ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းဖြင့် ရှင်းလင်းခြင်း

  “တိုးတက်မှု၊ ချဲ့ထွင်မှုနှင့် လူမှုတာဝန်”

ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းဖြင့် ရှင်းလင်းခြင်း

**သာသနာနှစ် — ၂၅၇၀ ခုနှစ်**

**မြန်မာသက္ကရာဇ် — ၁၃၈၈ ခုနှစ်**

**ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၁၁ ရက်**

**ခရစ်နှစ် — ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်**

**အင်္ဂါနေ့**

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။

ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။

နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ။

ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့၊ သူတော်ကောင်းတို့...

ဒီနေ့ ဦးဇင်းတို့ စဉ်းစားကြမယ့် အကြောင်းအရာက လွယ်သလိုထင်ရပေမယ့် တကယ်ကျတော့ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုလုံးရဲ့ ဦးတည်ရာကို ပြောင်းနိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါတယ်။

**“ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းဖြင့် ရှင်းလင်းခြင်း”**

လို့ ဆိုပါတယ်။

အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု တိုးတက်လာတယ်။

ဝန်ထမ်းများလာတယ်။

ဌာနများလာတယ်။

အစည်းအဝေးများလာတယ်။

အစီရင်ခံစာများလာတယ်။

တခါတလေ စာရွက်များလာတယ်။

ဒါပေမယ့် လူတစ်ယောက်ကို—

“ဒီလုပ်ငန်းဘာကြောင့် ရှိနေတာလဲ”

လို့ မေးလိုက်ရင် အဖြေတွေ အမျိုးမျိုးထွက်လာတတ်တယ်။

တစ်ယောက်က—

“အမြတ်ရဖို့”

ဆိုတယ်။

တစ်ယောက်က—

“ဖောက်သည်ကို ဝန်ဆောင်မှုပေးဖို့”

ဆိုတယ်။

တစ်ယောက်က—

“အလုပ်အကိုင်ဖန်တီးဖို့”

ဆိုတယ်။

တစ်ယောက်က—

“ဈေးကွက်အကြီးဆုံးဖြစ်ဖို့”

ဆိုတယ်။

တစ်ယောက်က—

“တည်ထောင်သူရဲ့အိပ်မက်ကို ဆက်လုပ်ဖို့”

ဆိုတယ်။

ကဲ... ဘယ်ဟာမှန်တာလဲ။

အဖြေတစ်ခုထက်ပိုရှိနိုင်တယ်။

ဒါပေမယ့် အဓိကရည်ရွယ်ချက်မရှင်းရင် နေ့စဉ်ဆုံးဖြတ်ချက်တွေမှာ တစ်ယောက်တစ်မျိုးသွားတတ်တယ်။

ဒါကြောင့် ရည်ရွယ်ချက်ရှင်းခြင်းဆိုတာ ဆောင်ပုဒ်လှလှရေးတာ မဟုတ်ဘူး။

**ဘယ်အရာကို ဦးစားပေးမလဲ၊ ဘယ်အရာကို မလဲနိုင်ဘူး၊ ဘယ်သူ့အကျိုးအတွက် လုပ်နေတာလဲဆိုတာ ရှင်းသွားအောင် လုပ်ခြင်း** ဖြစ်တယ်။

ဒကာ ဒကာမတို့...

ရည်ရွယ်ချက်ဆိုတာ လုပ်ငန်းမှာပဲ မဟုတ်ဘူး။

ဘဝမှာလည်း ရှိတယ်။

တစ်နေ့တာအလုပ်တွေ အများကြီးလုပ်တယ်။

မနက်ထပြီး ပြေးတယ်။

ဖုန်းကြည့်တယ်။

အလုပ်သွားတယ်။

အစည်းအဝေးတက်တယ်။

ငွေရှာတယ်။

အိမ်ပြန်တယ်။

မိသားစုကို ကြည့်တယ်။

ညအိပ်တယ်။

ဒါတွေ လုပ်နေကြတယ်။

ဒါပေမယ့်—

“ငါ ဘာအတွက် ဒီလို အသက်ရှင်နေတာလဲ”

ဆိုတဲ့မေးခွန်းကို မေးဖူးသလား။

ရည်ရွယ်ချက်မရှိရင် အလုပ်များပေမယ့် ဦးတည်ရာမရှိနိုင်ဘူး။

လမ်းလျှောက်နေတယ်။

ဒါပေမယ့် ဘယ်ကိုသွားနေလဲ မသိဘူး။

အဲဒီလိုဆိုရင် အမြန်သွားတာဟာ အကျိုးမဖြစ်နိုင်ဘူး။

**ဦးတည်ရာမှားနေတဲ့သူအတွက် အမြန်နှုန်းတိုးတာဟာ ပိုဝေးသွားတာလည်း ဖြစ်နိုင်တယ်။**

ဒီနေရာမှာ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၆.၆၃ မှာ ကမ္မအကြောင်း ရှင်းတဲ့အခါ “စေတနာ” ကို အဓိကထားပါတယ်။ စေတနာပြီးမှ ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်တို့နဲ့ ကမ္မကို ပြုတယ်ဆိုတဲ့ ဓမ္မသဘောကို ဖော်ပြထားပါတယ်။

ဒီတရားကို ကုမ္ပဏီ mission statement လို့ မခေါ်ရဘူး။

အဲဒီလို တိုက်ရိုက်ပြောင်းမပြောရဘူး။

ဒါပေမယ့် အလွန်နက်တဲ့အချက်တစ်ခု ရှိတယ်။

**လုပ်ရပ်ရဲ့နောက်မှာ ရည်ရွယ်မှု ရှိတယ်။**

အပြင်ပန်းအလုပ်တူပေမယ့် ရည်ရွယ်ချက်မတူရင် အဓိပ္ပာယ်မတူနိုင်တယ်။

လူတစ်ယောက် ငွေပေးတယ်။

တစ်ယောက်က ကရုဏာနဲ့ပေးတယ်။

တစ်ယောက်က နာမည်ရချင်လို့ပေးတယ်။

တစ်ယောက်က လူတစ်ယောက်ကို ထိန်းချုပ်ချင်လို့ပေးတယ်။

အပြင်က “ပေးခြင်း” တူတယ်။

စိတ်နောက်ခံ မတူဘူး။

အလုပ်ခွင်မှာလည်း အတူတူ။

ကုမ္ပဏီတစ်ခု “ချဲ့ထွင်မယ်” ဆိုတယ်။

ဘာအတွက်ချဲ့မလဲ။

ဖောက်သည်ကို ပိုကောင်းတဲ့ဝန်ဆောင်မှုပေးဖို့လား။

အလုပ်အကိုင်ပိုဖန်တီးဖို့လား။

အမြတ်တစ်ခုတည်းအတွက်လား။

ပြိုင်ဘက်ကို ဖယ်ရှားဖို့လား။

ခေါင်းဆောင်နာမည်ကြီးဖို့လား။

မေးရမယ်။

ရည်ရွယ်ချက်ကို လုံးဝမစစ်ဘဲ “တိုးတက်မှု” ဆိုတာနဲ့ ကောင်းတယ်လို့ မခေါ်သင့်ဘူး။

ဒီနေရာမှာ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉ မှာ အတွေးတွေကို နှစ်ဖက်ခွဲပြီး ဆင်ခြင်ထားတဲ့အကြောင်းကို တွေ့ရပါတယ်။ ကိုယ့်ကို ထိခိုက်စေမလား၊ သူတစ်ပါးကို ထိခိုက်စေမလား၊ နှစ်ဖက်စလုံးကို ထိခိုက်စေမလားဆိုတာ ပြန်ဆင်ခြင်ထားပါတယ်။

ဒီသဘောကို လုပ်ငန်းရည်ရွယ်ချက်အတွက် လက်တွေ့ပြန်သုံးမယ်ဆိုရင်—

ရည်ရွယ်ချက်တစ်ခု ရေးတဲ့အခါ—

**“ဒီရည်ရွယ်ချက်နောက်ကို လိုက်ရင် ကိုယ့်အဖွဲ့အစည်းကို ကောင်းစေမလား”**

မေး။

**“ဖောက်သည်၊ ဝန်ထမ်း၊ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းကို ထိခိုက်စေမလား”**

မေး။

**“ကိုယ့်အကျိုးနဲ့ သူတစ်ပါးအကျိုး နှစ်ဖက်စလုံးကို ဆင်ခြင်ထားသလား”**

မေး။

ဒီလိုပြန်ကြည့်ဖို့လိုတယ်။

ဒကာကြီးတို့...

တချို့လုပ်ငန်းမှာ ရည်ရွယ်ချက်စာတမ်း အရမ်းရှည်တယ်။

စာပိုဒ်သုံးပိုဒ်။

တခါတလေ စာတစ်မျက်နှာ။

ဒါပေမယ့် ဝန်ထမ်းကို—

“စာမကြည့်ဘဲ ပြောပါ”

ဆိုရင် မပြောနိုင်ဘူး။

ဒီနေရာမှာ ပြဿနာက စာရှည်လို့တင် မဟုတ်ဘူး။

**ရည်ရွယ်ချက်ဟာ ဆုံးဖြတ်ချက်ထဲမဝင်သေးတာ။**

ဒါကြောင့် စာတစ်ကြောင်းဆိုတာ အရေးကြီးတယ်။

တိုလို့ပဲ ကောင်းတာမဟုတ်ဘူး။

**မှတ်မိနိုင်လို့။**

ပြန်ပြောနိုင်လို့။

ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုချတဲ့အခါ ပြန်သုံးနိုင်လို့။

ဥပမာအနေနဲ့—

“ကျွန်တော်တို့လုပ်ငန်းရဲ့ရည်ရွယ်ချက်က လူတွေကို သစ္စာရှိတဲ့ပစ္စည်းနဲ့ သင့်တော်တဲ့တန်ဖိုးကို ပေးပြီး ရေရှည်ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ဖို့”

ဆိုပါစို့။

ဒါဟာ ပိဋကတ်တော်စာကြောင်း မဟုတ်ဘူး။

စိတ်ကူးလုပ်ငန်း mission statement ဥပမာပဲ။

ဒါပေမယ့် ဒီတစ်ကြောင်းရှိရင် ဆုံးဖြတ်ချက်တွေ စစ်လို့ရတယ်။

ပစ္စည်းအရည်အသွေးလျှော့မလား။

“ရေရှည်ယုံကြည်မှု” နဲ့ ကိုက်သလား။

အရောင်းရဖို့ မမှန်တာပြောမလား။

“သစ္စာရှိတဲ့ပစ္စည်း” နဲ့ ကိုက်သလား။

စျေးကို လုံးဝမတရားတင်မလား။

“သင့်တော်တဲ့တန်ဖိုး” နဲ့ ကိုက်သလား။

ဒီလို။

စာတစ်ကြောင်းက ဆုံးဖြတ်ချက်စစ်တဲ့ မှန်တစ်ချပ်ဖြစ်လာတယ်။

ဒါကြောင့် အဓိကက—

**စာတစ်ကြောင်းရေးပြီး နံရံပေါ်တင်ဖို့မဟုတ်ဘူး။

စာတစ်ကြောင်းကို နေ့စဉ်ဆုံးဖြတ်ချက်ထဲ ပြန်ခေါ်ဖို့။**

ဒကာ ဒကာမတို့...

ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းရေးတဲ့အခါ စကားလုံးအလှမလိုဘူး။

ရှင်းလင်းမှုလိုတယ်။

“ကမ္ဘာ့အဆင့်မီ၊ အနာဂတ်ကို ဦးဆောင်၊ အထူးကောင်းမွန်မှုနှင့် အကန့်အသတ်မဲ့တိုးတက်မှု”

အဲဒီလို စကားတွေ လှတယ်။

ဒါပေမယ့် ဝန်ထမ်းက—

“ဒါဆို ဒီနေ့ ဖောက်သည်တိုင်ကြားရင် ငါဘာလုပ်ရမလဲ”

ဆိုတာ မသိရင် အသုံးမဝင်ဘူး။

ရည်ရွယ်ချက်က လက်တွေ့နဲ့ ဆက်ရမယ်။

မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁ မှာ ရာဟုလာရှင်ကို အမှုတစ်ခု မပြုမီ၊ ပြုနေစဉ်၊ ပြုပြီးနောက် ပြန်ဆင်ခြင်ဖို့ သင်ကြားထားပြီး မုသားအပေါ် အလွန်ပြင်းထန်တဲ့ သတိပေးချက်ကိုလည်း တွေ့ရပါတယ်။

ဒါကို ဒီနေ့ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ ချိတ်ကြည့်မယ်။

မူတစ်ခု၊ ရည်ရွယ်ချက်တစ်ခု ရေးပြီးမှ—

“တကယ်အသုံးဝင်လား”

ပြန်စစ်။

အလုပ်လုပ်နေစဉ်—

“ဒီရည်ရွယ်ချက်က နေ့စဉ်ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အမှန်တကယ် လမ်းပြနေလား”

ပြန်စစ်။

အချိန်ကြာပြီးနောက်—

“စာကလှပပေမယ့် အပြုအမူနဲ့ကွာသွားပြီလား”

ပြန်စစ်။

ဒီလိုမှ ရည်ရွယ်ချက်က အသက်ရှင်မယ်။

ကဲ... စိတ်ကူးဥပမာတစ်ခု ယူကြည့်ရအောင်။

ဖြစ်ရပ်မှန်မဟုတ်ပါဘူး။

အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုမှာ ဆိုင်ခွဲတိုးမယ်ဆိုပါစို့။

မန်နေဂျာတွေက ငွေရှာဖို့ပဲ တင်းကြပ်တယ်။

အရောင်းဌာနက တစ်နှစ်အတွင်း ဆိုင်နှစ်ဆတိုးဖို့ လိုတယ်။

ဖောက်သည်အတွေ့အကြုံကျဆင်းတယ်။

ဝန်ထမ်းလေ့ကျင့်မှုမလုံလောက်ဘူး။

ပစ္စည်းအရည်အသွေးစစ်ဆေးမှု နောက်ကျတယ်။

အပေါ်ကလူတွေက—

“Growth! Growth!”

လို့ ပြောနေတယ်။

တစ်နေ့ တည်ထောင်သူက မေးတယ်—

“ကျွန်တော်တို့ ဘာအတွက် ကြီးချင်တာလဲ”

အစည်းအဝေးခန်း တိတ်သွားတယ်။

အဲဒီမေးခွန်းကို ဘယ်သူမှ မမေးခဲ့ဘူး။

ကဲ... အဲဒီနေရာမှာ တိုးတက်မှုကို ရပ်ရမလား။

အလိုလိုတော့ မဟုတ်ဘူး။

ဒါပေမယ့် ရည်ရွယ်ချက်ကို ပြန်ရှင်းရမယ်။

“ပိုမိုကောင်းမွန်တဲ့ဝန်ဆောင်မှုကို လူများများဆီ ပို့နိုင်ဖို့ ချဲ့ထွင်မယ်”

ဆိုပါစို့။

ဒီရည်ရွယ်ချက်မှန်တယ်ဆိုရင်—

ဝန်ဆောင်မှုက ပျက်စီးလာတဲ့ ချဲ့ထွင်မှုဟာ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ဆန့်ကျင်နေပြီ။

အဲဒီအခါ “ဆိုင်ပိုတိုးတာ” ကို အောင်မြင်မှုတစ်ခုတည်း မဟုတ်တော့ဘူး။

**အဓိကရည်ရွယ်ချက်ကို ဘယ်လောက် ထမ်းဆောင်နိုင်သလဲ** ကိုပါ တိုင်းရမယ်။

ဒီလိုမှ mission က စကားမဟုတ်ဘဲ စံဖြစ်လာတယ်။

ဒကာကြီးတို့...

ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းဖြင့် ရှင်းတဲ့အခါ သတိထားရမယ့် အချက်လေးခုရှိတယ်။

ပထမ—

**ဘယ်သူ့အကျိုးအတွက်လဲ။**

ကိုယ့်အကျိုးတစ်ခုတည်းလား။

ဖောက်သည်လား။

ဝန်ထမ်းလား။

လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းလား။

အများအကျိုးနဲ့ ရေရှည်တည်တံ့မှုပါ ပါသလား။

ဒုတိယ—

**ဘာတန်ဖိုးကို မလဲဘူးလဲ။**

အမြတ်ရရင် သစ္စာလွှတ်မလား။

တိုးတက်ရင် လူ့ဂုဏ်သိက္ခာလျော့မလား။

အဲဒီလို မဖြစ်ရဘူး။

တတိယ—

**ဘာပြဿနာကို ဖြေရှင်းဖို့လဲ။**

ရည်ရွယ်ချက်ထဲမှာ တကယ်လိုအပ်တဲ့အကျိုးရှိသလား။

ဒါမှမဟုတ် ကိုယ့်နာမည်ကြီးဖို့လား။

စတုတ္ထ—

**နေ့စဉ်ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုကို ဒီစာကြောင်းနဲ့ စစ်လို့ရသလား။**

မရရင် အရမ်းအမြင့်ပြောထားတာ ဖြစ်နိုင်တယ်။

ဒါတွေဟာ ပိဋကတ်ထဲက တိုက်ရိုက် checklist မဟုတ်ဘူး။

ဒီနေ့ခေါင်းစဉ်ကို ဓမ္မအခြေခံနဲ့ လက်တွေ့အသုံးချတဲ့ ဆင်ခြင်နည်းတွေပါ။

ဒကာ ဒကာမတို့...

ရည်ရွယ်ချက်ရှိတာနဲ့ အားလုံးအဆင်ပြေသွားမှာ မဟုတ်ဘူး။

ရည်ရွယ်ချက်က ကောင်းတယ်။

ဒါပေမယ့် စကားပြောပုံ မကောင်းရင်လည်း လူတွေ မနားလည်ဘူး။

ဒီနေရာမှာ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၅၈ က စကားပြောခြင်းအတွက် အရေးကြီးတဲ့ ဓမ္မသဘောပေးပါတယ်။ မှန်ကန်မှု၊ အကျိုးရှိမှုနဲ့ အချိန်သင့်မှုတို့ကို ဆင်ခြင်ရပါတယ်။

ဒါကြောင့် ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းရေးတယ်ဆိုတာ—

အလုပ်သမားတွေ နားမလည်တဲ့စကား မဖြစ်သင့်ဘူး။

လူထုကို မမှန်တဲ့မျှော်လင့်ချက်ပေးတဲ့ စကားမဖြစ်သင့်ဘူး။

ကိုယ်မလုပ်နိုင်တာကို လှလှပပကတိပေးထားတာ မဖြစ်သင့်ဘူး။

အဲဒီစာကြောင်းဟာ ကိုယ်တိုင်ကျင့်နိုင်ရမယ်။

**ကိုယ်မလိုက်နိုင်တဲ့ mission statement က နောက်လူကို သင်ပေးလို့ ခက်တယ်။**

ကဲ... အဖွဲ့အစည်းအတွက် မပြောဘဲ ကိုယ့်ဘဝကို ပြန်မေးကြည့်ရအောင်။

“ငါ့ဘဝရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းနဲ့ပြောရင် ဘာပြောမလဲ”

ဦးဇင်းတို့ အဖြေမပေးဘူး။

ကိုယ်ပဲ ဆင်ခြင်ရမယ်။

တချို့အတွက်—

“သီလမပျက်ဘဲ မိသားစုကို ထောက်ပံ့ပြီး အများအကျိုးရှိအောင် အသက်ရှင်ဖို့”

ဖြစ်နိုင်တယ်။

တချို့အတွက်—

“ပညာသင်၊ ကောင်းမှုလုပ်၊ မိမိနဲ့သူတစ်ပါးဒုက္ခလျော့အောင် နေဖို့”

ဖြစ်နိုင်တယ်။

ဒါတွေဟာ စိတ်ကူးဥပမာတွေပါ။

အရေးကြီးတာက—

စာကြောင်းကို ကိုယ်ကြိုက်လို့ ရေးတာမဟုတ်ဘဲ **ကိုယ့်ဘဝကို ဘယ်ဘက်သွားစေချင်သလဲ** သိဖို့။

ရည်ရွယ်ချက်ရှင်းရင် “ဟုတ်” ပြောသင့်တာ၊ “မဟုတ်” ပြောသင့်တာ ပိုရှင်းလာတယ်။

လုပ်ငန်းမှာလည်း အတူတူ။

မလုပ်သင့်တဲ့ အခွင့်အရေးကို ခွဲနိုင်လာတယ်။

အမြတ်ရပေမယ့် ကိုယ့်မူကို ဖျက်မယ့်အခွင့်အရေးဆိုရင်—

“မယူဘူး”

လို့ ပြောနိုင်တယ်။

ဘာကြောင့်လဲ။

ရည်ရွယ်ချက်ရှိလို့။

ရည်ရွယ်ချက်မရှိရင် ပိုက်ဆံရှိတဲ့ဘက်ကို လိုက်တတ်တယ်။

ဒါကြောင့် ရည်ရွယ်ချက်ဟာ လုပ်ရမယ့်အရာကိုပဲ မပြောဘူး။

**မလုပ်သင့်တဲ့အရာကိုပါ ရှင်းစေတယ်။**

ဒီဟာ အရေးကြီးတယ်။

ဒကာကြီးတို့...

အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၃.၄၀ မှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကို အဓိပတိထားခြင်း၊ လောကကို အဓိပတိထားခြင်း၊ ဓမ္မကို အဓိပတိထားခြင်းဆိုတဲ့ သုံးမျိုးကို ဖော်ပြထားပါတယ်။

မူလတရားဟာ ရဟန်းဘဝလေ့ကျင့်မှုကို ဟောထားတာ။

ဒါပေမယ့် ကိုယ့်ရည်ရွယ်ချက်ကို စစ်တဲ့အခါ အလင်းပေးနိုင်တယ်။

ကိုယ့်ကိုယ်ကို မေး—

“ငါ့ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ ငါ့အပြုအမူ ကိုက်သလား”

လောကဘက်က—

“ငါ့ရည်ရွယ်ချက်ကြောင့် သူတစ်ပါးထိခိုက်မလား”

ဓမ္မဘက်က—

“ဒီရည်ရွယ်ချက်ဟာ လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟကို တိုးစေသလား လျော့စေသလား”

မေး။

အဲဒီလို စစ်ပြီးမှ စာတစ်ကြောင်းကို တည်ဆောက်။

ကဲ... ဒီနေ့တရားကို သစ္စာလေးပါးနဲ့ ချိတ်ကြရအောင်။

**ဒုက္ခသစ္စာ** ဘက်မှာ—

ရည်ရွယ်ချက်မရှင်းတဲ့အဖွဲ့အစည်းမှာ တစ်ယောက်တစ်မျိုးသွားတယ်။

ဌာနတွေ အချင်းချင်း တိုက်ခိုက်တယ်။

အလုပ်များပေမယ့် ဘာအတွက်လုပ်နေလဲ မသိဘူး။

လူတွေ ပင်ပန်းတယ်။

အောင်မြင်မှုနံပါတ်တွေ တိုးပေမယ့် အဓိပ္ပာယ်မရှိသလို ခံစားရတယ်။

မိသားစုနဲ့ ကိုယ့်ဘဝထဲမှာလည်း အလုပ်များရင်း အဓိပ္ပာယ်ပျောက်တတ်တယ်။

ဒါဟာ ဒီခေါင်းစဉ်အတွင်း မြင်ရတဲ့ ဒုက္ခ။

**သမုဒယသစ္စာ** ဘက်မှာ—

အမြတ်လိုချင်မှု။

နာမည်လိုချင်မှု။

အခြားသူထက် အနိုင်ရချင်မှု။

အာဏာလိုချင်မှု။

ကိုယ့်ဂုဏ်ကို တည်စေချင်မှု။

အဲဒီစွဲမှုတွေကြောင့် ရည်ရွယ်ချက်ကို မူလအကျိုးထက် တခြားဘက် လှည့်နိုင်တယ်။

ဒါပေမယ့် စနစ်မရှင်းတာ၊ ဆက်သွယ်မှုမကောင်းတာတို့လည်း ပါနိုင်တယ်။

အကြောင်းအားလုံးကို လောဘတစ်ခုတည်းနဲ့ မရှင်းရဘူး။

**နိရောဓသစ္စာ** ဘက်မှာ—

“ငါ့နာမည်” ထက် “အကျိုး” ကို ပိုကြည့်နိုင်လာတယ်။

“ငါအနိုင်ရဖို့” ထက် “အများဒုက္ခလျော့ဖို့” စိတ်ပိုကြီးလာတယ်။

တဏှာနည်းလာရင် ရည်ရွယ်ချက်က ပိုသန့်ရှင်းလာနိုင်တယ်။

ဒါပေမယ့် လောကီ mission ရှင်းသွားတာကို နိဗ္ဗာန်နဲ့ မတူရဘူး။

နိရောဓသစ္စာရဲ့ အဆုံးစွန်က တဏှာချုပ်ငြိမ်းခြင်း။

ဒီမှာတော့ အဲဒီဓမ္မသဘောကို ကိုယ့်စိတ်ထဲ ပြန်ဆင်ခြင်တာ။

**မဂ္ဂသစ္စာ** ဘက်မှာ—

မှန်ကန်တဲ့အမြင်နဲ့ ဘာအတွက်လုပ်နေလဲ သိ။

မှန်ကန်တဲ့ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ အကျိုးမဖျက်တဲ့ ဦးတည်ချက်ထား။

မှန်ကန်တဲ့စကားနဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကို လူတိုင်းနားလည်အောင် ရှင်းပြ။

မှန်ကန်တဲ့အလုပ်နဲ့ စာထဲကတန်ဖိုးကို လက်တွေ့ကျင့်။

မှန်ကန်တဲ့အသက်မွေးမှုနဲ့ အမြတ်အတွက် သီလမပျက်။

မှန်ကန်တဲ့အားထုတ်မှုနဲ့ နေ့စဉ်ပြန်စစ်။

သတိနဲ့ စိတ်လွဲနေသလား သိ။

စိတ်တည်ငြိမ်ပြီး အလျင်အမြန်လိုချင်မှုနောက် မလိုက်ဘဲ ပညာနဲ့ ဦးတည်။

ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့...

ဒီနေ့ အိမ်ပြန်တဲ့အခါ စာရွက်တစ်ရွက်ယူပြီး တစ်ကြောင်းပဲ ရေးကြည့်ပါ။

“ငါတို့လုပ်ငန်း ဘာအတွက် ရှိတာလဲ”

တစ်ကြောင်း။

နောက်ပြီး—

“ဒီတစ်ကြောင်းကို ဝန်ထမ်းက မှတ်မိနိုင်သလား”

ပြန်မေး။

“ဖောက်သည်ကို ပြောရင် အရှက်မရဘူးလား”

ပြန်မေး။

“ငွေဆုံးရှုံးနိုင်တဲ့အချိန်မှာလည်း ဒီမူကို ကိုင်နိုင်သလား”

ပြန်မေး။

“ဒီတစ်ကြောင်းနဲ့ ဒီနေ့ဆုံးဖြတ်ချက်ကို စစ်လို့ရသလား”

ပြန်မေး။

အဲဒီလို ရည်ရွယ်ချက်ရှင်းပြီး စိတ်ကလည်း ရိုးသားလာနိုင်ကြပါစေ။

လုပ်ငန်းတိုးတက်ကြပါစေ။

ဒါပေမယ့် ဘာအတွက်တိုးတက်နေလဲ မမေ့ကြပါစေနဲ့။

လုပ်ငန်းချဲ့ထွင်ကြပါစေ။

ဒါပေမယ့် လူတွေကို အကျိုးပြုဖို့ဆိုတဲ့ မူလရည်ရွယ်ချက် ပျောက်မသွားပါစေနဲ့။

နာမည်ကြီးကြပါစေ။

ဒါပေမယ့် နာမည်ကြီးခြင်းက ရည်ရွယ်ချက်မဖြစ်ပါစေနဲ့။

ငွေများကြပါစေ။

ဒါပေမယ့် ငွေဟာ အကျိုးရှိစေဖို့ အသုံးချတဲ့ကိရိယာသာ ဖြစ်ပါစေ။

ရည်ရွယ်ချက်ကို ရှင်းလင်းနိုင်ကြပါစေ။

ရည်ရွယ်ချက်ကို စာတစ်ကြောင်းနဲ့ မှတ်မိနိုင်ကြပါစေ။

အဲဒီတစ်ကြောင်းကို နေ့စဉ်အပြုအမူနဲ့ သက်သေပြနိုင်ကြပါစေ။

ကိုယ့်အကျိုး၊ သူတစ်ပါးအကျိုး၊ နှစ်ဖက်အကျိုးတို့ကို ပညာနဲ့ ဆင်ခြင်နိုင်ကြပါစေ။

လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟနောက် မလိုက်ဘဲ ကုသိုလ်ဘက်ကို ဦးတည်နိုင်ကြပါစေ။

သတ္တဝါအပေါင်း ချမ်းသာကြပါစေ။

ဒုက္ခသစ္စာကို သိနိုင်ကြပါစေ။

ဒုက္ခ၏အကြောင်းကို ပယ်နိုင်ကြပါစေ။

ဒုက္ခချုပ်ရာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေ။

အရိယမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးကို ပွားများနိုင်ကြပါစေ။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

စ၀်ဓမ္မသာမိ

---

## ကျမ်းကိုးစာရင်း

၁။ **အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၆.၆၃၊ နိဗ္ဗေဓိကသုတ်။** စေတနာနှင့် ကမ္မဆိုင်ရာ အဓိက canonical anchor အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။

၂။ **မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉၊ ဒွေဓာဝိတက္ကသုတ်။** ကိုယ်၊ သူတစ်ပါးနှင့် နှစ်ဖက်စလုံးအပေါ် ထိခိုက်မှုကို ဆင်ခြင်ခြင်းဆိုင်ရာ supporting source အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။

၃။ **မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁၊ အမ္ဗလဋ္ဌိကရာဟုလောဝါဒသုတ်။** မပြုမီ၊ ပြုနေစဉ်၊ ပြုပြီးနောက် ပြန်လည်ဆင်ခြင်ခြင်းနှင့် မုသာဝါဒရှောင်ကြဉ်မှုဆိုင်ရာ support အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။

၄။ **မဇ္ဈိမနိကာယ် ၅၈၊ အဘယရာဇကုမာရသုတ်။** မှန်ကန်၊ အကျိုးရှိ၊ အချိန်သင့်သော စကားပြောမှုဆိုင်ရာ support အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။

၅။ **အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၃.၄၀၊ အဓိပတေယျသုတ်။** ကိုယ်၊ လောကနှင့် ဓမ္မကို အဓိပတိထားသော ဆင်ခြင်မှုဆိုင်ရာ source အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။

၆။ **ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာ ပါဠိတိပိဋက။** မူရင်း canonical identity အတွက် primary witness အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။