အစမကောင်းလျှင် အဆုံးကောင်းရန်ခက်ခြင်း
အစမကောင်းလျှင် အဆုံးကောင်းရန်ခက်ခြင်း
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။
ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။
နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ။
စွယ်တော်မြတ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လျက်ရှိသော တပည့်တော် အရှင်ဓမ္မသာမိသည် မြတ်စွာဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏။ တရားတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ သံဃာတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ မိဘနှစ်ပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ဆရာသမားတို့အား ရှိခိုးပါ၏။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့ ဦးဇင်းတို့ စဉ်းစားနာယူကြမယ့်ခေါင်းစဉ်က—
“အစမကောင်းလျှင် အဆုံးကောင်းရန်ခက်ခြင်း”
ဆိုတဲ့အကြောင်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီစကားကို နားထောင်လိုက်ရင် အရင်ဆုံး သတိထားရမယ့်အချက်တစ်ခုရှိတယ်။
“အစမကောင်းရင် အဆုံးလုံးဝမကောင်းနိုင်ဘူး” လို့ ဦးဇင်းတို့ပြောတာ မဟုတ်ဘူး။
ဒီခေါင်းစဉ်က—
“ခက်တယ်”
လို့ ပြောတာ။
“မဖြစ်နိုင်ဘူး”
လို့ မပြောဘူး။
ဒီနှစ်ခု အရမ်းကွာတယ်။
အစမှာမှားသွားရင် ပြင်လို့ရတယ်။
လမ်းမှားဝင်သွားရင် ပြန်လှည့်လို့ရတယ်။
အကျင့်မှားတည်သွားရင် ဖြည်းဖြည်းပြန်တည့်လို့ရတယ်။
လုပ်ငန်းစနစ်မှားထားရင် ပြန်တည်ဆောက်လို့ရတယ်။
ဆက်ဆံရေးအစမှာ မရှင်းခဲ့ရင် နောက်မှထိုင်ပြီး ပြန်ရှင်းလို့ရတယ်။
အမှားကို သိလာပြီးမှ—
“ငါစခဲ့ပြီးပြီဆိုတော့ ဒီအတိုင်းပဲ ဆက်ရမယ်”
ဆိုတာ မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့် ဘာကြောင့် “ခက်” လို့ပြောရသလဲ?
ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့—
အစမှာထားခဲ့တဲ့ အမြင်၊ အကြောင်း၊ အကျင့်၊ စည်းနဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေဟာ နောက်က လုပ်ရပ်တွေကို ဆက်ပြီးပုံဖော်တတ်လို့။
ဒကာကြီးတို့…
အိမ်တစ်လုံး ဆောက်မယ်ဆိုပါစို့။
အုတ်မြစ်ချတဲ့အခါ မျဉ်းနည်းနည်းလွဲတယ်။
အစမှာ မမြင်သာဘူး။
“ဒီလောက်လေးပဲ”
ထင်တယ်။
အုတ်တစ်တန်းတင်။
နောက်တစ်တန်းတင်။
နောက်ထပ်နံရံတက်လာတယ်။
အောက်မှာ နည်းနည်းလွဲတာက အပေါ်ရောက်လာတော့ ပိုမြင်သာလာနိုင်တယ်။
အခုဘာလုပ်မလဲ?
အပေါ်ထပ်အလှပြင်ကောင်းကောင်းလုပ်တာနဲ့ အောက်ကပြဿနာပျောက်သလား?
မပျောက်ဘူး။
တစ်ခါတလေ အောက်ပြန်ဖောက်ပြီး ပြင်ရတယ်။
ကုန်ကျစရိတ်များတယ်။
အချိန်ပိုလိုတယ်။
အပင်စိုက်တာလည်း ဒီလို။
အမြစ်မှာပြဿနာရှိရင် အရွက်ကိုနေ့တိုင်းသုတ်ပေးနေတာနဲ့ မလုံလောက်ဘူး။
ဒါတွေဟာ ဦးဇင်းတို့ နားလည်လွယ်အောင်ယူတဲ့ လောကီဥပမာတွေပါ။
ဗုဒ္ဓတရားကို အင်ဂျင်နီယာပညာက သက်သေပြတာမဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့်—
အောက်ခံမှားမှုဟာ အပေါ်ကရလဒ်ကို ဘယ်လိုခက်စေတတ်သလဲဆိုတာ နားလည်အောင် ကူညီတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဓမ္မဘက်မှာ ဒီအကြောင်းနဲ့ အလွန်တိုက်ရိုက်ဆိုင်တဲ့ ဘုရားဟောတစ်ခုရှိတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၁၂၁၊ ပုဗ္ဗင်္ဂမသုတ် မှာ—
နေမင်းကြီး ထွက်ပေါ်လာဖို့ အရုဏ်ဦးဟာ ရှေ့ပြေးလက္ခဏာဖြစ်သလို၊ ကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်လာဖို့ သမ္မာဒိဋ္ဌိ—မှန်ကန်သောအမြင် ဟာ ရှေ့ပြေးဖြစ်ကြောင်း ဟောထားတယ်။
မှန်ကန်သောအမြင်ရှိတဲ့အခါ မှန်ကန်သောရည်ရွယ်ချက်၊ မှန်ကန်သောစကား၊ မှန်ကန်သောအပြုအမူ၊ မှန်ကန်သောအသက်မွေးမှု၊ မှန်ကန်သောအားထုတ်မှု၊ မှန်ကန်သောသတိ၊ မှန်ကန်သောသမာဓိ၊ နောက်ဆုံး မှန်ကန်သောဉာဏ်နဲ့ လွတ်မြောက်မှုအထိ အစဉ်လိုက် ဖော်ပြထားတယ်။ ပင်မပါဠိစာသားအထောက်အထားမှာလည်း ဒီ “ရှေ့ပြေး” သဘောကို တိတိကျကျ တွေ့ရတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီတရားအရ—
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ ပိုက်ဆံများတာကို မဆိုဘူး။
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ လူအများကြီးရှိတာကို မဆိုဘူး။
အဆောက်အအုံကြီးရှိတာကို မဆိုဘူး။
ရုံးလှတာကို မဆိုဘူး။
အောင်မြင်မှုကြီးကြီးနဲ့ စတာကို မဆိုဘူး။
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ—
အမြင်မှန်မှန်နဲ့ စတာ။
ဒီဟာ နက်တယ်။
လုပ်ငန်းငယ်တယ်။
ဒါပေမယ့် အမြင်မှန်တယ်။
ဖောက်သည်ကို လိမ်မရောင်းဘူး။
ငွေစာရင်းခွဲထားတယ်။
မပိုင်တာမယူဘူး။
မနိုင်တဲ့အလုပ်ကို နိုင်တယ်လို့ မပြောဘူး။
အမှားရှိရင် ပြန်ပြင်မယ်။
ဝန်ထမ်းကို လူလိုဆက်ဆံမယ်။
စမ်းသပ်ပြီး သင်မယ်။
ဒီလိုဆို—
ငွေနည်းပေမယ့် အစမှာအခြေခံကောင်းတယ်။
တစ်ဖက်မှာ—
ပိုက်ဆံကြီးကြီးရှိတယ်။
လူတော်တွေပါလာတယ်။
ပုံပန်းသဏ္ဌာန်က အထင်ကြီးစရာ။
ဒါပေမယ့် အစက—
“ရအောင်ရောင်း၊ နောက်မှကြည့်မယ်”
“Customer ကို အကုန်မပြောနဲ့”
“စာရင်းနည်းနည်းပြင်လိုက်”
“ဝန်ထမ်းအပေါ် အကြမ်းသုံးလည်း အလုပ်ပြီးရင်ရတယ်”
ဒီလိုဆို—
အစမှာပဲ အမြင်တစ်ခုလွဲနေပြီ။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါကြောင့်—
အစကောင်းခြင်းရဲ့ ပထမဆုံးစံဟာ “ငါဘာနဲ့စမလဲ” မဟုတ်ဘူး။
“ငါဘယ်လိုအမြင်နဲ့ စမလဲ” ဖြစ်တယ်။
ဒီစကားကို မှတ်ထားပါ။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၁၂၁ က အရုဏ်ဦးနဲ့ နေထွက်ခြင်းကို ဥပမာပေးထားတာ အရမ်းလှတယ်။
နေ့ရောင်ပေါ်ဖို့ အရုဏ်က အရင်ပြတယ်။
ဘဝရဲ့နောက်ရလဒ် ဘယ်ဘက်သွားမလဲဆိုတာကိုလည်း အစပိုင်းအမြင်က တစ်ခုခုညွှန်ပြတတ်တယ်။
ဒါပေမယ့်—
အရုဏ်တက်ရုံနဲ့ နေထွက်ပြီးပြီမဟုတ်သလို—
အမြင်ကောင်းရုံနဲ့ လုပ်ငန်းပြီးပြီလည်း မဟုတ်။
ဆက်လုပ်ရတယ်။
ဒီအချက်ကိုပါ မမေ့နဲ့။
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ အဆုံးကောင်းကို အာမခံချက်မပေးဘူး။
အဆုံးကောင်းသွားဖို့ မှန်ကန်တဲ့အခြေခံပေးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီအကြောင်းရဲ့ အပြန်ဘက်ကို သံယုတ္တနိကာယ် ၄၅.၁၊ အဝိဇ္ဇာသုတ် မှာ အလွန်ရှင်းရှင်းတွေ့ရတယ်။
အဝိဇ္ဇာ—မသိမှုဟာ အကုသိုလ်တရားများ ဖြစ်ပေါ်ရာမှာ ရှေ့ပြေးဖြစ်ပြီး၊ အဲဒီကနေ မှားသောအမြင်၊ မှားသောရည်ရွယ်ချက်၊ မှားသောစကား၊ မှားသောအပြုအမူ၊ မှားသောအသက်မွေးမှု၊ မှားသောအားထုတ်မှု၊ မှားသောသတိ၊ မှားသောသမာဓိသို့ ဆက်သွားပုံကို ဟောထားတယ်။
အပြန်မှာ ဝိဇ္ဇာ—မှန်ကန်သောသိမြင်မှုဟာ ကုသိုလ်တရားများရဲ့ ရှေ့ပြေးဖြစ်ပြီး မှန်ကန်သောအမြင်ကနေ လမ်းမှန်အင်္ဂါများ ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလာပုံကို ရှင်းထားတယ်။
ဒါဆို ဘာသင်ရသလဲ?
အစမှာ ပိုက်ဆံမရှိတာ အကြီးဆုံးအန္တရာယ် မဟုတ်နိုင်ဘူး။
အစမှာ Customer နည်းတာလည်း အကြီးဆုံးအန္တရာယ် မဟုတ်နိုင်ဘူး။
တကယ်ကြီးတဲ့အန္တရာယ်က—
မှားတာကိုမှန်တယ်ထင်ပြီး စတင်တာ။
မသိတာကို သိတယ်ထင်တာ။
မစစ်တာကို သေချာတယ်ထင်တာ။
မရိုးသားတာကို “လုပ်ငန်းနည်း” လို့ နာမည်ပြောင်းတာ။
လောဘကို “အမြင်ကြီးတာ” လို့ ခေါ်တာ။
ဒေါသကို “ခေါင်းဆောင်မှုပြင်းပြတာ” လို့ ခေါ်တာ။
မောဟကို “ကိုယ့်ကိုယ်ကို ယုံကြည်တာ” လို့ ခေါ်တာ။
ဒီနေရာက အန္တရာယ်ရှိတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ယောက်က အစမှာ—
“ငါက မသိသေးဘူး”
ဆိုနိုင်တယ်။
ဒါက ကောင်းတဲ့အစဖြစ်နိုင်တယ်။
ဘာကြောင့်?
မေးလို့ရလို့။
လေ့လာလို့ရလို့။
ပြင်လို့ရလို့။
တစ်ယောက်က—
“ငါသိပြီးသား”
ဆိုပြီး မှားနေတယ်။
ဒါ ပိုခက်တယ်။
အကြောင်းက—
မသိမှုကို သတိမထားတဲ့ မသိမှုဟာ ပြင်ရခက်တယ်။
အဲ့ဒီကနေ မှားတဲ့အမြင်ပေါ်မူတည်ပြီး ဆုံးဖြတ်ချက်တွေ ဆက်ချလာတတ်တယ်။
ဒါကြောင့် အစကောင်းချင်ရင်—
“ငါ ဘာသိသလဲ?”
အပြင်—
“ငါ ဘာမသိသေးသလဲ?”
ပါ မေးရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု “အစ” ဆိုတာ ဘာတွေလဲ?
တစ်ခုတည်းမဟုတ်ဘူး။
လုပ်ငန်းတစ်ခုမှာ—
ပထမဆုံးအမြင်ဟာ အစ။
ပထမဆုံးရည်ရွယ်ချက်ဟာ အစ။
ပထမဆုံးဖောက်သည်ကို ဘယ်လိုဆက်ဆံသလဲ—အစ။
ပထမဆုံးဝန်ထမ်းကို ဘယ်လိုဆက်ဆံသလဲ—အစ။
ပထမဆုံးငွေဝင်တာကို ဘယ်လိုစာရင်းသွင်းသလဲ—အစ။
ပထမဆုံးအမှားပေါ်တာကို ဘယ်လိုကိုင်တွယ်သလဲ—အစ။
ပထမဆုံးမုသားလေးကို “ဒီတစ်ခါပဲ” လို့ ခွင့်ပြုသလား—အစ။
ပထမဆုံးမတရားမှုကို သည်းခံလိုက်သလား—အစ။
အဲဒီအသေးအသေးတွေက—
နောင်မှာ “ငါတို့ဒီလိုပဲလုပ်ကြတာ”
ဆိုတဲ့ ယဉ်ကျေးမှုဖြစ်လာတတ်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါကြောင့် လုပ်ငန်းစတင်သူတစ်ယောက်အတွက် ပထမဆုံးရောင်းရတာထက်တောင်—
ပထမဆုံးရောင်းတဲ့အခါ ဘယ်လိုရောင်းခဲ့သလဲ အရေးကြီးတယ်။
အမှန်ပြောပြီးရောင်းခဲ့သလား?
မရှိတာကို ရှိတယ်ပြောသလား?
မသိတာကို သေချာတယ်ပြောသလား?
Customer မေးတဲ့ အားနည်းချက်ကို ဖုံးထားသလား?
“ဒီတစ်ခါရရင် နောက်မှပြင်မယ်”
ဆိုခဲ့သလား?
တစ်ခါ အဲဒီနည်းနဲ့ရောင်းပြီး ပိုက်ဆံရသွားရင်—
စိတ်က ဘာသင်မလဲ?
“ဒီနည်းအလုပ်ဖြစ်တယ်”
လို့ သင်တတ်တယ်။
အခု မုသားက အကျင့်တစ်ခုစဖြစ်လာပြီ။
ပထမအောင်မြင်မှုလို့ထင်တာက—
နောင်အန္တရာယ်ရဲ့မျိုးစေ့ ဖြစ်နေတတ်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အဲဒီနေရာမှာ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၃.၆၉၊ အကုသလမူလသုတ် ကို သတိရဖို့ကောင်းတယ်။
အကုသိုလ်ရဲ့အမြစ်သုံးမျိုးအဖြစ် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟကို ဖော်ပြထားပြီး၊ အဲဒီအမြစ်များက ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်ဖြင့် မကောင်းသောလုပ်ရပ်များ ထွက်ပေါ်လာစေနိုင်ပုံကို ရှင်းထားတယ်။ အပြန်မှာ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟတို့ကို ကုသိုလ်အမြစ်အဖြစ် ဖော်ပြထားတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အဲဒါကြောင့်—
အစကို ကြည့်မယ်ဆို အရွက်ကိုမကြည့်နဲ့။ အမြစ်ကိုကြည့်။
လုပ်ငန်းစတင်တယ်။
မေး—
“ငါဘာကြောင့်လုပ်တာလဲ?”
လူမှုအကျိုးပြုချင်လို့လား?
မိသားစုအသက်မွေးမှုတည်ဆောက်ချင်လို့လား?
ကောင်းတဲ့ပစ္စည်းပေးချင်လို့လား?
ဒီအရာတွေရှိနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် အတွင်းမှာ—
“အဲဒီလူထက် ငါပိုကြီးတာပြချင်တယ်”
“လူတွေကို အထင်ကြီးစေချင်တယ်”
“မြန်မြန်ချမ်းသာပြီး အနိုင်ရချင်တယ်”
ဆိုတဲ့အရာက အဓိကမောင်းနေလား?
စစ်။
ရည်ရွယ်ချက်ထဲ လောဘကြီးကြီးပါနေတယ်ဆို—
နောက်ကဆုံးဖြတ်ချက်တိုင်းကို ဖိအားပေးမယ်။
“ဒီ Deal မလွတ်ရဘူး”
“ဒီ Customer မဖြစ်မနေဝယ်ရမယ်”
“ဒီနှစ်နံပါတ် မဖြစ်မနေလှရမယ်”
ဒီလိုဖြစ်လာတယ်။
နောက်တော့—
အမှန်နဲ့လောဘ တိုက်တဲ့အခါ—
လောဘအနိုင်ရတတ်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အစမှာ အရင်းအနှီးစာရင်းတင် မစစ်နဲ့။ စိတ်ရင်းအနှီးကိုပါ စစ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒေါသနဲ့စတဲ့အလုပ်လည်း ရှိတယ်။
“သူ့ကိုပြမယ်”
“ငါမဖြစ်ဘူးလို့ပြောသူတွေကို သက်သေပြမယ်”
ဒီလိုနဲ့ စီးပွားရေးစတယ်။
အစပိုင်းမှာ အဲဒီဒေါသက စွမ်းအင်ပေးသလို ဖြစ်နိုင်တယ်။
နေ့ညမအိပ်ဘဲ အလုပ်လုပ်တယ်။
အရမ်းကြိုးစားတယ်။
ဒါပေမယ့် ရေရှည်မှာ?
မိမိဘဝကို ကိုယ့်ကောင်းကျိုးအတွက် မမောင်းတော့ဘူး။
တခြားသူကို အနိုင်ယူဖို့မောင်းတယ်။
အဲဒီလူတစ်ယောက်ရဲ့အမြင်က ကိုယ့်ဘဝရဲ့စက်ကို မောင်းနေသလို ဖြစ်တယ်။
ဒီဟာလည်း ကောင်းတဲ့အစလား?
ပြန်စစ်ရမယ်။
ဒကာကြီးတို့…
မောဟနဲ့စတာလည်း ရှိတယ်။
အချက်အလက်မစစ်။
အကြောင်းမသိ။
“လူတိုင်းလုပ်နေတော့ ကောင်းမှာပဲ”
“တစ်ယောက်အောင်မြင်တာမြင်တော့ ငါလည်းရမယ်”
“အွန်လိုင်းမှာ လူတွေပြောနေတော့ မှန်မှာပဲ”
ဒီလို။
မသိတာက အပြစ်မဟုတ်။
မသိဘဲ မစစ်တာက ပြဿနာ။
ဒါကြောင့် အစကောင်းချင်ရင်—
“လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟထဲက ဘာက ငါ့ကိုမောင်းနေတာလဲ?”
စစ်။
အပြန်မှာ—
မလောဘ။
မမုန်း။
မမောဟ။
အဲဒီအခြေခံကို တတ်နိုင်သလောက်တည်။
ဒါမှ နောက်ရလဒ်က ပိုသန့်လာနိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီတရားဟာ စီးပွားရေးအကြောင်းပဲ မဟုတ်ဘူး။
မိသားစုဘဝမှာလည်း အတူတူ။
အိမ်ထောင်တစ်ခုစတယ်။
အစကတည်းက—
“သူမသိအောင် ဒီဟာဖုံးထားမယ်”
ဆိုတယ်။
“ငွေကိစ္စ မပြောသေးဘူး”
“အကြွေးရှိတာ နောက်မှပြောမယ်”
“ဒီအကျင့်ရှိတာ လက်ထပ်ပြီးမှ ပြင်မယ်”
ဒီလိုစတယ်။
နောက်ပိုင်း ယုံကြည်မှုကိုတည်ဖို့ ဘာကြောင့်ခက်သလဲ?
အောက်မှာ မရှင်းတဲ့အရာတွေ ရှိနေလို့။
တစ်ဖက်မှာ—
အစမှာပဲ အရာအားလုံးပြည့်စုံဖို့ မလိုဘူး။
လူနှစ်ယောက်မှာ အားနည်းချက်ရှိတယ်။
အခက်အခဲရှိတယ်။
ငွေနည်းတယ်။
ဒါပေမယ့်—
“ဒီဟာငါ့အခြေအနေ”
“ဒီဟာငါ့အကြွေး”
“ဒီဟာငါ့အားနည်းချက်”
“ဒီအရာကိုတော့ အတူပြင်မယ်”
ဆိုပြီး ရိုးသားနိုင်ရင်—
အစက အပြင်ပန်းမလှပေမယ့် အောက်ခံကောင်းနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ ပြဿနာမရှိဘဲ စတယ်မဟုတ်။
ပြဿနာကို အမှန်အတိုင်းမြင်ပြီး စတယ်။
ဒီစကားကို မှတ်ထား။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ကလေးတစ်ယောက်ရဲ့ ပညာရေးလည်း အစက အရေးကြီးတယ်။
ကလေးကျောင်းစတက်တယ်။
မိဘက—
“အမှတ်တစ်ပဲရရမယ်”
တစ်ခုတည်းပြောတယ်။
စာသင်ရခြင်းရဲ့အဓိပ္ပာယ်ကို—
အမှတ်နဲ့ပဲ စတင်ပေးတယ်။
ကလေးက ဘာသင်နိုင်သလဲ?
“နားလည်ဖို့ထက် အမှတ်ရဖို့”
“မသိတာမေးဖို့ထက် အမှားမပေါ်ဖို့”
“သင်ယူဖို့ထက် အခြားကလေးကိုကျော်ဖို့”
ဒီလိုစိတ်တည်နိုင်တယ်။
တစ်ဖက်မှာ မိဘက—
“ကြိုးစား၊ နားလည်အောင်သင်၊ မသိရင်မေး၊ မမှန်ရင်ပြင်၊ အခြားသူကိုမလိမ်”
ဆိုတဲ့စံနဲ့ စတင်ပေးတယ်။
အမှတ်ကလည်း အရေးကြီးနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် ပညာသင်မှုရဲ့အမြစ်ကို နားလည်မှုနဲ့ အကျင့်ပေါ်ထားတယ်။
ရေရှည်မှာ ဘယ်ဟာပညာပိုကြီးမလဲ?
စဉ်းစားရမယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အကျင့်တစ်ခုစတာလည်း အဲဒီလို။
တရားထိုင်မယ်။
ပထမနေ့—
“တစ်နာရီမထိုင်နိုင်ရင် ငါမဖြစ်ဘူး”
ဆိုပြီးစတယ်။
တစ်ရက် နှစ်ရက် ကြိုးစား။
နောက်ကျတော့ ပျက်။
ဘာကြောင့်?
အစက ပညာနဲ့မစဘဲ အတ္တနဲ့စထားလို့ ဖြစ်နိုင်တယ်။
တစ်ဖက်မှာ—
“နေ့တိုင်း မှန်မှန်လုပ်မယ်။ အချိန်ကို အခြေအနေအလိုက် တဖြည်းဖြည်းတိုးမယ်။ စိတ်ပျံ့လည်း သိမယ်။ ထိုင်မရတဲ့နေ့ကို ကိုယ့်ကိုမုန်းဖို့ မသုံးဘူး”
ဒီလိုစတယ်။
ပိုတည်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အစကြီးဖို့မလိုဘူး။ အစမှန်ဖို့လိုတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီစကားက “များများစမယ့်အစား မှန်မှန်စခြင်း” နဲ့ နည်းနည်းဆင်သလို ထင်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် ဒီနေ့အဓိကက consistency တစ်ခုတည်းမဟုတ်။
ဒီနေ့က—
“ပထမဆုံးရွေးထားတဲ့ အကြောင်းတရားနဲ့ ဦးတည်ချက်”
အကြောင်း။
တစ်ယောက်က မှန်မှန်လုပ်တယ်။
ဒါပေမယ့် လမ်းမှားမှာ မှန်မှန်လုပ်နေရင်?
ပိုဝေးသွားမယ်။
အဲဒီတော့—
မှန်မှန်မလုပ်မီ မှန်တဲ့ဘက်ကို လှည့်ထားဖို့ လိုတယ်။
ဒီဟာ ဒီနေ့တရားရဲ့ကွာခြားချက်။
ဒကာကြီးတို့…
လမ်းခရီးသွားတဲ့ဥပမာကြည့်။
မြို့တစ်မြို့ကို သွားမယ်။
ကားကောင်းတယ်။
ဆီပြည့်တယ်။
မောင်းသူတော်တယ်။
အမြန်နှုန်းကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် အစမှာ လမ်းမှားကိုရွေးထားတယ်။
အမြန်မောင်းတာက အကျိုးရှိသလား?
အမြန်လမ်းလွဲသွားမယ်။
ဒါကြောင့်—
မြန်တာထက် ဦးတည်ချက်မှန်တာ အရင်။
လုပ်ငန်းမှာလည်း—
Growth မတိုင်ခင် Direction။
အရေအတွက်တိုးမတိုင်ခင် Quality of direction။
ဒါကို မြန်မာလို—
“ချဲ့မတိုင်ခင် တည့်အောင်လုပ်”
လို့ မှတ်လို့ရတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဓမ္မမှာလည်း အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၁၂၁ က သမ္မာဒိဋ္ဌိကို ရှေ့မှာထားတာ ဒီအတွက် အလွန်နက်တယ်။
မှန်ကန်သောအမြင်မရှိရင်—
အားထုတ်တာတောင် မှားတဲ့နေရာမှာ အားထုတ်နိုင်တယ်။
သတိရှိသလိုထင်ပေမယ့် မှားသောအယူကိုပဲ ထိန်းထားနိုင်တယ်။
စကားကျွမ်းကျင်ပေမယ့် မုသားကိုပဲ ကျွမ်းကျင်လာနိုင်တယ်။
စနစ်တကျရှိပေမယ့် မကောင်းတဲ့ရည်ရွယ်ချက်အတွက် စနစ်တကျဖြစ်နိုင်တယ်။
အဲဒီတော့—
စွမ်းရည်ထက် ဦးတည်ချက်က အရင်။
လေယာဉ်အမြန်ပျံနိုင်တာထက် ဘယ်ကိုပျံနေတာ အရေးကြီးသလိုပဲ။
ဒါ ဥပမာပါ။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီလိုပြောရင် တချို့က—
“အစကောင်းဖို့ အကုန်သေချာအောင်စောင့်ရမှာလား?”
မဟုတ်ဘူး။
ဒီဟာကို အထူးခွဲရမယ်။
အစကောင်းခြင်းနဲ့ ပြည့်စုံမှစခြင်း မတူဘူး။
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ—
မသိတာမရှိတော့မှ မဟုတ်။
Risk မရှိတော့မှ မဟုတ်။
ပိုက်ဆံအကုန်ပြည့်မှ မဟုတ်။
အဖွဲ့အကုန်စုံမှ မဟုတ်။
ဖောက်သည်အကုန်သေချာမှ မဟုတ်။
ဒါတွေစောင့်ရင် မစနိုင်ဘူး။
အစကောင်းဆိုတာ—
အမှန်သိသလောက်အမှန်ပြော။
မသိတာကို မသိဘူးသိ။
အန္တရာယ်ကို သင့်တော်သလို စစ်။
အနည်းငယ်နဲ့ စမ်း။
တုံ့ပြန်ချက်ကိုနားထောင်။
မှားတာတွေ့ရင် ပြင်။
သီလကို အခြေခံထား။
ဒီလို။
ပြည့်စုံစရာမလို။ ဦးတည်ချက်မှန်ဖို့လို။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဘုရားဟောတရားထဲမှာ “အစမှာတင် ပြည့်စုံမှလုပ်” ဆိုတာမျိုး ဦးဇင်းတို့ ဒီနေ့မပြောဘူး။
တကယ်တော့ လေ့ကျင့်မှုဆိုတာ တဖြည်းဖြည်းဖြစ်တာ။
အမှားကိုသိပြီး ပြင်လာတာ။
ဒါကြောင့် ဒီခေါင်းစဉ်ကို မိမိကို ဖိအားပေးဖို့ မသုံးနဲ့။
“အစက ငါမှားခဲ့ပြီ၊ အခုဘဝပြီးပြီ”
မလုပ်နဲ့။
ဒါ မောဟတစ်မျိုးဖြစ်သွားနိုင်တယ်။
ဒီနေ့တရားရဲ့သဘောက—
အစကိုဂရုစိုက်။
မှားသွားရင် စောစောသိ။
သိတဲ့အချိန်ကစပြီး အစအသစ်လုပ်။
ဒီလို။
ဒကာကြီးတို့…
တကယ်တော့ ဘဝမှာ အစအသစ် တစ်ခါတည်းမဟုတ်ဘူး။
နံနက်တိုင်း အစအသစ်ရှိတယ်။
စကားတစ်ခွန်းမပြောမီ အစရှိတယ်။
ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုမချမီ အစရှိတယ်။
Project တစ်ခုမစမီ အစရှိတယ်။
အပြစ်ဖြစ်ပြီးနောက် ပြန်ပြင်မယ်ဆို အစအသစ်ရှိတယ်။
ဒေါသထွက်ပြီးနောက် “နောက်စကားကို မပြောတော့ဘူး” ဆိုတဲ့နေရာမှာ အစအသစ်ရှိတယ်။
ဒါကြောင့်—
အတိတ်အစတစ်ခု မှားသွားခဲ့တာကို ဘဝအဆုံးအဖြစ် မယူနဲ့။
အခုအခိုက်အတန့်ကလည်း နောက်ဆက်တွဲအတွက် အစတစ်ခု ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒီအချက်က မျှော်လင့်ချက်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါပေမယ့် မျှော်လင့်ချက်ကို အကြောင်းပြချက်မလုပ်နဲ့။
“နောက်မှပြင်လို့ရတာပဲ”
ဆိုပြီး အခုအမှားကို ခွင့်မပြု။
ဒါ အခြားအစွန်း။
ဆေးလိပ်စသောက်မယ်။
“နောက်မှဖြတ်မယ်”
အကြွေးစယူမယ်။
“နောက်မှရှင်းမယ်”
စာရင်းစရောမယ်။
“Company ကြီးလာမှ စနစ်တည်မယ်”
ဖောက်သည်ကို စလိမ်မယ်။
“နောက်မှ Brand ကြီးလာရင် ရိုးသားမယ်”
ဒီလို မလုပ်နဲ့။
နောက်မှပြင်လို့ရတယ်ဆိုတာ—
အခုမှားတာကို ခွင့်ပြုချက်မဟုတ်။
အမှားဖြစ်သွားသူကို မျှော်လင့်ချက်ပေးတာ။
ဒီကွာခြားချက် အရေးကြီးတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
စိတ်ရဲ့အစကို ကြည့်ရအောင်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉၊ ဒွေဓာဝိတက္ကသုတ် မှာ ဘုရားအလောင်းတော်ဘဝ၌ အတွေးများကို နှစ်စုခွဲ၍ လေ့လာခဲ့ပုံကို ဟောထားတယ်။
ကာမရည်ရွယ်မှု၊ မုန်းတီးမှု၊ ထိခိုက်လိုမှုပါတဲ့အတွေးတွေဟာ ကိုယ်တိုင်၊ သူတစ်ပါး၊ နှစ်ဖက်လုံးကို ထိခိုက်စေနိုင်ပြီး ပညာကိုတားဆီးကာ လွတ်မြောက်မှုဘက်မသွားစေကြောင်း ဆင်ခြင်ပြီး ပယ်ဖျောက်တော်မူခဲ့တယ်။
အပြန်မှာ စွန့်လွှတ်မှု၊ မမုန်းတီးမှု၊ မထိခိုက်မှုအတွေးများကို ဖွံ့ဖြိုးစေခဲ့တယ်။
အဲဒီသုတ်မှာ အလွန်အရေးကြီးတဲ့ သဘောတစ်ခုက—
လူတစ်ယောက် အကြိမ်ကြိမ်စဉ်းစားနေတဲ့အရာဘက်ကို စိတ်က တဖြည်းဖြည်းယိမ်းလာတတ်တယ် ဆိုတာ။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီဟာ “အစ” နဲ့ ဘာဆိုင်လဲ?
အရမ်းဆိုင်တယ်။
နေ့တစ်နေ့ စတယ်။
မနက်အိပ်ရာနိုးတာနဲ့—
“ဒီနေ့လည်း အလုပ်တွေက ငရဲပဲ”
လို့ စ။
တစ်နေ့လုံး ဘာမြင်မလဲ?
အခက်အခဲပဲ မြင်နိုင်တယ်။
တစ်ဖက်မှာ—
“ဒီနေ့ လုပ်စရာကို တစ်ခုချင်းလုပ်မယ်။ လူကို မထိခိုက်ဘူး။ မသိတာကိုသင်မယ်”
လို့ အခြေခံထား။
လက်တွေ့ပြဿနာရှိသေးတယ်။
ဒါပေမယ့် စိတ်ဦးတည်ချက် မတူတော့ဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုမှာ ခေါင်းဆောင်က နေ့တိုင်း—
“ဝန်ထမ်းတွေကို မယုံရဘူး”
ဆိုတဲ့အတွေးနဲ့ စတယ်။
အဲဒီအမြင်က ဘာဖြစ်လာမလဲ?
စနစ်အားလုံးကို မယုံသင်္ကာမှုပေါ်တည်မယ်။
အရာရာကို ကိုယ်ပဲချုပ်မယ်။
လူတွေကို ဆုံးဖြတ်ခွင့်မပေးဘူး။
ဝန်ထမ်းကလည်း—
“ငါ့ကို မယုံတာပဲ”
ဆိုပြီး တာဝန်ယူချင်စိတ်ကျနိုင်တယ်။
ပြီးတော့ Founder က—
“တွေ့လား၊ တာဝန်မယူဘူး”
ဆိုမယ်။
အစကအမြင်တစ်ခုက နောက်အခြေအနေကို ပုံဖော်နေတတ်တယ်။
ဒါကြောင့်—
မိမိစိတ်ထဲ ဘာကို မကြာခဏပြန်စဉ်းစားနေလဲ စစ်။
အဲဒါက နောင်မိမိသွားမယ့်လမ်းရဲ့ စောင်းကို သတ်မှတ်နေတတ်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
မိသားစုမှာလည်း ဒီလို။
“ငါ့သားက ပျင်းတယ်”
ဆိုပြီး အမြဲစဉ်းစား။
သားက ကောင်းတာလုပ်တာကို မမြင်။
တစ်ကြိမ်နောက်ကျတာတွေ့—
“ပြောသားပဲ”
ဆို။
နောက်ဆုံး ကလေးကတောင်—
“ကျွန်တော်က ပျင်းတဲ့လူပဲ”
လို့ လက်ခံသွားနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
လူတစ်ယောက်ရဲ့အနာဂတ်ကို မိမိရဲ့ အစပိုင်းတံဆိပ်နဲ့ မပိတ်နဲ့။
အစကိုဂရုစိုက်တာဟာ ကိုယ့်အစပဲ မဟုတ်။ သူတစ်ပါးအပေါ် ကိုယ်ထားတဲ့အမြင်အစကိုပါ ဂရုစိုက်တာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ယောက်နဲ့ မိတ်ဆွေစတယ်။
“ဒီလူက ငွေရှိလို့ ခင်ထားမယ်”
အစက မမှန်ဘူး။
နောက်မှာ ဘယ်လိုမိတ်ဆွေဖြစ်မလဲ?
အကျိုးမရှိတော့ရင် ခင်မင်မှုလျော့မယ်။
တစ်ယောက်နဲ့—
“ဒီလူဟာ လူတစ်ယောက်ဖြစ်လို့ လေးစားမယ်၊ ကောင်းမှုရှိရင် ကောင်းမှုကိုသင်မယ်”
ဆိုပြီး စတယ်။
အခြေခံမတူဘူး။
အဲဒီလိုပဲ—
ဆရာတစ်ယောက်ကို—
“Certificate ရဖို့ပဲ သင်မယ်”
ဆိုပြီးချဉ်းကပ်တာနဲ့—
“ပညာရဖို့ သင်မယ်”
ဆိုတာ မတူဘူး။
ရလဒ်လည်း တဖြည်းဖြည်းကွာတတ်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီအကြောင်းကို အလွန်နက်နက်ဖော်ပြထားတဲ့ နောက်သုတ်တစ်ပုဒ်က အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၆၁၊ အဝိဇ္ဇာသုတ် ဖြစ်တယ်။
ဒီမှာ ဘုရားရှင်က အဝိဇ္ဇာဟာ အကြောင်းမဲ့တန်းပေါ်လာတာမဟုတ်ဘဲ “အစာ” ရှိတယ်လို့ ရှင်းတော်မူတယ်။
မကောင်းသူတို့နဲ့ပေါင်းသင်းမှုက မကောင်းသောတရားကိုနားထောင်မှုဘက်၊ အဲဒီကနေ ယုံကြည်မှုလွဲမှု၊ မသင့်လျော်သောဆင်ခြင်မှု၊ သတိနှင့်အပြည့်အဝသိမှုအားနည်းခြင်း၊ ဣန္ဒြေမစောင့်ခြင်း၊ မကောင်းသောအပြုအမူ၊ နီဝရဏတရားများကနေ အဝိဇ္ဇာပြည့်လာပုံကို ဆက်စပ်ပြတယ်။
အပြန်ဘက်မှာ သူတော်ကောင်းတို့နဲ့ပေါင်းသင်းမှုက တရားကောင်းနားထောင်မှု၊ သဒ္ဓါ၊ ပညာဖြင့်သင့်တော်စွာဆင်ခြင်မှု၊ သတိနှင့်အပြည့်အဝသိမှု၊ ဣန္ဒြေစောင့်မှု၊ ကောင်းသောအပြုအမူ၊ သတိပဋ္ဌာန်၊ ဗောဇ္ဈင်တို့မှတစ်ဆင့် ဝိဇ္ဇာနဲ့လွတ်မြောက်မှုဘက်အထိ အဆင့်ဆင့်ပြည့်လာပုံကို ဟောထားတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီသုတ်တော်ထဲက ဥပမာကလည်း အရမ်းလှတယ်။
တောင်ပေါ်မှာ မိုးကြီးရွာတယ်။
ရေက စီးဆင်းလာတယ်။
ချိုင့်ငယ်တွေ ပြည့်တယ်။
ချိုင့်တွေက အိုင်တွေကိုဖြည့်တယ်။
အိုင်တွေက ချောင်းကိုဖြည့်တယ်။
ချောင်းက မြစ်ကိုဖြည့်တယ်။
မြစ်က နောက်ဆုံး ပင်လယ်ကြီးကို ဖြည့်တယ်။
ရေတစ်စက်က ပင်လယ်မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့် ရေစက်တွေ၊ လမ်းကြောင်းတွေ၊ အဆင့်တွေ ဆက်တိုက်ပြည့်လာရင်း ပင်လယ်ရောက်တယ်။
ဒါဟာ ဒီနေ့ခေါင်းစဉ်ရဲ့ အရေးကြီးတဲ့အလင်း။
အဆုံးကြီးတစ်ခုဟာ တစ်ခါတည်းမဖြစ်တတ်ဘူး။
အသေးအသေးက ဆက်ဖြည့်လာတာ။
လုပ်ငန်းပျက်တာလည်း တစ်နေ့တည်းဖြစ်တာ မဟုတ်နိုင်ဘူး။
ပထမဆုံးစာရင်းမရှင်းတာ။
နောက်တစ်ခါ ပိုက်ဆံနည်းနည်းရောတာ။
နောက်တစ်ခါ Invoice မသိမ်းတာ။
နောက်တစ်ခါ “ဒီလောက်ပဲ” ဆိုတာ။
နောက်တစ်ခါ ချေးထားတာမမှတ်တာ။
နောက်ဆုံး—
ဘယ်ဟာ Company ငွေ၊ ဘယ်ဟာ ကိုယ့်ငွေ မသိတော့။
တစ်နေ့ကြီးတော့—
“ငွေဘယ်သွားလဲ?”
ဆိုပြီး ပြဿနာ။
အမှန်က နောက်ဆုံးနေ့ကစတာမဟုတ်ဘူး။
အရင်က အသေးအသေးတွေက ဖြည့်လာတာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ယုံကြည်မှုကျတာလည်း ဒီလို။
လင်မယားနှစ်ယောက် တစ်နေ့တည်းနဲ့ မယုံတော့တာ အမြဲမဟုတ်ဘူး။
ပထမအကြိမ် ဖုံးတယ်။
ဒုတိယအကြိမ် အမှန်တစ်ဝက်ပြောတယ်။
နောက်တစ်ကြိမ် မေးရင် စိတ်ဆိုးပြတယ်။
တဖြည်းဖြည်း—
တစ်ဖက်လူက စကားတိုင်းကို သံသယဝင်လာတယ်။
နောက်ဆုံး အကြောင်းသေးသေးတစ်ခုနဲ့ အိမ်မှာ ပြဿနာကြီးထွက်လာတယ်။
အပြင်ကကြည့်ရင်—
“ဒီကိစ္စလေးနဲ့ ဒီလောက်ရန်ဖြစ်တာလား?”
ထင်တယ်။
တကယ်တော့ ဒီကိစ္စလေးက ပင်လယ်ကိုဖြည့်တဲ့ နောက်ဆုံးရေတစ်စက်ဖြစ်နိုင်တယ်။
အရင်က အများကြီးစုနေပြီ။
ဒါကြောင့်—
နောက်ဆုံးပြဿနာကိုပဲ ကုမနေနဲ့။ အစဘက်က စီးလာတဲ့ချောင်းတွေကိုပြန်ရှာ။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါကို လုပ်ငန်းမှာလည်း ပြောလို့ရတယ်။
ဝန်ထမ်းတစ်ယောက်ထွက်တယ်။
“ဝန်ထမ်းမကောင်းဘူး”
နဲ့မပြီး။
အစမှာ Job role ရှင်းခဲ့သလား?
အလုပ်ဝင်တဲ့နေ့က ဘယ်လိုသင်ပေးခဲ့သလဲ?
မျှော်လင့်ချက်ရှင်းသလား?
Feedback ပေးသလား?
သူအမှားလုပ်တဲ့ပထမဆုံးအကြိမ်မှာ ဘယ်လိုတုံ့ပြန်ခဲ့သလဲ?
နေ့တိုင်း ဦးစားပေးတာပြောင်းသလား?
ဒီလို အစဘက်ပြန်ကြည့်။
Customer တစ်ယောက်မကျေနပ်ဘူး။
နောက်ဆုံး Complaint ပဲမကြည့်နဲ့။
ပထမအကြိမ် ကတိပေးတုန်းက ဘာပြောခဲ့သလဲ?
စျေးရောင်းသူနဲ့ ပို့ဆောင်သူအကြား အချက်မတူဘူးလား?
အရည်အသွေးစံ အစကတည်းက ရှင်းသလား?
ဒီလို။
အဆုံးမှာ မြင်ရတဲ့ပြဿနာဟာ အစမှာဖုံးထားတဲ့အရာရဲ့ အသီးဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါကြောင့် ပြဿနာပေါ်ရင်—
“ဘယ်သူ့အပြစ်လဲ?”
ဆိုတာပဲမမေးနဲ့။
“ဘယ်အကြောင်းတရားက ဘယ်အချိန်ကစခဲ့လဲ?”
မေး။
ဒီမေးခွန်းက ပိုပညာရှိတယ်။
အပြစ်ရှာမှုက လူကိုရှာတယ်။
အကြောင်းတရားရှာမှုက ပြင်ရမယ့်နေရာကိုရှာတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အခု မင်္ဂလသုတ် ကိုကြည့်။
မင်္ဂလာအမြတ်ဆုံးတို့ထဲမှာ အစပိုင်းကတည်းက မိုက်သူနှင့်မပေါင်းခြင်း၊ ပညာရှိသူနှင့်ပေါင်းခြင်း၊ ပူဇော်ထိုက်သူကိုပူဇော်ခြင်း၊ သင့်တော်သောအရပ်မှာနေခြင်း၊ အတိတ်ကကောင်းမှုရှိခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို မှန်ကန်စွာတည်ဆောက်ထားခြင်း၊ အကြားအမြင်များခြင်း၊ အတတ်ပညာရှိခြင်း၊ စည်းကမ်းကောင်းကောင်းလေ့ကျင့်ထားခြင်း၊ စကားကောင်းပြောခြင်း စတဲ့အချက်တွေကို အဆင့်ဆင့် ဟောထားတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီနေရာမှာ မင်္ဂလသုတ်ကို—
“အလုပ်စတင်နည်းသုတ်”
လို့ မပြောဘူးနော်။
ဒါပေမယ့် ဘဝကောင်းဖို့ အခြေခံက ဘာတွေလဲဆိုတာ ကြည့်ရင်—
အစမှာပဲ ပတ်ဝန်းကျင်၊ အဖော်၊ မိမိဦးတည်ချက်၊ သင်ယူမှု၊ စည်းကမ်း၊ စကားကို ဂရုစိုက်ထားတယ်။
ဒီဟာ အလွန်တန်ဖိုးရှိတယ်။
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ အတွင်းစိတ်တစ်ခုတည်းမဟုတ်။ ပတ်ဝန်းကျင်ကောင်းတာလည်း ပါတယ်။
ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း အရမ်းစိတ်ဓာတ်ကောင်းနေတယ်။
ဒါပေမယ့် နေ့တိုင်း—
“လိမ်လို့ရတယ်”
“ဒီလောက်ပဲ ဘာမှမဖြစ်ဘူး”
“ငွေရရင်ပြီးတာပဲ”
ဆိုတဲ့ဝိုင်းထဲ နေရင် ခက်တယ်။
ဒါကြောင့် ဘဝအသစ်တစ်ခုစမယ်ဆို—
ကိုယ့်နားကလူတွေကိုလည်း ပြန်ကြည့်။
ဒကာကြီးတို့…
အရက်ဖြတ်မယ်။
ဒါပေမယ့် နေ့တိုင်း အရက်ဝိုင်းသွားတယ်။
ခက်တယ်။
ငွေစုမယ်။
ဒါပေမယ့် နေ့တိုင်း အကြွေးယူပြီးအထင်ကြီးအောင်သုံးတဲ့သူတွေနဲ့ပြိုင်နေတယ်။
ခက်တယ်။
ရိုးသားတဲ့လုပ်ငန်းတည်မယ်။
ဒါပေမယ့် Partner က—
“Customer ကို နည်းနည်းလှည့်လို့ရတယ်”
ပြောနေတယ်။
ခက်တယ်။
တရားကျင့်မယ်။
ဒါပေမယ့် အချိန်အားလုံး စိတ်ရှုပ်စေတဲ့အရာနောက် ပေးနေတယ်။
ခက်တယ်။
ဒီအတွက်—
အစအသစ်လုပ်ချင်ရင် ပတ်ဝန်းကျင်အသစ်လည်း တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းလိုတတ်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါပေမယ့် အစကောင်းဖို့လို့ လူဟောင်းတွေကို အားလုံးပစ်ဖို့ မဟုတ်ဘူး။
မေတ္တာထား။
ကူညီသင့်တာကူ။
ဒါပေမယ့်—
ကိုယ့်အကျင့်အပေါ် ဘယ်သူ့သက်ရောက်မှုကို အများဆုံးပေးမလဲ ရွေး။
မိတ်ဆွေကောင်းက အစကောင်းရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု။
ဒါ မနေ့တရားမှာ ဦးဇင်းတို့ ပြောခဲ့တဲ့ “မှန်ကန်သောအဖော်ရွေးခြင်း” နဲ့ ဆက်နေတယ်။
ဒီနေ့တော့ အဖော်ကို အဓိကမဟုတ်ဘဲ—
အကြောင်းတရားကြီးတစ်ခုရဲ့ အစမှာ အဖော်ဘယ်လောက်သက်ရောက်သလဲ ကို ကြည့်တာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု လုပ်ငန်းစတင်ချိန်မှာ ဦးဇင်းတို့ တွေ့ရတတ်တဲ့ အစမှားလေးတွေကို ရိုးရိုးကြည့်။
တစ်ယောက်က—
“Company ကြီးလာမှ စနစ်တည်မယ်”
ဆိုတယ်။
အခုငယ်သေးတော့—
စာရင်းမသိမ်း။
Customer အချက်အလက် မစနစ်တကျ။
ဘယ်သူဘာတာဝန် မရှင်း။
ငွေဝင်ငွေထွက်ရော။
ကြီးလာတော့?
စနစ်တည်ဖို့ ပိုခက်တယ်။
ဘာကြောင့်?
အကျင့်တွေတည်ပြီးသား။
Data ဟောင်းတွေ မရှိ။
လူတွေ “အစကတည်းက ဒီလိုပဲ” လို့နေပြီးသား။
ဒါကြောင့်—
စနစ်က Company ကြီးမှ စတာမဟုတ်။
Company ကြီးလာနိုင်အောင် အစကတည်းက သင့်တော်သလောက်ထားရတာ။
ငယ်ငယ်က စနစ်ဟာ ရိုးရိုးဖြစ်နိုင်တယ်။
စာရွက်တစ်ရွက်။
စာရင်းတစ်ခု။
တာဝန်ရှင်တစ်ယောက်။
နေ့စဉ်ငွေမှတ်တမ်းတစ်ခု။
ဒါပေမယ့် ခွဲထား။
ဒီလို။
ဒကာကြီးတို့…
စနစ်ရှိတာနဲ့ အဆင့်မြင့်နည်းပညာရှိတာ မတူဘူး။
အစကောင်းတယ်ဆိုတာ Software ကြီးဝယ်ထားတာမဟုတ်။
အလုပ်ကို မရှုပ်အောင်၊ တာဝန်မပျောက်အောင်၊ အမှန်ပြန်ကြည့်လို့ရအောင် တည်ထားခြင်း။
ဒါလောက်။
ပိုက်ဆံနည်းရင် စနစ်သေးသေးထား။
ပိုက်ဆံမရှိလို့ စည်းမရှိရဘူး မဟုတ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ယောက်က Partner နဲ့ လုပ်ငန်းစတယ်။
“ငါတို့သူငယ်ချင်းတွေပဲ”
ဆိုပြီး ဘာမှမရှင်း။
အမြတ်ဘယ်လိုခွဲမလဲ မသိ။
တာဝန်ဘယ်သူယူမလဲ မသိ။
ဘယ်သူနောက်ဆုံးဆုံးဖြတ်မလဲ မသိ။
တစ်ယောက်ထွက်ရင် ဘာဖြစ်မလဲ မသိ။
အစမှာ ခင်တယ်။
အဆင်ပြေတယ်။
နောက်တော့ ပိုက်ဆံဝင်လာတယ်။
အခု—
အမြင်ကွဲတယ်။
ဒီမှာ “အဆုံးဆိုး” က နောက်ပိုင်းအမြတ်ကြောင့်တင်လား?
မဟုတ်။
အစမှာ မရှင်းခဲ့တဲ့အရာတွေ ရှိပြီးသား။
ဒါကြောင့် မနေ့ကတရားနဲ့ ဆက်ရင်—
မိတ်ဆွေမှုက အစကောင်းတစ်ခုဖြစ်နိုင်တယ်။
တာဝန်မရှင်းခြင်းက အစမကောင်းတစ်ခုလည်း တစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်နိုင်တယ်။
ကောင်းတဲ့အရာတစ်ခုရှိလို့ အားလုံးကောင်းပြီ မယူနဲ့။
အစကို ဘက်ပေါင်းစုံကြည့်။
ဒကာကြီးတို့…
စိတ်ကူးယဉ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ပြောမယ်။
ဒါ တကယ့်လူ၊ တကယ့်သမိုင်းမဟုတ်ပါဘူး။
သင်ခန်းစာအတွက် ဖန်တီးထားတာ။
လူနှစ်ယောက်က မုန့်လုပ်ငန်းသေးသေးစမယ်ဆိုပါစို့။
ပထမလမှာ ရောင်းအားကောင်းတယ်။
အလုပ်များလို့ စာရင်းမမှတ်။
“နောက်လမှ စနစ်လုပ်မယ်”
ဒုတိယလမှာ အလုပ်ပိုများ။
ငွေကို တစ်အိတ်ထဲထား။
အိမ်အသုံးလည်း အဲဒီထဲက။
ကုန်ကြမ်းလည်း အဲဒီထဲက။
အမြတ်ဘယ်လောက် မသိ။
ရောင်းအားကတော့ တက်နေတယ်။
နှစ်ယောက်ပျော်တယ်။
“Business ကောင်းတယ်”
ထင်တယ်။
ခြောက်လနောက်—
ရောင်းအားတက်ပေမယ့် ငွေမရှိ။
ဘာကြောင့်?
မသိ။
ကုန်ကြမ်းဈေးတက်တာလား?
အလဟဿပျက်တာလား?
ကိုယ်ပိုင်အသုံးများတာလား?
အကြွေးပြန်မရတာလား?
ဘာမှရှင်းမရ။
အခု စနစ်တည်မယ်။
ဒါပေမယ့် အရင်ခြောက်လ Data မရှိ။
ငွေစာရင်းပြန်တူးရတယ်။
Partner နှစ်ယောက် တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက် သံသယဝင်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီလုပ်ငန်းရဲ့ပြဿနာက—
ခြောက်လမြောက်မှာ “ငွေမရှိ” တာကစတာလား?
မဟုတ်။
ပထမလက “နောက်မှမှတ်မယ်” ဆိုတဲ့နေရာမှာ အစတစ်ခုရှိပြီးသား။
ဒါကြောင့် အစမှာ တစ်နေ့ငါးမိနစ်စာ စည်းလေးက—
နောက်မှာ ရက်ပေါင်းများစွာ ပြန်ရှင်းရတာကို ကာကွယ်နိုင်တယ်။
ဒီဥပမာဟာ လောကီလုပ်ငန်းအလင်းသာဖြစ်ပါတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
နောက်ထပ် စိတ်ကူးယဉ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခု။
ကလေးတစ်ယောက် စာမတော်ဘူး။
မိဘက ပထမဆုံး စာမေးပွဲမှာ—
“မင်းအသုံးမကျဘူး”
ဆိုလိုက်တယ်။
နောက်တစ်ကြိမ်—
“မင်းက အစ်ကို့လိုမတော်ဘူး”
ပြော။
အဲဒီစကားတွေက ကလေးရဲ့အတွင်းမှာ—
“ငါက စာမတော်တဲ့လူ”
ဆိုတဲ့အမြင်ဖြစ်လာတတ်တယ်။
နောက်တစ်ကြိမ် မကြိုးစားတော့။
မိဘက—
“တွေ့လား၊ ပျင်းတာပဲ”
ဆို။
အခု အစကဘာလဲ?
ကလေးရဲ့အရည်အချင်းတစ်ခုတည်းလား?
မဟုတ်။
အမှားပေါ် တုံ့ပြန်ခဲ့တဲ့ အစလည်းပါတယ်။
ဒါကြောင့်—
ကလေးအမှားလုပ်တဲ့ ပထမအချိန်ဟာ အရေးကြီးတယ်။
“မမှန်သေးဘူး၊ ဘာနားမလည်တာလဲ ပြန်ကြည့်”
ဆိုတာနဲ့—
“မင်းမဖြစ်ဘူး”
ဆိုတာ မတူဘူး။
အမှားကို ပြဿနာအဖြစ် ကိုင်မလား၊ လူရဲ့အမှတ်သညာအဖြစ် တံဆိပ်တပ်မလား—အစမှာရွေးရတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါကြောင့်—
လူတစ်ယောက်ရဲ့အဆုံးကို ကိုယ့်ပထမစကားနဲ့ မပိတ်နဲ့။
ဒီနေ့မတော်တဲ့ကလေး မနက်ဖြန်တော်နိုင်တယ်။
ဒီနေ့မှားတဲ့ဝန်ထမ်း ပြင်နိုင်တယ်။
ဒီနေ့ရှုံးတဲ့လုပ်ငန်း သင်ပြီးတိုးတက်နိုင်တယ်။
ဒီနေ့စိတ်ပျံ့တဲ့တရားထိုင်သူ နောင်တည်နိုင်တယ်။
အကောင်းဆုံးအစဆိုတာ “မမှားရ” လို့ပိတ်တာမဟုတ်။ “ပြင်နိုင်” လို့တံခါးဖွင့်ထားတာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု ဒီခေါင်းစဉ်မှာ အလွန်အရေးကြီးတဲ့ အခြားဘက်ကို ပြောရမယ်။
အစမကောင်းတာ သိသွားပြီး—
ဘာလုပ်မလဲ?
ဒီမှာ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁၊ အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ် ရဲ့အလင်းက အလွန်တန်ဖိုးရှိတယ်။
ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်နဲ့ အမှုတစ်ခု ပြုမယ်ဆို—
မပြုမီ ပြန်ဆင်ခြင်။
ပြုနေစဉ် ပြန်ကြည့်။
ပြုပြီးနောက် ပြန်လည်သုံးသပ်။
မိမိကို ထိခိုက်သလား?
သူတစ်ပါးကို ထိခိုက်သလား?
နှစ်ဖက်လုံးကို ထိခိုက်သလား?
မကောင်းသောအကျိုးဖြစ်နေရင် ရပ်၊ ဖော်ထုတ်၊ ပြင်ပြီး နောင်ထပ်မဖြစ်အောင် လေ့ကျင့်ဖို့ အလင်းပေးထားတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီသုတ်တော်က ဒီနေ့ခေါင်းစဉ်ကို ဘာပြောပေးသလဲ?
အစမှားခဲ့ရင် လမ်းတစ်လျှောက်မှာ ပြန်စစ်လို့ရတယ်။
ဒီဟာ။
တကယ့်ဓမ္မလမ်းဟာ—
“ပထမဆုံးတစ်ကြိမ်မှာ အကုန်မှန်ရမယ်”
ဆိုတဲ့လမ်းမဟုတ်။
သတိဝင်။
ပြန်ကြည့်။
ထိခိုက်နေတယ်ဆို ရပ်။
ဝန်ခံဖို့လိုရင် ဝန်ခံ။
နောင်ပြန်ထိန်း။
ဒီလို။
ဒါကြောင့်—
အစမကောင်းလို့ အဆုံးကောင်းရန်ခက်တယ်ဆိုပေမယ့်—
ပြန်မစစ်သူအတွက် ပိုခက်တယ်။
ပြန်စစ်နိုင်သူအတွက် လမ်းရှိတယ်။
ဒီစကားကို အထူးမှတ်ထား။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ယောက်က လုပ်ငန်းစတုန်းက Customer ကို အရမ်းကတိပေးလွန်းတယ်။
ခြောက်လကြာတော့ ပြဿနာတွေများတယ်။
အခု သူသိလာပြီ။
ဘာလုပ်မလဲ?
“ငါတို့ Brand က ဒီလိုပဲ”
ဆိုပြီးဆက်မလား?
ဒါမှမဟုတ်—
ကတိပေးပုံပြင်။
ပေးနိုင်တာ၊ မပေးနိုင်တာရှင်း။
အချိန်ကာလတိကျအောင်လုပ်။
Customer ကို အမှန်ပြော။
အစအသစ်လုပ်။
လုပ်လို့ရတယ်။
တစ်ယောက်က Company ငွေ၊ ကိုယ့်ငွေ ရောထားတယ်။
သိလာပြီ။
အခု—
Separate account လုပ်—ဒီအင်္ဂလိပ်စကားမလိုဘူး။
ငွေစာရင်းခွဲ။
နေ့စဉ်မှတ်။
အရင်စာရင်းတတ်နိုင်သလောက်ပြန်ရှင်း။
Partner ရှိရင် အမှန်ပြော။
အစအသစ်လုပ်။
ဒီလို။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ယောက်က မိသားစုမှာ ဒေါသနဲ့စကားပြောတဲ့အကျင့် နှစ်ပေါင်းဆယ်နှစ်ရှိတယ်။
“အစကမကောင်းတော့ ပြီးပြီ”
လား?
မဟုတ်။
ဒီနေ့ကစ—
ဒေါသထွက်ရင် မပြောခင် ရပ်။
စကားလွန်ခဲ့ရင် တောင်းပန်။
နောက်တစ်ခါ ဘာကြောင့်ဖြစ်တယ် ပြန်စစ်။
အကူအညီလိုရင် အကူအညီယူ။
အစအသစ်လုပ်။
အစအသစ်လုပ်တာ ဘာခက်သလဲ?
ဟောင်းတဲ့အကျင့်ရဲ့ အားရှိနေလို့။
ဒါကြောင့် “ခက်” တာ။
မဖြစ်နိုင်တာမဟုတ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီနေရာမှာ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉ ပြန်အရေးကြီးတယ်။
အကြိမ်ကြိမ်တွေးထားတဲ့အရာဘက် စိတ်ကယိမ်းတတ်တယ်။
နှစ်ပေါင်းများစွာ ဒေါသနဲ့ပြောခဲ့သူအတွက် အေးအေးပြောဖို့ခက်တယ်။
ဘာကြောင့်?
သူဆိုးလို့ပဲ မဟုတ်။
အကျင့်လမ်းတစ်ခု ခိုင်နေပြီ။
နှစ်ပေါင်းများစွာ စာရင်းမထားတဲ့အဖွဲ့အတွက် စနစ်တည်ဖို့ခက်တယ်။
နှစ်ပေါင်းများစွာ မုသားနဲ့ရောင်းခဲ့တဲ့ Company အတွက် ရိုးသားတဲ့စျေးကွက်ဆက်သွယ်မှု ပြန်တည်ဖို့ခက်တယ်။
ဟောင်းတဲ့လမ်းကြောင်းက ကျယ်နေပြီ။
အသစ်လမ်းဖောက်ရမယ်။
ဒီဟာကြောင့်—
အမှားသေးသေးရှိချိန် ပြင်တာ သက်သာတယ်။ အကျင့်ဖြစ်သွားမှ ပြင်တာ ခက်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီစကားကို ကြောက်အောင်မပြောဘူး။
သတိဝင်အောင် ပြောတာ။
ဒီနေ့—
မကောင်းတဲ့အကျင့်သေးသေးတစ်ခု ရှိရင်—
“ဒီလောက်ပဲ”
မပြောနဲ့။
တစ်ကြိမ်နောက်ကျတယ်။
ပြင်။
တစ်ကြိမ်စာရင်းမရှင်းဘူး။
ပြင်။
တစ်ကြိမ်မုသားပြောလိုက်တယ်။
ဝန်ခံပြီးပြင်။
တစ်ကြိမ်လောဘကြောင့် မတရားဆုံးဖြတ်မိတယ်။
ပြန်ပြင်။
ဒီလိုဆို အမြစ်မခိုင်ခင် ဖြုတ်လို့လွယ်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
စိုက်ပျိုးရေးဥပမာယူရင်—
ပင်ပေါက်သေးတုန်းက မလိုတဲ့အပင်ကို ဖြုတ်ရလွယ်တယ်။
အမြစ်ကြီးလာမှ ဖြုတ်ရခက်တယ်။
ဒါ ဥပမာသာဖြစ်တယ်။
ဓမ္မသက်သေမဟုတ်။
ဒါပေမယ့် အကျင့်တည်ပုံ နားလည်ဖို့ကောင်းတယ်။
စိတ်ထဲ အကုသိုလ်အမြစ် ပင်ပေါက်သေးတုန်း သတိရင် လွယ်တယ်။
နှစ်ပေါင်းများစွာ “ဒါငါ့စရိုက်ပဲ” လို့ ထိန်းထားရင် ခက်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အကျင့်ဆိုးကို အမှတ်သညာမလုပ်နဲ့။
“ငါက ဒေါသကြီးတဲ့လူပဲ”
“ငါက ဒီလိုပဲ”
“ငါက အမြဲနောက်ကျတယ်”
မပြောနဲ့။
အဲဒီစကားတွေဟာ ဟောင်းတဲ့အစကို ထပ်အတည်ပြုနေတယ်။
အစား—
“ဒီအကျင့် ရှိတယ်။ ပြင်မယ်”
ဆို။
လူနဲ့အကျင့်ကို ခွဲ။
ဒကာကြီးတို့…
အစကောင်းဖို့ နောက်တစ်ချက်—
စကားကောင်းကောင်းစ။
မင်္ဂလသုတ်မှာ စကားကောင်းပြောခြင်းကို မင်္ဂလာအဖြစ် ဖော်ပြထားတာ သတိရ။
မိသားစုမှာ နေ့တစ်နေ့ ဘယ်လိုစသလဲ?
အိပ်ရာနိုးတာနဲ့—
“ဘာလို့ မလုပ်သေးတာလဲ!”
ဆိုပြီး စလား?
ဒါနဲ့ အိမ်ရဲ့အခြေအနေ ဘယ်လိုစမလဲ?
အလုပ်ခွင်မှာ Meeting စတယ်။
ခေါင်းဆောင်က—
“မင်းတို့က ဘာမှမရဘူး”
လို့စလား?
ဒါမှမဟုတ်—
“ပြဿနာရှိတယ်၊ အချက်ကိုကြည့်ပြီး အတူဖြေရှင်းမယ်”
လို့စလား?
တစ်ခုတည်းသောအစစကားက နောက်တစ်နာရီဆွေးနွေးမှုရဲ့စိတ်အခြေအနေကို ထိခိုက်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အကြောင်းတစ်ခုစတဲ့အခါ စကားကိုလည်း အစအဖြစ်မြင်။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ခါတလေ အစမကောင်းတာ စကားတစ်လုံးပဲ။
“မင်းအမြဲဒီလိုပဲ”
နဲ့ စကားစတယ်။
တစ်ဖက်က ချက်ချင်းကာကွယ်တယ်။
အခု အဖြေရှာမှုမဖြစ်တော့။
အပြစ်တိုက်ပွဲဖြစ်တယ်။
အစား—
“ဒီကိစ္စမှာ ဒီလိုဖြစ်တယ်၊ ဘယ်လိုပြင်မလဲ?”
ဆို။
တူတဲ့ပြဿနာ။
အစစကားမတူ။
အဆုံးလည်း ကွာနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် လူ့ဆက်ဆံရေးမှာ—
အမှန်ပြောတာသာမက အမှန်ကို ဘယ်ကနေစပြောသလဲလည်း အရေးကြီးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အစကောင်းဖို့ “ရည်ရွယ်ချက်” ကိုထပ်ကြည့်။
တစ်ယောက်ကို အကြံပေးမယ်။
ဘာကြောင့်?
ကူညီချင်လို့လား?
ကိုယ်တော်တယ်ပြချင်လို့လား?
သူမှားတာကို လူရှေ့ပေါ်ချင်လို့လား?
စကားတူရင်တောင် ရည်ရွယ်ချက်မတူ။
အဆုံးရလဒ်ကလည်း ကွာနိုင်တယ်။
တရားလှူမယ်။
ဘာကြောင့်?
ကုသိုလ်အကျိုးအတွက်လား?
နာမည်ကြီးချင်လို့လား?
နှစ်ခုရောနိုင်တယ်။
အဲဒီအခါ ကိုယ့်စိတ်ကိုသိ။
မကောင်းတဲ့အရာကို ဖြည်းဖြည်းလျော့။
ကောင်းတဲ့စိတ်ရင်းကို တိုး။
အစကောင်းဆိုတာ စိတ်ကို သန့်ပြီးမှလုပ်မယ် မဟုတ်။
စိတ်ထဲ ဘာရှိလဲသိပြီး ကောင်းဘက်ကို ဦးတည်တာ။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါကြောင့် “အရင်ဆုံး စိတ်ကောင်းပြည့်စုံမှ လုပ်မယ်” ဆိုရင် မလုပ်ဖြစ်နိုင်ဘူး။
ဦးဇင်းတို့မှာ ကိလေသာရှိသေးတယ်။
အဓိက—
ကိလေသာကို မင်းမထားနဲ့။
လောဘရှိတာသိ။
ဒါပေမယ့် လောဘနောက်က မဆုံးဖြတ်။
ဒေါသရှိတာသိ။
ဒေါသအေးမှ စကားပြော။
မောဟရှိတာသိ။
မသိတာကို မေး။
ဒီဟာကောင်းတဲ့အစ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
လုပ်ငန်းစတင်သူတွေအတွက်—
ပထမဆုံး Customer ဘယ်သူဖြစ်သလဲထက် ပထမဆုံး Customer ကို ဘယ်လိုဆက်ဆံသလဲ အရေးကြီးတယ်လို့ အစကပြောခဲ့တယ်။
နောက်တစ်ခု—
ပထမဆုံးဝန်ထမ်း ဘယ်လောက်တော်သလဲထက် ပထမဆုံးဝန်ထမ်းအပေါ် ဘယ်လိုစံထားသလဲ အရေးကြီးတယ်။
အလုပ်ပေးတယ်။
အချိန်ရှင်းသလား?
လစာရှင်းသလား?
တာဝန်ရှင်းသလား?
သူမှားရင် ဘယ်လိုပြောသလဲ?
Founder ကို အလုပ်နောက်ကျလို့ရပြီး Staff ကိုမရဘူးလား?
အဲဒီမှာ Culture စနေပြီ။
Company မှာ “တရားမျှတမှု” ဆိုတာ နောက်တစ်နေ့မှရေးတဲ့ Value Statement မဟုတ်ဘူး။
အစက Leader ကိုယ်တိုင် ဘယ်လိုလုပ်သလဲကနေ စတာ။
ဒကာကြီးတို့…
Founder က—
“ငါက Owner ပဲ”
ဆိုပြီး Company ငွေယူချင်သလိုယူတယ်။
နောက်မှ Staff ကို—
“Expense policy လိုက်နာ”
ပြော။
အလုပ်ဖြစ်မလား?
ဝန်ထမ်းတွေက စာကိုမကြည့်ဘူး။
ခေါင်းဆောင်ကိုကြည့်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အဖွဲ့ရဲ့အစစံဟာ စာရွက်ပေါ်ကစည်းထက် ခေါင်းဆောင်ရဲ့ပထမအကျင့်မှာ စတတ်တယ်။
ဒီဟာ လောကီစီမံခန့်ခွဲမှုအမြင်။
ဓမ္မသက်သေမဟုတ်။
ဒါပေမယ့် သီလနဲ့ တာဝန်ယူမှုကို လက်တွေ့အသုံးချတဲ့နေရာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု အကြောင်းတရားတစ်ခုကို ထပ်သတိရ။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၆၁ မှာ သူတော်ကောင်းနှင့်ပေါင်းသင်းခြင်းကနေ တရားနာခြင်း၊ ယုံကြည်မှု၊ သင့်လျော်စွာဆင်ခြင်ခြင်း၊ သတိသမ္ပဇဉ်၊ ဣန္ဒြေစောင့်ခြင်း၊ ကောင်းသောအပြုအမူ၊ သတိပဋ္ဌာန်၊ ဗောဇ္ဈင်ကနေ ဝိဇ္ဇာနှင့်လွတ်မြောက်မှုအထိ ဖြည့်တင်းသွားပုံ ဟောထားတယ်။
ဒီမှာ ဦးဇင်းတို့ စိတ်ထဲထားရမယ့်အချက်က—
အစကောင်းတစ်ခုဟာ တစ်ချက်တည်းမဟုတ်။ ကောင်းတဲ့အကြောင်းတရားတွေ ဆက်ချိတ်ထားတာ။
အဖော်ကောင်း။
တရားကောင်းနားထောင်မှု။
သင့်လျော်တဲ့အာရုံစိုက်မှု။
သတိ။
အကျင့်။
လေ့ကျင့်မှု။
တစ်ခုက တစ်ခုကိုထောက်ပံ့တယ်။
ဒါကြောင့်—
“ငါစိတ်အားထက်သန်နေပြီ၊ အဲဒါနဲ့လုံလောက်ပြီ”
မဟုတ်။
စိတ်အားထက်သန်မှုက ပြန်ကျနိုင်တယ်။
ကောင်းတဲ့အစကို ကောင်းတဲ့စနစ်နဲ့ ဆက်ထိန်းရတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
နှစ်သစ်ကူးနေ့တိုင်း လူတွေ Resolution လုပ်ကြတယ်။
“ဒီနှစ် အားကစားလုပ်မယ်”
“ငွေစုမယ်”
“စာဖတ်မယ်”
“တရားထိုင်မယ်”
ပထမရက်မှာ စိတ်အားကြီးတယ်။
တစ်လနောက်?
တချို့ပျောက်။
ဘာကြောင့်?
အစမှာ ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းပေမယ့်—
ပတ်ဝန်းကျင်မပြောင်း။
အချိန်မသတ်မှတ်။
လုပ်ရမယ့်အဆင့် မလျှော့။
တိုင်းတာမှုမရှိ။
ဟောင်းတဲ့အကျင့်အတိုင်းနေ။
ဒီမှာ သင်ခန်းစာ—
ကောင်းတဲ့ရည်ရွယ်ချက်က အစကောင်းရဲ့တစ်ပိုင်းပဲ။
အကျင့်တည်စေမယ့်အခြေအနေကိုပါ တည်ဆောက်ရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အိပ်ရာစောစောထမယ်ဆို—
ညနက်တဲ့အထိဖုန်းကြည့်ပြီး နံနက်ကို စိတ်အားနဲ့ အနိုင်ယူမယ်ဆို ခက်တယ်။
အစက ညမှာရှိတယ်။
မနက်စာကျန်းမာအောင်စားမယ်ဆို—
အိမ်မှာ ဘာအစားအစာဝယ်ထားသလဲက အစတစ်ခု။
ငွေစုမယ်ဆို—
လစာရတဲ့နေ့မှာ အရင်ဘယ်ကိုသွားသလဲက အစ။
တရားထိုင်မယ်ဆို—
အချိန်ကို “အားမှ” လို့ထားသလား၊ တိတိကျကျနေရာပေးထားသလားက အစ။
ဒါကြောင့်—
အဆုံးရလဒ်ကို ပြောင်းချင်ရင် တစ်ခါတလေ အစမတိုင်မီရှိတဲ့ အခြေအနေကို ပြင်ရတယ်။
ဒီစကား နက်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
လုပ်ငန်းမှာ အရောင်းမကောင်းဘူး။
Sales staff ကို ဖိမယ့်အစား—
အစမှာ Product က ဖောက်သည်လိုတာကို ဖြေရှင်းသလား?
စျေးနှုန်းနဲ့တန်ဖိုး ကိုက်သလား?
Target customer ကို နားလည်သလား?
ကတိပေးတာ ရှင်းသလား?
စစ်။
ထုတ်လုပ်မှုမှားတာကို Marketing နဲ့ဖုံးလို့ မရတတ်ဘူး။
ဒီနေရာမှာ—
အဆုံးကို ပြင်ချင်ရင် အစပိုင်းယူဆချက်ကို ပြန်စစ်။
ဒါ မနေ့က “အချက်အလက်နဲ့အယူအဆခွဲခြားခြင်း”၊ “သက်သေပေါ်အခြေခံဆုံးဖြတ်ခြင်း” နဲ့လည်း ဆက်တယ်။
ကိုယ်ထင်တဲ့အစမှန်လား?
စစ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ အဆုံးမကောင်းတာကို ပိုအားစိုက်ပြီးပဲ ပြင်ချင်တယ်။
ဥပမာ—
ဝန်ထမ်းတွေ အမြဲမှားတယ်။
Training ထပ်လုပ်။
ထပ်လုပ်။
ဒါပေမယ့် အစက Process မရှင်းဘူး။
Form သုံးမျိုးက မတူ။
တစ်Boss တစ်မျိုးပြော။
နောက်Boss နောက်တစ်မျိုးပြော။
အဲဒီတော့ Training ပဲတိုးတာနဲ့ မရ။
အစစနစ်ကို ပြန်တည့်။
အရောင်းမကောင်း။
ကြော်ငြာပိုလုပ်။
ဒါပေမယ့် Product က Customer problem မဖြေရှင်း။
ပိုကြော်ငြာလေလေ ပိုက်ဆံပိုကုန်လေ။
အဲဒီအခါ—
ရလဒ်ကို မတွန်းနဲ့။
အကြောင်းကို ပြန်ကြည့်။
ဒီဟာ “အကြောင်းနဲ့အကျိုး” ကို လောကီဘဝမှာ ရိုးရိုးအသုံးချတာ။
ဒကာကြီးတို့…
ဓမ္မမှာ ဘုရားရှင်ဟောတာတွေကလည်း အကြောင်းအကျိုးကို အလွန်အလေးထားတယ်။
“ဒီလိုဖြစ်တာ ကံဆိုးလို့ပဲ”
ဆိုပြီး ရပ်မထား။
အကြောင်းရှိတယ်။
အစာရှိတယ်။
ထောက်ပံ့နေတဲ့အခြေအနေရှိတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၆၁ က အဲဒီသဘောကို ထင်ရှားစွာပြတယ်။
ဒါကြောင့် မိမိဘဝမှာ မကောင်းတဲ့အရာတစ်ခု ကြီးလာပြီဆို—
“ဘာက ဒါကို ကျွေးနေတာလဲ?”
မေး။
ဒေါသကြီးလာတယ်။
ဘာကကျွေးနေတာလဲ?
နေ့တိုင်းမုန်းစရာ Content?
အိပ်ရေးမဝ?
မပြောထားတဲ့နာကျင်မှု?
အတ္တကို အမြဲချီးကျူးပေးတဲ့အဖော်?
လောဘကြီးလာတယ်။
ဘာကကျွေးနေတာလဲ?
နှိုင်းယှဉ်မှု?
ပြိုင်ဆိုင်မှု?
အမြဲလူကြီးအောင်မြင်မှုပဲကြည့်?
မိမိတန်ဖိုးကို ငွေနဲ့တိုင်း?
ဒီလို။
အဆုံးမှာ ပေါ်နေတဲ့စိတ်ကို တစ်ခုတည်းမတိုက်နဲ့။ ကျွေးနေတဲ့အစာကိုရှာ။
ဒကာကြီးတို့…
အဲဒီအတိုင်း ကောင်းတာကိုလည်း—
“ဘယ်အရာက ဒါကို ကျွေးနေတာလဲ?”
မေး။
ကိုယ်စိတ်အေးလာတယ်။
ဘာကြောင့်?
တရားနားထောင်တာလား?
ကောင်းတဲ့အဖော်နဲ့နေတာလား?
ဖုန်းအသုံးလျော့တာလား?
နေ့စဉ်သတိလေ့ကျင့်တာလား?
ဒါတွေကို ထိန်း။
အလုပ်မှာ Team ကောင်းလာတယ်။
ဘာကြောင့်?
Role ရှင်းလို့လား?
Feedback မှန်လို့လား?
Leader ကိုယ်တိုင် စည်းလိုက်နာလို့လား?
အဲဒါတွေကို ထိန်း။
ကောင်းရလဒ်ကိုလည်း ကံကောင်းတာလို့ပဲ မထား။ ကောင်းတဲ့အကြောင်းကို သိပြီး ထပ်ဖြည့်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
“အစ” လို့ပြောရာမှာ အချိန်သေးသေးလေးပဲ မဟုတ်ဘူး။
တစ်ခါတလေ—
အစဆိုတာ “အမြစ်အကြောင်း” ကို ဆိုလိုတယ်။
လုပ်ငန်းဆယ်နှစ်ရှိပြီ။
ပြဿနာအသစ်တစ်ခုဖြစ်တယ်။
အဲဒီပြဿနာရဲ့ အစက မနေ့ကဖြစ်နိုင်တယ်။
Company ဆယ်နှစ်ရှိပေမယ့် Project အသစ်ရဲ့အစက ဒီနေ့။
အိမ်ထောင်ဆယ်နှစ်ရှိပေမယ့် စကားတစ်ခုရဲ့အစက အခု။
ဒါကြောင့် “ငါ့ဘဝအစက ဆိုးခဲ့ပြီ” လို့ မစွဲနဲ့။
နေ့တိုင်း အကြောင်းအသစ်တွေ စနိုင်တယ်။
အကုသိုလ်အကြောင်းကို ဒီနေ့ရပ်ပြီး ကုသိုလ်အကြောင်းကို ဒီနေ့စလို့ရတယ်။
ဒီဟာ အဓိကမျှော်လင့်ချက်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီလိုပြောရင်း “ကံ” ကိုလည်း မှန်မှန်နားလည်ဖို့လိုတယ်။
အတိတ်မှာ လုပ်ပြီးသားအမှုတွေရှိတယ်။
အခြေအနေတွေရှိတယ်။
ဒါပေမယ့် လက်ရှိမှာလည်း ရည်ရွယ်ချက်၊ လုပ်ရပ်၊ တုံ့ပြန်မှုရှိတယ်။
ဒီနေ့တရားက—
“အတိတ်ကအစမှားတာအားလုံး ဖျက်လို့ရတယ်”
လို့ အလွယ်မပြောဘူး။
တချို့အကျိုးတွေ ရောက်လာနိုင်တယ်။
လုပ်ပြီးသားကို မလုပ်ခဲ့သလို မဖြစ်စေနိုင်ဘူး။
လူတစ်ယောက်ကို နာကျင်အောင်ပြောခဲ့ပြီးရင်—
တောင်းပန်လို့ရတယ်။
ပြင်လို့ရတယ်။
ဒါပေမယ့် စကားကို မပြောခဲ့ဘူးဖြစ်အောင် ပြန်ပြောင်းမရ။
ဒီဟာ တာဝန်ယူရမယ်။
ဒါကြောင့်—
ပြင်နိုင်တယ်ဆိုတာ အကျိုးဆက်မရှိတော့ဘူးဆိုတာ မဟုတ်။
တရားကျတဲ့ပြင်မှုဆိုတာ—
အတိတ်ကိုဖျက်ဖို့မဟုတ်။
လက်ရှိမှာ ကောင်းသောအကြောင်းအသစ် စဖို့။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီသဘောက မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁ ရဲ့ ပြုပြီးနောက် ပြန်စစ်ခြင်းနဲ့ကိုက်တယ်။ အမှားလုပ်ခဲ့ရင် ဖော်ထုတ်ပြီး နောင်ထပ်မလုပ်ဖို့ ထိန်းသိမ်းရမယ်လို့ သဘောထားပေးထားတယ်။
ဒါကြောင့်—
အမှားပြင်တယ်ဆိုတာ—
“မဖြစ်ခဲ့ဘူးလုပ်”
မဟုတ်။
“ဖြစ်ခဲ့တယ်။ ငါတာဝန်ယူတယ်။ နောက်အကြောင်းကို ပြောင်းမယ်”
ဆိုတာ။
ဒီလိုပြောနိုင်တဲ့လူက နောင်အဆုံးကို ပြောင်းနိုင်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အစမကောင်းတာကို ပြင်ဖို့ အခက်ဆုံးအရာတစ်ခုက—
မာန။
“ငါအစကမှားခဲ့တယ်”
ပြောရခက်တယ်။
လုပ်ငန်း Founder တစ်ယောက်—
Project ကြီးစခဲ့တယ်။
သုံးလကြာ Data မကောင်း။
Staff က—
“Direction ပြောင်းသင့်တယ်”
ပြော။
Founder ရင်ထဲ—
“ငါရွေးထားတာမှားတယ်လို့ ဝန်ခံရမှာလား?”
ဒီမှာ မာနဝင်တယ်။
ဒါနဲ့ ပိုက်ဆံပိုထည့်။
လူပိုထည့်။
အချိန်ပိုထည့်။
မှားတဲ့Direction ကို ပိုကြီးအောင်လုပ်။
ဒါ အန္တရာယ်။
ဒီလိုအခါ—
အစကို ကာကွယ်မနေနဲ့။ အမှန်ကို ကာကွယ်။
ကိုယ့်အစမှားရင် ပြင်။
အဲဒါရှုံးတာမဟုတ်။
နောက်ဆုံးပိုမဆိုးအောင် ကယ်တာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
လူတော်တော်များများ—
“ငါစထားပြီးသား”
ဆိုတာကြောင့် ဆက်တယ်။
တစ်ခါတလေ ပိုက်ဆံထည့်ထားလို့။
တစ်ခါတလေ နာမည်ပေးထားလို့။
တစ်ခါတလေ လူရှေ့ကြေညာထားလို့။
“အခုရပ်ရင် အရှက်ရမယ်”
ဆိုတယ်။
ဒါပေမယ့်—
မှားတဲ့အရာကို အရှက်ကြောက်လို့ ဆက်တာက—
အဆုံးပိုစျေးကြီးနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
“ငါစပြီးသားလား?” ထက် “အခုလမ်းမှန်သေးလား?” မေး။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီမေးခွန်းကို ဘဝတစ်လျှောက် မေးရမယ်။
လက်ထပ်ပြီးသားလား—တစ်ခု။
ဆက်ဆံရေးပုံစံ မှန်သေးလား—နောက်တစ်ခု။
လုပ်ငန်းစပြီးသားလား—တစ်ခု။
လုပ်ပုံကိုင်ပုံ သီလနဲ့ကိုက်သေးလား—နောက်တစ်ခု။
ရာထူးရပြီးသားလား—တစ်ခု။
ဦးဆောင်ပုံတရားမျှတသေးလား—နောက်တစ်ခု။
တရားကျင့်လာတာနှစ်များပြီလား—တစ်ခု။
မာနနည်းလာသလား—နောက်တစ်ခု။
ဒီလို။
အတိတ်ကာလရှည်ကြာမှုကို မှန်ကန်မှုအထောက်အထားမလုပ်နဲ့။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ အသက်ကြီးသူတစ်ယောက်က—
“နှစ်ပေါင်းသုံးဆယ် ဒီလိုပဲလုပ်လာတာ”
ဆိုတယ်။
အဲဒါ Fact ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့်—
“ဒါကြောင့် မှန်တယ်”
ဆိုတာ မဖြစ်သေးဘူး။
အကြာကြီးလုပ်ထားတဲ့အမှားလည်း အမှားပဲ။
အကြာကြီးထိန်းထားတဲ့ မုသားလည်း အမှန်မဖြစ်ဘူး။
အကြာကြီးအသုံးပြုထားတဲ့ စနစ်တစ်ခုက အခုအခြေအနေမှာ မသင့်တော့နိုင်ဘူး။
ဒါကြောင့်—
အဟောင်းကို လေးစား။ ဒါပေမယ့် အမှန်ထက် မကြီးစေနဲ့။
ဒကာကြီးတို့…
အစကောင်းဖို့ နောက်တစ်ခု—
အရှက်နဲ့အကြောက်တရား ကောင်းကောင်းရှိဖို့။
သံယုတ္တနိကာယ် ၄၅.၁ မှာ အဝိဇ္ဇာနောက်မှာ မကောင်းမှုကိုမရှက်ခြင်း၊ မကောင်းမှုအကျိုးကို မကြောက်ခြင်းတို့ ဆက်နေသလို၊ ဝိဇ္ဇာနောက်မှာ ဟိရီ၊ ဩတ္တပ္ပတို့ ဆက်စပ်လာပုံကို ဖော်ပြထားတယ်။
ဒီနှစ်ခုက လုပ်ငန်းမှာလည်း အရမ်းလိုတယ်။
“ဒီအရာ မလုပ်သင့်ဘူး”
ဆိုတဲ့ အတွင်းစိတ်ရှိရမယ်။
“ဖမ်းမမိရင်ရတယ်”
မဟုတ်။
“ဥပဒေက မတားထားရင် အကုန်ရတယ်”
လည်း မဟုတ်။
ဥပဒေထက်အောက်မှာပဲ လူ့သီလရှိတာ မဟုတ်။
တစ်ချို့လုပ်ရပ်က ဥပဒေမချိုးပေမယ့် လူကိုအသုံးချတတ်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အစကောင်းတဲ့အဖွဲ့မှာ “လုပ်လို့ရလား?” မေးတာအပြင် “လုပ်သင့်လား?” ပါမေးရတယ်။
ဒီမေးခွန်း အရမ်းတန်ဖိုးရှိတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
“လုပ်လို့ရ” ဆိုတာ နည်းပညာမေးခွန်း ဖြစ်နိုင်တယ်။
“လုပ်ခွင့်ရှိ” ဆိုတာ ဥပဒေမေးခွန်း ဖြစ်နိုင်တယ်။
“အမြတ်ရ” ဆိုတာ စီးပွားရေးမေးခွန်း။
“လုပ်သင့်” ဆိုတာ ကျင့်ဝတ်မေးခွန်း။
ဒီလေးမျိုး မရောနဲ့။
အစမှာ ကျင့်ဝတ်မေးခွန်းပျောက်ရင်—
နောက်မှာ အမြတ်ကြီးလာလေလေ ပြန်ထည့်ရခက်တတ်တယ်။
ဘာကြောင့်?
Company ရဲ့ အကျိုးစီးပွားက စနစ်တစ်ခုလုံးကို ချုပ်ထားပြီးသားဖြစ်နိုင်လို့။
ဒါကြောင့်—
ငယ်တုန်းက သီလစံထားရတာ လွယ်တယ်။ ကြီးလာမှ “အခုကစရိုးသားမယ်” ဆိုတာ ပိုခက်တတ်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါနဲ့ပတ်သက်လို့ လူငယ်တွေကိုလည်း ပြောချင်တယ်။
အလုပ်ဘဝစစချင်း—
ဘယ်အရာကို သာမန်ထင်လိုက်သလဲ သတိထား။
ပထမအလုပ်မှာ—
နောက်ကျတာကို ဘာမှမဖြစ်ဘူးထင်တယ်။
မမှန်တဲ့စာရင်းကို လက်မှတ်ထိုးခိုင်းတယ်။
“လူတိုင်းလုပ်တာပဲ”
လို့ သင်တယ်။
မေးခွန်းမေးတာကို မကြိုက်ကြဘူး။
ကိုယ်ကလည်း—
“လုပ်ငန်းလောကဆို ဒီလိုပဲ”
လို့ အစမှာလက်ခံလိုက်ရင်—
နောက်မှာ အဲဒါကို သဘာဝလို့ ယူသွားနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
Career အစမှာ ရတဲ့ ပထမဆရာ၊ ပထမအဖွဲ့၊ ပထမယဉ်ကျေးမှုကို သတိထား။
မင်္ဂလသုတ်ရဲ့ ပညာရှိသူနဲ့ပေါင်းသင်းခြင်း၊ ကောင်းသောပတ်ဝန်းကျင်၊ ကောင်းစွာလေ့ကျင့်ထားသောစည်းကမ်းတို့ရဲ့တန်ဖိုး ဒီနေရာမှာလည်း စဉ်းစားလို့ရတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါပေမယ့် မကောင်းတဲ့အဖွဲ့ထဲ ပထမအလုပ်ရခဲ့လို့—
“ငါ့အလုပ်ဘဝပြီးပြီ”
မဟုတ်။
မြင်လာတဲ့နေ့ကစ ပြင်။
သင်ထားတဲ့မကောင်းတဲ့အကျင့်ကို ခွဲ။
ကောင်းတဲ့ဆရာရှာ။
အခြေအနေပြောင်းနိုင်ရင်ပြောင်း။
မပြောင်းနိုင်သေးရင် ကိုယ့်စည်းကို တတ်နိုင်သလောက်ထိန်း။
ဒါ လမ်းအသစ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီနေ့တရားကို လူငယ်ဘဝအတွက်လည်း ယူသွားလို့ရတယ်။
သူငယ်ချင်းအဖွဲ့ထဲ ပထမဆုံး—
“တစ်ခါလောက်လုပ်တာ ဘာဖြစ်မှာလဲ”
ဆိုတာတွေက အစဖြစ်တတ်တယ်။
လောင်းကစားဖြစ်နိုင်တယ်။
မူးယစ်မှုဖြစ်နိုင်တယ်။
Online scam ဖြစ်နိုင်တယ်။
သူတစ်ပါးကို Bully လုပ်တာဖြစ်နိုင်တယ်။
ပထမတစ်ခါ—
ရင်ထဲမကောင်းဘူး။
နောက်တစ်ခါ—
နည်းနည်းသာမန်ဖြစ်တယ်။
နောက်ပိုင်း—
“အကုန်လုပ်တာပဲ”
ဖြစ်တယ်။
ဒါ အကျင့်ရဲ့ အန္တရာယ်။
ဒါကြောင့်—
ပထမဆုံးအကြိမ်က အလွန်အရေးကြီးတယ်။
အဲဒီအချိန်မှာ—
“မလုပ်ဘူး”
ဆိုနိုင်ရင် နောက်တစ်ခါလွယ်တယ်။
တစ်ခါခွင့်ပြုလိုက်ရင် နောက်တစ်ခါ စိတ်က အကြောင်းပြချက်ရပြီးသား။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါကြောင့် အစကောင်းဖို့ အကန့်အသတ်ကို အရင်သတ်မှတ်ထား။
လောကီအသုံးချစကားပါ။
“ဘာကိုတော့ မလုပ်ဘူး?”
ကြိုသိ။
ငွေရှာပေမယ့်—
မလိမ်ဘူး။
စီးပွားရေးလုပ်ပေမယ့်—
မပိုင်တာမယူဘူး။
ရည်ရွယ်ချက်ကြီးပေမယ့်—
လူကိုတမင်မထိခိုက်ဘူး။
အနိုင်ရချင်ပေမယ့်—
တရားမျှတမှုမစွန့်ဘူး။
ဒီလို “မကျော်မယ့်မျဉ်း” ရှိရင်—
ဖိအားလာချိန် ဆုံးဖြတ်ရပိုလွယ်တယ်။
ဖိအားရောက်မှ သီလကို စဉ်းစားရင် လောဘက စကားပိုကျယ်နေနိုင်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အဲဒီလိုပဲ မိသားစုမှာ—
“စိတ်ဆိုးပေမယ့် မရိုက်ဘူး”
“ရန်ဖြစ်ပေမယ့် မုသားမသုံးဘူး”
“မကျေနပ်ပေမယ့် ကလေးကို အရှက်မခွဲဘူး”
ဒီလို စည်းကြိုထား။
ဒါက အစကောင်း။
ရန်ဖြစ်တဲ့အခါ စည်းမရှိရင်—
စိတ်ပြောသမျှပြော။
နောက်မှပြန်စုရခက်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ စကားတစ်ခွန်းက နှစ်ပေါင်းများစွာအနာဖြစ်တတ်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အဆုံးမှာ “တောင်းပန်ပါတယ်” ပြောဖို့ကောင်းပေမယ့်—
အစမှာ မပြောသင့်တဲ့စကားကို မပြောနိုင်တာ ပိုကောင်းတယ်။
ဒီဟာ “အစမကောင်းလျှင် အဆုံးကောင်းရန်ခက်” ရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝအဓိပ္ပာယ်။
ဒါပေမယ့် ပြောပြီးသားဆို?
ပြန်တောင်းပန်။
တာဝန်ယူ။
အကြောင်းပြချက်မပေး။
လက်တွေ့ပြင်။
ဒီဟာ အစအသစ်။
ဒကာကြီးတို့…
အခု “စတင်မှု” နဲ့ “အဆုံးရလဒ်” ကြားမှာ ရှိတဲ့ အရေးကြီးတဲ့အရာတစ်ခုက—
ပြန်လည်သုံးသပ်မှု။
ကောင်းတဲ့အစလုပ်ပြီး—
ပြန်မကြည့်ဘူးဆို မလုံလောက်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၁၂၁ ရဲ့ မှန်ကန်သောအမြင်ကို ရှေ့မှာထားတဲ့သဘောနဲ့ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁ ရဲ့ မပြုမီ–ပြုနေစဉ်–ပြုပြီးနောက် ဆင်ခြင်မှုကို တွဲကြည့်ရင်—
ဦးဇင်းတို့ လောကီဘဝအတွက် တစ်ခုသိရတယ်။
အစမတိုင်ခင် Direction စစ်။
သွားနေစဉ် အကျိုးဆက်စစ်။
ပြီးနောက် သင်ခန်းစာစစ်။
ဒီလောက်။
ဒါ ဘုရားဟောဖော်မြူလာအသစ်လို့ မဆိုပါဘူး။
သုတ်တော်နှစ်ခုရဲ့အလင်းကို နေ့စဉ်ဘဝမှာ အသုံးချဖို့ စုစည်းပြောတာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အလုပ်တစ်ခုမစခင်—
“ဘာကြောင့်လုပ်?”
“ဘယ်သူထိခိုက်နိုင်?”
“အမှန်အတိုင်းလုပ်လို့ရ?”
“ငါတို့သိထားတဲ့ယူဆချက်ဘာ?”
“စမ်းလို့ရမယ့် အနည်းဆုံးအဆင့်ဘာ?”
စဉ်းစား။
သွားနေစဉ်—
“Data ဘာပြ?”
“Customer ဘာပြော?”
“Staff ပင်ပန်းနေပြီလား?”
“ငွေစာရင်းဘာပြ?”
“သီလစည်းပြောင်းလာပြီလား?”
စစ်။
ပြီးနောက်—
“ဘာမှန်?”
“ဘာမှား?”
“ဘယ်အစမှာမှားခဲ့?”
“နောက်တစ်ခါ ဘယ်လိုစ?”
ပြန်သင်။
ဒီလိုအဖွဲ့ဟာ—
ပထမအစမှားသွားတောင် အဆုံးကို ပြန်ကယ်နိုင်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အဖွဲ့တစ်ခုမှာ “အမှားဝန်ခံခွင့်” ရှိဖို့ အရေးကြီးတယ်။
Founder က အမြဲမှန်ရမယ်ဆိုတဲ့ Culture ရှိရင်—
အစမှားတောင် ဘယ်သူမှ မပြောရဲဘူး။
နောက်တော့ ပိုဆိုး။
တစ်ဖက်မှာ Leader က—
“မှားရင် ပြော၊ ငါလည်းမှားနိုင်တယ်”
ဆိုတဲ့အခြေအနေထားရင်—
အမှားစောစောပေါ်တယ်။
ပြင်လို့ရတယ်။
ဒါကြောင့်—
ကောင်းတဲ့အစထဲမှာ “မှားမယ့်အခွင့်မရှိ” ဆိုတဲ့စနစ်မဟုတ်။
“မှားတာ စောစောပေါ်နိုင်” ဆိုတဲ့စနစ်ပါ။
ဒီဟာ အရေးကြီးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
Perfect ဖြစ်ဖို့ ကြိုးစားတဲ့အဖွဲ့က အမှားဖုံးတတ်တယ်။
သင်ယူဖို့ ကြိုးစားတဲ့အဖွဲ့က အမှားပြတတ်တယ်။
မိသားစုမှာလည်း—
ကလေးမှားရင် အမြဲရိုက်ဆူမယ်ဆို—
ကလေးက အမှားမလုပ်တော့ဘူးလား?
မဟုတ်။
အမှားကို မပြောတော့နိုင်တယ်။
ဒါဆို အစပြင်ဖို့ အခွင့်ပျောက်တယ်။
ဒီဟာ သတိထား။
အမှားကို ခွင့်ပြုတာနဲ့ အမှားဖုံးတာ မတူ။
အမှားလုပ်လို့ရတယ်ဆိုတာ မဟုတ်။
အမှားဖြစ်လာရင် ရိုးသားစွာ ဖော်ထုတ်ပြီး ပြင်နိုင်တဲ့အခြေအနေလိုတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
တရားကျင့်ရာမှာလည်း—
တရားထိုင်စတယ်။
စိတ်ပျံ့။
“ငါတရားမရဘူး”
လို့ အဆုံးမချနဲ့။
အစမှာ ညွှန်ကြားချက်မှန်လား?
ကိုယ်နားလည်ပုံမှန်လား?
လွန်လွန်ကဲကဲ မျှော်လင့်ထားလား?
စိတ်ငြိမ်မှတရားဖြစ်တယ်ထင်နေလား?
ဆရာသမားနဲ့ပြန်မေး။
ဒီလို။
ဓမ္မလမ်းမှာ “ငါအတွေ့အကြုံရပြီ” ဆိုပြီး အစကတည်းက တံဆိပ်တပ်တာလည်း အန္တရာယ်။
စိတ်အေးတစ်ကြိမ်ရတာနဲ့—
“ငါအဆင့်ရပြီ”
မယူနဲ့။
ဒါ မောဟအစဖြစ်နိုင်တယ်။
သိသလောက်ကို သိသလောက်ပဲထား။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့တရားကနေ အလွန်အသုံးဝင်တဲ့ လေ့ကျင့်မှုတစ်ခု ယူသွားလို့ရတယ်။
မိမိဘဝမှာ အခုမကျေနပ်တဲ့ ရလဒ်တစ်ခုရွေး။
ဥပမာ—
ငွေမစုနိုင်ဘူး။
အလုပ်အမြဲနောက်ကျ။
အိမ်မှာ ရန်ဖြစ်။
ဝန်ထမ်းအပြောင်းအလဲများ။
Customer မတည်။
တရားထိုင်မတည်။
အခု နောက်ဆုံးရလဒ်ကို တစ်ခါထား။
နောက်ပြန်မေး—
“ဒီရလဒ်ရဲ့ အရင်အဆင့်ဘာ?”
နောက်—
“အဲဒီအဆင့်ရဲ့အရင်ဘာ?”
နောက်—
“ဘယ်နေရာကစပြီး လမ်းလွဲခဲ့?”
ဒီလိုပြန်ဆင်း။
အပြစ်ရှာဖို့ မဟုတ်။
ပြင်လို့ရတဲ့အစကို ရှာဖို့။
ဒကာကြီးတို့…
ဥပမာ—
“ငွေမစုနိုင်”
ဘာကြောင့်?
လကုန်မှ ကျန်တာစုမယ်ဆိုလို့။
ဘာကြောင့် ကျန်မလဲ?
အသုံးစရိတ်မမှတ်။
ဘာကြောင့်မမှတ်?
“ငွေနည်းတော့ မလိုဘူး” ထင်။
အခု အစမှာ အမြင်တစ်ခုတွေ့ပြီ။
“ငွေနည်းလို့ စာရင်းမလို”
အဲဒီအမြင်ကို ပြင်။
အခုအသစ်—
ငွေနည်းလို့ ပိုရှင်းစွာမှတ်။
ဒါ အစအသစ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
“အိမ်မှာ အမြဲရန်ဖြစ်”
နောက်ပြန်ကြည့်။
ဘာဖြစ်?
ပင်ပန်းတဲ့အချိန် အရေးကြီးတဲ့ကိစ္စပြော။
ဘာကြောင့်?
အချိန်မထား။
နောက်ထပ်—
တစ်ဖက်ပြောနေတုန်း ဖြတ်။
ဘာကြောင့်?
“ငါနားလည်ပြီးသား” ထင်။
အခု အစအသစ်—
အရေးကြီးကိစ္စ အချိန်ရွေး။
တစ်ယောက်ပြောပြီးမှ တစ်ယောက်ပြော။
“ငါနားလည်တာ ဒီလို၊ မှန်လား”
မေး။
နောက်ဆုံးရန်ကို ထိန်းဖို့ ရန်ဖြစ်ပြီးမှမကယ်ဘဲ အစအခြေအနေကို ပြင်။
ဒါပဲ။
ဒကာကြီးတို့…
“ဝန်ထမ်းမတည်”
နောက်ပြန်ကြည့်။
ထွက်တဲ့အခါမှ ပိုက်ဆံတိုးပေး။
ဒါအဆုံးကုသတာ။
အစမှာ Role ရှင်းလား?
Manager က feedback ကောင်းလား?
အလုပ်ချိန်ဘယ်လို?
သင်ကြားမှုရှိလား?
တိုးတက်လမ်းရှိလား?
ဒီလို အစဘက်ကြည့်။
တစ်ခါတလေ လစာဟာ လက္ခဏာတစ်ခုသာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
အကြောင်းရင်းက တခြားမှာရှိတယ်။
ဒါကြောင့်—
လက္ခဏာကိုသာ မကု။ အစအကြောင်းကို ရှာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါဟာ “Root Cause Analysis” လို့ခေါ်တဲ့ ခေတ်သစ်လုပ်ငန်းအတွေးနဲ့ ဆင်တူတယ်ဆိုနိုင်ပေမယ့် ဒီနေ့ ဦးဇင်းတို့ အင်္ဂလိပ်စကားနဲ့ လိုက်မသွားဘူး။
ရိုးရိုး—
“အမြစ်အကြောင်းပြန်ရှာ”
လို့ပဲ မှတ်။
ဓမ္မကို စီမံခန့်ခွဲမှုပညာက သက်သေပြတာမဟုတ်။
ဒါပေမယ့် အကြောင်းအကျိုးကို နေ့စဉ်ပြဿနာဖြေရှင်းရာမှာ သတိထားခြင်းက အကျိုးရှိတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အစမကောင်းရင် ဘာကြောင့် အဆုံးကောင်းရန်ခက်သလဲဆိုတာ အခု စုကြည့်။
ပထမ—
မှားတဲ့အစက နောက်ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဆက်တွန်းတယ်။
ဒုတိယ—
ထပ်ခါလုပ်ရင်း အကျင့်ဖြစ်တယ်။
တတိယ—
အဲဒီအကျင့်ကို လူတွေ “သာမန်” လို့ ယူလာတယ်။
စတုတ္ထ—
စနစ်တစ်ခုဖြစ်လာတယ်။
ပဉ္စမ—
စနစ်ကို လူအသစ်တွေလည်း လိုက်လာတယ်။
ဆဋ္ဌမ—
နောက်ဆုံး ပြန်ပြင်မယ်ဆို လူအများ၊ အချိန်၊ ငွေ၊ မာန အားလုံးနဲ့ တိုက်ရတယ်။
ဒါကြောင့်ခက်တာ။
ဒါကို ဦးဇင်းတို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းမှာ အမြဲတွေ့နိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ မမှန်တဲ့လမ်းကြောင်းက အောင်မြင်နေသလိုတောင် မြင်ရတယ်။
မုသားပြောပြီး အရောင်းတက်တယ်။
ဝန်ထမ်းကို ဖိပြီး ထုတ်လုပ်မှုတက်တယ်။
စာရင်းလှည့်ပြီး Investor ရတယ်။
အစပိုင်းမှာ—
“ကြည့်၊ အလုပ်ဖြစ်တယ်”
လို့ပြောနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့်—
အလုပ်ဖြစ်တာနဲ့ ကောင်းတာ မတူဘူး။
အချိန်တိုရလဒ်ကောင်းတာနဲ့ ရေရှည်ကောင်းကျိုး မတူဘူး။
အကျိုးရလာတာနဲ့ နည်းလမ်းမှန်တာ မတူဘူး။
ဒီအချက် မမေ့နဲ့။
ဒကာကြီးတို့…
အဲဒါကြောင့် ဓမ္မမှာ အမြစ်ကိုကြည့်တယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၃.၆၉ က လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့မှ ထွက်လာတဲ့ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်အပြုအမူတွေကို အကုသိုလ်ဘက်မှာရှင်းထားတယ်။
ဒါကြောင့်—
အမြတ်ရှိပေမယ့် လောဘအမြစ်က အကြီးကြီးဆို သတိထား။
အနိုင်ရပေမယ့် ဒေါသအမြစ်က ကြီးဆို သတိထား။
ယုံကြည်မှုကြီးပေမယ့် မောဟအမြစ်က ကြီးဆို သတိထား။
အသီးပုံလှတာနဲ့ အမြစ်ကောင်းတယ်မဆိုနိုင်ဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အလောဘနဲ့စရင်—
“ငါ့အတွက်ပဲ အကုန်မယူဘူး”
ဆိုတဲ့စိတ်ရှိတယ်။
အဒေါသနဲ့စရင်—
“သူ့ကိုကျော်ဖို့၊ ဖျက်ဖို့ မဟုတ်”
ဆိုတယ်။
အမောဟနဲ့စရင်—
“မသိတာကို စစ်မယ်”
ဆိုတယ်။
ဒီသုံးခုဟာ လုပ်ငန်းမှာရော မိသားစုမှာရော အရမ်းတန်ဖိုးရှိတဲ့အခြေခံ။
သီလကောင်းတဲ့စီးပွားရေးဆိုတာ—
အမြတ်မလိုဘူးလို့ မဆိုဘူး။
အမြတ်လိုတယ်။
မဟုတ်ရင် မတည်နိုင်ဘူး။
ဒါပေမယ့်—
အမြတ်က ရည်ရွယ်ချက်အားလုံးကို မစားစေ။
ဒီအလယ်လမ်း။
ဒကာကြီးတို့…
အစကောင်းချင်ရင် “အလျင်” ကို သတိထား။
လူတော်တော်များများ အစမှာမှားတာ အကြောင်းမသိလို့ပဲ မဟုတ်။
အချိန်မယူချင်လို့။
Partner ကို မစစ်။
“အမြန်စမယ်”
Customer problem မလေ့လာ။
“အမြန်ထုတ်မယ်”
စာချုပ်မဖတ်။
“အမြန်Deal ပိတ်မယ်”
ဝန်ထမ်းမသင်။
“အမြန်လုပ်ခိုင်းမယ်”
နောက်မှာ ပြဿနာ။
ဒါကြောင့်—
အလျင်နဲ့ အလေးအနက်ကို မရော။
အမြန်လုပ်လို့ရတဲ့အရာကို အမြန်လုပ်။
ဒါပေမယ့် နောက်ပြန်ပြင်ရစျေးကြီးတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ဆို—
နည်းနည်းရပ်။
စစ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဘယ်အရာတွေကို စောစောဆုံးဖြတ်ရလဲ၊ ဘယ်အရာကို အချိန်ယူရလဲဆိုတာ ပညာလိုတယ်။
စမ်းသပ်နိုင်တာ—
စမ်း။
ပြန်ပြင်လွယ်တာ—
မြန်မြန်စမ်း။
ဒါပေမယ့်—
ရှယ်ယာပေးတာ။
အကြွေးကြီးယူတာ။
လူ့ဘေးကင်းရေးထိခိုက်မယ့်အရာ။
ဥပဒေကတိစာချုပ်ကြီး။
ကိုယ့်ဂုဏ်သိက္ခာနဲ့ သူတစ်ပါးဂုဏ်သိက္ခာထိခိုက်မယ့်ဆုံးဖြတ်ချက်။
ဒီလိုဟာ စစ်ဖို့ပိုလိုတယ်။
အကြောင်းက—
အစမှားရင် ပြန်ပြင်ရစျေးကြီးလို့။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီလို ပြောရင်း—
“ဒါဆို အမြဲကြောက်ပြီး မစတော့ဘူးလား?”
မဟုတ်။
ပညာနဲ့စ၊ ကြောက်စိတ်နဲ့မရပ်။
စတင်ဖို့သင့်တာ စ။
စမ်းလို့ရတာ စမ်း။
ဒါပေမယ့် အခြေခံစည်းထား။
ဒီဟာ အရင်တရား “ပြည့်စုံမှစမည်ဟူသောစိတ်ကိုကျော်ခြင်း” နဲ့လည်း မဆန့်ကျင်ဘူး။
ပြည့်စုံဖို့ မစောင့်နဲ့။
ဒါပေမယ့်—
ပြည့်စုံမှုမလိုတာကို မရိုးသားမှုလိုခွင့်ပြုချက်အဖြစ် မသုံးနဲ့။
“အဆင်သင့်မဖြစ်လည်းစ”
ဆိုတာ—
“ဘာမှမစစ်ဘဲစ”
မဟုတ်။
ဒီကွာခြားချက်ကို သိ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ယောက်က လုပ်ငန်းစတယ်။
ပစ္စည်းမပြည့်စုံသေး။
အရမ်းလှပတဲ့ဆိုင်မရှိ။
ဝန်ထမ်းနည်း။
ဒါပေမယ့်—
Customer ကို ဘာရမလဲရှင်း။
မရနိုင်တာရှင်း။
ဈေးရှင်း။
အချိန်ရှင်း။
စာရင်းရှင်း။
Feedback နားထောင်။
ဒါ အစကောင်းနိုင်တယ်။
တစ်ဖက်မှာ—
အရာအားလုံးလှတယ်။
Logo လှတယ်။
Office လှတယ်။
Marketing ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့်—
မရှိတာကိုရှိတယ်ပြော။
မပေးနိုင်တာကိုကတိပေး။
ဒါ အစလှတယ်။
အစကောင်းတာ မဟုတ်နိုင်ဘူး။
အပြင်လှတာနဲ့ အောက်ခံကောင်းတာ မရောနဲ့။
ဒကာကြီးတို့…
အဲဒီလိုပဲ လူတစ်ယောက် ဘဝအသစ်စတယ်။
အဝတ်အသစ်ဝယ်။
Planner အသစ်ဝယ်။
ဖုန်းထဲ App အသစ်တင်။
ဒါတွေက အပြင်အစ။
အတွင်းမှာ—
အကျင့်ဟောင်းမပြောင်း။
အချိန်မခွဲ။
အကြောင်းမရှင်း။
ဒါဆို နည်းနည်းကြာပြီး ဟောင်းသွားတတ်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အစအသစ်ဆိုတာ ပစ္စည်းအသစ်မဟုတ်။ အကြောင်းအသစ်။
ဒီဟာ အလွန်အရေးကြီးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တရားနာပြီး—
“ဒီနေ့ကစ ဒေါသမဖြစ်တော့ဘူး”
မပြောနဲ့။
ဒါ ကြီးလွန်းတယ်။
အစား—
“ဒေါသဖြစ်ချိန် စကားမပြောခင် သုံးခါအသက်ရှူမယ်”
“ဒေါသထွက်တာကို သိမယ်”
“စကားလွန်ရင် တောင်းပန်မယ်”
ဒီလို လက်တွေ့အကြောင်းတည်။
အဲဒါ အစအသစ်။
ငွေစုမယ်ဆို—
“ချမ်းသာမယ်”
မဟုတ်။
လစာရတဲ့နေ့ ဘယ်လောက်ခွဲမလဲ?
အဲဒါ အစအသစ်။
စာဖတ်မယ်ဆို—
“ပညာရှိမယ်”
မဟုတ်။
ညဘယ်အချိန် စာနှစ်မျက်နှာဖတ်မလဲ?
ဒါ အစအသစ်။
ရည်ရွယ်ချက်ကြီးကို အလေ့အထသေးသေးအဖြစ် ပြောင်းပေးရတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါ လောကီအလေ့အထတည်ဆောက်မှုအမြင်ပါ။
ဘုရားဟောတိတိကျကျဖော်မြူလာ မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့် မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉ ရဲ့ အကြိမ်ကြိမ်တွေးတောရာဘက် စိတ်ယိမ်းလာတဲ့အလင်းနဲ့ ကြည့်ရင်—
ထပ်ခါလုပ်တဲ့အရာရဲ့တန်ဖိုးကို သတိရစေတယ်။
နေ့တိုင်းတစ်ချက်။
တစ်ချက်က အဆုံးမဟုတ်။
ဒါပေမယ့် အားလုံးပေါင်းလာရင် လမ်းဖြစ်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု မိမိဘဝကို ပြန်ကြည့်။
ဘယ်အရာရဲ့ အဆုံးကို ပြင်ချင်နေလဲ?
စိတ်ပင်ပန်းမှုလား?
ကြွေးမြီလား?
မိသားစုရန်လား?
အလုပ်ရှုပ်မှုလား?
ကျန်းမာရေးအလေ့အထလား?
တရားကျင့်မှုလား?
အခု မေး—
“ငါအဆုံးကိုပဲ ဖိနေသလား၊ အစအကြောင်းကို ပြင်နေသလား?”
ဒီမေးခွန်း။
အရမ်းတန်ဖိုးရှိတယ်။
အလုပ်များလွန်းတယ်။
နောက်ဆုံးအလုပ်တွေကို မြန်မြန်လုပ်ဖို့ပဲ နည်းရှာနေသလား?
ဒါမှမဟုတ် အစက—
ဘာကြောင့် အလုပ်အများကြီးဝင်နေလဲ?
မလိုတဲ့အလုပ်ကို “ဟုတ်” လို့ပြောလို့လား?
Priority မရှိလို့လား?
တာဝန်မခွဲလို့လား?
စနစ်မရှိလို့လား?
စစ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဝင်ငွေရှိပေမယ့် မကျန်။
ပိုဝင်ငွေရှာဖို့ပဲ စဉ်းစားလား?
ဒါမှမဟုတ် အစက—
အသုံးစရိတ်ဘယ်လိုဆုံးဖြတ်?
အကြွေးဘယ်လိုယူ?
Lifestyle ဘယ်လိုတည်?
ပြန်ကြည့်။
တစ်ခါတလေ ဝင်ငွေတိုးတာက အဖြေတစ်ခု။
တစ်ခါတလေ အစစည်းပြင်တာက အဖြေ။
ဒီလိုခွဲ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ ခန္ဓာကိုယ်ပင်ပန်းတယ်။
ကော်ဖီပိုသောက်ပြီး အဆုံးကို တင်းထားတယ်။
ဒါပေမယ့် အစက အိပ်ရေးမဝ။
အချိန်ဇယားမပြင်။
ဒါဆို လက္ခဏာပဲထိန်းနေတာ။
ဒီအကြောင်းတွေမှာ တိကျတဲ့ကျန်းမာရေးပြဿနာရှိရင် ဆရာဝန်၊ သက်ဆိုင်ရာကျွမ်းကျင်သူအကြံလိုတယ်။
ဓမ္မဟာ ဆေးပညာကို အစားမထိုးဘူး။
ဥပမာနဲ့ သင်ခန်းစာကိုပဲယူ။
ဒကာကြီးတို့…
စိတ်ပင်ပန်းမှုမှာလည်း အကြောင်းတွေ အမျိုးမျိုးရှိနိုင်တယ်။
တရားဟောတစ်ပုဒ်နဲ့ အားလုံးရှင်းတယ်လို့ မဆိုရဘူး။
စိတ်ကျန်းမာရေးအခက်အခဲကြီးရှိရင် သက်ဆိုင်ရာပညာရှင်အကူအညီလိုနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် နေ့စဉ်လက်တွေ့အဆင့်မှာ—
အိပ်ချိန်။
ပတ်ဝန်းကျင်။
အလုပ်ပမာဏ။
ဆက်ဆံရေး။
အတွေးအကျင့်။
ဒီအစအကြောင်းတွေကို ပြန်ကြည့်ခြင်းက အသုံးဝင်တယ်။
အဆုံးရောဂါလက္ခဏာကို အပြစ်မတင်ဘဲ အကြောင်းကို တည်ငြိမ်စွာရှာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အစမကောင်းရင် အဆုံးကောင်းရန်ခက်တဲ့ နောက်အကြောင်းတစ်ခုက—
လူတွေဟာ မိမိစပြီးသားအရာကို ကာကွယ်ချင်တတ်လို့။
အရင်ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပြန်ပြင်ရင် ကိုယ်မှားတယ်ဆိုတာ ပေါ်မယ်။
ဒါကို စိတ်မကြိုက်။
အဲဒီတော့ Evidence အသစ်ကို မကြည့်ချင်။
ဒီဟာ ဒီတရားမတိုင်ခင် ဦးဇင်းတို့ဆွေးနွေးခဲ့တဲ့—
“ကိုယ်ထင်တာကို အမှန်ဟုမယူခြင်း”
နဲ့ ဆက်တယ်။
အရင်ကထင်တာ—
အစအမြင်။
အခုအချက်အသစ်—
မကိုက်။
ဘာလုပ်မလဲ?
အစကို ကာကွယ်မလား?
အမှန်ကို လက်ခံမလား?
ဒီနေရာမှာပညာစမ်းတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ယောက်က Product တစ်ခုဖန်တီးဖို့ တစ်နှစ်လုပ်ထားတယ်။
Customer မလိုချင်။
အခု Feedback ရတယ်။
Founder က—
“သူတို့မသိလို့”
ဆိုရင်—
အရင်အစကို ကာကွယ်တာ။
အစား—
“ငါတို့ယူဆချက် ဘယ်နေရာမှား?”
ပြန်ကြည့်။
ပြင်။
ဒီဟာ မာနနည်းပြီး အမှန်အပေါ်တည်တာ။
ဒါကြောင့်—
အစကောင်းခြင်းရဲ့အရေးကြီးတဲ့အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုက “ပြင်လို့ရတဲ့အစ” ဖြစ်ရမယ်။
ကိုယ့်အမြင်ကို ကျောက်ထဲထွင်းမထားနဲ့။
သီလမလဲ။
ဒါပေမယ့် လောကီယူဆချက်ကို Evidence နဲ့ပြင်။
ဒကာကြီးတို့…
အဲဒီမှာ—
သီလတည်၊ နည်းလမ်းပြောင်း။
ဒီစကားက အရမ်းတန်ဖိုးရှိတယ်။
Customer မလိမ်ဘူး—မပြောင်း။
ဒါပေမယ့် ရောင်းနည်းမဖြစ်ရင် ပြောင်း။
ဝန်ထမ်းကို မတရားမလုပ်ဘူး—မပြောင်း။
ဒါပေမယ့် အလုပ်စနစ်မကောင်းရင် ပြောင်း။
ငွေစာရင်းရှင်းမယ်—မပြောင်း။
ဒါပေမယ့် အသုံးပြုတဲ့စာရင်းပုံစံ ခက်ရင် ပိုလွယ်တာပြောင်း။
မေတ္တာထားမယ်—မပြောင်း။
ဒါပေမယ့် လိုအပ်ရင် နယ်နိမိတ်တင်းနိုင်တယ်။
အခြေခံတန်ဖိုးကို မလဲဘဲ လုပ်နည်းကို ပြင်နိုင်ရမယ်။
ဒါက အစကောင်းကို အဆုံးအထိ အသက်ရှိစေတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ လူက အစမှာစည်းကောင်းထားတယ်။
နောက် Company ကြီးလာတော့—
“အခုအဆင့်မှာ ဒီစည်းနဲ့မရတော့ဘူး”
ဆိုပြီး သီလကို လျော့တယ်။
အစကောင်းတယ်။
လမ်းမှာပျက်တယ်။
ဒါကြောင့် အစကောင်းရုံ မလုံလောက်တာ ပြောခဲ့တာ။
အစကောင်း + လမ်းမှာပြန်စစ် + အဆုံးအထိ သီလတည်။
ဒီသုံးခု။
ဒကာကြီးတို့…
တရားလမ်းမှာလည်း—
အစမှာ သဒ္ဓါကောင်း။
တရားနာ။
စိတ်အားရှိ။
ဒါပေမယ့် နောက်ပိုင်း မာနဝင်ရင်?
“ငါသိပြီ”
ဖြစ်။
ဆရာ့စကားမနားထောင်။
အခြားသူကို အထင်သေး။
အစကောင်းပေမယ့် လမ်းမှာပျက်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အစကောင်းခြင်းဟာ နောက်ကိုအာမခံမပေး။ သတိက ဆက်စောင့်ရတယ်။
ဒီလိုပဲ အစမကောင်းတာလည်း အဆုံးဆိုးကို အာမခံမပေး။
ပညာနဲ့ပြင်ရင် ပြောင်းတယ်။
ဒီနှစ်ဖက်စလုံးကို ကိုင်ထားမှ အလယ်လမ်းဖြစ်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့ခေါင်းစဉ်ကို—
အတိတ်အပြစ်တင်တရား မလုပ်နဲ့။
“မိဘက ငါ့ကိုအစမကောင်းပေးလို့”
“ကျောင်းကမကောင်းလို့”
“အရင် Partner ကြောင့်”
“ငါ့ဘဝက အစကတည်းကမကောင်းဘူး”
ဆိုပြီး ကိုယ့်အနာဂတ်ကို ပိတ်မထားနဲ့။
အတိတ်အခြေအနေက သက်ရောက်မှုရှိတယ်။
တချို့လူတွေမှာ အခက်အခဲကြီးကြီး ရှိခဲ့တယ်။
အဲဒါကို ဖျောက်မပြောဘူး။
ဒါပေမယ့်—
သက်ရောက်မှုရှိတာနဲ့ အဆုံးကိုအပြည့်အဝသတ်မှတ်ပြီးသား မတူဘူး။
ဒီနေ့ မိမိလုပ်နိုင်တဲ့အကြောင်းအသစ် ရှိသေးတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ယောက်က ဆင်းရဲတဲ့မိသားစုကလာတယ်။
အစက အခက်အခဲရှိတယ်။
ဒါနဲ့ ဘဝအဆုံးမကောင်းရဘူးလား?
မဟုတ်။
ဆင်းရဲတာဟာ သီလမရှိတာမဟုတ်။
အရင်းအမြစ်နည်းတာနဲ့ ဉာဏ်နည်းတာ မတူ။
တစ်ယောက်က ပိုက်ဆံအများကြီးနဲ့စတယ်။
ဒါနဲ့ အဆုံးကောင်းသလား?
မသေချာ။
ဒါကြောင့်—
“အစကောင်း” ကို အခွင့်အရေးများခြင်းနဲ့မရော။
ဓမ္မအရပြောရင်—
အမြင်၊ အကျင့်၊ စိတ်ရင်း၊ အဖော်၊ သတိ၊ ပညာဘက်က ကောင်းတာကို အဓိကပြောတာ။
ဒီစကားက လူနည်းတဲ့သူကို မနှိမ့်ဘူး။
အခွင့်အရေးနည်းသူကို မပြစ်တင်ဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တချို့လူရဲ့အစမှာ မိမိမရွေးနိုင်တဲ့အရာများတယ်။
ဘယ်မိသားစုမှာမွေးမလဲ မရွေး။
ဘယ်နိုင်ငံမှာမွေးမလဲ မရွေး။
ကလေးဘဝအခြေအနေအများကြီး မရွေးနိုင်ဘူး။
ဒါကြောင့်—
ဒီနေ့ခေါင်းစဉ်ကို—
“မင်းဘဝအစမကောင်းတာ မင်းအပြစ်”
မလုပ်ရဘူး။
အဓိကက—
ကိုယ်ရွေးနိုင်တဲ့ “အစအသစ်” တွေကို ဘယ်လိုရွေးမလဲ။
ဒီဟာ ဦးဇင်းတို့ပြောတာ။
ဒကာကြီးတို့…
အတိတ်ကို မပြောင်းနိုင်။
ဒါပေမယ့်—
အတိတ်ကို ဘယ်လိုနားလည်မလဲ ရွေးနိုင်တယ်။
နောက်စကားကို ဘယ်လိုပြောမလဲ ရွေးနိုင်တယ်။
နောက်ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဘယ်လိုချမလဲ ရွေးနိုင်တယ်။
အဖော်ဘယ်သူနဲ့ပိုနီးမလဲ ရွေးနိုင်တယ်။
မသိတာကို သင်မလား ရွေးနိုင်တယ်။
အမှားကို ဖုံးမလား ဝန်ခံမလား ရွေးနိုင်တယ်။
ဒီအရာတွေ—
အသစ်စရာတွေ။
ဒါကြောင့် မျှော်လင့်ချက်ရှိတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ လူတစ်ယောက်က—
“ကျွန်တော် အသက်ငါးဆယ်ကျော်ပြီ၊ ဘာအစအသစ်လုပ်မလဲ”
ဆိုတယ်။
ဘာကြောင့်မလုပ်နိုင်ရမှာလဲ?
အသက်ငါးဆယ်မှာ—
စကားအသစ်စလို့ရတယ်။
ငွေစည်းအသစ်ထားလို့ရတယ်။
ကျန်းမာရေးအကျင့်အသစ်စလို့ရတယ်။
ကလေးနဲ့ဆက်ဆံပုံပြောင်းလို့ရတယ်။
တရားနာစလို့ရတယ်။
လှူဒါန်းမှုအသစ်စလို့ရတယ်။
မတောင်းပန်ဖူးတဲ့သူကို တောင်းပန်လို့ရတယ်။
အသက်ခုနစ်ဆယ်လည်း အတူတူ။
အသက်ရှိသေးသရွေ့—
ကောင်းသောအကြောင်းတရားတစ်ခု စနိုင်သေးတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဘဝအဆုံးကို ဘယ်နေ့ရောက်မလဲ မသိဘူး။
ဒါကြောင့်—
“နောက်မှအစကောင်းမယ်”
လို့ မဆွဲနဲ့။
ဒီနေ့ နောက်အကြောင်းတစ်ခုကို ကောင်းကောင်းစ။
အရမ်းကြီးမလို။
စကားတစ်ခွန်း။
မှတ်တမ်းတစ်ခု။
တောင်းပန်မှုတစ်ခု။
မုသားတစ်ခုမပြောခြင်း။
အသုံးစရိတ်တစ်ခုမလိုတာ မဝယ်ခြင်း။
ကောင်းတဲ့စာတစ်မျက်နှာဖတ်ခြင်း။
တရားငါးမိနစ်ထိုင်ခြင်း။
တစ်ခု။
ဒီသေးသေးလေးက ပင်လယ်မဟုတ်သေးဘူး။
ဒါပေမယ့် ကောင်းတဲ့ချောင်းတစ်ချောင်း စနိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၆၁ မှာ ကောင်းသောအကြောင်းတရားတွေ အဆင့်ဆင့်ပြည့်လာပြီး ဝိဇ္ဇာနဲ့လွတ်မြောက်မှုဘက်ထိ ရောက်လာပုံဟာ ဒီအတွက် အားပေးစရာအရမ်းကောင်းတယ်။
သူတော်ကောင်းနဲ့ပေါင်းတာ သေးသေးထင်နိုင်တယ်။
ဒါက နောက်တရားနာခြင်းကိုဖြည့်တယ်။
တရားနာခြင်းက နောက်အရာကိုဖြည့်တယ်။
အဆင့်ဆင့်။
ဒါကြောင့်—
ကြီးမားတဲ့အဆုံးကို တိုက်ရိုက်မတက်နဲ့။ အကြောင်းကောင်းတစ်ခုကို အရင်ပြည့်အောင်လုပ်။
ဒီဟာ အရမ်းနက်တယ်။
နိဗ္ဗာန်လို အမြင့်ဆုံးပန်းတိုင်ကိုတောင်—
“အခုချက်ချင်း အဆုံးကိုရမလား”
ဆိုတာထက်—
အခုအကြောင်းဘာဖြည့်မလဲ?
ကလျာဏမိတ္တ။
တရားနာ။
ယောနိသောမနသိကာရ—ဒီပါဠိကို မြန်မာစာလုံးနဲ့ပဲ ပြောမယ်—
အကြောင်းအကျိုးကို ပညာရှိစွာဆင်ခြင်မှု။
သတိ။
အကျင့်ကောင်း။
ဒီလို။
ဒကာကြီးတို့…
ဒါကြောင့် မိမိကိုမေး—
“အခု ငါ့အနာဂတ်ကို ဘာကျွေးနေလဲ?”
ဒီနေ့တစ်ရက်—
မနာလိုမှုကျွေးနေလား?
လောဘကျွေးနေလား?
ဒေါသကျွေးနေလား?
ပညာကျွေးနေလား?
မေတ္တာကျွေးနေလား?
သတိကျွေးနေလား?
အနာဂတ်က ကိုယ့်လက်ထဲအပြည့်မရှိဘူး။
ဒါပေမယ့်—
အနာဂတ်ကိုကျွေးနေတဲ့အရာတချို့က ကိုယ့်လက်ထဲမှာ ရှိတယ်။
ဒါကို ကောင်းကောင်းရွေး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီတရားကို လုပ်ငန်းရှင်တွေအတွက် စကားတစ်စုနဲ့ မှတ်ချင်ရင်—
ရလဒ်ကို အမြန်မလိုချင်ခင် အကြောင်းကိုသန့်အောင်လုပ်။
ဖောက်သည်လိုချင်ရင်—
တန်ဖိုးတကယ်ပေးလားကြည့်။
ဝန်ထမ်းကောင်းလိုချင်ရင်—
အလုပ်ခွင်ကောင်းလားကြည့်။
ယုံကြည်မှုလိုချင်ရင်—
အမှန်ပြောလားကြည့်။
ငွေကျန်ချင်ရင်—
စာရင်းရှင်းလားကြည့်။
အဖွဲ့တည်ချင်ရင်—
တာဝန်ရှင်းလားကြည့်။
ရေရှည်လုပ်ချင်ရင်—
သီလအခြေခံခိုင်လားကြည့်။
ဒီလို။
ဒကာကြီးတို့…
မိသားစုအတွက်—
သားသမီးကောင်းချင်ရင်—
ဆုံးမတာပဲ မကြည့်။
မိဘက ဘယ်လိုနေလဲကြည့်။
အိမ်ငြိမ်းချမ်းချင်ရင်—
ရန်ပြီးမှ တောင်းပန်တာပဲမကြည့်။
ရန်စမယ့်စကားပုံကိုကြည့်။
အပြန်အလှန်ယုံချင်ရင်—
“မယုံဘူး” လို့မဆူ။
ဖုံးထားတာတွေရှိမရှိကြည့်။
ဒီလို။
အဆုံးကိုပြင်ချင်ရင် အစတည်ရာကို ပြန်ထိ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တရားကျင့်သူအတွက်—
စိတ်ငြိမ်ချင်ရင်—
ထိုင်ချိန်တင်မကြည့်။
နေ့လုံး ဘာတွေနားထောင်နေလဲကြည့်။
ဘာတွေဆွေးနွေးနေလဲကြည့်။
ဘယ်လိုစကားပြောနေလဲကြည့်။
သီလကောင်းလားကြည့်။
အာရုံတွေကို ဘယ်လိုလွှတ်ထားလဲကြည့်။
ဒီဟာက အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၆၁ ထဲက အကြောင်းတရားဆက်စပ်မှုနဲ့အလွန်လိုက်တယ်။
တရားထိုင်ချိန် တစ်နာရီမှာ စိတ်ငြိမ်ချင်ပြီး—
ကျန်နှစ်ဆယ့်သုံးနာရီ စိတ်ကို ဘာမဆိုကျွေးနေရင် ခက်တယ်။
ဒါကြောင့်—
ထိုင်ခုံပေါ်ကအစမဟုတ်။ နေ့စဉ်ဘဝက အစ။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီအချက်က အလွန်အရေးကြီးတယ်။
တရားကျင့်မှုနဲ့ ဘဝကို ခွဲမထားနဲ့။
အလုပ်မှာ မုသားအပြည့်ပြော။
အိမ်မှာ ဒေါသနဲ့နေ။
Online မှာ အမုန်းပဲကြည့်။
ပြီးတော့ တရားထိုင်ချိန်—
“စိတ်ဘာလို့မငြိမ်တာလဲ”
မေး။
အကြောင်းရှိတယ်။
ဒါကြောင့် သီလအခြေခံကို ဘုရားသာသနာမှာ ဒီလောက်တန်ဖိုးထားတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါပေမယ့် မိမိကို အပြစ်ပေးဖို့ မသုံး။
“ငါ့စိတ်မငြိမ်တာ ငါဆိုးလို့”
မလုပ်။
အကြောင်းကို ရိုးရိုးရှာ။
ဒီနေ့ဘယ်လိုနေခဲ့?
စိတ်ပင်ပန်းလား?
ဒေါသရှိလား?
အိပ်ရေးဝလား?
အကုသိုလ်အတွေးများလား?
စစ်။
သိ။
ပြင်။
အဲဒီလောက်။
ဒကာကြီးတို့…
တရားဟာ ကိုယ့်ကိုယ်ကို မုန်းဖို့မဟုတ်။
အကြောင်းကို သိပြီး လွတ်ဖို့။
အမှားကို သိတာ အရှုံးမဟုတ်။ ပြင်နိုင်မယ့်အစ။
ဒီစကားကို ထပ်မှတ်။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ယောက်က နှစ်ဆယ်နှစ် မကောင်းတဲ့အကျင့်နဲ့ နေခဲ့တယ်။
နှစ်ဆယ့်တစ်နှစ်မြောက်မှာ သိလာတယ်။
အဲဒီသိခြင်းကို—
“နောက်ကျပြီ”
မလုပ်နဲ့။
အဲဒါဟာ မကောင်းတဲ့အကျင့်ကို ဆက်ကျွေးမလား၊ ရပ်မလားဆိုတဲ့ နေရာအသစ်။
သတိဝင်တဲ့အခိုက်က—
အစအသစ်တစ်ခု။
တရားရဲ့မျှော်လင့်ချက်က ဒီနေရာမှာရှိတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါကြောင့် အစမကောင်းလျှင် အဆုံးကောင်းရန်ခက်တယ်ဆိုတဲ့စကားဟာ—
ကြောက်စရာဟောတရားမဟုတ်။
အစကိုဂရုစိုက်ဖို့ သတိပေးချက်။
နောက်ကျသွားရင် မျှော်လင့်ချက်ပျောက်စေတဲ့စကားမဟုတ်။
အခုကစပြင်ဖို့ လှုံ့ဆော်ချက်။
ဒီနှစ်ခုလုံးရှိရမယ်။
သတိနဲ့ မျှော်လင့်ချက်။
တာဝန်နဲ့ ကရုဏာ။
တိကျမှုနဲ့ အားပေးမှု။
ဒါမှ တရားက အလယ်လမ်းဖြစ်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အခု ဒီတရားကို ကိုယ့်စိတ်ထဲ တိတ်တိတ်လေး ပြန်ကြည့်။
ကိုယ့်ဘဝမှာ—
ဘယ်အရာရဲ့အစကို ပြန်တည့်ချင်လဲ?
မိသားစုလား?
ငွေကြေးလား?
အလုပ်လား?
စီးပွားရေးလား?
ကျန်းမာရေးအလေ့အထလား?
တရားကျင့်မှုလား?
စကားပြောပုံလား?
အချိန်သုံးပုံလား?
အကြောင်းတစ်ခု ရွေး။
အကုန်တစ်ပြိုင်တည်းမပြင်နဲ့။
တစ်ခု။
ပြီးတော့မေး—
“ငါဘယ်လိုအမြင်နဲ့စခဲ့လဲ?”
“ဘယ်အမြစ်က မောင်းနေလဲ?”
“ဘယ်အကျင့်က ဒါကိုကျွေးနေလဲ?”
“ဘယ်နေရာမှာ အစအသစ်လုပ်လို့ရလဲ?”
ဒီလေးချက်နဲ့ ပြန်ကြည့်။
ဒါ ဦးဇင်းတို့လက်တွေ့စုစည်းပေးတာ။
ကျမ်းထဲက စကားလေးချက်တိတိ မဟုတ်ဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဥပမာ—
ငွေကြေး။
အမြင်—
“ပိုက်ဆံရတာနဲ့ သုံးလို့ရ”
အမြစ်—
အထင်ကြီးခံချင်တဲ့လောဘ။
အစာ—
နေ့တိုင်းသူများနဲ့နှိုင်း။
အစအသစ်—
ဝင်ငွေရတိုင်း အရင်စာရင်းရေး၊ လိုတာနဲ့လိုချင်တာခွဲ။
ဒီလို။
ဆက်ဆံရေး။
အမြင်—
“ငါမှန်ရင် စကားကြမ်းလည်းရ”
အမြစ်—
မာန၊ ဒေါသ။
အစာ—
အမြဲအနိုင်ရချင်။
အစအသစ်—
စိတ်ဆိုးနေချိန် မဆုံးဖြတ်၊ လူကိုမတိုက်ခိုက်ဘဲ ကိစ္စကိုပြော။
ဒီလို။
လုပ်ငန်း။
အမြင်—
“မြန်မြန်ကြီးမှအောင်မြင်”
အမြစ်—
လောဘ၊ နှိုင်းယှဉ်မှု။
အစာ—
တခြားသူအောင်မြင်မှုကိုနေ့တိုင်းလိုက်ကြည့်။
အစအသစ်—
ကိုယ့်ဖောက်သည်တန်ဖိုး၊ ငွေစာရင်း၊ လုပ်နိုင်စွမ်းကို အခြေခံပြီး သင့်တော်တဲ့အရှိန်နဲ့သွား။
ဒီလို။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ခါတလေ အစအသစ်က—
ရပ်ခြင်း။
အရာတစ်ခုကို မလုပ်တော့ခြင်း။
ဒီဟာလည်း အစ။
ဆိုးတဲ့အဖော်ဝိုင်းကို မသွားတော့။
မလိုတဲ့အကြွေး မယူတော့။
မုသားနဲ့ရောင်းတဲ့နည်း မသုံးတော့။
ညအိပ်ချိန်ဖုန်းမကြည့်တော့။
စိတ်ဆိုးနေချိန် မက်ဆေ့ခ်ျမပို့တော့။
ဒီ “မလုပ်တော့” တွေက—
ကောင်းတဲ့အဆုံးရဲ့ ပထမအဆင့်ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
နောက်တစ်ခါ အစအသစ်က—
စတင်ခြင်း။
စာရင်းစရေး။
တောင်းပန်စကားစပြော။
တရားစနာ။
အကြံကောင်းမေး။
နေ့စဉ်ပြန်လည်သုံးသပ်။
မိဘကို ဖုန်းခေါ်။
ကလေးနဲ့ နားထောင်ပြီးစကားပြော။
ဒီလို။
အကုသိုလ်တစ်ခုရပ်ခြင်းနဲ့ ကုသိုလ်တစ်ခုစခြင်း—နှစ်ခုစလုံး အစကောင်း။
ဒကာကြီးတို့…
နောက်တစ်ခါ အစအသစ်က—
အမြင်ပြောင်းခြင်း။
“အမှား = အရှက်”
ဆိုတဲ့အမြင်ကနေ—
“အမှား = ပြန်စစ်ရမယ့်အချက်”
ပြောင်း။
“Feedback = ငါ့ကိုတိုက်ခိုက်တာ”
ကနေ—
“Feedback ထဲ ဘာသင်ရမလဲ”
ပြောင်း။
“Customer = ငွေရင်းမြစ်”
ကနေ—
“လိုအပ်ချက်ရှိတဲ့လူ”
ပြောင်း။
“Staff = ကုန်ကျစရိတ်”
ကနေ—
“တာဝန်နဲ့ဂုဏ်သိက္ခာရှိတဲ့လူ”
ပြောင်း။
“ငွေ = ဂုဏ်”
ကနေ—
“ငွေ = တာဝန်နဲ့အသုံးချရမယ့်အရင်းအမြစ်”
ပြောင်း။
အမြင်ပြောင်းရင် နောက်ဆုံးဖြတ်ချက်များလည်း ပြောင်းနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် ပုဗ္ဗင်္ဂမသုတ်ရဲ့ သမ္မာဒိဋ္ဌိရှေ့ပြေးမှုက အရမ်းအရေးကြီးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု တစ်ခါ နက်နက်ဆင်းမယ်။
ဘာကြောင့် လူက မကောင်းတဲ့အစကို ပြန်မပြင်ချင်သလဲ?
ပထမ—
မာန။
ဒုတိယ—
ဆုံးရှုံးမှာကြောက်။
တတိယ—
အချိန်အများကြီးပေးပြီးသား။
စတုတ္ထ—
လူတွေဘာပြောမလဲ။
ပဉ္စမ—
မသေချာမှုကို မခံနိုင်။
ဆဋ္ဌမ—
အကျင့်ကျပြီးသား။
သတ္တမ—
အကျိုးအမြတ်ရနေသေးလို့။
ဒီအရာတွေက ကိုယ့်ကို လမ်းဟောင်းနားကပ်ထားတယ်။
ဒါကြောင့် ပြင်ခြင်းမှာ ပညာတင်မက ဝီရိယလည်းလိုတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
တစ်ခါတလေ ပြင်တာ နာတယ်။
အကြွေးမယူတော့ဘူးဆို—
လက်ရှိနေထိုင်မှုအဆင့် လျှော့ရတယ်။
Partner မှားတာသိရင်—
ခွဲဖို့ခက်တယ်။
မတရားဝင်ငွေကိုရပ်ရင်—
ဝင်ငွေကျနိုင်တယ်။
အကျင့်ဆိုးဖြတ်ရင်—
ခဏမသက်သာဘူး။
ဒီအခက်အခဲရှိတယ်။
ဒါပေမယ့်—
ပြင်ခြင်းရဲ့နာကျင်မှုနဲ့ မပြင်ဘဲဆက်ခြင်းရဲ့နာကျင်မှု ဘယ်ဟာကြီးမလဲ?
ဒီမေးခွန်းကိုပညာနဲ့ကြည့်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အဖွဲ့အစည်းမှာမတရားတဲ့စနစ်တစ်ခု ရှိတယ်။
အခုစနစ်ပြင်ရင် ခဏရောင်းအားကျနိုင်တယ်။
မပြင်ရင် နောက်ပိုင်း Reputation၊ ဥပဒေ၊ ယုံကြည်မှု ပိုကြီးတဲ့ပြဿနာဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒီလိုမှာ လက်ရှိနာကျင်မှုကြောင့် နောင်အန္တရာယ်ကို မဖုံးနဲ့။
ဒါပေမယ့် တိကျတဲ့ ဥပဒေ၊ ငွေကြေး၊ ကျန်းမာရေးကိစ္စတွေမှာ သက်ဆိုင်ရာကျွမ်းကျင်သူနဲ့ အချက်အလက်စစ်ပြီးမှ ဆုံးဖြတ်။
ဓမ္မတရားက ပညာရှင်ဆိုင်ရာအသေးစိတ်ကို အစားမထိုးဘူး။
ဒကာကြီးတို့…
အစကောင်းချင်ရင် နောက်ထပ်စကားတစ်ခွန်း—
မစခင် “ဘာရမလဲ” တစ်ခုပဲ မမေးနဲ့။ “ဘာဖြစ်လာမလဲ” မေး။
ဒီလုပ်ရပ်လုပ်ရင်—
ငါဘယ်လိုလူဖြစ်လာမလဲ?
ဒီလုပ်ငန်းလုပ်ရင်—
အဖွဲ့မှာ ဘယ်လိုအကျင့်ဖြစ်လာမလဲ?
ဒီအမြတ်ယူရင်—
နောက်တစ်ခါ ဘယ်စံကို ကျော်ရလွယ်သွားမလဲ?
ဒီမုသားလေးပြောရင်—
နောက်အမှန်ပြောဖို့ လွယ်မလားခက်မလား?
ဒါကြောင့် ရလဒ်ကို ပိုက်ဆံအဖြစ်တစ်ခုပဲ မတိုင်း။
Character result ကိုလည်းကြည့်။
မြန်မာလို—
“ဒီလုပ်ရပ်က ငါ့အကျင့်ကို ဘာဖြစ်စေမလဲ?”
မေး။
ဒကာကြီးတို့…
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉ ရဲ့ အကြိမ်ကြိမ်စဉ်းစားရာဘက် စိတ်ယိမ်းမှုကို ဒီနေရာမှာ ပြန်သတိရ။
လုပ်ရပ်တိုင်းဟာ အပြင်ရလဒ်ပဲ မထုတ်ဘူး။
ကိုယ့်အတွင်း အလေ့အထကိုပါ တည်ဆောက်တတ်တယ်။
မုသားတစ်ခါပြောပြီး အမြတ်ရတယ်။
အပြင်ရလဒ်—ငွေ။
အတွင်းရလဒ်—မုသားကို ပိုလွယ်လာနိုင်။
ရိုးသားပြီး အမြတ်လွတ်တယ်။
အပြင်ရလဒ်—ဒီအကြိမ်အမြတ်မရ။
အတွင်းရလဒ်—သီလနဲ့ယုံကြည်မှု ခိုင်လာနိုင်။
ဒါကြောင့် “အောင်/ရှုံး” ကို တစ်နေ့စာနဲ့မတိုင်း။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီအချက်ဟာ လူငယ်တွေအတွက် အရမ်းအရေးကြီးတယ်။
ပထမဆုံးလစာရတယ်။
ဘာလုပ်?
အကုန်သုံးပြီး အထင်ကြီးအောင် ဝယ်လား?
မိဘကို နည်းနည်းကူ?
ငွေစု?
ပညာတိုးဖို့သုံး?
ကိုယ့်စံကို ဘယ်လိုစသလဲ?
ပထမလစာတစ်လုံးက ဘဝဆုံးဖြတ်မဟုတ်။
ဒါပေမယ့် သဘောထားအစတစ်ခု ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
ငွေမများခင် ငွေစိတ်ကိုလေ့ကျင့်။
ကြီးလာမှစနစ်တည်ဖို့ခက်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အာဏာလည်း ဒီလို။
ရာထူးသေးသေးရတယ်။
ဘယ်လိုသုံး?
အောက်လူကို လေးစားသလား?
“ငါအရာရှိ”
ဆိုပြီး အခွင့်အရေးယူသလား?
အာဏာသေးသေးကို ဘယ်လိုသုံးသလဲက—
ကြီးတဲ့အာဏာရလာရင် ဘာဖြစ်မလဲဆိုတာ သတိပေးနိုင်တယ်။
အဲဒီတော့—
အာဏာကြီးရင်ကောင်းမယ်လို့မစောင့်နဲ့။ အာဏာသေးသေးမှာပဲ Character စ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မိဘဖြစ်ခြင်းလည်း ဒီလို။
ကလေးငယ်တုန်း—
“နောက်ကြီးမှ သင်မယ်”
မလုပ်နဲ့။
တရားမျှတမှု။
ကျေးဇူးတင်မှု။
လူကိုလေးစားမှု။
ကိုယ်ပစ္စည်းကိုကိုယ်သိမ်းမှု။
မုသားမပြောမှု။
ငယ်ငယ်ကတည်းက သင့်တော်သလောက်သင်။
ကလေးငယ်ကို အရွယ်မတန်အောင် ဖိအားမပေး။
ဒါပေမယ့်—
ကောင်းတဲ့အကျင့်အသေးလေး စတင်ပေး။
နောက်မှပြန်တည်ဖို့ ခက်လာနိုင်လို့။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီလို အစကိုအလေးထားတာနဲ့—
“လူတစ်ယောက်ရဲ့ ကလေးဘဝက သူ့အနာဂတ်ကိုအဆုံးသတ်ပြီးသား”
ဆိုတဲ့ဝါဒ မတူဘူး။
ဘဝမှာ ပြောင်းလဲမှုရှိတယ်။
လေ့လာမှုရှိတယ်။
သတိ၊ ဝီရိယ၊ ပညာရှိတယ်။
ဒါကြောင့် မိဘကို ကြောက်စိတ်မပေးနဲ့။
“ငါတစ်ခါမှားပြီ၊ ကလေးဘဝပျက်ပြီ”
မဟုတ်။
မှားရင် ပြန်ပြင်။
ကလေးရှေ့ တောင်းပန်။
အကျင့်အသစ်တည်။
ဒါက ကလေးကို အလွန်ကောင်းတဲ့သင်ခန်းစာပေးနိုင်တယ်—
လူကြီးလည်း မှားနိုင်၊ မှားရင်ပြင်ရတယ်။
ဒီဟာပင် ကောင်းတဲ့အစအသစ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု စကားတစ်ခုနဲ့ ဒီတရားအလယ်ပိုင်းကို စုမယ်။
ကောင်းသောအဆုံးကို မျှော်မနေခင် ကောင်းသောအကြောင်းကို နေ့တိုင်းဖြည့်။
အဲဒါ။
အောင်မြင်မှုကို မျှော်။
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် ဒီနေ့ ဘာအကြောင်းဖြည့်?
ငြိမ်းချမ်းချင်။
ဒီနေ့ မေတ္တာဘယ်လောက်ဖြည့်?
ယုံကြည်မှုလိုချင်။
ဒီနေ့ အမှန်ဘယ်လောက်ပြော?
ပိုက်ဆံကျန်ချင်။
ဒီနေ့ စာရင်းဘယ်လောက်ရှင်း?
ပညာလိုချင်။
ဒီနေ့ ဘာသင်?
တရားသိချင်။
ဒီနေ့ ဘယ်လိုနာယူ၊ ဘယ်လိုကျင့်?
အဆုံးဟာ ဆန္ဒနဲ့တင် မလာ။ အကြောင်းနဲ့လာတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
ဒီဟာက အရမ်းအရေးကြီးတယ်။
လူတော်တော်များများက အဆုံးကို အရမ်းချစ်တယ်။
Success ချစ်တယ်။
Peace ချစ်တယ်။
Wealth ချစ်တယ်။
Wisdom ချစ်တယ်။
ဒါပေမယ့် အကြောင်းကို မချစ်ဘူး။
မြန်မာလိုပဲ ပြောရရင်—
အောင်မြင်မှုချစ်တယ်၊ လေ့ကျင့်မှုမချစ်။
ချမ်းသာချင်တယ်၊ စာရင်းမချစ်။
ကျန်းမာချင်တယ်၊ စည်းကမ်းမချစ်။
ပညာရှိချင်တယ်၊ မေးခွန်းမချစ်။
ငြိမ်းချမ်းချင်တယ်၊ မေတ္တာလေ့ကျင့်မှုမချစ်။
နိဗ္ဗာန်လိုချင်တယ်၊ မဂ္ဂင်ကို မလေ့ကျင့်။
ဒီနေရာမှာ ပြန်စဉ်းစား။
အကျိုးကိုချစ်ရုံနဲ့ မရ။ အကြောင်းကိုလည်း ချစ်ရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၁၂၁ မှာ သမ္မာဒိဋ္ဌိကနေ သမ္မာသင်္ကပ္ပ၊ သမ္မာဝါစာ၊ သမ္မာကမ္မန္တ၊ သမ္မာအာဇီဝ၊ သမ္မာဝါယာမ၊ သမ္မာသတိ၊ သမ္မာသမာဓိ၊ နောက်ဆုံး မှန်ကန်သောဉာဏ်နဲ့ လွတ်မြောက်မှုအထိ အစဉ်ပြတာဟာ—
လွတ်မြောက်မှုကိုပဲ အလိုရှိပြီး အကြောင်းလမ်းကိုမကျင့်လို့မရဘူး ဆိုတဲ့အလင်းကို အရမ်းကောင်းကောင်းပေးတယ်။
ဒါကြောင့် ဓမ္မဘက်မှာ—
အဆုံးက နိဗ္ဗာန်။
ဒါပေမယ့် အစမှာ—
သမ္မာဒိဋ္ဌိ။
မှန်ကန်သောအမြင်။
ဒီဟာ အရမ်းလှတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
လောကီဘဝမှာလည်း အလားတူသဘောနဲ့—
ရေရှည်ယုံကြည်မှုလိုချင်ရင် အစမှာ ရိုးသားမှု။
ကောင်းတဲ့အဖွဲ့လိုချင်ရင် အစမှာ တရားမျှတမှု။
မိသားစုငြိမ်းချမ်းချင်ရင် အစမှာ လေးစားမှု။
ပညာလိုချင်ရင် အစမှာ “မသိသေး” လို့ဝန်ခံနိုင်မှု။
ကောင်းတဲ့ Partnership လိုချင်ရင် အစမှာ တာဝန်ရှင်းလင်းမှု။
ကောင်းတဲ့ငွေကြေးဘဝလိုချင်ရင် အစမှာ စာရင်းသိမှု။
ဒီလို။
အဆုံးအတွက် အကြောင်းတည်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု နိဂုံးပိုင်းကို တဖြည်းဖြည်းဆင်းရအောင်။
ဒီနေ့နာယူခဲ့တာ အားလုံးကို စုလိုက်ရင်—
အစကောင်းခြင်းမှာ “ငါ အမှားမလုပ်ရဘူး” ဆိုတဲ့ perfect mindset မပါဘူး။
အစကောင်းခြင်းမှာ—
မှန်ကန်သောအမြင်။
သန့်ရှင်းနိုင်သလောက် သန့်ရှင်းသောရည်ရွယ်ချက်။
မကျော်သင့်သောသီလစည်း။
အကြောင်းအကျိုးကို စစ်လိုသောပညာ။
မှားရင် ဝန်ခံနိုင်သောရိုးသားမှု။
အခက်အခဲမှာ ပြန်စစ်နိုင်သောစနစ်။
ကောင်းရာသို့ ဆွဲပေးသောအဖော်။
ဒီအရာတွေပါဝင်တယ်။
အစက ဒီလိုဖြစ်ရင်—
အဆုံးကောင်းဖို့ လွယ်လာတယ်လို့ပဲ ဆိုရမယ်။
အာမခံချက်မဟုတ်။
ဒါပေမယ့် အကြောင်းကောင်းတည်တယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အစမကောင်းရင်?
မကြောက်။
ပထမ—
သိ။
ဒုတိယ—
ဝန်ခံ။
တတိယ—
ကျွေးနေတဲ့အကြောင်းကိုရပ်။
စတုတ္ထ—
အကြောင်းကောင်းအသစ်စ။
ပဉ္စမ—
ဆက်စောင့်ကြည့်။
ဒါကို ရိုးရိုးနားလည်။
ဒီအဆင့်တွေကို ဘုရားဟောစာရင်းလို့ မယူပါနဲ့။
တရားအလင်းကို လက်တွေ့အသုံးချဖို့ စုထားတာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု သစ္စာလေးပါးနဲ့ ဒီတရားကို နက်နက်ချုပ်ကြရအောင်။
ဒုက္ခသစ္စာ။
အစမကောင်းမှုရဲ့ ဒုက္ခကို မြင်ရမယ်။
မှားတဲ့အမြင်နဲ့စလို့ မှားတဲ့ဆုံးဖြတ်ချက်ဆက်တယ်။
မရှင်းတဲ့ငွေကိစ္စကြောင့် နောက်မှာ အငြင်းပွားရတယ်။
မုသားနဲ့စတဲ့ဆက်ဆံရေးမှာ သံသယများတယ်။
ဒေါသနဲ့စတဲ့စကားမှာ ရန်ဖြစ်တယ်။
လောဘနဲ့စတဲ့လုပ်ငန်းမှာ စည်းတစ်ခုချင်း လျှော့လာတယ်။
အဖော်မှားနဲ့စတဲ့ဘဝမှာ အကျင့်လမ်းလွဲလွယ်တယ်။
မစစ်တဲ့ယူဆချက်နဲ့စတဲ့ Project မှာ အချိန်၊ ငွေ၊ လူအားတွေ လွဲသွားနိုင်တယ်။
ဒါ ဒုက္ခ။
တစ်ခါတလေ အဆုံးမကောင်းတာတင် ဒုက္ခမဟုတ်။
အဆုံးဆိုးမလာခင် လမ်းတစ်လျှောက် သံသယ၊ ဖုံးကွယ်မှု၊ စိတ်ဖိစီးမှုနဲ့ နေရတာကိုယ်တိုင် ဒုက္ခ။
မုသားတစ်ခုဖုံးထားသူဟာ ဖမ်းမမိသေးတောင် စိတ်လွတ်လပ်သလား?
မလွတ်။
ငွေစာရင်းရှုပ်နေသူဟာ ပြဿနာကြီးမဖြစ်သေးတောင် စိတ်အေးလား?
မအေး။
မိသားစုထဲ မပြောထားတာတွေ အပြည့်ရှိရင် အပြင်မှာမရန်ဖြစ်သေးတောင် ရင်ထဲအေးလား?
မအေး။
ဒါကို ဒုက္ခအဖြစ် မြင်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒုက္ခကို အပြစ်တင်ဖို့မဟုတ်။
သိဖို့။
“ဟုတ်တယ်၊ ဒီလမ်းက နာတယ်”
သိ။
အဲဒီသိခြင်းမရှိရင် ပြင်ချင်စိတ်မလာ။
ကိုယ်က မကောင်းတဲ့အစရဲ့အကျိုးကို—
“Business လောကဒီလိုပဲ”
“အိမ်ထောင်ဆို ဒီလိုပဲ”
“လူဆိုဒီလိုပဲ”
ဆိုပြီး သာမန်လုပ်ထားရင်—
ဒုက္ခကို မသိဘူး။
ဒုက္ခမသိရင် နောက်သစ္စာကို မရှာ။
ဒါကြောင့် အရင် အမှန်မြင်။
မရှင်းမှုကြောင့် ပူနေရင် ပူတယ်လို့သိ။
မုသားကြောင့် ပူနေရင် ပူတယ်လို့သိ။
လောဘကြောင့် အပြေးအလွှားနေရင် ဒုက္ခကိုသိ။
ဒါ ဒုက္ခသစ္စာအလင်း။
ဒကာကြီးတို့…
သမုဒယသစ္စာ။
ဒီဒုက္ခရဲ့အကြောင်းမှာ ဘာရှိသလဲ?
တဏှာ။
အစကို ဘာကြောင့် မသန့်အောင်လုပ်မိတာလဲ?
အမြန်ရချင်လို့။
အနိုင်ရချင်လို့။
လူကြိုက်ချင်လို့။
ချမ်းသာချင်လို့။
အရှက်မခံချင်လို့။
ကိုယ်မှားတယ်လို့ မပြောချင်လို့။
ကိုယ့်ပုံရိပ်ကို ကာကွယ်ချင်လို့။
အခု အစမှာအမှားတွေ့ပြီ။
ဘာကြောင့် ဆက်ကာကွယ်တာလဲ?
“ငါ့ဟာ”
ဆိုတဲ့ဥပါဒါန်။
“ငါ့Idea”
“ငါ့Company”
“ငါ့ဆုံးဖြတ်ချက်”
“ငါ့ကလေးဆို ငါပြောတာမှန်”
“ငါ့အမြင်ဆို မပြောင်းဘူး”
ဒီဖမ်းဆုပ်မှု။
အဲဒါကြောင့် အစမှားကို မပြင်ဘူး။
ဒကာကြီးတို့…
လောဘက—
အဆုံးကို မြန်မြန်လိုတယ်။
မာနက—
အစမှားကို ဝန်မခံချင်ဘူး။
မောဟက—
အကြောင်းအကျိုးမမြင်ဘူး။
ဒီသုံးခုနဲ့ အကုသလမူလသုတ်ရဲ့အလင်းကို ပြန်ကြည့်ရင်—
အမြစ်က ဘယ်လောက်အရေးကြီးတယ်ဆိုတာ ပိုရှင်းတယ်။
ဒါကြောင့် သမုဒယကို မိမိအပြင်မှာပဲ မရှာနဲ့။
Partner မှားတာရှိမယ်။
Customer လည်းရှိမယ်။
Market လည်းရှိမယ်။
အခြေအနေလည်းရှိမယ်။
ဒါပေမယ့် မိမိအတွင်းက—
လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ၊ တဏှာ၊ မာန၊ ဖမ်းဆုပ်မှု ဘယ်လိုပါနေသလဲကြည့်။
ဒီဟာ သမုဒယကို နက်နက်မြင်တာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
နိရောဓသစ္စာ။
ဘာဖြစ်မလဲ—
“ငါစခဲ့တာမို့ မဖြစ်မနေဆက်ရမယ်”
ဆိုတဲ့ဖမ်းဆုပ်မှု လျော့လာရင်?
စိတ်လွတ်တယ်။
“မှားရင်ပြင်မယ်”
ဆိုနိုင်တယ်။
“ဒီအမြတ်မယူလည်းရတယ်၊ မသန့်ဘူး”
ဆိုနိုင်တယ်။
“ဒီလူနဲ့ Business မလုပ်ပေမယ့် ရန်သူမဖြစ်ဘူး”
ဆိုနိုင်တယ်။
“ငါ့သားကို ငါမှားဆုံးမခဲ့တယ်၊ အခုတောင်းပန်မယ်”
ဆိုနိုင်တယ်။
“ဒီစနစ်ငါတည်ခဲ့တာမှားတယ်၊ ပြန်တည်မယ်”
ဆိုနိုင်တယ်။
ဒီမှာ လောကီအဆင့် စိတ်လွတ်လပ်မှုရှိတယ်။
အမှားက ကိုယ့်အတ္တမဟုတ်တော့။
ပြင်စရာအရာဖြစ်လာတယ်။
ဒကာကြီးတို့…
အစမှားသွားတာကို ဖုံးထားရတာ ပင်ပန်းတယ်။
ဝန်ခံလိုက်ရင် တစ်ချိန်နာနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် အမှန်နဲ့ပြန်တည်လို့ရတယ်။
ဒီလို—
တဏှာနဲ့ဖမ်းဆုပ်မှုနည်းလာတဲ့နေရာမှာ ဒုက္ခလျော့တယ်။
အဆုံးစွန်နိရောဓကတော့—
တဏှာ၊ ဥပါဒါန်၊ ကိလေသာတို့ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်။
ဒီနေ့ ဦးဇင်းတို့ပြောတဲ့ လုပ်ငန်းပြင်ခြင်း၊ စနစ်ပြင်ခြင်းဟာ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်ဘူး။
ဒါကို မရောရဘူး။
ဒါပေမယ့်—
အမှားကို ဖမ်းမထားဘဲ အမှန်ဘက်ပြန်လှည့်နိုင်တဲ့အကျင့်ဟာ တဏှာနဲ့မာနကို အားနည်းစေတဲ့ဘဝလေ့ကျင့်မှု ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မဂ္ဂသစ္စာ။
ဒီခေါင်းစဉ်အတွက် မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးကို တစ်ခုချင်းပြန်ကြည့်။
သမ္မာဒိဋ္ဌိ—
အရင်ဆုံးမှန်ကန်သောအမြင်။
ဒါ ဒီနေ့တရားရဲ့ဗဟို။
အစကောင်းမယ်ဆို—
မှားတာကိုမှားတယ်သိ။
မှန်တာကိုမှန်တယ်သိ။
အကြောင်းနဲ့အကျိုးကို ရောမထား။
အောင်မြင်မှုနဲ့ သီလကို မရော။
အမြတ်ရှိတာနဲ့ ကောင်းတယ် မဆို။
ရှုံးတာနဲ့ အားလုံးမကောင်းဘူး မဆို။
မှန်မှန်မြင်။
သမ္မာသင်္ကပ္ပ—
အစရည်ရွယ်ချက်ကို စစ်။
လောဘနဲ့စသလား?
မုန်းတီးမှုနဲ့စသလား?
သူတစ်ပါးကို ထိခိုက်ချင်မှုနဲ့စသလား?
ဒါမှမဟုတ် စွန့်လွှတ်နိုင်မှု၊ မေတ္တာ၊ မထိခိုက်လိုမှုဘက်မှာ စတင်သလား?
ရည်ရွယ်ချက်ကို သန့်အောင်လုပ်။
သမ္မာဝါစာ—
အစစကားကို သတိထား။
မုသားနဲ့စတဲ့ Relationship ကို နောက်မှ ယုံကြည်မှုတည်ရခက်တယ်။
ကတိလွန်နဲ့စတဲ့ Business ကို နောက်မှ Customer ယုံအောင်လုပ်ရခက်တယ်။
အတင်းအဖျင်းနဲ့စတဲ့ အဖွဲ့ကို နောက်မှ ယုံကြည်မှုတည်ရခက်တယ်။
ဒါကြောင့် စကားအစကို ကောင်းအောင်လုပ်။
သမ္မာကမ္မန္တ—
အပြုအမူအစကို သတိထား။
“တစ်ခါပဲ”
ဆိုပြီး မတရားမှုကို ခွင့်မပြု။
ပထမအမှားဖြစ်ရင် ပြန်စစ်။
မကောင်းတဲ့အပြုအမူကို Company culture မဖြစ်စေ။
မိသားစုအကျင့်မဖြစ်စေ။
သမ္မာအာဇီဝ—
အသက်မွေးမှုရဲ့အစကို သီလနဲ့ကြည့်။
“အမြတ်ဘယ်လောက်ရ?”
တစ်ခုတည်းမမေး။
“ဘယ်နည်းနဲ့ရ?”
မေး။
ဘယ်သူထိခိုက်?
မုသားလို?
မတရားယူ?
ဒီလိုစစ်။
သမ္မာဝါယာမ—
မကောင်းတာ မဖြစ်သေးရင် မဖြစ်အောင်ကာကွယ်။
ဖြစ်လာရင် ပယ်။
ကောင်းတာ မဖြစ်သေးရင် ဖြစ်အောင်လုပ်။
ဖြစ်ပြီးသားကောင်းမှုကို ဆက်ထိန်း။
ဒါက အစနဲ့ လမ်းနှစ်ခုလုံးကို ကာကွယ်တယ်။
သမ္မာသတိ—
အခုဘယ်မှာ လမ်းလွဲနေပြီလဲ သိ။
လောဘဝင်လာတာသိ။
မာနနဲ့အစဟောင်းကာကွယ်နေတာသိ။
ဒေါသနဲ့ဆုံးဖြတ်တော့မယ်သိ။
သတိဝင်တဲ့နေရာက ပြန်လှည့်ဖို့တံခါး။
သမ္မာသမာဓိ—
စိတ်ကို တစ်ခုတည်းပေါ်တည်နိုင်အောင် လေ့ကျင့်။
တစ်ခဏဖိအား၊ ချီးကျူးမှု၊ ကဲ့ရဲ့မှု၊ အမြတ်၊ အရှုံးတို့နောက် မပြေးဘဲ အဓိကတန်ဖိုးပေါ်တည်။
ဒီလို မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးက—
“အစကောင်း” ဆိုတဲ့စကားကို နိဗ္ဗာန်လမ်းအထိ နက်စေတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၁၂၁ မှာ မှန်ကန်သောအမြင်ကို အရုဏ်ဦးနဲ့တူအောင် ရှေ့ပြေးထားတာ အခု အဆုံးမှာ ပြန်သတိရ။
အရုဏ်ဦးပေါ်လာရင် နေမင်းမတက်သေးဘူး။
ဒါပေမယ့် အလင်းတစ်ခု စလာပြီ။
မိမိဘဝလည်း—
အခုအရာအားလုံးမပြည့်စုံသေးနိုင်တယ်။
လုပ်ငန်းမပြေလည်သေးနိုင်တယ်။
အကြွေးရှိသေးနိုင်တယ်။
မိသားစုအခြေအနေ ခက်သေးနိုင်တယ်။
စိတ်မတည်သေးနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့်—
အမြင်မှန်လာရင် အရုဏ်စတယ်။
“ငါမှားတာရှိတယ်”
သိလာရင် အရုဏ်စတယ်။
“မုသားမဆက်တော့ဘူး”
ဆုံးဖြတ်ရင် အရုဏ်စတယ်။
“ဒီနေ့ကစ စာရင်းရှင်းမယ်”
ဆိုရင် အရုဏ်စတယ်။
“သားကို မတံဆိပ်တပ်တော့ဘူး”
ဆိုရင် အရုဏ်စတယ်။
“ဒေါသနဲ့မပြောတော့ဘူး၊ သတိဝင်ဖို့လေ့ကျင့်မယ်”
ဆိုရင် အရုဏ်စတယ်။
အဆုံးမရောက်သေးဘူး။
ဒါပေမယ့်—
လမ်းမှန်ဘက် မျက်နှာလှည့်ပြီ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒါကြောင့် ဒီနေ့တရားကို—
“အစမကောင်းလို့ ငါ့ဘဝပြီးပြီ”
လို့ မယူပါနဲ့။
“နောက်အဆုံးကောင်းဖို့ အခု ဘယ်အစကို ပြင်မလဲ?”
လို့ယူပါ။
အဲဒါက တရားရဲ့အသုံး။
မိမိအတိတ်ကို ပြစ်တင်ဖို့မဟုတ်။
လက်ရှိကို နိုးထဖို့။
တစ်ပါးသူရဲ့အတိတ်ကို ပိတ်ဖို့မဟုတ်။
သူပြင်လာရင် ပြင်လာတာကို မြင်ဖို့။
ကလေးတစ်ယောက် အစမှားခဲ့လည်း နောက်လမ်းရှိတယ်။
လုပ်ငန်းတစ်ခု အစမှားခဲ့လည်း ပြန်တည်နိုင်တယ်။
Relationship တစ်ခု အစမရှင်းခဲ့လည်း နှစ်ဖက်ရိုးသားရင် ပြန်ရှင်းနိုင်တယ်။
တရားကျင့်သူ လမ်းလွဲခဲ့လည်း ဆရာမှန်၊ တရားမှန်၊ ပညာနဲ့ ပြန်တည့်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အစကို မပေါ့နဲ့။
အမှားကို မကြောက်နဲ့။
အမှားသိရင် မဖုံးနဲ့။
ပြင်ရမယ့်အချိန်ကို မဆွဲနဲ့။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ယနေ့နာယူရသော ဓမ္မကုသိုလ်အကြောင်းကြောင့်—
မိမိတို့၏ ဘဝအလုပ်တိုင်း၌ ကောင်းသောအကြောင်းဖြင့် စတင်နိုင်ကြပါစေ။
မသိမှုကို အသိအဖြစ် မတင်ကြပါစေနှင့်။
မသိသေးသည်ကို မသိသေးဟု ရိုးသားနိုင်ကြပါစေ။
မှန်ကန်သောအမြင်ကို ရှေ့ပြေးထားနိုင်ကြပါစေ။
အမြတ်ကို မစမီ သီလကို သတိရနိုင်ကြပါစေ။
အလုပ်ကို မစမီ ရည်ရွယ်ချက်ကို စစ်နိုင်ကြပါစေ။
စကားကို မပြောမီ အကျိုးအပြစ်ကို ဆင်ခြင်နိုင်ကြပါစေ။
ဆုံးဖြတ်ချက်ကို မချမီ မိမိ၊ သူတစ်ပါး၊ နှစ်ဖက်လုံးအပေါ် သက်ရောက်မှုကို ကြည့်နိုင်ကြပါစေ။
လောဘကို အောင်မြင်လိုစိတ်ဟု အမည်ပြောင်း၍ မဖုံးကြပါစေနှင့်။
ဒေါသကို ခေါင်းဆောင်မှုဟု အမည်ပြောင်း၍ မဖုံးကြပါစေနှင့်။
မောဟကို ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယုံကြည်မှုဟု အမည်ပြောင်း၍ မဖုံးကြပါစေနှင့်။
အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟဟူသော ကုသိုလ်အမြစ်များကို တိုးပွားစေနိုင်ကြပါစေ။
မိတ်ဆွေကောင်းတို့နှင့် ပေါင်းသင်းနိုင်ကြပါစေ။
တရားကောင်းနာယူနိုင်ကြပါစေ။
အကြောင်းအကျိုးကို ပညာရှိစွာ ဆင်ခြင်နိုင်ကြပါစေ။
သတိ၊ သမ္ပဇဉ် တိုးပွားနိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်အကျင့်ကောင်းများ တိုးပွားနိုင်ကြပါစေ။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၆၁ မှာ ဖော်ပြသကဲ့သို့ ကောင်းသောအကြောင်းတရားတစ်ခုက နောက်တစ်ခုကို ဖြည့်တင်းကာ ဝိဇ္ဇာနှင့်လွတ်မြောက်မှုဘက်သို့ ဦးတည်နိုင်ကြပါစေ။
အိမ်ထောင်ရေးအစ၌ ရိုးသားမှု ရှိကြပါစေ။
မိသားစုဘဝ၌ ဖုံးကွယ်မှုထက် နားလည်မှုကို တည်နိုင်ကြပါစေ။
မိဘတို့သည် သားသမီး၏ အမှားတစ်ခုကို ဘဝတစ်ခုလုံး၏တံဆိပ် မလုပ်ကြပါစေနှင့်။
သားသမီးတို့သည်လည်း မိဘတို့၏အမှားတစ်ခုကြောင့် မေတ္တာအားလုံးကို မပယ်ကြပါစေနှင့်။
တစ်ယောက်မှားလျှင် အခြားတစ်ယောက်က အနိုင်ယူဖို့မဟုတ်ဘဲ ပြင်နိုင်အောင် ကူညီနိုင်ကြပါစေ။
စကားစမည့်အချိန် ကောင်းသောစကားဖြင့် စနိုင်ကြပါစေ။
စိတ်ဆိုးနေစဉ် အဆုံးအဖြတ်မချကြပါစေနှင့်။
အိမ်၏နေ့သစ်ကို အပြစ်တင်ခြင်းဖြင့်မစဘဲ ကျေးဇူးတင်ခြင်း၊ နားလည်ခြင်း၊ တာဝန်ယူခြင်းတို့ဖြင့် စနိုင်ကြပါစေ။
လုပ်ငန်းစတင်သူတို့သည် ငွေပမာဏထက် အမြင်အရည်အသွေးကို ဂရုစိုက်နိုင်ကြပါစေ။
ဖောက်သည်အများရခြင်းထက် ဖောက်သည်တစ်ယောက်အပေါ် အမှန်တရားကို ထိန်းနိုင်ကြပါစေ။
ဝန်ထမ်းများလာခြင်းထက် ပထမဆုံးဝန်ထမ်းအပေါ် တရားမျှတသောစည်းကို ချမှတ်နိုင်ကြပါစေ။
ဝင်ငွေတိုးလာခြင်းထက် ဝင်ငွေကို ရိုးသားစွာ မှတ်တမ်းထားနိုင်ကြပါစေ။
လုပ်ငန်းကြီးမှ စနစ်တည်မည်ဟု မရွှေ့ကြပါစေနှင့်။
ရှိသလောက်ဖြင့် သင့်တော်သောစနစ် စတင်နိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ်ပိုင်ငွေနှင့် လုပ်ငန်းငွေကို ခွဲနိုင်ကြပါစေ။
တာဝန်ကို ရှင်းနိုင်ကြပါစေ။
ကတိကို ပေးနိုင်သလောက်သာ ပေးနိုင်ကြပါစေ။
မနိုင်သေးသောအရာကို နိုင်သည်ဟု မပြောကြပါစေနှင့်။
အစမှာရောင်းရအောင် မုသားပြောပြီး နောင်ရိုးသားမည်ဟု မမျှော်ကြပါစေနှင့်။
သီလကို နောင်မှထည့်မည့်အပိုပစ္စည်းအဖြစ် မမြင်ကြပါစေနှင့်။
သီလကို အုတ်မြစ်အဖြစ်ထားနိုင်ကြပါစေ။
အမြန်ချဲ့ထွင်လိုသောစိတ်ကြောင့် အောက်ခံမခိုင်ဘဲ အပေါ်ထပ်မတင်ကြပါစေနှင့်။
ချဲ့မတိုင်မီ တည့်အောင်လုပ်နိုင်ကြပါစေ။
အမြန်မတိုင်မီ မှန်အောင်လုပ်နိုင်ကြပါစေ။
အများမတိုင်မီ ရိုးသားအောင်လုပ်နိုင်ကြပါစေ။
အောင်မြင်မှုမတိုင်မီ တန်ဖိုးဖန်တီးနိုင်ကြပါစေ။
လူငယ်တို့သည် ပထမဆုံးအလုပ်၊ ပထမဆုံးလစာ၊ ပထမဆုံးမိတ်ဆွေဝိုင်း၊ ပထမဆုံးအာဏာတို့ကို အလွယ်မယူကြပါစေနှင့်။
အသေးသောအခွင့်အရေးတွင်ပင် ရိုးသားမှုလေ့ကျင့်နိုင်ကြပါစေ။
ငွေနည်းချိန်မှာ ငွေစည်းတည်နိုင်ကြပါစေ။
အာဏာနည်းချိန်မှာ တရားမျှတမှုတည်နိုင်ကြပါစေ။
အလုပ်သေးချိန်မှာ တာဝန်တည်နိုင်ကြပါစေ။
မည်သူမျှမကြည့်သည့်အချိန်မှာ သီလတည်နိုင်ကြပါစေ။
မကောင်းသောအကျင့်၏ ပထမဆုံးအကြိမ်ကို “ဒီတစ်ခါပဲ” ဟု အလွယ်မယူကြပါစေနှင့်။
အကျင့်ဆိုးအမြစ် မခိုင်မီ သိနိုင်ကြပါစေ။
အမြစ်ခိုင်သွားပြီဆိုလျှင်လည်း မျှော်လင့်ချက်မပျောက်ဘဲ ဝီရိယဖြင့် ပြန်လည်ပြင်ဆင်နိုင်ကြပါစေ။
မိမိ၏ဟောင်းသောအမှားကို “ဒါငါ့စရိုက်” ဟု မပိုင်ဆိုင်ကြပါစေနှင့်။
အကျင့်ကို အကျင့်အဖြစ်သိ၍ ပြင်နိုင်ကြပါစေ။
ဒေါသကြီးသူသည် “ငါဒေါသပဲ” မဆိုဘဲ ဒေါသကို လေ့လာနိုင်ကြပါစေ။
မုသားပြောခဲ့ဖူးသူသည် ရိုးသားခြင်းအစအသစ် စနိုင်ကြပါစေ။
အကြွေးများသူသည် ငွေစည်းအစအသစ် စနိုင်ကြပါစေ။
ရန်ဖြစ်နေသောမိသားစုသည် နားထောင်ခြင်းအစအသစ် စနိုင်ကြပါစေ။
ပျက်စီးနေသောလုပ်ငန်းသည် စာရင်း၊ တာဝန်၊ အမှန်တရားတို့ဖြင့် အစအသစ် တည်နိုင်ကြပါစေ။
တရားကျင့်မှုမတည်သေးသူသည် “ငါမဖြစ်” ဟု မပိတ်ဘဲ နေ့စဉ်အနည်းငယ်မှန်မှန် စနိုင်ကြပါစေ။
အမှားလုပ်ပြီးသားအခါ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁ ၏အလင်းအတိုင်း ပြုပြီးနောက် ပြန်လည်ဆင်ခြင်၍ အမှားကို ဖော်ထုတ်၊ ပြင်ဆင်ကာ နောင်ပိုင်းထိန်းနိုင်ကြပါစေ။
အစမှားသွားသည်ကို ဝန်ခံခြင်းအား အရှုံးဟု မမြင်ကြပါစေနှင့်။
အမှန်နှင့် ပြန်နီးလာခြင်းဟု မြင်နိုင်ကြပါစေ။
မိမိပထမဆုံးအကြံကို ကာကွယ်ခြင်းထက် အမှန်ကို ကာကွယ်နိုင်ကြပါစေ။
မိမိပထမဆုံးဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဂုဏ်သိက္ခာဖြစ်အောင် မဖမ်းကြပါစေနှင့်။
အချက်အသစ်ပေါ်လာလျှင် ပညာဖြင့် ပြင်နိုင်ကြပါစေ။
နည်းလမ်းကို ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
သီလကို မပြောင်းကြပါစေနှင့်။
စနစ်ကို ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
ရိုးသားမှုကို မပြောင်းကြပါစေနှင့်။
ထုတ်ကုန်ကို ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
မေတ္တာကို မပြောင်းကြပါစေနှင့်။
လုပ်ငန်းပုံစံကို ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
မထိခိုက်လိုသောစိတ်ကို မပြောင်းကြပါစေနှင့်။
အရုဏ်ဦးသည် နေထွက်ခြင်း၏ရှေ့ပြေးဖြစ်သကဲ့သို့ မှန်ကန်သောအမြင်ကို ကုသိုလ်လမ်း၏ ရှေ့ပြေးအဖြစ် တည်ဆောက်နိုင်ကြပါစေ။
အဝိဇ္ဇာသည် အကုသိုလ်လမ်း၏ ရှေ့ပြေးဖြစ်နိုင်ပုံကို သိ၍ မသိမှုကို မာနဖြင့် မဖုံးကြပါစေနှင့်။
ဝိဇ္ဇာ၊ သီလ၊ ဟိရီ၊ ဩတ္တပ္ပတို့ဘက်သို့ မိမိစိတ်ကို ပြန်လှည့်နိုင်ကြပါစေ။
လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟဟူသော အကုသိုလ်အမြစ်တို့ကို မြင်နိုင်ကြပါစေ။
အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟဟူသော ကုသိုလ်အမြစ်တို့ကို ပျိုးထောင်နိုင်ကြပါစေ။
နေ့စဉ်ပြန်စဉ်းစားနေသောအတွေးများက စိတ်ကို ဘယ်ဘက်သို့ ယိမ်းစေသည်ကို သိနိုင်ကြပါစေ။
ကာမ၊ ဒေါသ၊ ထိခိုက်လိုသောအတွေးတို့ကို အလေ့အထမဖြစ်စေဘဲ စွန့်လွှတ်ခြင်း၊ မေတ္တာ၊ မထိခိုက်ခြင်းဘက်သို့ စိတ်ကို လေ့ကျင့်နိုင်ကြပါစေ။
မကောင်းသောအဆုံးတစ်ခုမြင်လျှင် နောက်ဆုံးလက္ခဏာကိုသာ မတိုက်ဘဲ အစအကြောင်းကို ပြန်ရှာနိုင်ကြပါစေ။
မကောင်းသောအရာကို ဘာကကျွေးနေသည်ကို သိနိုင်ကြပါစေ။
ကောင်းသောအရာကို ဘာကကျွေးနေသည်ကိုလည်း သိပြီး ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းနိုင်ကြပါစေ။
သူတော်ကောင်းနှင့် ပေါင်းသင်းခြင်းကို တိုးပွားစေနိုင်ကြပါစေ။
တရားကောင်းနာယူခြင်း တိုးပွားစေနိုင်ကြပါစေ။
သင့်လျော်စွာ ဆင်ခြင်ခြင်း တိုးပွားစေနိုင်ကြပါစေ။
သတိနှင့် သမ္ပဇဉ် တိုးပွားစေနိုင်ကြပါစေ။
ကောင်းသောအကြောင်းများကို တစ်ခုချင်းဖြည့်၍ ကောင်းသောအဆုံးဘက်သို့ ဦးတည်နိုင်ကြပါစေ။
မိမိတို့၏အတိတ်အစသည် မည်သို့ပင်ရှိခဲ့ပါစေ—
ယခုအခိုက်အတန့်ကို ကောင်းသောအစအသစ်ဖြစ်အောင် အသုံးချနိုင်ကြပါစေ။
မပြောရသေးသောနောက်စကားကို ကောင်းအောင်စနိုင်ကြပါစေ။
မချရသေးသောနောက်ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ကောင်းအောင်စနိုင်ကြပါစေ။
မလုပ်ရသေးသောနောက်အမှုကို ကောင်းအောင်စနိုင်ကြပါစေ။
မကုန်သေးသောဘဝကို ကောင်းသောအကြောင်းတရားများဖြင့် ဆက်လက်ဖြည့်နိုင်ကြပါစေ။
ဒုက္ခသစ္စာကို မှန်ကန်စွာသိနိုင်ကြပါစေ။
မှားသောအမြင်၊ မရှင်းသောအစ၊ မုသား၊ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့က ဘဝထဲ မည်သို့ဒုက္ခဖြည့်နေသည်ကို မြင်နိုင်ကြပါစေ။
သမုဒယသစ္စာကို မှန်ကန်စွာသိနိုင်ကြပါစေ။
အမြန်လိုချင်မှု၊ အနိုင်လိုချင်မှု၊ နာမည်လိုချင်မှု၊ “ငါ့အမြင်” “ငါ့စနစ်” “ငါ့ဆုံးဖြတ်ချက်” ဟူသော တဏှာ၊ မာန၊ ဥပါဒါန်တို့ကို သိနိုင်ကြပါစေ။
နိရောဓသစ္စာကို မှန်ကန်စွာသိနိုင်ကြပါစေ။
အမှားကို မဖမ်းဘဲ လွှတ်နိုင်ကြပါစေ။
မကောင်းသောအကြောင်းကို ရပ်နိုင်ကြပါစေ။
ကုသိုလ်အကြောင်းအသစ် စနိုင်ကြပါစေ။
ဖမ်းဆုပ်မှုလျော့သော စိတ်၏အေးချမ်းမှုမှတစ်ဆင့် အဆုံးစွန်တဏှာချုပ်ငြိမ်းရာကို ဦးတည်နိုင်ကြပါစေ။
မဂ္ဂသစ္စာကို မှန်ကန်စွာ ကျင့်သုံးနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြင့် အစကိုတည့်အောင်ထားနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာသင်္ကပ္ပဖြင့် ရည်ရွယ်ချက်ကို သန့်စင်နိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာဝါစာဖြင့် စကားအစကို မှန်ကန်အောင်ထားနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာကမ္မန္တဖြင့် လုပ်ရပ်အစကို သီလနှင့်ချနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာအာဇီဝဖြင့် အသက်မွေးမှု၏ အမြစ်ကို သန့်ရှင်းစေနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာဝါယာမဖြင့် မကောင်းသောအကြောင်းကို တား၍ ကောင်းသောအကြောင်းကို တိုးပွားစေနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာသတိဖြင့် လမ်းလွဲသည့်အချိန်ကို စောစောသိနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာသမာဓိဖြင့် ကောင်းသောဦးတည်ချက်ပေါ် စိတ်တည်နိုင်ကြပါစေ။
အစကောင်း၍ အလယ်ကောင်း၍ အဆုံးကောင်းသော ကုသိုလ်ဘဝများ ဖြစ်ကြပါစေ။
အစမှားခဲ့လျှင်လည်း မှားနေကြောင်းသိသော ပညာရကြပါစေ။
အလယ်တွင် ပြန်တည့်နိုင်သော ဝီရိယရကြပါစေ။
အဆုံး၌ နောင်တထက် ပညာကျန်နိုင်ကြပါစေ။
မိမိတို့ကြောင့် တစ်ပါးသူ၏ ကောင်းသောအစများ ပျက်စီးမသွားကြပါစေနှင့်။
ကလေးတစ်ယောက်၏ ပထမကြိုးစားမှုကို အထင်မသေးကြပါစေနှင့်။
ဝန်ထမ်းအသစ်တစ်ယောက်၏ ပထမအမှားကို လူတစ်ယောက်လုံး၏တန်ဖိုးအဖြစ် မယူကြပါစေနှင့်။
လုပ်ငန်းငယ်တစ်ခု၏ ပထမခြေလှမ်းကို ရယ်စရာမလုပ်ကြပါစေနှင့်။
တရားစကျင့်သူ၏ အားနည်းမှုကို အထင်မသေးကြပါစေနှင့်။
မိမိတို့သည် တစ်ပါးသူအတွက် ကောင်းသောအစ၏ အကြောင်းတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြပါစေ။
ကောင်းသောစကားတစ်ခွန်း ဖြစ်နိုင်ကြပါစေ။
ကောင်းသောအဖော်တစ်ယောက် ဖြစ်နိုင်ကြပါစေ။
မှန်ကန်သောသတိပေးသူတစ်ယောက် ဖြစ်နိုင်ကြပါစေ။
အမှားကို ဖုံးမပေးဘဲ မေတ္တာနဲ့ပြင်ပေးသူတစ်ယောက် ဖြစ်နိုင်ကြပါစေ။
အကုသိုလ်ကို အားမပေးဘဲ ကုသိုလ်ကို အားပေးသူ ဖြစ်နိုင်ကြပါစေ။
ကောင်းသောအကြောင်းများမှ ကောင်းသောအကျိုးများ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်လာကြပါစေ။
သီလမှ သမာဓိတိုးပွားကြပါစေ။
သမာဓိမှ ပညာတိုးပွားကြပါစေ။
ပညာဖြင့် တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ၊ ဥပါဒါန်တို့ကို တဖြည်းဖြည်းပယ်ရှား၍ ဒုက္ခခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေ။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
အဓိကမှီငြမ်းထားသော ဘုရားဟောကျမ်းများ
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၁၂၁ — ပုဗ္ဗင်္ဂမသုတ်။ နေထွက်ခြင်း၏ ရှေ့ပြေးအဖြစ် အရုဏ်ဦးကို ဥပမာထား၍ ကုသိုလ်တရားတို့အတွက် မှန်ကန်သောအမြင်သည် ရှေ့ပြေးဖြစ်ကြောင်း၊ ထိုမှတစ်ဆင့် မှန်ကန်သောရည်ရွယ်ချက်၊ စကား၊ အပြုအမူ၊ အသက်မွေးမှု၊ အားထုတ်မှု၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ ဉာဏ်နှင့် လွတ်မြောက်မှုတို့ဆီ ဆက်သွားပုံကို ဖော်ပြထားသည်။
သံယုတ္တနိကာယ် ၄၅.၁ — အဝိဇ္ဇာသုတ်။ မသိမှုသည် အကုသိုလ်တရားများ၏ ရှေ့ပြေးဖြစ်ပြီး မှားသောလမ်းအင်္ဂါတို့ဆီ ဆက်သွားပုံ၊ အပြန်မှာ မှန်ကန်သောသိမြင်မှုသည် ကုသိုလ်လမ်း၏ ရှေ့ပြေးဖြစ်ပုံကို ဖော်ပြထားသည်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၆၁ — အဝိဇ္ဇာသုတ်။ မကောင်းသောအဖော်အပေါင်းမှ အဝိဇ္ဇာဘက်သို့ အဆင့်ဆင့်ဖြည့်တင်းသွားနိုင်ပုံနှင့် ကောင်းသောအဖော်၊ တရားနာခြင်း၊ သင့်လျော်စွာဆင်ခြင်ခြင်း၊ သတိသမ္ပဇဉ်၊ ကောင်းသောအကျင့်တို့မှ ဝိဇ္ဇာနှင့်လွတ်မြောက်မှုဘက်သို့ အဆင့်ဆင့်ပြည့်လာပုံကို မိုးရေမှ ပင်လယ်ပြည့်လာသည့်ဥပမာဖြင့် ရှင်းထားသည်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉ — ဒွေဓာဝိတက္ကသုတ်။ အကျိုးမဲ့သောအတွေးနှင့် ကောင်းကျိုးဆောင်သောအတွေးတို့ကို ခွဲခြားလေ့လာခြင်း၊ အကြိမ်ကြိမ်စဉ်းစားသည့်အရာဘက် စိတ်က ယိမ်းလာတတ်ပုံတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၃.၆၉ — အကုသလမူလသုတ်။ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့ကို အကုသိုလ်အမြစ်များအဖြစ်၊ အလောဘ၊ အဒေါသ၊ အမောဟတို့ကို ကုသိုလ်အမြစ်များအဖြစ် ဖော်ပြ၍ အမြစ်၏အရည်အသွေးနှင့် နောက်လိုက်အပြုအမူတို့၏ ဆက်စပ်မှုကို ရှင်းထားသည်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁ — အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ်။ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်အမှုကို မပြုမီ၊ ပြုနေစဉ်နှင့် ပြုပြီးနောက် ပြန်လည်ဆင်ခြင်၍ ထိခိုက်မှုရှိလျှင် ရပ်တန့်၊ ဖော်ထုတ်၊ ပြင်ဆင်ပြီး နောင်ထပ်မဖြစ်စေရန် လေ့ကျင့်ပုံကို ဟောထားသည်။ အစမှားခဲ့သည့်အခါ လမ်းတွင်ပြန်တည့်နိုင်ခြင်းအတွက် အဓိကအလင်းဖြစ်သည်။
မင်္ဂလသုတ် — ခုဒ္ဒကပါဌနှင့် သုတ္တနိပါတ်။ မိုက်သူတို့နှင့်မပေါင်းခြင်း၊ ပညာရှိတို့နှင့်ပေါင်းခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို မှန်ကန်စွာတည်ဆောက်ခြင်း၊ ပညာနှင့်အတတ်၊ စည်းကမ်း၊ ကောင်းသောစကား၊ အပြစ်ကင်းသောအလုပ်တို့ကို မင်္ဂလာများအဖြစ် ဖော်ပြထား၍ ဘဝ၏အခြေခံအကြောင်းများကို စနစ်တကျတည်ဆောက်ရန် အလင်းပေးထားသည်။
