ရှာရမယ်လို့ မဆိုဘူး။
သတ္တိဟာ သီလအောက်မှာ ရှိရမယ်။
Founder တစ်ယောက် ရဲရင့်ဖို့လိုသလို—
တာဝန်ယူဖို့လည်းလိုတယ်။
မိမိတစ်ယောက်တည်းရဲ့ စိတ်လှုပ်ရှားမှုကြောင့် မိသားစု၊ Partner၊ Staff၊ Creditor တွေကို မတရားအန္တရာယ်မပေးရဘူး။
အဲဒီတော့ စတင်မယ်ဆို—
ကိုယ်ခံနိုင်တဲ့အရှုံးကို သတ်မှတ်။
မခံနိုင်တဲ့အရှုံးကို မလောင်း။
ဒီနည်းလမ်းဟာ ဗုဒ္ဓဟော Formula လို့မဆိုရဘူး။
ဒါပေမယ့် တရားသဖြင့်ရသော စည်းစိမ်ကို ထိန်းသိမ်းတတ်ဖို့နဲ့ အကြွေးကင်းခြင်း၊ အပြစ်ကင်းခြင်းတို့ကို တန်ဖိုးထားတဲ့ ဘုရားဟောနဲ့ လုံးဝဆန့်ကျင်မနေဖို့လိုတယ်။
ကဲ… တစ်ချက် နက်နက်စဉ်းစားကြည့်။
တချို့ Founder က အရှုံးကို ကြောက်တာမဟုတ်ဘူး။
အမှားလုပ်ခဲ့တယ်လို့ ဝန်ခံရမှာ ကြောက်တာ။
စတင်မယ်ဆို—
Result ထွက်မယ်။
Result ထွက်ရင်—
ကိုယ့် Assumption မှန်လားမှားလား သိလာမယ်။
မစဘဲ Plan ပဲရေးနေရင်—
Idea က စိတ်ကူးထဲမှာ အမြဲ Perfect ဖြစ်နေနိုင်တယ်။
Market ဆီထုတ်လိုက်မှ—
Customer က မလိုဘူးပြောနိုင်တယ်။
အဲဒီအခါ Ego နာတယ်။
ဒါကြောင့် တချို့လူတွေဟာ—
Perfect Plan ရေးရင်း အမြဲနောက်ကျနေတယ်။
“နောက်ထပ် Research နည်းနည်း”
“နောက်ထပ် Course တစ်ခု”
“နောက်ထပ် Meeting တစ်ခါ”
“နောက်ထပ် Data နည်းနည်း”
ဒီလိုနဲ့ မစဖြစ်ဘူး။
Research လိုတယ်။
ဒါပေမယ့် တစ်ခါတလေ Research ကို အသုံးပြုပြီး—
Fear ကို ဖုံးထားတတ်တယ်။
ဒီအချိန်မှာ မေးရမယ်။
နောက်ထပ် Data က ဆုံးဖြတ်ချက်ပြောင်းနိုင်သေးလား။
ဒါမှမဟုတ်—
ဆုံးဖြတ်ချက်ချရမှာ ကြောက်လို့ Data ကို အကြောင်းပြနေတာလား။
အဖြေက ကိုယ့်စိတ်ထဲမှာပဲ သိမယ်။
အရှုံးကို လက်ခံနိုင်မှ Experiment လုပ်နိုင်တယ်။
Experiment လုပ်နိုင်မှ သင်ယူနိုင်တယ်။
သင်ယူနိုင်မှ ပိုကောင်းတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ချနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
“မရှုံးဖို့” ကို အဓိကရည်မှန်းတဲ့ Founder ဟာ သင်ယူမှုကို ပိတ်ထားနိုင်တယ်။
ပိုကောင်းတဲ့ရည်မှန်းချက်က—
“မလိုအပ်တဲ့အရှုံးကို ကာကွယ်မယ်၊ လိုအပ်တဲ့သင်ယူမှုအတွက် ခံနိုင်တဲ့အရှုံးကို လက်ခံမယ်”
ဆိုတာ။
ဒီဟာ စီးပွားရေးအကြံပဲ၊ ဘုရားဟော Formula မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့် အရှုံးကို လောကဓမ္မအဖြစ် မှန်ကန်စွာမြင်ပြီး စွဲလမ်းမှုမရှိဘဲ အားထုတ်ဖို့ဆိုတဲ့ ဓမ္မအမြင်နဲ့ တွဲစဉ်းစားလို့ရတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အရှုံးကို ကြောက်၍ မစခြင်းရဲ့ နောက်ထပ်အန္တရာယ်က—
အချိန်ပျောက်သွားတာ။
ငွေဆုံးရှုံးရင် ပြန်ရှာနိုင်ချင် ရှာနိုင်တယ်။
အချိန်ကတော့ ပြန်မလာဘူး။
ဒီနေ့ အသက်သုံးဆယ်။
“နောက်နှစ်မှ”
နောက်နှစ် အသက်သုံးဆယ့်တစ်။
“အခြေအနေပိုကောင်းမှ”
နောက်ထပ်ငါးနှစ်။
နောက်တော့ Family Responsibility ပိုများတယ်။
ကျန်းမာရေးပြောင်းတယ်။
Market ပြောင်းတယ်။
ကိုယ့် Energy ပြောင်းတယ်။
ဒါကြောင့် အချိန်ကို မမေ့ဖို့လိုတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၅၇ မှာ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး၊ လူဝတ်ကြောင်၊ ရဟန်းအားလုံး မကြာခဏ ပြန်လည်ဆင်ခြင်သင့်တဲ့ အရာငါးမျိုးကို ဟောထားပါတယ်။
အိုရမယ်။
နာရမယ်။
သေရမယ်။
ချစ်ခင်နှစ်သက်တဲ့အရာအားလုံးနဲ့ ခွဲရမယ်။
ကိုယ်ပြုတဲ့ကံရဲ့ အမွေခံဖြစ်ရမယ်။
ဒီတရားက Entrepreneur ကို—
“Business စ”
လို့ဟောထားတာ မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့်—
အချိန်အကန့်အသတ်ရှိတယ် ဆိုတာ သတိပေးတယ်။
သေချာစဉ်းစား။
ကိုယ်ကြောက်နေတာ—
ငွေနည်းနည်းရှုံးမှာလား။
ဒါမှမဟုတ်—
မစဘဲဆယ်နှစ်ကုန်သွားမှာကိုလည်း ကြောက်သင့်သလား။
ကိုယ်က နောင်တစ်နေ့—
“လုပ်ပြီးတော့ မအောင်မြင်ခဲ့ဘူး”
ဆိုတာတစ်မျိုး။
“လုပ်ချင်ခဲ့တာ ဆယ်နှစ်လုံးရှိပေမယ့် ကြောက်လို့တစ်ခါမှ မစခဲ့ဘူး”
ဆိုတာတစ်မျိုး။
ဘယ်ဟာ ပိုလေးမလဲ။
ဒါကို လူတိုင်းအတွက် တစ်ပုံစံတည်း မဖြေနိုင်ဘူး။
ဒါပေမယ့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို မေးသင့်တယ်။
တချို့လုပ်ငန်းကို မစသင့်တာ မှန်တယ်။
ဒါပေမယ့်—
မစသင့်လို့ မစတာလား၊ ကြောက်လို့ မစတာလား သိရမယ်။
တရားနာပရိသတ်တို့…
ဒီမှာ အပ္ပမာဒ ကို ပြန်ယူရမယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၆.၅၃ မှာ အပ္ပမာဒတရားကို ပွားများအားထုတ်ရင် ဒီဘဝနဲ့ နောင်ဘဝနှစ်မျိုးလုံးရဲ့ အကျိုးကို ရရှိစေနိုင်တဲ့ အရေးကြီးသောတရားတစ်ပါးအဖြစ် ဟောထားတယ်။
အပ္ပမာဒဟာ—
အလျင်စလိုလုပ်ခြင်း မဟုတ်ဘူး။
မမေ့မလျော့ခြင်း။
လုပ်သင့်တာကို မေ့မထားခြင်း။
အချိန်ကို မေ့မထားခြင်း။
ကိုယ်ပြုတဲ့အမှုရဲ့ အကျိုးကို မေ့မထားခြင်း။
Founder ဘက်က အလင်းယူရင်—
Fear ကြောင့် လုပ်သင့်တဲ့အရာကို နှစ်နဲ့ချီပြီး မရွှေ့ထားဖို့။
ဒါပေမယ့်—
“အပ္ပမာဒဆိုတော့ အခုချက်ချင်းငွေထည့်”
လည်း မဟုတ်ဘူး။
အပ္ပမာဒနဲ့ဆို—
ပိုပြီးသေချာစစ်မယ်။
စစ်ပြီးရင် ဆုံးဖြတ်မယ်။
ဆုံးဖြတ်ပြီးရင်—
ကြောက်စိတ်ကြောင့် တစ်နေရာတည်းမှာ အမြဲမတုန်တော့ဘူး။
ဒီနေရာမှာ သံယုတ္တနိကာယ် ၄၅.၈ ရဲ့ သမ္မာဝါယာမကိုလည်း ပြန်ကြည့်နိုင်တယ်။
မဖြစ်သေးတဲ့ အကုသိုလ်မဖြစ်လာအောင် အားထုတ်ခြင်း၊
ဖြစ်ပြီးသားအကုသိုလ်ကို ပယ်ခြင်း၊
မဖြစ်သေးတဲ့ကုသိုလ် ပေါ်လာအောင် အားထုတ်ခြင်း၊
ဖြစ်ပြီးသားကုသိုလ်ကို မပျောက်ဘဲ တိုးပွားအောင် အားထုတ်ခြင်း—
ဆိုပြီး ဟောထားတယ်။
ဒီတရားကို Business Formula လို့ မပြောရဘူး။
ဒါပေမယ့် စိတ်ကို ပြန်ကြည့်ဖို့ အလင်းယူရင်—
မဖြစ်သေးတဲ့ ကြောက်စိတ်ကို ပိုကြီးလာစေမယ့် အလေ့အထကို မပွားနဲ့။
နေ့တိုင်း—
“ရှုံးမယ်၊ ရှုံးမယ်၊ မဖြစ်နိုင်ဘူး”
ဆိုတဲ့စိတ်ကူးပဲ ထပ်လေ့ကျင့်နေရင်—
ကြောက်စိတ်ကြီးလာမယ်။
ဖြစ်ပြီးသား Fear ကို စစ်။
ဘာကိုကြောက်တယ်။
အထောက်အထားရှိလား။
Worst Case ဘာလဲ။
Recovery ဘာလဲ။
ပြန်ကြည့်။
နောက်—
သတ္တိ၊ သတိ၊ ပညာလို ကောင်းတဲ့စိတ်အခြေအနေကို ပွား။
ပြီးတော့ စတင်ပြီးသားကောင်းတဲ့အလုပ်ကို—
Fear တစ်ခါပေါ်တာနဲ့ မပစ်နဲ့။
ဒီလို ဓမ္မအလင်းယူလို့ရတယ်။
ကဲ… တချို့လူတွေရဲ့ ကြောက်စိတ်ဟာ ကိုယ်တိုင်စဉ်းစားတာနဲ့ ပိုကြီးလာတယ်။
အခန်းထဲမှာ တစ်ယောက်တည်းထိုင်။
အဆိုးဆုံး Scenario တစ်ရာတွေး။
“ဒါဖြစ်ရင်?”
“ဟိုဟာဖြစ်ရင်?”
“နောက်ကဘာဖြစ်ရင်?”
စိတ်က မသေချာမှုကို ဖြေချင်တယ်။
ဒါပေမယ့် အနာဂတ်အကုန် ကြိုမသိနိုင်ဘူး။
အဲဒီအခါ Founder တစ်ယောက်တည်း စဉ်းစားနေမယ့်အစား—
ကောင်းတဲ့လူတွေနဲ့ ဆွေးနွေးဖို့လိုတယ်။
သံယုတ္တနိကာယ် ၄၅.၄၉ မှာ ကလျာဏမိတ္တရှိခြင်းကို နေထွက်ရာရှေ့ မိုးသောက်ရောင်လိုပဲ အရိယမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးဖွံ့ဖြိုးမှုအတွက် ရှေ့ပြေးအခြေအနေတစ်ခုအဖြစ် ဟောထားပါတယ်။
Founder အတွက် ဒီဟာကို—
“Consultant ခန့်ဖို့ ဘုရားဟော”
လို့ မပြောရဘူး။
ဒါပေမယ့် ဦးဇင်းတို့ သင်ယူနိုင်တာက—
တစ်ယောက်တည်းဖြစ်ခြင်းနဲ့ ပညာရှိခြင်း မတူဘူး။
ကောင်းတဲ့မိတ်ဆွေကို မေး။
ကိုယ့်လုပ်ငန်းနားလည်တဲ့သူကို မေး။
Accountant ကို မေး။
ဥပဒေရေးရာရှိရင် ပညာရှင်ကို မေး။
အတွေ့အကြုံရှိတဲ့လုပ်ငန်းရှင်ကို မေး။
ကိုယ့်ကို အားပေးတာတင်မဟုတ်ဘဲ—
“ဒါမကောင်းဘူး”
လို့လည်း ပြောရဲတဲ့သူကို မေး။
တချို့ Founder တွေက Mentor ရွေးတာမှာတောင်—
ကိုယ်ကြားချင်တာပြောမယ့်လူပဲ ရွေးတယ်။
ဒါ ကလျာဏမိတ္တမဟုတ်ဘူး။
ကောင်းတဲ့မိတ်က—
ကိုယ့် Fear ကို အားပေးချင်မှ အားပေးမယ်။
တစ်ခါတလေ—
“မင်းကြောက်နေတာ အလွန်အကျွံ”
လို့ပြောမယ်။
တစ်ခါတလေ—
“မင်းအခုမလုပ်သင့်သေးဘူး”
လို့ပြောမယ်။
နှစ်မျိုးလုံးအတွက် ပွင့်လင်းရမယ်။
အရှုံးကြောက်စိတ်ကို ကျော်တယ်ဆိုတာ—
အပြုသဘောဆောင်တဲ့စကားပဲ နားထောင်တာမဟုတ်ဘူး။
အမှန်ကို နားထောင်ရဲခြင်း။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ကဲ… စိတ်ကူးယဉ်ဥပမာတစ်ခုကြည့်မယ်။
ဒီဇာတ်လမ်းဟာ တကယ့်သမိုင်းဖြစ်ရပ်မဟုတ်ဘူး။
တရားရှင်းဖို့ ဖန်တီးထားတဲ့ ဥပမာပါ။
လူငယ်လုပ်ငန်းရှင်တစ်ယောက်ရှိတယ်။
သူက Food Product တစ်ခုအတွက် Recipe ကောင်းတစ်ခုရှိတယ်။
မိတ်ဆွေတွေ စားပြီး ကြိုက်တယ်။
သူ့မှာငွေအနည်းငယ်ရှိတယ်။
စက်ရုံကြီးဆောက်ဖို့မလုံလောက်ဘူး။
ဒါပေမယ့် လိုင်စင်၊ သန့်ရှင်းရေး၊ စည်းမျဉ်းလိုအပ်ချက်တွေကို လိုက်နာပြီး Small Batch စမ်းလို့ရတယ်။
သူက နှစ်နှစ်လောက် စဉ်းစားနေတယ်။
ဘာကြောင့်လဲ။
“မရောင်းရင်”
“ပစ္စည်းပျက်ရင်”
“Packaging မကောင်းရင်”
“လူတွေမကြိုက်ရင်”
Fear အများကြီး။
နောက်ဆုံး တစ်နေ့ သူက—
“ငါစက်ရုံကြီးမဖွင့်သေးဘူး။ စမ်းသပ် Batch သေးသေးပဲလုပ်မယ်”
လို့ဆုံးဖြတ်တယ်။
ရှုံးနိုင်တဲ့ငွေကို သတ်မှတ်တယ်။
စားဝတ်နေရေးငွေ မထိဘူး။
အကြွေးမယူဘူး။
Customer သေးသေးအုပ်စုကို စမ်းရောင်းတယ်။
Result ဘယ်လိုထွက်လဲ။
ပထမတစ်ခါမှာ သူမျှော်လင့်သလို မရောင်းရဘူး။
ဒါဆို ရှုံးသလား။
ငွေအနည်းငယ်အရတော့ ရှုံးတယ်။
ဒါပေမယ့် ဘာသိလာလဲ။
Customer က Product ကို ကြိုက်တယ်။
Packaging ကို မကြိုက်ဘူး။
Price က မကိုက်ဘူး။
Serving Size ကို ပြောင်းရမယ်။
သူ့မှာ အချက်အလက်ရလာတယ်။
နောက် Batch ပြင်တယ်။
ဒီဥပမာရဲ့ သင်ခန်းစာက—
“စရင် မဖြစ်မနေအောင်မြင်မယ်”
မဟုတ်ဘူး။
စတင်မှသာ မသိတာတချို့ကို သိလာနိုင်တယ်။
အရှုံးကို မခံနိုင်လို့ မစရင်—
ရှုံးတာမရှိဘူး။
ဒါပေမယ့် အဲဒီ Knowledge လည်း မရဘူး။
ဒါကြောင့် Founder တစ်ယောက်ရဲ့ မေးခွန်းက—
“ဘယ်လိုလုံးဝမရှုံးရမလဲ”
မဟုတ်ဘဲ—
“ဘယ်လိုရှုံးနိုင်မှုကို ကန့်သတ်ပြီး သင်ယူမှုကို အများဆုံးရနိုင်မလဲ”
ဖြစ်လာနိုင်တယ်။
ဒီဟာ Management အလင်းပဲ။
ဓမ္မကတော့—
ရလာတဲ့ Result ကို “ငါ၊ ငါ့ဟာ” ဆိုပြီး မစွဲဘဲ အမှန်အတိုင်းကြည့်ဖို့ ကူညီပေးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
နောက်တစ်ခုက နာမည်ရှုံးမှာကြောက်ခြင်း။
ဒီဟာ တော်တော်ဆိုးတယ်။
ပိုက်ဆံရှုံးရင် ဝန်ခံလို့ရတယ်။
ဒါပေမယ့် Reputation အပေါ် စွဲသူက—
Fail တယ်ဆိုတာ ဝန်မခံချင်ဘူး။
ဒါကြောင့် စမရဲဘူး။
စပြီးတော့လည်း အမှားကို မဝန်ခံဘူး။
Project မအောင်မြင်ဘူး။
ဆက်ပြီးငွေထည့်တယ်။
“ရပ်လိုက်ရင် ငါရှုံးတာဝန်ခံရမယ်”
ဆိုပြီး။
ဒီအခြေအနေမှာ Fear က—
မစခိုင်းတာတင်မဟုတ်ဘူး။
ရပ်သင့်တဲ့အရာကိုလည်း မရပ်ခိုင်းဘူး။
ဒီတော့ အရှုံးမကြောက်တတ်မှုဟာ စတင်ဖို့ပဲ မဟုတ်ဘူး။
လိုအပ်ရင်—
“ဒီ Idea မှားတယ်”
လို့ ဝန်ခံရဲဖို့။
“ဒီ Project ကို ရပ်မယ်”
လို့ ပြောရဲဖို့။
“Customer Feedback မှန်တယ်”
လို့ လက်ခံရဲဖို့။
“ငါ့ဆုံးဖြတ်ချက်မကောင်းခဲ့ဘူး”
လို့ ပြောရဲဖို့။
ဒါလည်း သတ္တိ။
စိတ်က Ego ကို စွဲထားလေလေ—
အရှုံးလက်ခံရခက်လေလေ။
ဒီတော့ Founder တစ်ယောက် အရှုံးကို တကယ်ကျော်ချင်ရင်—
Money Management တင်မဟုတ်ဘူး။
Ego Management လည်းလုပ်ရမယ်။
တစ်ချက် စမ်းမေးကြည့်။
“ငါ့လုပ်ငန်းရှုံးမှာကြောက်တာလား၊ လူတွေက ငါ့ကို ရှုံးသူလို့မြင်မှာကြောက်တာလား”
နှစ်ခု မတူဘူး။
အဖြေကို ကိုယ်ပဲသိတယ်။
တရားနာပရိသတ်တို့…
အရှုံးကြောက်မှုကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစေတဲ့အရာတစ်ခုက—
Control လိုချင်မှု။
Founder က အနာဂတ်ကို အပြည့်အဝ ကြိုသိချင်တယ်။
Customer ဘယ်လောက်ရမလဲ သိချင်တယ်။
Profit ဘယ်လောက်ရမလဲ သိချင်တယ်။
Competitor ဘာလုပ်မလဲ သိချင်တယ်။
ဝန်ထမ်း ဘယ်သူထွက်မလဲ သိချင်တယ်။
Market နောက်တစ်နှစ် ဘယ်လိုဖြစ်မလဲ သိချင်တယ်။
အဲဒါတွေ အကုန်သိမှ စမယ်။
အဲဒီနေ့ မလာဘူး။
အနာဂတ်မှာ မသေချာမှုရှိတယ်။
ပညာက မသေချာမှုကို ဖျောက်ပေးတာမဟုတ်ဘူး။
မသေချာမှုအောက်မှာ မှန်မှန်ဆုံးဖြတ်နိုင်အောင် ကူညီတာ။
ဒါကြောင့် Data ရှာ။
ဒါပေမယ့် အနာဂတ်အကုန် မသိရလို့ စိတ်ပျက်မနေနဲ့။
Risk ကို လျှော့။
ဒါပေမယ့် Zero Risk မရှာနဲ့။
လမ်းညွှန်ချက်ယူ။
ဒါပေမယ့် ဘယ်သူမှ ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်းအာမခံမပေးနိုင်ဘူးဆိုတာသိ။
အဲဒီမှာ သတ္တိလိုလာတယ်။
သတ္တိဆိုတာ—
ကြောက်စိတ် မရှိတာမဟုတ်ဘူး။
ကြောက်စိတ်ရှိကြောင်း သိရက်နဲ့ ပညာက ခွင့်ပြုတဲ့အရာကို ဆောင်ရွက်နိုင်တာ။
ဒါကို ဗုဒ္ဓဟော စာသားအဖြစ် မတင်ပြဘူး။
ဒီတရားကနေ ဦးဇင်းတို့ ထုတ်ယူတဲ့ လက်တွေ့သုံးသပ်ချက်ပဲ။
ကဲ… Founder တစ်ယောက်အတွက် လက်တွေ့စမ်းဖို့ လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခု ပြောမယ်။
ဒီဟာလည်း ဘုရားဟော Formula မဟုတ်ပါဘူး။
ပထမ—
မစရသေးတဲ့အရာတစ်ခုရွေး။
နှစ်ပေါင်းများစွာမစရသေးတဲ့ Project ဖြစ်နိုင်တယ်။
Product ဖြစ်နိုင်တယ်။
Training ဖြစ်နိုင်တယ်။
Business Proposal ဖြစ်နိုင်တယ်။
Customer ကို ဖုန်းခေါ်ရမယ့်အရာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒုတိယ—
စာရွက်တစ်ရွက်ပေါ်မှာရေး။
“ဘာကိုကြောက်တာလဲ”
တိတိကျကျ။
တတိယ—
“တကယ်ဖြစ်နိုင်တဲ့အရှုံး ဘယ်လောက်လဲ”
တွက်။
အကြမ်းမရေးနဲ့။
Number ရှိရင် Number ရေး။
အချိန်ဆိုရင် အချိန်ရေး။
စတုတ္ထ—
“ဒီအရှုံးကို ခံနိုင်သလား”
မခံနိုင်ရင် Design လျှော့။
စမ်းသပ်မှုသေးအောင်လုပ်။
အကြွေးလျှော့။
အန္တရာယ်မျှဝေ။
ပဉ္စမ—
“ဒီထက်သေးတဲ့စတင်မှု ရှိသေးလား”
မေး။
ဆဋ္ဌမ—
“ဘယ်အချက်ရရင် ဆက်မယ်၊ ဘယ်အချက်ရရင် ရပ်မယ်”
ကြိုသတ်မှတ်။
မဟုတ်ရင် Ego ကြောင့် မအောင်မြင်လည်း ဆက်တိုးနိုင်တယ်။
သတ္တမ—
ကောင်းတဲ့မိတ်ဆွေ၊ ပညာရှင်တစ်ယောက်ကို ပြ။
ကိုယ်မမြင်တာ ဘာရှိလဲ မေး။
အဋ္ဌမ—
မပြုမီ၊ ပြုနေစဉ်၊ ပြုပြီးနောက် ပြန်စစ်တဲ့အလေ့အထထား။
နဝမ—
စတင်မယ့်နေ့ သတ်မှတ်။
မဟုတ်ရင်—
“နောက်မှ”
ဟာ အမြဲနောက်ကို ရွှေ့မယ်။
ဒီနည်းလမ်းတွေကို—
“ဗုဒ္ဓဘာသာအောင်မြင်ရေးနည်း ကိုးချက်”
လို့ မခေါ်ပါနဲ့။
ဒါတွေဟာ စီးပွားရေးအတွက် လက်တွေ့အကြံပေးနည်းတွေ။
ဘုရားဟောတရားတွေကတော့ အဲဒီလုပ်ငန်းကို စွဲလမ်းမှု၊ သီလ၊ အပ္ပမာဒ၊ သတိ၊ ပညာ နဲ့ စစ်ဖို့ အလင်းပေးတာ။
ဒီအကန့်အသတ်ကို မပျောက်ရဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အရှုံးကြောက်လို့ မစရတဲ့သူတွေထဲမှာ နောက်ထပ်အမျိုးအစားတစ်ခုရှိတယ်။
အတိတ်က အရှုံးတစ်ခါကြောင့် မစရဲတော့သူ။
Business တစ်ခါပျက်ဖူးတယ်။
Partner လိမ်ဖူးတယ်။
Customer မပေးဘဲ ထွက်ဖူးတယ်။
အကြွေးတင်ဖူးတယ်။
ဒါကြောင့်—
“နောက်တစ်ခါမလုပ်တော့ဘူး”
ဆိုတယ်။
အဲဒီနေရာမှာ သူ့ Fear ကို အလွယ်မပယ်ရဘူး။
တကယ်နာခဲ့တာ။
အတွေ့အကြုံရှိတယ်။
ဒီအခါ—
“ကြောက်မနေနဲ့၊ စလုပ်”
လို့ ဖိအားမပေးသင့်ဘူး။
အရင်ဆုံး—
ဘာမှားခဲ့လဲ သင်ယူ။
Partner Due Diligence မရှိခဲ့လား။
အကြွေးအလွန်ယူခဲ့လား။
Customer တစ်ယောက်ပေါ် လွန်စွာမှီခဲ့လား။
Contract မရှိခဲ့လား။
ကိုယ်မသိတဲ့ Industry ထဲ ဝင်ခဲ့လား။
လောဘကြောင့် လွန်ခဲ့လား။
Data မကြည့်ခဲ့လား။
ဒါကို ရိုးရိုးသားသားပြန်ကြည့်။
အဲဒီအရှုံးကို သင်ခန်းစာပြောင်း။
ဒါမှ နောက်တစ်ကြိမ် Fear က Wisdom ဖြစ်လာမယ်။
မဟုတ်ရင်—
Past Pain က Future ကို အုပ်ချုပ်နေမယ်။
တစ်ခါမီးလောင်ဖူးလို့ မီးကို သတိထားရမယ်။
ဒါပေမယ့်—
မီးရှိတဲ့နေရာအားလုံးကို မဝင်တော့ဘူးဆိုရင် ထမင်းတောင် ချက်လို့မရတော့ဘူး။
ဒီဥပမာက ရိုးရှင်းပေမယ့် သဘောက—
အတွေ့အကြုံက ပညာဖြစ်ရမယ်၊ ထိတ်လန့်မှုဖြစ်မနေသင့်ဘူး။
အတိတ်အရှုံးက—
“မလုပ်နဲ့”
ဆိုတဲ့အမိန့်ပဲဖြစ်နေမယ့်အစား—
“ဒီတစ်ခါ ဘယ်လိုပိုပညာရှိမလဲ”
ဆိုတဲ့ ဆရာဖြစ်လာရမယ်။
တရားဘက်မှာလည်း မြတ်စွာဘုရားရှင်က မိမိအမှုကို ပြုပြီးနောက် ပြန်လည်ဆင်ခြင်ပြီး မကောင်းတာတွေ့ရင် ဖော်ထုတ်ဝန်ခံကာ နောင်အခါထိန်းသိမ်းဖို့ ရာဟုလာအား သင်ပေးထားတယ်။
ဒီအချက်ဟာ အလွန်လှတယ်။
အမှားဖြစ်တာနဲ့—
“ငါမကောင်းဘူး”
လို့ မပြီးဘူး။
အမှားကို ကြည့်၊ ဝန်ခံ၊ ပြင်၊ နောက်မလုပ်အောင် လေ့ကျင့်။
Founder တစ်ယောက်လည်း ဒီ Mindset လိုတယ်။
Fail တယ်။
သင်ယူ။
ပြန်စ။
မသင့်တော့ရင် မစနဲ့။
ဒါပေမယ့်—
ရှက်လို့ Data ကို မကြည့်ဘဲနေတာ မလုပ်နဲ့။
ကဲ… ဒီနေရာမှာ အရှုံးရဲ့ အမှန်တရားကို ထပ်ပြီး သတိပေးချင်တယ်။
အရှုံးက ရှောင်လွှဲ၍မရတဲ့ လောကဓမ္မတစ်ခု။
ဒါကြောင့် Founder က ဘာလေ့ကျင့်ရမလဲ။
အရှုံးမရှိဖို့ပဲ မဟုတ်ဘူး။
အရှုံးရောက်တဲ့အခါ မကျိုးဖို့။
ဒီမှာ Resilience လို့ ခေတ်စကားနဲ့ ပြောနိုင်တယ်။
စိတ်ထဲမှာ—
“တစ်ခါရှုံးတာ = ဘဝရှုံးတာ”
မဖြစ်ဖို့။
“Product မအောင်မြင်တာ = ငါမအောင်မြင်တဲ့လူ”
မဖြစ်ဖို့။
“Customer မဝယ်တာ = ငါ့မှာတန်ဖိုးမရှိ”
မဖြစ်ဖို့။
Outcome နဲ့ Identity ကို ခွဲထား။
ဒါ ဓမ္မအမြင်နဲ့ အရမ်းနီးတယ်။
သံယုတ္တနိကာယ် ၂၂.၇၊ ၂၂.၈ မှာ “ငါ၊ ငါ့ဟာ” ဆိုတဲ့စွဲမှုနဲ့ ပြောင်းလဲပျက်စီးမှုကို ချိတ်ထားတာကြောင့် စိုးရိမ်တုန်လှုပ်မှု ပိုဖြစ်လာပုံကို အလွန်တိတိကျကျ ဟောထားတယ်။
ဒါကြောင့် Founder က—
Project နဲ့ကိုယ့်အတ္တကို ခွဲထား။
Company နဲ့ကိုယ့်အတ္တကို ခွဲထား။
Profit နဲ့ကိုယ့်တန်ဖိုးကို ခွဲထား။
အောင်မြင်မှုရှိရင်—
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် “ငါက ကြီးမြတ်လို့” မူးမနေ။
အရှုံးရှိရင်—
နာမယ်။
ဒါပေမယ့် “ငါပျက်သွားပြီ” မထင်နဲ့။
ဒီလိုဆို လောကဓမ္မအောက်မှာ စိတ်ပိုတည်လာမယ်။
ကဲ… ဒကာ ဒကာမတို့။
ဒီနေ့ ခေါင်းစဉ်မှာ တစ်ဖက်က သတ္တိအကြောင်းပြောပေမယ့်—
လောဘနဲ့ သတ္တိကို ခွဲဖို့ အရေးကြီးတယ်။
တစ်ယောက်က—
“ရှုံးမှာမကြောက်ဘူး”
ဆိုပြီး Risk ကြီးယူတယ်။
ဘာကြောင့်လဲ။
ချမ်းသာမြန်မြန်ဖြစ်ချင်လို့။
သူများထက် ကြီးချင်လို့။
ဒါ သတ္တိလား။
တစ်ခါတလေ—
လောဘက Fear ကိုဖုံးထားတာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
တစ်ယောက်က—
“အရှုံးမကြောက်ဘူး”
ဆိုပြီး လူတွေရဲ့ပိုက်ဆံကို လွယ်လွယ်သုံးတယ်။
ဒါ သတ္တိမဟုတ်ဘူး။
တာဝန်မဲ့တာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် ဘုရားဟောတဲ့ အပြစ်ကင်းခြင်း၏ချမ်းသာ ကို ပြန်သတိရ။
စတင်လိုက်တယ်။
ဒါပေမယ့် သီလပျက်သွားတယ်။
ဒါ Success မဟုတ်ဘူး။
ငွေရတယ်။
ဒါပေမယ့် မမှန်တဲ့နည်းနဲ့ရတယ်။
ဒါ Success မဟုတ်ဘူး။
Fear ကျော်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် Greed နောက်လိုက်သွားတယ်။
ဒါ ဓမ္မဘက်က တိုးတက်မှုမဟုတ်ဘူး။
အဲဒီတော့ ဒီနေ့ ဦးဇင်းတို့ပြောတဲ့ “စ” ဆိုတာ—
သမ္မာအာဇီဝနဲ့ ကိုက်ညီတဲ့အရာကို စ။
မူးယစ်ဆေး၊ လူထိခိုက်စေတဲ့အရာ၊ လိမ်လည်မှု၊ မတရားအသက်မွေးမှုမျိုးကို—
“အရှုံးမကြောက်ဘဲ စ”
လို့ မပြောဘူး။
မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးမှာ သမ္မာအာဇီဝ ပါတယ်။
Founder တစ်ယောက်က—
“အခွင့်အရေးရှိတယ်”
ဆိုတာတစ်ခုတည်းနဲ့ မစနဲ့။
“သင့်တော်လား”
“သီလနဲ့ကိုက်လား”
“လူကို ထိခိုက်မလား”
“ငါ့စိတ်ကို ဘယ်ဘက်သွားစေမလဲ”
စစ်။
ဒါမှ Fear ကျော်တာနဲ့ Wisdom ရှိတာ နှစ်ခုအတူတူဖြစ်မယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခုလောက် စိတ်ထဲမှာ မေးကြည့်ကြစို့။
ကိုယ့်ဘဝမှာ—
အရှုံးကြောက်လို့ နှစ်ပေါင်းများစွာ မစရသေးတဲ့ အရာရှိသလား။
Business ဖြစ်ချင်မှ ဖြစ်မယ်။
စာသင်တာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဘာသာစကားသင်တာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ဖြစ်နိုင်တယ်။
တောင်းပန်ရမယ့်စကား ဖြစ်နိုင်တယ်။
မိသားစုနဲ့ ပြန်ဆက်ဆံရမယ့်အရာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
တရားထိုင်ခြင်း ဖြစ်နိုင်တယ်။
“မလုပ်နိုင်မှာကြောက်လို့” မစတာ။
Meditation လည်း—
“စိတ်မတည်ရင်”
ဆိုပြီး မထိုင်ဘူး။
သီလစောင့်မယ်—
“မလုံရင်”
ဆိုပြီး မစဘူး။
စာသင်မယ်—
“မတတ်ရင်”
ဆိုပြီး မစဘူး။
ဒီသဘောက လောကီတင်မဟုတ်ဘူး။
ကုသိုလ်ဘက်မှာလည်း ဖြစ်တတ်တယ်။
Perfect ဖြစ်မှ စမယ်
ဆိုတဲ့စိတ်က—
တစ်ခါတလေ မစနိုင်အောင်လုပ်တယ်။
တရားအားထုတ်မှုမှာလည်း—
အပြည့်အဝကောင်းမှစမယ်ဆိုရင် ဘယ်တော့စမလဲ။
စပြီးမှ ပိုကောင်းလာတာ။
ဒီနေ့ ငါးမိနစ်။
နောက် ဆယ်မိနစ်။
ဒီနေ့ သီလတစ်နေ့။
နောက် ပိုခိုင်လာတယ်။
ဒါကြောင့် စတင်မှုရဲ့ တန်ဖိုးဟာ Business တင်မဟုတ်ဘူး။
ကုသိုလ်လမ်းမှာလည်း အပ္ပမာဒနဲ့ စတင်ရတယ်။
ကဲ… နောက်ထပ် အရေးကြီးတာတစ်ခု။
Founder တစ်ယောက် ဆုံးဖြတ်ချက်ချတဲ့အခါ—
အကြာကြီးတွေးတာဟာ အမြဲပညာမဟုတ်ဘူး။
တချို့ဆုံးဖြတ်ချက်ဟာ အချိန်ယူသင့်တယ်။
တချို့ဆုံးဖြတ်ချက်က—
Data လုံလောက်ပြီ။
နောက်ထပ်စဉ်းစားလေ Fear ပိုကြီးလာတယ်။
ဒီအခါ Decision Date လိုတယ်။
“ဒီနေ့အထိ Research လုပ်မယ်။ ဒီနေ့ရောက်ရင် Go / No-go ဆုံးဖြတ်မယ်”
ဆိုပြီး။
ဒီနည်းလမ်းက ဗုဒ္ဓဘာသာ Formula မဟုတ်ဘူး။
လက်တွေ့အလုပ်နည်း။
ဒါပေမယ့် အပ္ပမာဒနဲ့ မမေ့မလျော့ ဆုံးဖြတ်ဖို့ အထောက်အကူဖြစ်တယ်။
မဟုတ်ရင် Fear က “နောက်ထပ်အချက်အလက်နည်းနည်း” ဆိုတဲ့မျက်နှာဖုံးတပ်ပြီး နှစ်ကြာနိုင်တယ်။
ကဲ… ဆုံးဖြတ်ရမယ့်နေ့ရောက်ပြီ။
ကိုယ့်ကိုယ်ကို မေး။
ဒီလုပ်ငန်းက သီလနဲ့ကိုက်သလား။
Customer Problem တကယ်ရှိသလား။
ကိုယ့်မှာ လုပ်နိုင်တဲ့စွမ်းရည်ရှိသလား။
မရှိရင် ရနိုင်သလား။
အရှုံးကန့်သတ်လို့ရသလား။
အရှုံးဖြစ်ရင် မိသားစုအခြေခံမပျက်ဘူးလား။
အကြွေးအန္တရာယ်ဘယ်လိုလဲ။
စမ်းသပ်မှုသေးသေး လုပ်လို့ရသလား။
အတွေ့အကြုံရှိသူတွေနဲ့ ဆွေးနွေးပြီးပြီလား။
ဒီမေးခွန်းတွေ ဖြေပြီး—
Result က “မသင့်သေးဘူး”
ဆိုရင် မစနဲ့။
ဒါ ကြောက်တာမဟုတ်ဘူး။
ပညာ။
Result က—
“အန္တရာယ်ရှိတယ်၊ ဒါပေမယ့် ခံနိုင်တယ်၊ လျှော့ထားတယ်၊ စမ်းနိုင်တယ်”
ဆိုရင်—
နောက်တစ်ခါ မေး။
“အခု မစတာဟာ ဘာကြောင့်လဲ”
အဖြေက—
“ကြောက်လို့”
ပဲဆိုရင်—
အဲဒီနေရာမှာ သတ္တိလေ့ကျင့်ရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီတရားကို အကျဉ်းချုပ်မယ်ဆိုရင်—
အရှုံးဟာ လောကဓမ္မထဲမှာ ပါတယ်။
စွဲလမ်းမှုရှိတဲ့နေရာမှာ ကြောက်စိတ် ဖြစ်လာတတ်တယ်။
တရားသဖြင့်ရတဲ့ပစ္စည်းကို ကာကွယ်တတ်ဖို့လိုသလို အားထုတ်တတ်ဖို့လည်းလိုတယ်။
စတင်တာဟာ မဆင်မခြင်လုပ်တာ မဟုတ်ဘူး။
မပြုမီ၊ ပြုနေစဉ်၊ ပြုပြီးနောက် ပြန်ဆင်ခြင်ရတယ်။
ကောင်းတဲ့မိတ်ဆွေ၊ အကြံပေးရှိရမယ်။
အို၊ နာ၊ သေ၊ ခွဲခွာရမယ့် အချိန်ကန့်သတ်ဘဝဖြစ်တာကိုလည်း မမေ့ရဘူး။
အပြစ်ကင်းခြင်းကို စီးပွားရေးအကျိုးထက် လျော့မထားရဘူး။
အပ္ပမာဒနဲ့ လုပ်သင့်တာကို မမေ့ရဘူး။
ဒါကြောင့်—
မကြောက်ဘဲ စ ဆိုတာ မပြည့်စုံဘူး။
ပိုမှန်တာက—
ပညာနဲ့စစ်၊
သီလနဲ့စစ်၊
ခံနိုင်တဲ့အရှုံးကို သတ်မှတ်၊
မလိုအပ်တဲ့အန္တရာယ်ကို လျှော့၊
ပြီးတော့ ကြောက်စိတ်တစ်ခုတည်းကြောင့် လုပ်သင့်တာကို မပိတ်ထားနဲ့။
ဒီလိုဖြစ်ရမယ်။
ကဲ… အခု ဒီခေါင်းစဉ်ကို သစ္စာလေးပါးဆီ ပြန်ယူကြည့်မယ်။
အရှုံးကြောက်လို့ မစနိုင်တဲ့ဘဝမှာ ဒုက္ခ ဘာလဲ။
Idea ရှိပေမယ့် မစရဲဘူး။
စချင်တယ်။
ကြောက်တယ်။
မစဘူး။
နောက်တော့—
“စလိုက်ရင်ကောင်းမှာ”
ဆိုပြီး နောင်တရတယ်။
သူများလုပ်သွားရင် မနာလိုဖြစ်တယ်။
ကိုယ်မစခဲ့တာကို သူများအပေါ် ဒေါသပြန်ထွက်တယ်။
တစ်ဖက်မှာ ပိုင်ဆိုင်မှုရှိပေမယ့် စိတ်မလွတ်ဘူး။
“ပျောက်မှာစိုး”
“လျော့မှာစိုး”
“ရှုံးမှာစိုး”
ဆိုပြီး အမြဲကာကွယ်နေရတယ်။
ရတဲ့အခါ ပျောက်မှာကြောက်။
မရတဲ့အခါ မရလို့ပူ။
ဒါ ဒုက္ခ။
သမုဒယ ကိုကြည့်။
တစ်ခုတည်းမဟုတ်ဘူး။
လက်တွေ့ Risk ရှိနိုင်တယ်။
ငွေကန့်သတ်ချက်ရှိနိုင်တယ်။
Past Trauma ရှိနိုင်တယ်။
လူအင်အားမလုံလောက်နိုင်တယ်။
ဒါတွေကို မဖျောက်ရဘူး။
ဒါပေမယ့် စိတ်အတွင်းမှာ—
တဏှာ။
ဥပါဒါန်။
လာဘ်ကိုသာလိုခြင်း။
အရှုံးကို လုံးဝငြင်းခြင်း။
ကိုယ့်ပုံရိပ်ကို စွဲခြင်း။
အရာအားလုံး Control လုပ်ချင်ခြင်း။
Zero Risk လိုချင်ခြင်း။
“ငါမမှားရဘူး”
ဆိုတဲ့မာန။
ဒီအရာတွေက Fear ကို တိုးစေတယ်။
ဓမ္မပဒမှာ တဏှာ၊ စွဲလမ်းမှုကနေ သောကနဲ့ ဘေးကြောက်မှု ပေါ်လာတတ်ကြောင်း ဟောထားတယ်။
သံယုတ္တနိကာယ် ၂၂.၇၊ ၂၂.၈ မှာလည်း “ငါ၊ ငါ့ဟာ” ဆိုတဲ့စွဲမှုနဲ့ ပြောင်းလဲပျက်စီးမှုကြောင့် စိုးရိမ်တုန်လှုပ်လာပုံကို ရှင်းထားတယ်။
နိရောဓ ဘက်ကတော့—
Business Risk အကုန်ပျောက်သွားတာ မဟုတ်ဘူး။
ငွေဘယ်တော့မှ မရှုံးတော့တာ မဟုတ်ဘူး။
လူတိုင်းကိုယ့်ကို ချီးကျူးလာတာလည်း မဟုတ်ဘူး။
အဓိကက—
စွဲမှုအေးလာခြင်း။
လာဘ်ရလည်း မမူး။
အရှုံးရလည်း ဘဝအကုန်ပျက်သလို မခံစား။
မှားရင် ဝန်ခံနိုင်တယ်။
ရပ်သင့်ရင် ရပ်နိုင်တယ်။
စမ်းသင့်ရင် စမ်းနိုင်တယ်။
မသင့်ရင် မလုပ်နိုင်တယ်။
“ငါ့ဟာမပျောက်ရဘူး”
ဆိုတဲ့ဖမ်းဆုပ်မှု ပျော့လာတယ်။
Result ကို အမှန်အတိုင်းကြည့်နိုင်လာတယ်။
ဒါဟာ လောကီအရှုံးကင်းခြင်းမဟုတ်ဘူး။
စွဲလမ်းမှုကင်းရာ၊ အေးငြိမ်းရာဘက် ဦးတည်ခြင်း။
ပြီးတော့ မဂ္ဂ။
သမ္မာဒိဋ္ဌိ—
လာဘ်နဲ့အရှုံးဟာ လောကဓမ္မဖြစ်ကြောင်း သိ။
အနိစ္စ၊ ပြောင်းလဲတတ်ကြောင်း သိ။
သမ္မာသင်္ကပ္ပ—
လောဘနဲ့ မစ။
သူများကို အနိုင်ယူချင်တဲ့စိတ်နဲ့ မစ။
မုန်းတီးမှုနဲ့ မစ။
အကျိုးပြုတဲ့ရည်ရွယ်ချက်ရှိ။
သမ္မာဝါစာ—
Investor ကိုမလိမ်။
Partner ကိုမလိမ်။
Customer ကိုမလိမ်။
ကိုယ်မသိတာကို သိသလို မပြော။
Risk ရှိတာကို ဖုံးမထား။
သမ္မာကမ္မန္တ—
အောင်မြင်ချင်လို့ သူများကို မထိခိုက်။
အကျိုးအတွက် သီလမပျက်။
သမ္မာအာဇီဝ—
စမယ့်လုပ်ငန်းကိုယ်တိုင် မှန်ကန်တဲ့အသက်မွေးမှုနဲ့ ကိုက်ညီပါစေ။
သမ္မာဝါယာမ—
Fear ကို ပိုကြီးစေတဲ့ မကောင်းတဲ့အလေ့အထကို လျော့။
သတ္တိ၊ သတိ၊ ပညာလို ကောင်းတဲ့တရားတွေကို ပွား။
သမ္မာသတိ—
ကြောက်လာတာကို သိ။
“ငါရှုံးမယ်”
ဆိုတဲ့အတွေးတက်လာတာကို သိ။
ကြောက်စိတ်နဲ့ အမှန်တရားကို မရော။
Data က ဘာပြောတယ်။
Fear က ဘာပြောတယ်။
ခွဲကြည့်။
သမ္မာသမာဓိ—
အဆိုးဆုံး Scenario တစ်ရာနောက် လိုက်မပြေးဘဲ လက်ရှိမှာ စစ်ဆေးရမယ့်အချက်ကို စိတ်တည်တည်နဲ့ စစ်နိုင်အောင် လေ့ကျင့်။
အဲဒီလို မဂ္ဂလမ်းနဲ့ ဒီခေါင်းစဉ်ကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ကြည့်နိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့ကစပြီး စိတ်ထဲမှာ ဒီစကားလေးထား။
အရှုံးကင်းတဲ့အချိန်ကို မစောင့်နဲ့။
အရှုံးကို ပညာနဲ့ ကိုင်တွယ်နိုင်တဲ့စိတ်ကို တည်ဆောက်။
လာဘ်ကိုသာ ရချင်ပြီး အရှုံးကို လုံးဝမခံချင်တဲ့ဘဝမှာ—
ငြိမ်းချမ်းမှုခက်တယ်။
လာဘ်၊ အရှုံးနှစ်ခုလုံး လောကထဲမှာ ရှိတယ်။
အောင်မြင်မှု၊ မအောင်မြင်မှု နှစ်ခုလုံး ဖြစ်နိုင်တယ်။
ကျွန်တော်တို့ထိန်းနိုင်တာ—
အရာအားလုံးရဲ့ Result မဟုတ်ဘူး။
ကိုယ့်ရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်။
ကိုယ့်အားထုတ်မှု။
ကိုယ့်သီလ။
ကိုယ့်သတိ။
ကိုယ့်ပညာ။
ကိုယ်ဘယ်လိုပြန်တည့်မလဲ။
ဒါတွေကို ပိုထိန်းနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် Founder တစ်ယောက်အနေနဲ့—
အောင်မြင်ရမယ်ဆိုတဲ့အာမခံချက်ကို စောင့်မနေနဲ့။
အမှန်တရားကို စောင့်။
သီလနဲ့ကိုက်သလား။
လိုအပ်ချက်ရှိသလား။
Risk ခံနိုင်သလား။
စမ်းလို့ရသလား။
သင်ယူနိုင်သလား။
မှားရင် ပြန်တည့်နိုင်သလား။
ဟုတ်ပြီဆိုရင်—
Fear တစ်ခုတည်းကို ဘုရင်မလုပ်နဲ့။
စမ်းသင့်တာကို စမ်း။
လုပ်သင့်တာကို လုပ်။
မှားရင် သင်။
ပြင်ရင် ပြင်။
ရပ်သင့်ရင် ရပ်။
နောက်တစ်ခါ ပိုပညာရှိအောင်လုပ်။
တစ်နေ့မှာ—
ငါတို့ အရာအားလုံးကို ခွဲရမှာပဲ။
ငွေလည်း ခွဲရမယ်။
Company လည်း ခွဲရမယ်။
နာမည်လည်း ခွဲရမယ်။
ကိုယ်ခန္ဓာတောင် ခွဲရမယ်။
ဒါကို သိရက်နဲ့—
ပိုင်ဆိုင်မှုတချို့ မလျော့ရအောင် ကာကွယ်နေရင်း ဘဝတစ်လျှောက်လုံး မစရဲဘဲ မနေနဲ့။
အနိစ္စသဘောကို သိတာဟာ—
အရာအားလုံးကို ပစ်ပယ်ဖို့ မဟုတ်ဘူး။
ရှိတဲ့အချိန်ကို ပညာရှိရှိသုံးဖို့။
ငွေရှိတုန်း—
တရားသဖြင့် အသုံးချ။
စွမ်းအားရှိတုန်း—
ကောင်းတာလုပ်။
ပညာရှိတုန်း—
ကောင်းတဲ့ဆုံးဖြတ်ချက်ချ။
အခွင့်အရေးရှိတုန်း—
သီလနဲ့ကိုက်ရင် အကျိုးပြုတာလုပ်။
ကြောက်စိတ်ကြောင့် အမြဲနောက်ကို ရွှေ့မနေ။
အဲဒီလို နေတတ်ရင်—
အရှုံးဖြစ်လာရင်လည်း သင်ခန်းစာယူနိုင်မယ်။
လာဘ်ရလာရင်လည်း မမူးဘူး။
ဒီနေ့ နာယူရသော တရားကုသိုလ်ကြောင့်—
ဒကာ ဒကာမအပေါင်းတို့သည် လာဘ်ရသောအခါ လာဘ်၌ မမူးကြပါစေနှင့်။
အရှုံးကြုံသောအခါ အရှုံးကြောင့် စိတ်မကျိုးကြပါစေနှင့်။
လောကဓမ္မရှစ်ပါးတို့၏ အနိစ္စ၊ ပြောင်းလဲတတ်သော သဘောကို ပညာဖြင့် မြင်နိုင်ကြပါစေ။
ချစ်ခင်စွဲလမ်းရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော သောကနှင့်ဘေးကြောက်မှုတို့ကို ကိုယ့်စိတ်ထဲမှာ သိမြင်နိုင်ကြပါစေ။
“ငါ့ဟာ မပျောက်ရဘူး” ဆိုသော ဥပါဒါန်စိတ်ကို သတိဖြင့် မြင်နိုင်ကြပါစေ။
တရားသဖြင့် ရရှိထားသော စည်းစိမ်ကို ပညာဖြင့်ကာကွယ်တတ်သလို လုပ်သင့်သောအလုပ်၌လည်း အားထုတ်နိုင်ကြပါစေ။
အကြွေးကင်းခြင်း၊ အပြစ်ကင်းခြင်းတို့၏ တန်ဖိုးကို မမေ့နိုင်ကြပါစေ။
မလုပ်မီ ဆင်ခြင်နိုင်ကြပါစေ။
လုပ်နေစဉ် သတိထားနိုင်ကြပါစေ။
လုပ်ပြီးနောက် ရိုးရိုးသားသား ပြန်လည်သုံးသပ်နိုင်ကြပါစေ။
ကလျာဏမိတ္တကောင်းတို့နှင့် ဆုံတွေ့နိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ်ကြားချင်သောစကားကိုသာ ပြောပေးသူမဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်အကျိုးရှိမယ့်အမှန်ကို ပြောပေးနိုင်သော မိတ်ကောင်းဆွေကောင်းတို့နှင့် တွေ့နိုင်ကြပါစေ။
အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်းနှင့် ချစ်ခင်ရာတို့မှ ခွဲခွာရခြင်းကို မမေ့နိုင်ကြပါစေ။
အချိန်အကန့်အသတ်ရှိသော ဘဝတွင် လုပ်သင့်သော ကုသိုလ်ကောင်းမှု၊ တာဝန်ကောင်းမှု၊ အကျိုးပြုမှုတို့ကို ကြောက်စိတ်ကြောင့် အမြဲနောက်သို့ မရွှေ့ကြပါစေနှင့်။
အပ္ပမာဒတရားနှင့် ပြည့်စုံကြပါစေ။
မကောင်းမှု မဖြစ်လာအောင် အားထုတ်နိုင်ကြပါစေ။
ဖြစ်ပြီးသား မကောင်းမှုကို ပယ်နိုင်ကြပါစေ။
မဖြစ်သေးသော ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့ကို ဖြစ်ပွားစေနိုင်ကြပါစေ။
ဖြစ်ပြီးသား ကုသိုလ်တရားတို့ကို တိုးပွားထိန်းသိမ်းနိုင်ကြပါစေ။
စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတစ်ခု မအောင်မြင်ခြင်းကို မိမိဘဝတစ်ခုလုံး မအောင်မြင်ခြင်းဟု မစွဲယူကြပါစေနှင့်။
အမှားကို ရှက်စရာတစ်ခုတည်းအဖြစ် မမြင်ဘဲ ပြုပြင်နိုင်သော သင်ခန်းစာအဖြစ် ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
မလိုအပ်သော Risk ကို ပညာဖြင့် ရှောင်နိုင်ကြပါစေ။
လိုအပ်သော အားထုတ်မှုကို Fear ကြောင့် မပိတ်ကြပါစေနှင့်။
သတ္တိရှိကြပါစေ။
သတ္တိနှင့်အတူ ပညာရှိကြပါစေ။
ပညာနှင့်အတူ သီလရှိကြပါစေ။
သီလနှင့်အတူ မေတ္တာရှိကြပါစေ။
အောင်မြင်မှုကိုသာ မလိုက်ဘဲ အပြစ်ကင်းသောအောင်မြင်မှုကို ရှာနိုင်ကြပါစေ။
အရှုံးမရှိတဲ့ဘဝကို မရှာဘဲ—
လာဘ်၊ အရှုံးတို့ကြားမှာ စိတ်မတုန်မလှုပ် နေတတ်သော ပညာကို ရှာနိုင်ကြပါစေ။
ဒုက္ခကို ဒုက္ခအဖြစ် သိနိုင်ကြပါစေ။
အရှုံးကို အလွန်အမင်းကြောက်ရွံ့စေသော တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ အတ္တမာနတို့ကို သမုဒယအဖြစ် သိနိုင်ကြပါစေ။
စွဲလမ်းခြင်းလျော့ပါး၍ ကြောက်ရွံ့မှုအေးငြိမ်းရာ နိရောဓဘက်သို့ စိတ်ဦးတည်နိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ သမ္မာသင်္ကပ္ပ၊ သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တ၊ သမ္မာအာဇီဝ၊ သမ္မာဝါယာမ၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိတို့နှင့် ပြည့်စုံသော မဂ္ဂလမ်းကို ပွားများနိုင်ကြပါစေ။
လောကီလုပ်ငန်း၌လည်း ပညာရှိစွာ ရဲရင့်နိုင်ကြပါစေ။
လောကုတ္တရာအကျိုး၌လည်း မမေ့မလျော့ အားထုတ်နိုင်ကြပါစေ။
ကြောက်စိတ်ကြောင့် ကောင်းသောအခွင့်အရေးတို့ကို လက်လွတ်မခံကြပါစေနှင့်။
လောဘကြောင့် မိုက်မဲသော Risk မယူကြပါစေနှင့်။
ပညာဖြင့် သိ၊ သတိဖြင့်ကြည့်၊ သီလဖြင့် ထိန်း၍ သင့်လျော်သောအခါ ရဲရင့်စွာ စတင်နိုင်ကြပါစေ။
သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည် ဘေးရန်ကင်းကြပါစေ။
ကြောက်ရွံ့ခြင်းခပ်သိမ်းမှ လွတ်ကင်းကြပါစေ။
စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ အေးငြိမ်းကြပါစေ။
မိမိတို့ပြုသော ကောင်းမှု၏ အကျိုးကို ခံစားနိုင်ကြပါစေ။
ဒုက္ခခပ်သိမ်းချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေ။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
တရားတော်တွင် အဓိကမှီငြမ်းထားသော ဘုရားဟောကျမ်းများ
၁။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ — လောကဓမ္မရှစ်ပါး၊ လာဘ်နှင့်အရှုံးအပါအဝင် လောကအခြေအနေများသည် ပုထုဇဉ်နှင့် တရားသိသူနှစ်ဦးစလုံးထံ ရောက်လာသော်လည်း တုံ့ပြန်ပုံကွာခြားကြောင်း။
၂။ ဓမ္မပဒ ၂၁၂–၂၁၆ — ချစ်ခင်စွဲလမ်းမှု၊ တဏှာတို့မှ သောကနှင့် ဘေးကြောက်မှု ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း။
၃။ သံယုတ္တနိကာယ် ၂၂.၇ — စွဲလမ်းမှုကြောင့် စိုးရိမ်တုန်လှုပ်ခြင်း၊ မစွဲလမ်းမှုကြောင့် မတုန်လှုပ်ခြင်း။
၄။ သံယုတ္တနိကာယ် ၂၂.၈ — “ငါ၊ ငါ့ဟာ” ဟု စွဲလမ်းထားရာ အရာများပြောင်းလဲပျက်စီးသည့်အခါ သောကပူပန်မှု ပေါ်လာပုံ။
၅။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၅၅ — ဥဇ္ဇယသုတ်၊ အားထုတ်တတ်မှု၊ ရရှိထားသောစည်းစိမ်ကို ကာကွယ်တတ်မှု၊ မိတ်ကောင်းဆွေကောင်းနှင့် ဝင်ငွေထွက်ငွေမျှတမှု။
၆။ ဒီဃနိကာယ် ၁၅ — မဟာနိဒါနသုတ်၊ တဏှာမှ ရှာဖွေမှု၊ ရရှိမှု၊ ပိုင်ဆိုင်မှု၊ ဝန်တိုမှုနှင့် ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းမှုဆီ ဆက်စပ်သွားပုံ။
၇။ ဥဒါန ၂.၁၀ — ဘဒ္ဒိယသုတ်၊ အပြင်ဘက်ကာကွယ်မှုအများကြီးရှိလျက် ကြောက်ရွံ့နေရခြင်းနှင့် အတွင်းစိတ်လွတ်မြောက်လာသောအခါ မကြောက်မရွံ့နေထိုင်နိုင်ခြင်းဆိုင်ရာ ဖြစ်ရပ်။
၈။ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁ — အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ်၊ အမှုတစ်ခုကို မပြုမီ၊ ပြုနေစဉ်၊ ပြုပြီးနောက် ပြန်လည်ဆင်ခြင်ခြင်း။
၉။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၆၂ — တရားသဖြင့်ပိုင်ဆိုင်မှု၊ အသုံးပြုမှု၊ အကြွေးကင်းမှုနှင့် အပြစ်ကင်းမှု၏ ချမ်းသာများ။
၁၀။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၅၇ — အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း၊ ချစ်ခင်ရာမှ ခွဲခွာရခြင်းနှင့် မိမိကံ၏အမွေခံဖြစ်ခြင်းကို မကြာခဏ ဆင်ခြင်ရန်။
၁၁။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၆.၅၃ — အပ္ပမာဒတရားသည် လက်ရှိနှင့် နောင်ဘဝအကျိုးတို့အတွက် အရေးကြီးကြောင်း။
၁၂။ သံယုတ္တနိကာယ် ၄၅.၈ — အရိယမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးနှင့် သမ္မာဝါယာမလေးမျိုး။
၁၃။ သံယုတ္တနိကာယ် ၄၅.၄၉ — ကလျာဏမိတ္တရှိခြင်း၏ အရေးကြီးမှု။
