စိတ်ဖိစီးချိန်တွင် အလျင်မလိုဘဲ ခဏရပ်နားခြင်း နံနက်ပိုင်းတရားတော်
သာသနာတော်နှစ် ၂၅၇၀ ခုနှစ် • မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၈ ခုနှစ် • ဝါခေါင်လဆုတ် ၆ ရက် •
ခရစ်နှစ် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၃ ရက် • ကြာသပတေးနေ့
“တိုးတက်မှု၊ ချဲ့ထွင်မှုနှင့် လူမှုတာဝန်”
စိတ်ဖိစီးချိန်တွင် အလျင်မလိုဘဲ ခဏရပ်နားခြင်း
နံနက်ပိုင်းတရားတော်
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။
ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။
နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ။
စွယ်တော်မြတ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လျက်ရှိသော တပည့်တော် အရှင်ဓမ္မသာမိသည် မြတ်စွာဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏။ တရားတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ သံဃာတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ မိဘနှစ်ပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ဆရာသမားတို့အား ရှိခိုးပါ၏။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီမနက် ဦးဇင်းတို့ အရင်ဆုံး မေးခွန်းတစ်ခု စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။
ဖိအားများတဲ့အချိန်မှာ မြန်မြန်လုပ်နိုင်တာဟာ အမြဲကောင်းသလား။
မဟုတ်ဘူးနော်။
အချိန်တစ်စက္ကန့်တောင် မစောင့်သင့်တဲ့ အရေးပေါ်ကိစ္စရှိတယ်။
မီးလောင်နေတယ်ဆိုရင် ကယ်ရမယ့်အရာ အရင်ကယ်ရမယ်။
လူတစ်ယောက် ဘေးအန္တရာယ်ရှိနေတယ်ဆိုရင် လိုအပ်တဲ့အကူအညီကို ချက်ချင်းယူရမယ်။
လုပ်ငန်းမှာ လုံခြုံရေးပြဿနာရှိတယ်ဆိုရင် အန္တရာယ်ဆက်မဖြစ်အောင် ချက်ချင်းတားရမယ်။
ဒီလိုအချိန်မှာ “အေးအေးဆေးဆေး စဉ်းစားဦးမယ်” ဆိုတာ ပညာမဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမဲ့ ဒကာ ဒကာမတို့…
ဦးဇင်းတို့ နေ့စဉ်ဘဝထဲမှာ ရှိတဲ့ကိစ္စအများစုက အဲဒီလို အရေးပေါ်မဟုတ်ဘူး။
ကိုယ့်စိတ်ကပဲ အရေးပေါ်ဖြစ်သွားတာ။
အလုပ်တစ်ခု မှားသွားတယ်။
စိတ်ထဲ—
“အခုချက်ချင်း ဘယ်သူ့အပြစ်လဲ သိရမယ်”
ဆိုတယ်။
ဖောက်သည်တစ်ယောက် စကားကြမ်းပြောတယ်။
“အခုချက်ချင်း ပြန်ဖြေရမယ်”
ဆိုတယ်။
အရောင်းနည်းတယ်။
“ကုမ္ပဏီပျက်တော့မယ်”
ဆိုတယ်။
ဝန်ထမ်းတစ်ယောက် အလုပ်နောက်ကျတယ်။
“သူက တာဝန်မယူတတ်ဘူး”
ဆိုတယ်။
လူမှုကူညီရေးစီမံချက်တစ်ခု အခက်အခဲဖြစ်တယ်။
“ဒီအဖွဲ့ မအောင်မြင်တော့ဘူး”
ဆိုတယ်။
ဖြစ်ရပ်က တစ်ခု။
စိတ်က အနာဂတ်ဆယ်ခု လိုက်ဖန်တီးတယ်။
ပြီးတော့ အဲဒီဖန်တီးထားတဲ့ အနာဂတ်ဆယ်ခုကို တကယ်ဖြစ်နေသလို ယူပြီး ဆုံးဖြတ်ချက်ချတယ်။
အဲဒီနေရာမှာ—
ခဏရပ်ရမယ်။
ဒီမနက် “ခဏရပ်ပါ” ဆိုတာ—
ပျင်းပါလို့ မဟုတ်ဘူး။
အလုပ်မလုပ်ပါနဲ့လို့ မဟုတ်ဘူး။
ဆုံးဖြတ်ချက်မချပါနဲ့လို့ မဟုတ်ဘူး။
ကိုယ့်စိတ်က အမှန်ထက် ရှေ့ကိုပြေးသွားတဲ့အခါ အမှန်ဆီ ပြန်လာဖို့ ခဏရပ်ပါ လို့ ပြောတာ။
မြားတစ်စင်းထိတာနဲ့ မြားနှစ်စင်းထိတာ မတူဘူး
သံယုတ္တနိကာယ်မှာ နာကျင်မှုကို မြားနှစ်စင်းနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ပြီး ဟောထားတဲ့ သုတ်တစ်ပုဒ်ရှိတယ်။
သာမန်ပုထုဇဉ်တစ်ယောက် နာကျင်မှုကြုံရတဲ့အခါ မူလနာကျင်မှုတစ်ခုတင်မဟုတ်ဘဲ အဲဒီနာကျင်မှုအပေါ် စိတ်သောက၊ ငိုကြွေးမှု၊ တုံ့ပြန်မှုတို့ ထပ်တက်လာလို့ မြားတစ်စင်းထိပြီး နောက်တစ်စင်း ထပ်ထိသလို ဖြစ်ကြောင်း ဟောထားတယ်။ ကောင်းစွာသင်ကြားထားသူမှာတော့ နာကျင်မှုရှိသော်လည်း ထပ်မံစိတ်ပူလောင်မှုအားလုံးနဲ့ မပေါင်းမိဖို့ ကွာခြားချက်ကို ပြထားတယ်။
ဒီအချက်ဟာ ဒီမနက်တရားရဲ့ အဓိကတိုင်တစ်ခုပါ။
ဒကာကြီးတစ်ယောက်မှာ အလုပ်အခက်အခဲတစ်ခုဖြစ်တယ်။
ပထမမြားက—
လုပ်ငန်းအခက်အခဲ။
ငွေဝင်နည်းတယ်။
အော်ဒါနောက်ကျတယ်။
ကုန်ကြမ်းမရသေးဘူး။
ဒါ တကယ်ဖြစ်နေတဲ့ ပြဿနာ။
ဒါပေမဲ့ ဒုတိယမြားက ဘာလဲ။
“အားလုံးပျက်တော့မယ်။”
“ငါ့လက်အောက်ကလူတွေ ဘာမှမရဘူး။”
“ဘယ်သူ့ကိုမှ မယုံရတော့ဘူး။”
“အခုချက်ချင်း တင်းတင်းအမိန့်ပေးမှရမယ်။”
“ငါ့ဂုဏ်ပျက်တော့မယ်။”
ဒါတွေ။
ပထမမြားကို ရှောင်လို့မရတဲ့အခါ ရှိတယ်။
ဘဝမှာ ပြဿနာရှိမယ်။
အရှုံးရှိမယ်။
အလုပ်ပင်ပန်းမယ်။
လူတွေ မှားမယ်။
ကိုယ်လည်း မှားမယ်။
ဒါပေမဲ့—
ပထမမြားထိတဲ့အခါ ဒုတိယမြားကို ကိုယ်တိုင် ထပ်ပစ်မလား။
ဒီမေးခွန်း အရေးကြီးတယ်။
အလုပ်နောက်ကျတာ ပထမမြား။
“ဒီလူက လုံးဝအသုံးမကျဘူး”
လို့ တံဆိပ်ကပ်တာ ဒုတိယမြား။
ဖောက်သည်က မကျေနပ်တာ ပထမမြား။
“ငါတို့နာမည်အကုန်ပျက်တော့မယ်”
လို့ အလွန်အကျွံတွေးတာ ဒုတိယမြား။
ဝန်ထမ်းတစ်ယောက် ထွက်သွားတာ ပထမမြား။
“နောက်လူအားလုံးပါ ထွက်တော့မယ်”
လို့ စိတ်က အနာဂတ်တည်ဆောက်တာ ဒုတိယမြား။
သူတော်ကောင်းတို့…
ဒီတရားက လက်တွေ့ပြဿနာကို မရှိသလိုနေဖို့ မသင်ဘူး။
ပထမမြားကို ဆေးကုရမယ်။
ပြင်ရမယ့်စနစ် ပြင်ရမယ်။
ငွေစာရင်းကြည့်ရမယ်။
လူဖြည့်ရမယ်။
ဖောက်သည်ကို တာဝန်ရှိစွာ ပြန်ဖြေရမယ်။
ဒါပေမဲ့—
ပြဿနာကို ဖြေရှင်းရင်း ကိုယ့်စိတ်က ပြဿနာထပ်ဖန်တီးမနေဖို့။
ဒါ ခဏရပ်ခြင်းရဲ့ ပထမအဓိပ္ပာယ်။
စိတ်ဖိစီးတဲ့အခါ ကိုယ့်စိတ်ကို အရင်ဖတ်
ဒကာ ဒကာမတို့…
လူတော်တော်များများက တစ်ဖက်လူရဲ့စိတ်ကို ခန့်မှန်းတာ မြန်တယ်။
“သူဒီလိုလုပ်တာ ငါ့ကို မလေးစားလို့။”
“သူက တမင်လုပ်တာ။”
“သူတို့က တာဝန်မယူချင်လို့။”
“သူငါ့ကို ယုံမယုံ…”
သူများစိတ်ကို ဖတ်တာ အမြန်ပဲ။
ဒါပေမဲ့ ကိုယ့်စိတ်ကိုရော ဖတ်သလား။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်မှာ တစ်ပါးသူရဲ့စိတ်ကို ကောင်းကောင်းမသိနိုင်ရင်တောင် မိမိစိတ်ကို မိမိကောင်းစွာသိအောင် လေ့ကျင့်ရမယ် ဆိုပြီး ကိုယ့်စိတ်ကို မှန်ထဲမျက်နှာကြည့်သလို ပြန်စစ်ဖို့ ဟောထားတယ်။
“မိမိမှာ လောဘများနေသလား၊ အငြိုးရှိနေသလား၊ စိတ်မတည်ငြိမ်ဖြစ်နေသလား၊ အမျက်ရှိနေသလား၊ စိတ်လှုပ်ရှားနေသလား၊ မတည်မငြိမ်ဖြစ်နေသလား” စသဖြင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို စစ်ဖို့ ဖော်ပြထားတယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
ဒါဆို ဖိအားများတဲ့အစည်းအဝေး မဝင်ခင် မေး။
“ငါအခု စိတ်တိုနေသလား။”
“အခု ငါကြောက်နေသလား။”
“အခု ငါအနိုင်ယူချင်နေသလား။”
“ငါပင်ပန်းနေလို့ အရာအားလုံးကို အဆိုးမြင်နေတာလား။”
“ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကို အချက်အလက်က မောင်းနေတာလား၊ စိတ်ဖိစီးမှုက မောင်းနေတာလား။”
ဒါတွေမေး။
တစ်ယောက်က—
“ဆရာ၊ ဒီအစီအစဉ် မဖြစ်နိုင်သေးဘူးထင်ပါတယ်”
ပြောတယ်။
ကိုယ့်စိတ်ထဲ ချက်ချင်း—
“ငါ့အမိန့်ကို ဆန့်ကျင်တာ”
ဖြစ်လာတယ်။
ခဏရပ်။
“ငါအခု မလေးစားခံရသလို ခံစားနေရတာလား”
အရင်သိ။
တစ်ခါတလေ ကိုယ့်အတွင်းခံစားချက်ကို မသိရင်—
ကိုယ့်ခံစားချက်ကို တစ်ဖက်လူရဲ့ အပြစ်အဖြစ် ပြောင်းပစ်မိတယ်။
“ငါနာတယ်”
ဆိုတာ အမှန်။
ဒါပေမဲ့—
“သူငါ့ကို နာအောင် တမင်လုပ်တယ်”
ဆိုတာ အထောက်အထားလိုတယ်။
ဒီနှစ်ခု မတူဘူး။
ခဏရပ်ခြင်းက ဒီကွာခြားချက်ကို မြင်ခွင့်ပေးတယ်။
စိတ်မှာ ဒေါသရှိရင် “ဒေါသရှိတယ်” လို့ သိနိုင်ရမယ်
သတိပဋ္ဌာန်ဆိုင်ရာဟောချက်မှာ စိတ်အခြေအနေကို စိတ်အခြေအနေအတိုင်း သိဖို့ ဖော်ပြတယ်။
ရာဂရှိတဲ့စိတ်ကို ရာဂရှိတဲ့စိတ်အဖြစ်၊ ရာဂမရှိတာကို မရှိသလို၊ ဒေါသရှိတဲ့စိတ်ကို ဒေါသရှိတဲ့စိတ်အဖြစ်၊ ဒေါသမရှိတာကို မရှိသလို သိဖို့၊ စိတ်ပြန့်ကျဲနေသလား၊ ကျုံ့နေသလား စတဲ့ စိတ်အခြေအနေကို သိဖို့ ဟောထားတယ်။
ဒီမှာ ဦးဇင်းတို့ လက်တွေ့ကြည့်။
စိတ်တိုနေတဲ့အချိန်—
“မတိုပါဘူး”
ဆိုပြီး ဘာအကျိုးရှိမလဲ။
တကယ်တော့ အသံတက်နေပြီ။
မျက်နှာတင်းနေပြီ။
လူတိုင်းသိနေပြီ။
ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း—
“ကျွန်တော် ဒေါသမထွက်ပါဘူး။ အမှန်ကိုပဲပြောတာ”
ဆိုနေတယ်။
ဒီလိုဖြစ်ရင် ကိုယ့်စိတ်ကို ကိုယ်မသိဘူး။
ပထမဆုံးလုပ်ရမှာ—
ဒေါသကို ဝန်ခံတာ မဟုတ်သေးဘူး။ သိတာ။
“ဒေါသရှိတယ်။”
“စိတ်မတည်ဘူး။”
“ဖိအားများတယ်။”
“အခုအနိုင်ယူချင်တယ်။”
ဒီလိုသိ။
သိတာက ဒေါသကို ချက်ချင်းပျောက်စေမှာ မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမဲ့—
ဒေါသရှိနေမှန်းသိတဲ့အခါ ဒေါသကို ဆုံးဖြတ်သူမဖြစ်စေဖို့ အခွင့်ရှိလာတယ်။
မသိရင် ဒေါသက ကိုယ့်နာမည်နဲ့ စကားပြောသွားတယ်။
ကိုယ်ထပ်တွေးနေတဲ့အရာက စိတ်ကို ဘယ်ဘက်ဆွဲနေလဲ
မဇ္ဈိမနိကာယ်မှာ အတွေးကို နှစ်မျိုးခွဲပြီး ဆင်ခြင်ထားတဲ့ ဟောချက်ရှိတယ်။
ကာမဆိုင်ရာအတွေး၊ အငြိုးအတွေး၊ ထိခိုက်စေလိုတဲ့အတွေးတို့ တစ်ဖက်၊ စွန့်လွှတ်မှု၊ အငြိုးမရှိမှု၊ မထိခိုက်စေလိုမှုတို့ တစ်ဖက်ထားပြီး ဆင်ခြင်ကြောင်း ဖော်ပြတယ်။
အထူးသဖြင့် လူတစ်ယောက် မကြာခဏတွေးတောနေတဲ့အရာဆီ စိတ်က ယိမ်းသွားတတ်ကြောင်း ဟောထားတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီအချက် စိတ်ဖိစီးမှုနဲ့ အရမ်းသက်ဆိုင်တယ်။
တစ်ယောက်က ကိုယ့်ကို မကောင်းတာတစ်ခု ပြောတယ်။
ကိုယ်တစ်ခါကြားတယ်။
ဒါပေမဲ့ စိတ်ထဲမှာ—
တစ်ခေါက်။
နှစ်ခေါက်။
ဆယ်ခေါက်။
တစ်ရာခေါက် ပြန်ဖွင့်တယ်။
“သူဘယ်လိုပြောတာလဲ။”
“ဒီလိုပြောရဲတယ်။”
“နောက်တစ်ခါတွေ့ရင်…”
“သူ့ကို ငါ…”
ဒီလိုပြန်လည်သိမ်းဆည်းတယ်။
အခု အပြင်လူက ကိုယ့်ကို တစ်ခါပဲ ပြောခဲ့တယ်။
ကိုယ်က ကိုယ့်ကို တစ်ရာခါ ပြန်ပြောနေတယ်။
ဒါဆို ကိုယ့်စိတ်ကို ဘယ်သူပိုပူအောင်လုပ်နေတာလဲ။
ဒီနေရာမှာ ခဏရပ်ဖို့လိုတယ်။
“ဒီအတွေးကို ငါဆက်ကျွေးရင် ငါ့စိတ် ဘယ်ဘက်သွားမလဲ”
မေး။
အဖွဲ့တစ်ခုမှာလည်း တူတယ်။
အစည်းအဝေးတစ်ခါ မကောင်းဘူး။
ညနေပိုင်းထိ—
“ဒီလူက အမြဲဒီလိုပဲ”
ထပ်တွေး။
နောက်နေ့တွေ့တဲ့အခါ အခုလူကို မတွေ့တော့ဘူး။
မနေ့ကကိုယ်ဖန်တီးထားတဲ့ ပုံကိုပဲ မြင်တော့တယ်။
အဲဒီလိုဆို စိတ်က တရားမျှတမှု ဆုံးရှုံးတယ်။
ဒါကြောင့်—
အဖြစ်အပျက်ကို ပြန်သုံးသပ်တာနဲ့ ဒေါသကို ပြန်လေ့ကျင့်နေတာ မတူဘူး။
သင်ခန်းစာယူဖို့ ပြန်ကြည့်နိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ ကိုယ့်စိတ်ကို အငြိုးလမ်းကြောင်းပေါ် အကြိမ်ကြိမ် မမောင်းနဲ့။
အတွေးကို တစ်ခါတည်း အနိုင်မယူနိုင်ရင် အရှိန်လျှော့
မဇ္ဈိမနိကာယ်မှာ အကုသိုလ်အတွေးများ ပေါ်လာတဲ့အခါ ကိုင်တွယ်ဖို့ နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးကို ဟောထားတယ်။
အခြားကုသိုလ်အာရုံဆီ ပြောင်းခြင်း၊ အဲဒီအတွေးရဲ့ အန္တရာယ်ကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ မသင့်တဲ့အတွေးကို အာရုံမပေးခြင်း၊ အတွေးပြုလုပ်မှုရဲ့အရှိန်ကို ငြိမ်သက်စေခြင်း စတဲ့ နည်းတွေ ပါတယ်။
အတွေးအရှိန်ကို ငြိမ်စေရာမှာ မြန်မြန်လျှောက်နေသူတစ်ယောက်က “ဘာလို့ မြန်မြန်လျှောက်နေတာလဲ၊ ဖြည်းဖြည်းလျှောက်မယ်”၊ နောက် “ဘာလို့ လျှောက်နေတာလဲ၊ ရပ်မယ်”၊ ထို့နောက် ပိုနူးညံ့တဲ့အနေအထားကို ပြောင်းသွားတဲ့ ဥပမာကို သုံးထားတယ်။
ဒီဟာကို အလုပ်ခွင်မှာ တိုက်ရိုက်ကျင့်နည်းလို့ မပြောရဘူး။
အဓိကဟောချက်က စိတ်လေ့ကျင့်မှုဆိုင်ရာပါ။
ဒါပေမဲ့ နေ့စဉ်အသုံးချဖို့ ဆင်ခြင်နိုင်တယ်။
အခုစကားအရမ်းမြန်နေတယ်။
စကားအရှိန်လျှော့။
အသံမြင့်နေတယ်။
အသံလျှော့။
ချက်ချင်းဆုံးဖြတ်ချင်နေတယ်။
အချက်အလက်တစ်ခါပြန်ကြည့်။
မက်ဆေ့ချ်ရှည်ကြီး ပို့ချင်နေတယ်။
မူကြမ်းအဖြစ်ထား။
လူတစ်ယောက်အကြောင်း အငြိုးနဲ့ တွေးနေတယ်။
အခြားအလုပ်ဆီ ခဏအာရုံရွှေ့။
အရေးပေါ်မဟုတ်ရင်—
“ဒီကိစ္စကို နာရီဝက်နောက် ပြန်ကြည့်မယ်”
ဆို။
ကိုယ့်စိတ်ကို တစ်ခါတည်း အေးအောင်မလုပ်နိုင်လို့—
“ငါမတတ်ဘူး”
မပြောနဲ့။
မြန်မြန်လျှောက်ရာကနေ ဖြည်းလျှောက်နိုင်တာတောင် ပြောင်းလဲမှုတစ်ခု။
ဖြည်းလျှောက်ရာကနေ ရပ်နိုင်တာ ပြောင်းလဲမှုတစ်ခု။
တိုးတက်လာတဲ့အဖွဲ့မှာ “အမြန်ဆုံး” ထက် “မမှားအောင်မြန်” ပိုလိုတယ်
ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့…
လုပ်ငန်းသေးတုန်းက လူငါးယောက်။
ကိုယ်ပြောတာ လူငါးယောက်ကြားတယ်။
လုပ်ငန်းကြီးလာတော့ လူငါးရာ။
ကိုယ်စိတ်ဖိစီးတဲ့အချိန် တစ်ကြောင်းပြောလိုက်တာ လူငါးရာရဲ့အလုပ်ပုံကို ပြောင်းနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် တိုးတက်လာလေလေ—
ကိုယ့်တုံ့ပြန်မှုကို ကိုယ်စစ်ဖို့ တာဝန် ပိုကြီးလာတယ်။
အဖွဲ့စိတ်ဖိစီးနေတယ်။
အရောင်းနည်းတယ်။
ခေါင်းဆောင်က အစည်းအဝေးဝင်လာပြီး—
“ဒီလမှာ မတက်ရင် လူလျှော့မယ်”
ဆိုတယ်။
တကယ်လူလျှော့ဖို့ ဆုံးဖြတ်ပြီးပြီလား။
မဟုတ်သေးဘူး။
စိတ်ပူလို့ ပြောလိုက်တာ။
ဒါပေမဲ့ ဝန်ထမ်းတွေ ဘယ်လိုကြားမလဲ။
“အလုပ်ပျောက်နိုင်တယ်”
လို့ ကြားတယ်။
လူက မေးခွန်းမမေးတော့ဘူး။
အန္တရာယ်ယူပြီး စမ်းသပ်မလုပ်တော့ဘူး။
တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် သတင်းဖုံးနိုင်တယ်။
ခေါင်းဆောင်က နောက်မှ—
“ငါက လှုံ့ဆော်ဖို့ပြောတာ”
ဆိုတယ်။
ဒါပေမဲ့ စကားရဲ့ အကျိုးဆက်က ထွက်ပြီးပြီ။
ဒါကြောင့် ခေါင်းဆောင်အတွက်—
စိတ်ထဲက ပထမဆုံးစကားဟာ အမြဲပြောသင့်တဲ့စကား မဟုတ်ဘူး။
ဒီစကားကို မှတ်ထား။
အချက်အလက်မပြည့်တဲ့အချိန် စိတ်က အကြောင်းပြချက်ဖြည့်ပေးတတ်တယ်
လုပ်ငန်းတိုးချဲ့လာရင် ခေါင်းဆောင်က အရာအားလုံးကို တိုက်ရိုက်မမြင်တော့ဘူး။
ဒါကြောင့် သတင်းအပိုင်းအစရလာတယ်။
“ရုံးခွဲတစ်ခု အရောင်းကျတယ်။”
အဲဒီအချက်ပဲ ရှိသေးတယ်။
ဒါပေမဲ့ စိတ်ဖိစီးနေတော့—
“မန်နေဂျာညံ့လို့ပဲ”
ဆိုတယ်။
တကယ်လား။
ဈေးကွက်ပြောင်းလား။
ပစ္စည်းမရလား။
ရာသီအခြေအနေရှိလား။
ဖောက်သည်အုပ်စု ပြောင်းလား။
ပြိုင်ဘက်လှုပ်ရှားမှုရှိလား။
စနစ်အတွင်းပြဿနာလား။
အချက်အလက်မပြည့်သေးဘူး။
ဒါပေမဲ့ စိတ်က အလွတ်မထားတတ်ဘူး။
ကိုယ်နှစ်သက်တဲ့ အကြောင်းပြချက်နဲ့ ဖြည့်တယ်။
အဲဒီတော့ ခဏရပ်တဲ့အခါ မေး—
“ငါသိတာ ဘာလဲ။”
“ငါခန့်မှန်းတာ ဘာလဲ။”
“ငါကြောက်တာ ဘာလဲ။”
“စစ်ရဦးမယ့်အရာ ဘာလဲ။”
အချက်လေးချက်။
ဒီလေးချက်ကို အဖွဲ့အစည်းထဲမှာ ယဉ်ကျေးမှုလုပ်နိုင်ရင် ကောင်းတယ်။
တစ်ယောက်က—
“အခုမသေချာသေးဘူး”
ပြောလို့ ရရမယ်။
မသေချာတာကို သေချာသလို ပြောတာထက်—
“စစ်ပြီး ပြန်တင်ပြမယ်”
ပြောနိုင်တာ ပိုတာဝန်ရှိတယ်။
အမျက်တက်လာရင် ရထားကို ထိန်းသလို ထိန်း
ဓမ္မပဒမှာ အမျက်တက်လာတဲ့အခါ အရှိန်ပြင်းနေတဲ့ ရထားကို ကောင်းစွာထိန်းနိုင်သူကဲ့သို့ ထိန်းနိုင်သူကို တကယ်ကျွမ်းကျင်တဲ့ ရထားထိန်းသူအဖြစ် နှိုင်းယှဉ်ထားတယ်။ ဆက်ပြီး အမျက်ကို အမျက်မရှိမှုဖြင့် အနိုင်ယူဖို့ ဟောထားတယ်။
ဒီနေရာမှာ စဉ်းစားကြည့်။
ရထားက ရပ်နေတုန်း ထိန်းတာ လွယ်တယ်။
အရှိန်တက်လာတဲ့အခါ ထိန်းရတာ ခက်တယ်။
စိတ်လည်း ဒီလိုပဲ။
အေးနေတုန်း—
“ကျွန်တော်က စိတ်အေးတတ်ပါတယ်”
ပြောရတာလွယ်တယ်။
တစ်ယောက်က မိမိကို စကားကြမ်းပြောလာတဲ့အခါ။
ငွေဆုံးရှုံးတဲ့သတင်းရတဲ့အခါ။
ကိုယ့်အမှားကို လူရှေ့ထောက်ပြခံရတဲ့အခါ။
ကိုယ်အရမ်းကြိုးစားထားတဲ့စီမံချက် မအောင်မြင်တဲ့အခါ။
အဲဒီအချိန်မှ ထိန်းရတာ။
ဒါကြောင့် တရားကျင့်တာက စိတ်မတိုအောင် စိတ်ကူးထဲမှာ နေတာ မဟုတ်ဘူး။
စိတ်တိုလာချိန်ကို သတိနဲ့ ကိုင်တွယ်တတ်အောင် လေ့ကျင့်တာ။
ခဏရပ်ခြင်းက အလုပ်ရှောင်ခြင်းမဟုတ်ဘူး
ဒီအချက် အရေးကြီးတယ်။
အလုပ်များတယ်။
တာဝန်ရှိသူက—
“တရားအရ အလျင်မလိုရဘူး”
ဆိုပြီး ဆုံးဖြတ်ချက်အားလုံး မချဘူး။
ဒါ မမှန်ဘူး။
အရေးပေါ်မဟုတ်တဲ့အခါ သတိယူဖို့ ရပ်တာက တစ်မျိုး။
တာဝန်မယူချင်လို့ ရပ်တာ တစ်မျိုး။
ခွဲရမယ်။
ကောင်းတဲ့ခဏရပ်ခြင်းမှာ—
ရည်ရွယ်ချက်ရှိတယ်။
ဘာစစ်မလဲ သိတယ်။
အချိန်နယ်နိမိတ်ရှိတယ်။
ဘယ်အချိန်ပြန်လာမလဲ သိတယ်။
လုပ်ဆောင်မှုရှိတယ်။
ပြန်လာပြီး ဆုံးဖြတ်တယ်။
ဥပမာ—
“ဒီနေ့ နေ့လယ်မှာ ဒီကုန်ပစ္စည်းပြဿနာကို ဆုံးဖြတ်ရမယ်။ အခုအချက်အလက်သုံးခု မပြည့်သေးဘူး။ ဆယ်နာရီမှာ စုမယ်၊ ဆယ့်တစ်နာရီပြန်ဆုံးဖြတ်မယ်”
ဒီလို။
ဒါ ခဏရပ်တာ။
“ကြည့်ဦးမယ်”
ဆိုပြီး တစ်လထားတာ မဟုတ်ဘူး။
ဖိအားများလာရင် အရာတိုင်းကို အတူတူအရေးကြီးမမြင်နဲ့
အဖွဲ့ကြီးလာတဲ့အခါ ပြဿနာတွေ တစ်ပြိုင်တည်း ဝင်လာတတ်တယ်။
ဖုန်းဝင်တယ်။
စာဝင်တယ်။
ဖောက်သည်ပြောတယ်။
ဝန်ထမ်းပြောတယ်။
ငွေစာရင်းတင်တယ်။
လူမှုကူညီရေးတောင်းဆိုမှု ရှိတယ်။
အကုန်ကို—
“အရေးကြီး”
လို့ မြင်ရင် စိတ်က မရပ်တော့ဘူး။
ဒါကြောင့် ခဏရပ်ပြီး ခွဲ။
အန္တရာယ်ဖြစ်နေတဲ့ကိစ္စ။
အရင်လုပ်။
အချိန်ကန့်သတ်ထားတဲ့ကိစ္စ။
အစီအစဉ်ထား။
အရေးကြီးပေမဲ့ ဒီမိနစ်မလုပ်လည်းရတဲ့ကိစ္စ။
နောက်သတ်မှတ်။
ကိုယ်မလုပ်လည်း တာဝန်ပေးလို့ရတဲ့ကိစ္စ။
လွှဲ။
ဒီလို ခွဲတတ်ရမယ်။
ဒီဟာဟာ သုတ်တော်က ခေတ်သစ်လုပ်ငန်းစီမံနည်း အဖြစ် ဟောထားတာ မဟုတ်ဘူး။
လက်တွေ့အသုံးချသဘောသာ။
ဒါပေမဲ့ “စိတ်ဖိစီးမှုတက်လာတာနဲ့ အရာအားလုံးကို အခုချက်ချင်း ကိုယ်တိုင်လုပ်” ဆိုတဲ့ အလေ့အကျင့်ကို လျှော့ဖို့ ကူညီတယ်။
ခဏရပ်ပြီး “ဘယ်သူ့အပြစ်လဲ” မမေးခင် “ဘာဖြစ်နေသလဲ” မေး
စိတ်ဖိစီးတဲ့အဖွဲ့မှာ ပြဿနာပေါ်တာနဲ့—
“ဘယ်သူလုပ်တာလဲ”
မေးတတ်တယ်။
တစ်ခါတလေ ဒီမေးခွန်းလိုတယ်။
တာဝန်ရှင်းရမယ်။
ဒါပေမဲ့ အစမေးခွန်းအဖြစ် အမြဲကောင်းတာမဟုတ်ဘူး။
အရေးပေါ်ပြဿနာဖြစ်လာရင် အရင်—
“အခု ထိခိုက်မှုဘာရှိသေးလဲ။”
“ဘယ်အရာကို အရင်ကာကွယ်ရမလဲ။”
“ဘာသိထားလဲ။”
“ဘာမသိသေးလဲ။”
ပြီးမှ—
“ဘယ်အဆင့်မှာ ပြဿနာစဖြစ်တာလဲ။”
“ဘယ်သူ့တာဝန်မှာ ဘာလိုခဲ့လဲ။”
“စနစ်က ဘာမကာကွယ်နိုင်ခဲ့လဲ။”
စစ်။
လူတစ်ယောက်ကို တာဝန်မရှိသလို မလုပ်ရဘူး။
ဒါပေမဲ့ လူကို ရှာတာနဲ့ အကြောင်းရင်းကို ရှာတာ မတူဘူး။
လူတစ်ယောက်ကို အပြစ်တင်ပြီး စိတ်သက်သာသွားနိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ စနစ်မပြင်ရင် နောက်တစ်ယောက် ထပ်မှားမယ်။
စိတ်ဖိစီးမှုကို ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုနဲ့ မရောမိစေဖို့
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်နေ့လုံး အလုပ်လုပ်ထားတယ်။
ညအိပ်မပျော်ဘူး။
အစာမစားရသေးဘူး။
စိတ်ထဲ ပြဿနာဆယ်ခုရှိတယ်။
အဲဒီအချိန် အစည်းအဝေးဝင်တယ်။
လူတစ်ယောက် အမှားသေးတစ်ခု ပြောတယ်။
ကိုယ် အလွန်ပြင်းပြင်း ပြန်တုံ့ပြန်တယ်။
အဲဒီအချိန် တကယ်ပြဿနာက သူ့အမှားလား။
တစ်ပိုင်း။
ကိုယ့်ပင်ပန်းမှုလည်း ပါနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် ကိုယ့်စိတ်ကို ဖတ်တဲ့အခါ—
“ဒေါသရှိသလား”
တင်မကဘူး။
“အရမ်းပင်ပန်းနေသလား”
“စိတ်ပြန့်ကျဲနေသလား”
“အခု ဦးနှောက်ကို ဆက်ဖိသုံးနေတာလား”
လို ခန္ဓာနဲ့စိတ်အခြေအနေကိုလည်း သိ။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉ မှာ ကုသိုလ်အတွေးဖြစ်သော်လည်း အလွန်အကျွံတွေးတောလျှင် ကိုယ်ပင်ပန်းပြီး စိတ်ပင်ပန်းလာနိုင်တာကြောင့် စိတ်ကို အတွင်းမှာ တည်ငြိမ်စေကြောင်း ဖော်ပြထားတယ်။
ဒီဟောချက်ကို—
“အလုပ်များရင် ဘာမှမလုပ်နဲ့”
လို့ မယူရဘူး။
အဓိကသင်ခန်းစာက—
အကောင်းအလုပ်တောင် အတိုင်းအတာမရှိ ဖိအားနဲ့ဆက်လုပ်ရင် စိတ်တည်ငြိမ်မှု ပျက်နိုင်တယ်ဆိုတာ သတိထားဖို့။
လူမှုတာဝန်ရှိရင် စိတ်ပူလေလေ ပိုအော်ရမယ် မဟုတ်ဘူး
လုပ်ငန်းခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်က—
“ကျွန်တော်က လူတွေအတွက် တာဝန်ရှိလို့ စိတ်ပူတာ”
ပြောတယ်။
မှန်ပါတယ်။
လူများတာဝန်ယူရင် စိတ်ပူစရာများတယ်။
ဒါပေမဲ့—
လူမှုတာဝန်ရှိတာကြောင့် အောက်ကလူတွေကို ပိုအော်လို့ရသလား။
မရဘူး။
တကယ်တော့—
တာဝန်ကြီးလေလေ ကိုယ့်စိတ်အပူကို အခြားသူအပေါ် မပစ်ချဖို့ ပိုတာဝန်ရှိလေလေ။
ကိုယ်ပူနေတာ—
ဝန်ထမ်းရဲ့အပြစ်မဟုတ်ဘူး။
အိမ်ကပြဿနာ—
အလုပ်သမားရဲ့အပြစ်မဟုတ်ဘူး။
ငွေကြေးဖိအား—
သားသမီးရဲ့အပြစ်မဟုတ်ဘူး။
တစ်နေရာက အပူကို မဆိုင်တဲ့လူပေါ် မပစ်ချရဘူး။
အငြိုးစိတ်ကျန်သွားရင် စိတ်ဖိစီးမှု မပြီးသေးဘူး
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်မှာ အငြိုးပေါ်လာတဲ့အခါ လျှော့နည်းစေဖို့ နည်းငါးမျိုး ဖော်ပြထားတယ်။
မေတ္တာပွားခြင်း၊ ကရုဏာပွားခြင်း၊ ဥပေက္ခာထားခြင်း၊ သင့်တော်တဲ့အခါ မဆက်အာရုံပေးခြင်း၊ တစ်ဖက်သူဟာ မိမိပြုသောကံ၏ အမွေခံဖြစ်ကြောင်း ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ ပါတယ်။
ဒီဟောချက်ကို နေ့စဉ်ဘဝမှာ အသုံးချရာမှာ သတိထားရမယ်။
မေတ္တာထားဆိုတာ—
သူလုပ်သမျှ မှန်တယ်လို့ ပြောတာ မဟုတ်ဘူး။
ကရုဏာထားဆိုတာ—
တာဝန်မယူခိုင်းတော့တာ မဟုတ်ဘူး။
ဥပေက္ခာဆိုတာ—
မတရားမှုကို မကြည့်တော့တာ မဟုတ်ဘူး။
အဓိကက—
လူတစ်ယောက်ရဲ့ အမှားကို ကိုယ့်စိတ်ထဲ အငြိုးအဖြစ် အမြဲသယ်မနေဖို့။
အလုပ်ကိစ္စပြီးပြီ။
ပြင်စရာပြင်ပြီးပြီ။
ဒါပေမဲ့ ကိုယ်က အဲဒီလူကိုတွေ့တိုင်း—
“ဒီလူက ဟိုတုန်းက…”
ဆိုပြီး စိတ်ထဲ ပြန်ဖွင့်တယ်။
ဒါဆို ကိစ္စပြီးသွားပေမဲ့ စိတ်ထဲ မပြီးသေးဘူး။
ဒီလိုအငြိုးဟာ နောက်ဆုံးဆုံးဖြတ်ချက်တွေကို မမျှတစေနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
တာဝန်ကိုထား။
အငြိုးကို လျှော့။
ဒီနှစ်ခု ခွဲရမယ်။
လမ်းဆုံမှာ ကားအားလုံး တစ်ပြိုင်တည်း ထိုးဝင်လို့ မမြန်ဘူး
ဒီနေရာမှာ နားလည်လွယ်အောင် ခေတ်သစ်ဥပမာတစ်ခု သုံးကြည့်မယ်။
ဒါဟာ ဓမ္မကို အင်ဂျင်နီယာပညာနဲ့ သက်သေပြတာ မဟုတ်ဘူး။
နားလည်ဖို့ ဥပမာပဲ။
လမ်းဆုံကြီးတစ်ခုမှာ ကားများတယ်။
လူတိုင်း—
“ငါအမြန်သွားချင်တယ်”
ဆိုပြီး တစ်ပြိုင်တည်း ထိုးဝင်ရင် ဘာဖြစ်မလဲ။
အကုန်ပိတ်တယ်။
အမြန်သွားချင်လေလေ အကုန်နှေးသွားတယ်။
မီးပွိုင့်က—
တစ်ဖက်ကို ခဏရပ်ခိုင်းတယ်။
တစ်ဖက်သွားခိုင်းတယ်။
နောက် ပြောင်းတယ်။
ခဏရပ်ရတာ အချိန်ဖြုန်းတာလား။
မဟုတ်ဘူး။
စနစ်တစ်ခုလုံး ရွေ့ဖို့လိုတဲ့ ခဏရပ်မှု။
အဖွဲ့အစည်းမှာလည်း စိတ်ဖိစီးလာရင်—
လူတိုင်း တစ်ပြိုင်တည်း အမိန့်ပေး။
တစ်ပြိုင်တည်းပြန်ဖြေ။
တစ်ပြိုင်တည်းပြင်။
ဘယ်သူဘာလုပ်နေမှန်း မသိတော့ဘူး။
အဲဒီအချိန်—
ခဏရပ်။
တာဝန်ခွဲ။
ဦးစားပေး။
ပြီးမှ ဆက်။
ဒါ ပျင်းတာမဟုတ်ဘူး။
ရှုပ်ထွေးမှုကို မတိုးအောင် ထိန်းတာ။
အဖွဲ့ကြီးလာရင် “ခဏရပ်ခွင့်” ကို ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်တည်းမဟုတ်ဘဲ စနစ်ထဲထည့်
တချို့အဖွဲ့မှာ အကြီးအကဲတစ်ယောက်ပဲ—
“စဉ်းစားပြီးပြန်ပြောမယ်”
လို့ ရတယ်။
အောက်ကလူက—
“အခုမသေချာသေးပါဘူး၊ စစ်ပြီးပြန်တင်ပါမယ်”
ဆိုရင်—
“ဘာလို့ မသိတာလဲ”
ပြောတယ်။
ဒီလိုဆို အောက်ကလူ ဘာသင်မလဲ။
မသိသေးတာကို သိသလိုပြော။
မြန်မြန်ဖြေ။
အမှားတိုး။
ဒါကြောင့် တိုးတက်လာတဲ့အဖွဲ့မှာ—
“စစ်ပြီးပြန်ပြောမယ်” ဆိုတဲ့ ရိုးသားတဲ့စကားကို လက်ခံရမယ်။
ဒါပေမဲ့—
စစ်မယ့်အချိန် ရှင်းရမယ်။
ပြန်တင်ရမယ့်အချိန် ရှင်းရမယ်။
တာဝန်ယူမှုမပျောက်ရဘူး။
အလျင်စလို ဆုံးဖြတ်ချက်ကို လျှော့ဖို့ အေးချမ်းချိန်မှာ မူထား
စိတ်ဖိစီးနေမှ ဆုံးဖြတ်နည်းအသစ် စဉ်းစားရင် ခက်တယ်။
ဒါကြောင့် အေးချမ်းတဲ့အချိန်မှာ ကြိုမူထား။
ဥပမာ—
လူ့ဘေးကင်းရေးကိစ္စ → ချက်ချင်းကာကွယ်။
ဥပဒေနဲ့ဆိုင်တာ → သက်ဆိုင်တဲ့ကျွမ်းကျင်သူနဲ့စစ်။
ငွေကြေးပမာဏတစ်ခုထက်ကျော်ရင် → လူနှစ်ယောက်စစ်။
ဝန်ထမ်းအရေးယူမှုကြီး → အချက်အလက်နဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းစစ်ပြီးမှ ဆုံးဖြတ်။
ဖောက်သည်က စကားကြမ်းလို့ → ဝန်ထမ်းကို မတရားဆူခွင့် မပေး။
ကိုယ်စိတ်အလွန်ပြင်းနေချိန် → ရေရှည်ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အရေးပေါ်မဟုတ်ရင် ခဏရွှေ့။
ဒီလို။
စိတ်အေးတဲ့အချိန်မှာ တရားမျှတတဲ့မူချထားခြင်းဟာ စိတ်ပူတဲ့အချိန်မှာ ကိုယ့်ကိုကယ်တင်တယ်။
“ငါအခု ဘာကို ထိန်းချုပ်နိုင်သလဲ”
စိတ်ဖိစီးမှုရဲ့ အဓိကအကြောင်းတစ်ခုက—
ကိုယ်မထိန်းချုပ်နိုင်တာကိုပါ ထိန်းချုပ်ချင်တာ။
စျေးကွက်ကို အပြည့်မထိန်းနိုင်ဘူး။
လူအားလုံးရဲ့အမြင်ကို မထိန်းနိုင်ဘူး။
ဖောက်သည်အားလုံး ကိုယ့်ကိုကြိုက်အောင် မလုပ်နိုင်ဘူး။
ဝန်ထမ်းတိုင်း အမှားသုညဖြစ်အောင် မလုပ်နိုင်ဘူး။
ကိုယ်စီစဉ်သမျှ အောင်မြင်မယ်လို့ မအာမခံနိုင်ဘူး။
ဒါပေမဲ့—
ကိုယ့်စကားကို ကိုယ်ထိန်းဖို့ လေ့ကျင့်နိုင်တယ်။
အချက်အလက်ကို စစ်နိုင်တယ်။
ကိုယ့်အမြင်ကို ပြန်စစ်နိုင်တယ်။
မသေချာတာကို မသေချာဘူးလို့ ပြောနိုင်တယ်။
မတရားမလုပ်ဖို့ ရွေးနိုင်တယ်။
အမှားတွေ့ရင် ပြင်နိုင်တယ်။
အကူအညီလိုရင် တောင်းနိုင်တယ်။
အရေးပေါ်မဟုတ်ရင် ခဏရပ်နိုင်တယ်။
ဒါတွေ ကိုယ့်အပိုင်း။
လက်တွေ့လုပ်ဆောင်ရန်
ဒီမနက်နားထောင်ပြီး စိတ်အေးသွားရုံနဲ့ မပြီးကြရအောင်။
ပထမ — “ဒုတိယမြား” ကို ရှာပါ
စိတ်ပူစေတဲ့ကိစ္စတစ်ခုရှိရင် စာရွက်ပေါ်မှာ—
တကယ်ဖြစ်နေတဲ့ပြဿနာ
နဲ့
ကိုယ်ထပ်တင်နေတဲ့ အတွေး
ခွဲရေးပါ။
ဥပမာ—
တကယ်ဖြစ်နေတာ — အရောင်း ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းကျ။
ကိုယ်ထပ်တင်တာ — လုပ်ငန်းပျက်တော့မယ်။
ဒီလိုခွဲ။
ဒုတိယ — ကိုယ့်စိတ်ကို အမည်တပ်ပါ
“ဒေါသရှိတယ်။”
“ကြောက်တယ်။”
“ရှက်တယ်။”
“အလွန်ပင်ပန်းတယ်။”
“အနိုင်ယူချင်တယ်။”
စိတ်ကို လူမသိအောင် ဖုံးဖို့မဟုတ်ဘူး။
ကိုယ်သိဖို့။
တတိယ — “သိတာ၊ ထင်တာ၊ ကြောက်တာ” သုံးခုခွဲပါ
ဆုံးဖြတ်ချက်ကြီးမချခင် အနည်းဆုံး ဒီသုံးခုခွဲပါ။
စတုတ္ထ — စကားအရှိန်ကို လျှော့ပါ
အသံတက်လာရင် အသံလျှော့။
တစ်ဖက်လူစကား ဖြတ်ချင်လာရင် စောင့်။
စာချက်ချင်းပို့ချင်ရင် တစ်ခါပြန်ဖတ်။
ပဉ္စမ — ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အရေးပေါ်/မအရေးပေါ် ခွဲပါ
အန္တရာယ်ကို မနှောင့်နှေးပါနဲ့။
ဒါပေမဲ့ ဒေါသအောက်က အပြစ်ပေးဆုံးဖြတ်ချက်ကို အရေးပေါ်လို မမှားပါနဲ့။
ဆဋ္ဌမ — စိတ်ဖိစီးမှုနဲ့ လူတစ်ယောက်ကို တံဆိပ်မကပ်ပါနဲ့
“ဒီတစ်ခေါက် အလုပ်မပြီးဘူး”
လို့ ပြော။
“မင်းက အလုပ်မဖြစ်တဲ့လူ”
မပြော။
သတ္တမ — သတင်းဆိုးကြားရင် ပထမဆုံး မေးခွန်းသုံးခု
“အခုထိခိုက်မှုဘာရှိသေးလဲ။”
“ဘာသိထားလဲ။”
“ဘာမသိသေးလဲ။”
ပြီးမှ တာဝန်စစ်။
အဋ္ဌမ — အငြိုးကို အလုပ်ကိစ္စနဲ့ မရောပါနဲ့
အမှားပြင်ပြီးရင် အငြိုးကို ဆက်မကျွေးပါနဲ့။
နဝမ — ခဏရပ်ရင် ပြန်လာမယ့်အချိန်ထားပါ
“နောက်မှ”
မဟုတ်ဘဲ—
“နေ့လယ်တစ်နာရီ ပြန်ကြည့်မယ်”
လို့ သတ်မှတ်။
ဒသမ — နေ့ကုန်တိုင်း ကိုယ့်စိတ်ကို မှန်ထဲကြည့်သလို ကြည့်
“ဒီနေ့ ဘယ်အချိန် ဒေါသက ကိုယ့်အစား ဆုံးဖြတ်သွားသလဲ။”
“ဘယ်အချိန် ခဏရပ်နိုင်ခဲ့သလဲ။”
“မနက်ဖြန် ဘာတစ်ခု ပြောင်းမလဲ။”
မေး။
တစ်ပတ်စာ လေ့ကျင့်မှု
ပထမနေ့ — မြားတစ်စင်းနဲ့ နှစ်စင်းခွဲကြည့်
ဒီနေ့ စိတ်ပူစရာတစ်ခုဖြစ်တိုင်း—
“တကယ်ဖြစ်တာ ဘာလဲ”
“ငါထပ်တင်နေတာ ဘာလဲ”
မေး။
ညမှာ ဒုတိယမြားတစ်စင်းကို ရေး။
ဒုတိယနေ့ — ကိုယ့်စိတ်ကို ဖတ်
နံနက်၊ နေ့လယ်၊ ည—
သုံးကြိမ်လောက် ကိုယ့်ကို မေး။
“အခုစိတ် ဘယ်လိုလဲ။”
ဒေါသလား။
စိုးရိမ်မှုလား။
အလျင်လား။
ပင်ပန်းမှုလား။
တတိယနေ့ — အတွေးအရှိန်လျှော့
မကောင်းတဲ့အတွေးတစ်ခု ပြန်ပြန်လည်လာရင်—
အခြားကုသိုလ်အလုပ်ဆီ အာရုံရွှေ့။
အဲဒီအတွေးကို ဆက်တွေးရင် ဖြစ်မယ့်အကျိုးကို ပြန်ကြည့်။
မလိုရင် အာရုံမပေး။
အရှိန်တဖြည်းဖြည်းလျှော့။
စတုတ္ထနေ့ — အရေးပေါ်နဲ့ စိတ်အရေးပေါ် ခွဲ
ဒီနေ့ “အခုချက်ချင်း” လို့ စိတ်ထဲပေါ်တိုင်း—
“တကယ် အခုချက်ချင်းလား”
တစ်ခါမေး။
ပဉ္စမနေ့ — အမျက်ရထားကို ထိန်း
စိတ်တိုလာတဲ့အခါ—
မပြောခင် စကားတစ်ကြောင်းနား။
အသက်ရှူနေမှုကို သိ။
အသံကို သတိထား။
အမျက်အရှိန်ကို ရထားထိန်းသလို ထိန်းဖို့ ဆင်ခြင်။
ဆဋ္ဌမနေ့ — အငြိုးတစ်ခုကို လျှော့
ကိုယ်မကျေနပ်တဲ့လူတစ်ယောက်အကြောင်း—
မေတ္တာဖြင့် ဆင်ခြင်နိုင်သလား။
ကရုဏာဖြင့် ကြည့်နိုင်သလား။
မဆိုင်တာကို အာရုံမပေးဘဲထားနိုင်သလား။
အငြိုးလျှော့နိုင်မယ့် တစ်နည်းရွေး။
သတ္တမနေ့ — စိတ်ဘယ်ဘက်ယိမ်းလာသလဲ ပြန်ကြည့်
ဒီတစ်ပတ် ကိုယ်ဘာကို အများဆုံး တွေးသလဲ။
အပြစ်လား။
ကြောက်စိတ်လား။
အငြိုးလား။
ဒါမှမဟုတ်—
အဖြေ၊ မေတ္တာ၊ မထိခိုက်မှု၊ တာဝန်ယူမှုဘက်လား။
မကြာခဏတွေးတဲ့အရာဘက် စိတ်ယိမ်းတတ်ကြောင်း ဆင်ခြင်ပြီး နောက်တစ်ပတ် ဘာကိုပိုကျွေးမလဲ ရွေး။
“ခဏရပ်” ဆိုတာ မျက်စိမှိတ်ထားဖို့ မဟုတ်ဘူး
ဒကာ ဒကာမတို့…
တချို့က—
“စိတ်ဖိစီးတာကို မစဉ်းစားနဲ့”
ပြောတယ်။
တရားက အဲဒီလို ရိုးရှင်းရုံ မဟုတ်ဘူး။
ငွေကြေးပြဿနာရှိရင် ကြည့်ရမယ်။
လူအင်အားမလုံလောက်ရင် ဖြည့်ရမယ်။
လွန်ကဲတဲ့အလုပ်ဝန်ရှိရင် ပြင်ရမယ်။
မမျှတတဲ့စနစ်ရှိရင် ပြင်ရမယ်။
ဘေးကင်းရေးပြဿနာရှိရင် ချက်ချင်းကာကွယ်ရမယ်။
တရားကို အသုံးပြုပြီး ပြင်ပပြဿနာကို မဖုံးရဘူး။
တစ်ဖက်မှာ—
ပြင်ပပြဿနာကို ပြင်ရင်း ကိုယ့်ဒေါသ၊ မာန၊ ကြောက်စိတ်ကို လွှတ်ထားလို့လည်း မရဘူး။
ဒါကြောင့်—
အပြင်ပြဿနာကို ပညာနဲ့ပြင်။
အတွင်းပူလောင်မှုကို သတိနဲ့ကြည့်။
နှစ်ခုလုံး။
ကြီးထွားမှုအမြန်နှုန်းနဲ့ လူ့စွမ်းရည် အမြဲတူချင်မှတူမယ်
လုပ်ငန်းချဲ့တယ်။
အော်ဒါနှစ်ဆဖြစ်တယ်။
လူအင်အားက မတိုးဘူး။
စနစ်က အဟောင်းအတိုင်း။
ခေါင်းဆောင်က—
“အားလုံးကြိုးစားကြ”
ဆိုတယ်။
တစ်လကောင်းနိုင်တယ်။
နှစ်လကောင်းနိုင်တယ်။
ဒါပေမဲ့ အမြဲတမ်း ဖိအားနဲ့ပဲ ထိန်းထားရင်?
ပင်ပန်းလာမယ်။
အမှားများလာနိုင်တယ်။
စိတ်တိုလာနိုင်တယ်။
လူတွေ အချင်းချင်း အပြစ်တင်လာနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် စိတ်ဖိစီးမှုတက်လာတိုင်း—
“လူတွေ စိတ်ဓာတ်မကောင်းလို့”
တစ်ကြောင်းတည်း မယူနဲ့။
တစ်ခါတလေ စနစ်က လူစွမ်းအားထက် လွန်နေတယ်။
တိုးတက်မှုကို မြန်စေဖို့ လူတွေကို အမြဲတမ်း အရေးပေါ်အခြေအနေထဲ မထားနဲ့။
ဒီဟာ လူမှုတာဝန်နဲ့လည်း ဆိုင်တယ်။
အမြတ်တိုးလာပေမဲ့ လူတွေ အမြဲကြောက်နေရင် ဘာတိုးတက်မှုလဲ
ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့…
လုပ်ငန်းတိုးတက်တယ်။
ဝင်ငွေတိုးတယ်။
ရုံးခွဲတိုးတယ်။
ဒါက ကောင်းတယ်။
ဒါပေမဲ့ အဖွဲ့ထဲမှာ—
မကောင်းသတင်း မပြောရဲဘူး။
အမှားဝန်မခံရဲဘူး။
မေးခွန်းမမေးရဲဘူး။
ခေါင်းဆောင် စိတ်တိုမှာအမြဲကြောက်တယ်။
ဒီလိုဆို—
တိုးတက်မှုရှိပေမဲ့ လူမှုတာဝန် ပြည့်သလား။
ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်ရဲ့ စိတ်တည်ငြိမ်မှုဟာ အောက်ကလူတွေရဲ့ စိတ်လုံခြုံမှုကို သက်ရောက်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
ကိုယ့်စိတ်ကို ကိုယ်ပြန်စစ်တတ်တာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအကျင့်တစ်ခုတည်း မဟုတ်ဘူး။ လူတွေကို ဦးဆောင်ရတဲ့သူအတွက် တာဝန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်တယ်။
ခဏရပ်တာဟာ “ဘာမှမပြောတော့ဘူး” မဟုတ်ဘူး
အမှားရှိတယ်။
ပြောရမယ်။
မတရားမှုရှိတယ်။
တားရမယ်။
ဝန်ထမ်းပေါ့ဆမှုရှိတယ်။
တာဝန်ယူခိုင်းရမယ်။
ခဏရပ်တယ်ဆိုတာ အမှန်ကို ပျော့စေတာ မဟုတ်ဘူး။
အမှန်ကို ဒေါသမပါဘဲ တိကျအောင်ပြောဖို့။
စိတ်တိုတုန်း—
“မင်းက အသုံးမကျဘူး”
ပြောချင်တယ်။
စိတ်တည်ပြီး—
“ဒီအလုပ်သုံးကြိမ် ဆက်တိုက် သတ်မှတ်ရက်နောက်ကျခဲ့တယ်။ အကြောင်းရင်းနဲ့ ပြင်မယ့်နည်းကို ဒီနေ့ ရှင်းရမယ်”
လို့ ပြောင်းတယ်။
ဘယ်ဟာ ပိုပျော့သလဲ။
ဒုတိယစကားက တကယ်တော့ ပိုတိကျတယ်။
လူကို မဖျက်ဘူး။
တာဝန်လည်း မပျောက်ဘူး။
ဒါဟာ ခဏရပ်ခြင်းက အမှန်ကို အားနည်းစေတာမဟုတ်ဘဲ အမှန်ကို ပိုတိကျစေတာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
သစ္စာလေးပါးဆီ ပြန်ဆင်းကြရအောင်
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီမနက် ဦးဇင်းတို့ “စိတ်ဖိစီးရင် ခဏရပ်” လို့ ပြောခဲ့တယ်။
ဒါပေမဲ့ စိတ်ဖိစီးမှုစီမံနည်းတစ်ခုမှာပဲ မရပ်စေချင်ဘူး။
ဓမ္မရဲ့ နှလုံးသားဖြစ်တဲ့ သစ္စာလေးပါးဆီ ပြန်ဆင်းကြရအောင်။
ဒုက္ခသစ္စာ
ဖိအားများတာ ဒုက္ခ။
လုပ်ငန်းမသေချာတာ ဒုက္ခ။
လူများကို တာဝန်ယူရတာမှာ ပူပန်မှုရှိတယ်။
ငွေကြေးဖိအားရှိတယ်။
မအောင်မြင်မှာကြောက်တာရှိတယ်။
အမှားကြောင့် နောင်တရတာရှိတယ်။
အလျင်လိုပြီး ဆုံးဖြတ်ချက်မှားတာ ဒုက္ခ။
စကားလွန်ပြီး လူနာသွားတာ ဒုက္ခ။
တစ်ခါဖြစ်တဲ့ ပြဿနာကို စိတ်ထဲ တစ်ရာခါ ပြန်ထိုးနေတာ ဒုက္ခ။
အလုပ်မှာအပူများလို့ အိမ်ကလူအပေါ် ပစ်ချတာ ဒုက္ခ။
လုပ်ငန်းတိုးလာပေမဲ့ လူတွေ အမြဲကြောက်နေရတာ ဒုက္ခ။
ဒီဒုက္ခကို သိ။
“မဖြစ်သင့်ဘူး”
ဆိုပြီးပဲ တိုက်မနေ။
ရှိနေတယ်ဆိုတာ အမှန်အတိုင်း သိ။
သမုဒယသစ္စာ
စိတ်ဖိစီးမှုတိုင်း တဏှာတစ်ခုတည်းနဲ့ ရှင်းမရဘူး။
အလုပ်ဝန်တကယ်များနိုင်တယ်။
ငွေကြေးတကယ်ခက်နိုင်တယ်။
စနစ်တကယ်မကောင်းနိုင်တယ်။
လူအင်အားတကယ်မလုံနိုင်တယ်။
ဒါတွေ ပြင်ရမယ်။
ဒါပေမဲ့ ဒီလက်တွေ့ဖိအားအပေါ်—
“အကုန် ငါထိန်းရမယ်”
ဆိုတဲ့ ဖမ်းဆုပ်မှု။
“အခုချက်ချင်း ငါလိုချင်သလို ဖြစ်ရမယ်”
ဆိုတဲ့ တဏှာ။
“ငါမှားလို့မရဘူး”
ဆိုတဲ့ မာန။
“သူတို့ငါ့ကို လေးစားရမယ်”
ဆိုတဲ့ စွဲလမ်းမှု။
“မကောင်းတာတစ်ခုဖြစ်တာနဲ့ အကုန်ပျက်တော့မယ်”
ဆိုတဲ့ မောဟပါတဲ့ ကြောက်စိတ်။
အငြိုးအတွေးကို ထပ်ခါတလဲလဲ ကျွေးခြင်း။
ဒါတွေက ဒုတိယမြားတွေ ဖြစ်လာတယ်။
နိရောဓသစ္စာ
ပြဿနာအကုန်ပျောက်သွားမှ စိတ်အေးရမယ်ဆိုရင်—
ဦးဇင်းတို့ ဘယ်တော့ အေးမလဲ။
ဘဝမှာ ပြဿနာအဆုံးမရှိဘူး။
ဒါပေမဲ့—
ပထမမြားပေါ် ဒုတိယမြား မထပ်ပစ်နိုင်တဲ့အခါ အပူတချို့ လျော့တယ်။
“ငါအနိုင်ရရမယ်”
ဆိုတဲ့စိတ်ကို မလိုက်တဲ့အခါ စကားလွန်မှု ရပ်တယ်။
“အကုန်ငါထိန်းရမယ်”
ဆိုတာကို လျှော့တဲ့အခါ တာဝန်လွှဲနိုင်တယ်။
အငြိုးအတွေးကို မကျွေးတဲ့အခါ စိတ်အပူနည်းတယ်။
ဒီအေးချမ်းမှုကို နိရောဓသစ္စာအပြည့်အစုံနဲ့ တန်းတူ မပြောရဘူး။
နိရောဓသစ္စာဟာ တဏှာချုပ်ငြိမ်းရာ၊ ဖမ်းဆုပ်မှုချုပ်ငြိမ်းရာ၊ ကိလေသာအပူချုပ်ငြိမ်းရာ လွတ်မြောက်မှုကို ညွှန်တယ်။
ဒါပေမဲ့ နေ့စဉ်ဘဝမှာ—
ဖမ်းဆုပ်မှုနောက် မလိုက်တဲ့အခိုက်အတန့်က လွှတ်ခြင်းမှာ အေးချမ်းမှုရှိတယ် ဆိုတာ အရသာပေးတယ်။
မဂ္ဂသစ္စာ
ဘယ်လိုကျင့်မလဲ။
မှန်ကန်တဲ့အမြင်နဲ့—
စိတ်ဖိစီးနေတယ်ဆိုတာကို သိ။
ဒါပေမဲ့ စိတ်ဖိစီးနေတဲ့စိတ်ကို အမှန်တရားအားလုံးလို့ မယူ။
ပထမမြားနဲ့ ဒုတိယမြားကို ခွဲ။
မှန်ကန်တဲ့ရည်ရွယ်ချက်နဲ့—
အနိုင်ယူဖို့မဟုတ်ဘဲ အကျိုးပြုဖို့။
ဒေါသနဲ့ မထိခိုက်ဖို့။
မှန်ကန်တဲ့စကားနဲ့—
စိတ်ပြင်းနေချိန်မှာ စကားအရှိန်ကို သိ။
မတိကျတဲ့ တံဆိပ်စကားတွေကို လျှော့။
မှန်ကန်တဲ့အပြုအမူနဲ့—
အရေးပေါ်ကို ချက်ချင်းကာကွယ်။
အရေးပေါ်မဟုတ်တာမှာ မလိုအပ်ဘဲ အလျင်မလို။
မှန်ကန်တဲ့အသက်မွေးမှုနဲ့—
တိုးတက်မှုအတွက် လူ့ဂုဏ်သိက္ခာ၊ ရိုးသားမှု၊ တရားမျှတမှုကို မရောင်း။
မှန်ကန်တဲ့အားထုတ်မှုနဲ့—
အကုသိုလ်အတွေးကို ဆက်မကျွေး။
သင့်တော်တဲ့အခါ အာရုံပြောင်း၊ အန္တရာယ်ဆင်ခြင်၊ အတွေးအရှိန်လျှော့။
မှန်ကန်တဲ့သတိနဲ့—
“အခုဒေါသရှိတယ်”
သိ။
“အခုစိတ်ပြန့်ကျဲတယ်”
သိ။
“အခုကြောက်တယ်”
သိ။
တည်ငြိမ်သောစိတ်နဲ့—
အခြေအနေတစ်ခုကြောင့် လှုပ်သွားသော်လည်း စိတ်က ကိုယ့်အစား အရာအားလုံး မဆုံးဖြတ်စေဖို့ လေ့ကျင့်။
ဒီလိုဆို မဂ္ဂအကျင့်ဟာ တရားခန်းထဲမှာပဲ မနေဘူး။
မကောင်းသတင်းရတဲ့မနက်မှာ ရှိတယ်။
ဖောက်သည်စကားကြမ်းပြောတဲ့အချိန်မှာ ရှိတယ်။
အစည်းအဝေးမှာ လူတစ်ယောက် ကန့်ကွက်တဲ့အချိန်မှာ ရှိတယ်။
ငွေစာရင်းမကောင်းတဲ့အချိန်မှာ ရှိတယ်။
အိမ်ပြန်ပြီး ပင်ပန်းနေတဲ့အချိန်မှာ ရှိတယ်။
ဒါမှ ဓမ္မဟာ အသက်ရှင်နေတဲ့ ဓမ္မဖြစ်လာတယ်။
နိဂုံးချုပ်မေတ္တာ
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီမနက် တစ်ချက်ပဲ မှတ်သွားမယ်ဆိုရင်—
“ဖြစ်ပြီးသားဒုက္ခပေါ် ကိုယ့်အလျင်၊ ကိုယ့်ဒေါသ၊ ကိုယ့်ကြောက်စိတ်နဲ့ ဒုက္ခထပ်မတင်ပါနဲ့။”
ဒီစကားကို မှတ်ကြပါ။
စိတ်ဖိစီးမှုမရှိတဲ့ဘဝ ဖြစ်ပါစေလို့ ဦးဇင်း ဆုတောင်းရုံနဲ့ မပြီးဘူး။
ဘဝမှာ ဖိအားရှိမယ်။
တာဝန်ရှိမယ်။
မသေချာမှုရှိမယ်။
မလိုချင်တာတွေ့မယ်။
လိုချင်တာ မရတဲ့အခါရှိမယ်။
ဒါပေမဲ့—
ဖိအားကြားမှာ သတိမပျောက်ကြပါစေနဲ့။
အလျင်ကြားမှာ ပညာမပျောက်ကြပါစေနဲ့။
မကောင်းသတင်းကြားမှာ တရားမျှတမှုမပျောက်ကြပါစေနဲ့။
ဒေါသကြားမှာ မေတ္တာမပျောက်ကြပါစေနဲ့။
ခေါင်းဆောင်တို့…
လူအများကို တာဝန်ယူရလို့ ပူပန်မှုရှိနိုင်ကြပါစေ။
ဒါပေမဲ့ ကိုယ့်ပူပန်မှုကို အောက်ကလူတွေရဲ့ ကြောက်ရွံ့မှုအဖြစ် မပြောင်းကြပါနဲ့။
သတင်းဆိုးကြားတဲ့အခါ—
ဘယ်သူ့အပြစ်လဲဆိုတာထက် ဘာကိုကာကွယ်ရမလဲ အရင်မြင်နိုင်ကြပါစေ။
မသေချာတာကို မသေချာဘူးလို့ ဝန်ခံနိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ့်စိတ်ကို မှန်ထဲကြည့်သလို ပြန်ကြည့်နိုင်ကြပါစေ။
ဝန်ထမ်းတို့…
ဖိအားများလာတဲ့အခါ အချင်းချင်း အပြစ်မပစ်ကြပါနဲ့။
မသေချာတာကို ဖုံးမထားကြပါနဲ့။
ပြဿနာကို အချိန်မီ တင်ပြနိုင်ကြပါစေ။
အမှားဖြစ်ရင် သင်ခန်းစာယူနိုင်ကြပါစေ။
မိဘတို့…
အလုပ်ကပင်ပန်းမှုကို သားသမီးအပေါ် မပစ်ချကြပါနဲ့။
သားသမီးအမှားတစ်ခုကို သူ့ဘဝတစ်ခုလုံးအဖြစ် မသတ်မှတ်ကြပါနဲ့။
လင်မယားတို့…
တစ်နေ့တာအပူကို အိမ်ထောင်ဖက်အပေါ် ဒုတိယမြားအဖြစ် မပစ်ကြပါနဲ့။
ကိုယ့်စိတ်ကို သိနိုင်ကြပါစေ။
စကားမထွက်ခင် အရှိန်လျှော့နိုင်ကြပါစေ။
လူမှုအကျိုးဆောင်ရွက်သူတို့…
လူတွေရဲ့ဒုက္ခကို မြင်လို့ ကရုဏာရှိကြပါစေ။
ဒါပေမဲ့ စိတ်ထိခိုက်သွားတိုင်း အလျင်စလိုဆုံးဖြတ်ပြီး အခြားသူများအပေါ် မမျှတမှုမဖြစ်စေကြပါနဲ့။
အကူအညီလိုတာကို အချိန်မီကူညီပြီး အချက်အလက်လိုတာကိုလည်း စစ်နိုင်ကြပါစေ။
အငြိုးပေါ်လာရင် မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ ဥပေက္ခာတို့ဖြင့် စိတ်ကို ပြန်လေ့ကျင့်နိုင်ကြပါစေ။
သူတော်ကောင်းတို့…
တစ်ခါတလေ ဘဝက ကိုယ့်ကို မြားတစ်စင်းပစ်မယ်။
အရှုံးဖြစ်နိုင်တယ်။
အမှားဖြစ်နိုင်တယ်။
အပြစ်တင်ခံရနိုင်တယ်။
မမျှော်လင့်တာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
အဲဒီပထမမြားကို ဦးဇင်းတို့ အားလုံး အမြဲရှောင်နိုင်မှာ မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမဲ့—
ဒုတိယမြားကို ကိုယ်တိုင် မပစ်ဖို့ လေ့ကျင့်နိုင်ကြပါစေ။
အမျက်တက်လာတဲ့အခါ—
ရထားအရှိန်ကို ထိန်းတဲ့သူလို စိတ်အရှိန်ကို ထိန်းနိုင်ကြပါစေ။
အကုသိုလ်အတွေး ပြန်ပြန်တက်လာတဲ့အခါ—
အဲဒီအတွေးကို ဆက်ကျွေးရင် ကိုယ့်စိတ်ဘယ်ဘက်ယိမ်းမလဲ သိနိုင်ကြပါစေ။
အရှိန်မလျှော့နိုင်သေးရင်—
တစ်ခါတည်း အပြည့်မရပ်နိုင်သေးလည်း ဖြည်းဖြည်းလျှော့နိုင်ကြပါစေ။
စိတ်မှာ ဒေါသရှိရင် ဒေါသရှိတယ်လို့ သိနိုင်ကြပါစေ။
စိတ်မှာ မတည်ငြိမ်မှုရှိရင် မတည်ငြိမ်ဘူးလို့ သိနိုင်ကြပါစေ။
သူများစိတ်ကို မဖတ်နိုင်သေးသော်လည်း—
အနည်းဆုံး ကိုယ့်စိတ်ကို ကိုယ်ဖတ်နိုင်အောင် လေ့ကျင့်ကြပါစေ။
မိမိတို့၏ တိုးတက်မှုသည်—
လူတွေကို အမြဲအရေးပေါ်အခြေအနေထဲ ထားရသော တိုးတက်မှုမဖြစ်ပါစေနဲ့။
အမြတ်တက်သလောက် ဒေါသတက်လာသော တိုးတက်မှု မဖြစ်ပါစေနဲ့။
လုပ်ငန်းကြီးသလောက် မကောင်းသတင်းပြောရဲသူ နည်းသွားသော ချဲ့ထွင်မှုမဖြစ်ပါစေနဲ့။
အာဏာကြီးသလောက် ကိုယ့်စိတ်ကို မစောင့်နိုင်တော့သော အောင်မြင်မှု မဖြစ်ပါစေနဲ့။
သတိရှိသော တိုးတက်မှု၊
အလျင်နဲ့ပညာကို ခွဲသိသော ချဲ့ထွင်မှု၊
ဖိအားရှိသော်လည်း လူ့ဂုဏ်သိက္ခာမပျောက်သော ခေါင်းဆောင်မှု၊
ဒုက္ခပေါ် ဒုက္ခထပ်မတင်သော လူမှုတာဝန်
ဖြစ်ကြပါစေ။
ဒုက္ခကို သိနိုင်ကြပါစေ။
ဒုက္ခဖြစ်ကြောင်းများကို ပညာဖြင့် သိနိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ်လိုချင်သလို အရာရာဖြစ်ရမယ်ဆိုတဲ့ တဏှာကို မြင်နိုင်ကြပါစေ။
အရာအားလုံးကို ထိန်းရမယ်ဆိုတဲ့ ဖမ်းဆုပ်မှုကို မြင်နိုင်ကြပါစေ။
ဒေါသ၊ မာန၊ အငြိုးနဲ့ ထပ်တိုးနေတဲ့ ဒုတိယမြားတွေကို မြင်နိုင်ကြပါစေ။
မြင်လာသလောက် လျှော့နိုင်ကြပါစေ။
လျှော့လာသလောက် အပူငြိမ်းလာကြပါစေ။
တဏှာနှင့် ဖမ်းဆုပ်မှုတို့ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိရောဓသစ္စာကို ထိုးထွင်းသိမြင်နိုင်ကြပါစေ။
ထိုချုပ်ငြိမ်းရာသို့ ဦးတည်သော မဂ္ဂလမ်းကို—
စကားတစ်ခွန်းမပြောမီ၊
ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုမချမီ၊
ဒေါသတက်လာသောအချိန်၊
ကြောက်စိတ်တက်လာသောအချိန်၊
အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်သောအချိန်၊
မိသားစုကို ပြန်ရောက်သောအချိန်၊
လူမှုအကျိုးအတွက် ဆုံးဖြတ်သောအချိန်
တို့တွင် လက်တွေ့ကျင့်နိုင်ကြပါစေ။
ယနေ့ကစပြီး—
စိတ်ဖိစီးလာတဲ့အခါ ခဏရပ်နိုင်ကြပါစေ။
ရပ်ပြီး ကိုယ့်စိတ်ကို ကြည့်နိုင်ကြပါစေ။
ကြည့်ပြီး အဖြစ်မှန်နဲ့ ကိုယ့်အတွေးကို ခွဲနိုင်ကြပါစေ။
ခွဲပြီး ပညာနဲ့ ဆုံးဖြတ်နိုင်ကြပါစေ။
ဆုံးဖြတ်ပြီး တာဝန်ယူနိုင်ကြပါစေ။
မှားရင် ပြန်ပြင်နိုင်ကြပါစေ။
ပြီးသွားတဲ့အမှားကို အငြိုးအဖြစ် မသယ်ကြပါစေနဲ့။
အလျင်မလိုခြင်းသည် အလုပ်နှေးခြင်းမဖြစ်ဘဲ အမှားမမြန်စေရန် သတိဖြစ်ပါစေ။
ခဏရပ်ခြင်းသည် ရှောင်ပြေးခြင်းမဖြစ်ဘဲ ဒုတိယမြားကို မပစ်မိရန် ပညာဖြစ်ပါစေ။
တည်ငြိမ်ခြင်းသည် အားနည်းခြင်းမဖြစ်ဘဲ ကိုယ်နှင့်သူတစ်ပါးကို မလိုအပ်ဘဲ မထိခိုက်စေသော အင်အားဖြစ်ပါစေ။
သတ္တဝါအားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ချမ်းသာကြပါစေ။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
မေတ္တာဖြင့်- စ၀် ဓမ္မသာမိ
အကိုးအကားကျမ်းများ
သံယုတ္တနိကာယ် ၃၆.၆ — နာကျင်မှုအပေါ် စိတ်တုံ့ပြန်မှုထပ်တိုးလာခြင်းကို မြားနှစ်စင်းနှိုင်းယှဉ်ချက်ဖြင့် ရှင်းလင်းထားသော ဟောချက်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၉ — အကုသိုလ်နှင့် ကုသိုလ်အတွေးနှစ်မျိုးကို ခွဲသိခြင်း၊ မကြာခဏတွေးတောသောဘက်သို့ စိတ်ယိမ်းတတ်ခြင်းနှင့် စိတ်ပင်ပန်းမှုကို တည်ငြိမ်စေခြင်းဆိုင်ရာ ဟောချက်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၀ — အကုသိုလ်အတွေးများကို ကိုင်တွယ်ရာတွင် ကုသိုလ်အာရုံပြောင်းခြင်း၊ အန္တရာယ်ဆင်ခြင်ခြင်း၊ အာရုံမပေးခြင်းနှင့် အတွေးပြုလုပ်မှုအရှိန်ကို တဖြည်းဖြည်း ငြိမ်သက်စေခြင်းတို့ဆိုင်ရာ ဟောချက်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၀ — စိတ်မှာ ဒေါသရှိ/မရှိ၊ စိတ်ပြန့်ကျဲ/ကျုံ့ခြင်းစသည့် စိတ်အခြေအနေများကို အရှိအတိုင်းသိရန် ဖော်ပြထားသော သတိပဋ္ဌာန်ဆိုင်ရာ ဟောချက်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၁၀.၅၁ — တစ်ပါးသူ၏စိတ်ကို မဖတ်နိုင်သော်လည်း မိမိစိတ်ကို မိမိကောင်းစွာ စစ်ဆေးတတ်ရန်၊ ဒေါသ၊ စိတ်လှုပ်ရှားမှု၊ မတည်ငြိမ်မှုစသည့် အခြေအနေများကို ပြန်ကြည့်ရန် ဟောထားခြင်း။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၁၆၁ — အငြိုးပေါ်လာသောအခါ မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ ဥပေက္ခာ၊ မသင့်သောအာရုံကို မဆက်ကျွေးခြင်းနှင့် ကံ၏အမွေခံဖြစ်မှုကို ဆင်ခြင်ခြင်းတို့ဖြင့် အငြိုးလျှော့နည်းစေရန် ဟောချက်။
ဓမ္မပဒ၊ အမျက်ဆိုင်ရာဂါထာများ — အမျက်တက်လာချိန်တွင် အရှိန်ပြင်းသောရထားကို ထိန်းသလို ထိန်းနိုင်ခြင်းနှင့် အမျက်ကို အမျက်မရှိမှုဖြင့် အနိုင်ယူခြင်းဆိုင်ရာ ဟောချက်။