\ ညနေတရား အောင်မြင်ချင်ခြင်းနှင့် လောဘကြား မျဉ်း
ဗုဒ္ဓသာသနာနှစ် ၂၅၇၀ ခုနှစ်
အောင်မြင်ချင်ခြင်းနှင့် လောဘကြား မျဉ်း
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။
ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။
နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ။
စွယ်တော်မြတ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လျက်ရှိသော တပည့်တော် အရှင်ဓမ္မသာမိသည် မြတ်စွာဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏။ တရားတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ သံဃာတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ မိဘနှစ်ပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ဆရာသမားတို့အား ရှိခိုးပါ၏။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့မနက်မှာ ဦးဇင်းတို့ “အလုပ်စတင်မီ ဘာကြောင့်လုပ်မည်ကို သိခြင်း” ဆိုတဲ့အကြောင်းကို စဉ်းစားခဲ့ကြတယ်။ နေ့လယ်မှာတော့ “Business Idea ကို တကယ့်ပြဿနာတစ်ခုနဲ့ ချိတ်ဆက်ခြင်း” ဆိုတာကို ဆက်နာယူခဲ့ကြတယ်။
အခု ညနေပိုင်းမှာ ပိုခက်တဲ့မေးခွန်းတစ်ခုကို ဦးဇင်းတို့ ကိုယ့်စိတ်ထဲ တိုက်ရိုက်မေးကြည့်ရအောင်။
“အောင်မြင်ချင်တာ မှားသလား။”
ပြီးတော့ နောက်မေးခွန်း—
“အောင်မြင်ချင်တာ ဘယ်အချိန်ကစပြီး လောဘဖြစ်သွားသလဲ။”
ဒီနှစ်ခုကြားက မျဉ်းဟာ အပြင်ကကြည့်ရင် မမြင်ရလောက်အောင် ပါးတယ်။
လုပ်ငန်းတစ်ခုကို ကောင်းကောင်းတည်ဆောက်ချင်တယ်။
မမှားဘူး။
ဆိုင်ကို တိုးချဲ့ချင်တယ်။
မမှားဘူး။
ဝင်ငွေတိုးချင်တယ်။
မမှားဘူး။
အိမ်သားမိသားစုကို ကောင်းကောင်းထောက်ပံ့ချင်တယ်။
မမှားဘူး။
ဝန်ထမ်းတွေကို လစာကောင်းကောင်းပေးချင်တယ်။
မမှားဘူး။
Market ထဲမှာ ကောင်းမွန်တဲ့ကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်ချင်တယ်။
မမှားဘူး။
ကိုယ့်လုပ်ငန်းရဲ့ အရည်အသွေးကို နိုင်ငံတကာအဆင့်ထိ တိုးချင်တယ်။
ဒါလည်း မမှားဘူး။
ဒါဆို ဘယ်နေရာမှာ ပြဿနာစတာလဲ။
အောင်မြင်မှုကို ရယူချင်တာကနေ အောင်မြင်မှုမရှိရင် ကိုယ့်ဘဝတန်ဖိုးမရှိတော့ဘူးလို့ စိတ်က ယူဆလာတဲ့နေရာမှာ ပြဿနာစတယ်။
အဲဒီနောက်—
အခြားသူရှုံးမှ ကိုယ်အောင်မြင်တယ်လို့ ခံစားလာတယ်။
အမြတ်မတိုးရင် မနေနိုင်တော့ဘူး။
နာမည်မကြီးရင် စိတ်မချမ်းသာတော့ဘူး။
သူများထက် မကြီးရင် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် မပြည့်စုံသလို ခံစားလာတယ်။
ရလာတာကို အသုံးချမယ့်အစား ပိုရဖို့အတွက်ပဲ အသက်ရှင်လာတယ်။
အဲဒီမှာ “အောင်မြင်ချင်ခြင်း” ဟာ တဖြည်းဖြည်း “မရမနေလိုချင်ခြင်း” ဘက်ကို ရွေ့လာပြီ။
ဒီကွာခြားချက်လေးကို ဦးဇင်းတို့ သေချာကြည့်ရမယ်။
အောင်မြင်ချင်ခြင်းကို မမှားဘူးလို့ ဘာကြောင့်ပြောနိုင်တာလဲ
အိမ်ရှင်ဘဝအတွက် ဗုဒ္ဓသင်ကြားချက်တွေထဲမှာ တရားသဖြင့် ရရှိထားတဲ့ ဥစ္စာကို လုံးဝပယ်ထားတာမဟုတ်ဘူး။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၆၂ မှာ အိမ်ရှင်တစ်ယောက်အတွက် ဥစ္စာရှိခြင်း၊ သုံးစွဲနိုင်ခြင်း၊ အကြွေးကင်းခြင်း၊ အပြစ်ကင်းသော ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်အကျင့်ရှိခြင်းတို့ကို ချမ်းသာမှုအမျိုးအစားများအဖြစ် ပြထားပါတယ်။ အရေးကြီးတာက ဥစ္စာဟာ တရားသဖြင့် ရရှိထားတာ ဖြစ်ဖို့နဲ့ နောက်ဆုံးမှာ အပြစ်ကင်းတဲ့အကျင့်ရဲ့ ချမ်းသာမှုကို ငွေကြေးဆိုင်ရာ ချမ်းသာမှုတွေထက် ပိုမြင့်တင်ထားတာပါ။ (SuttaCentral)
ဒီတော့ ဒကာကြီးတို့…
ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ယောက်ဆိုရင် “မချမ်းသာရဘူး” မဟုတ်ဘူး။
“အောင်မြင်မနေသင့်ဘူး” မဟုတ်ဘူး။
“အမြတ်မရသင့်ဘူး” မဟုတ်ဘူး။
မေးရမှာက—
ဘယ်နည်းနဲ့ရသလဲ။
ရလာတာကို ဘာလုပ်သလဲ။
ရရှိမှုကြောင့် စိတ်ဘယ်လိုပြောင်းသလဲ။
ဒီသုံးချက်ပါ။
အမြတ်တစ်သန်းရတာနဲ့ လောဘကြီးတယ်လို့ မဆိုနိုင်ဘူး။
အမြတ်တစ်ထောင်ရတာနဲ့ လောဘမရှိဘူးလို့လည်း မဆိုနိုင်ဘူး။
ပမာဏက အဆုံးအဖြတ်မဟုတ်ဘူး။
စိတ်ရဲ့ ဆက်ဆံပုံ က ပိုအရေးကြီးတယ်။
လူတစ်ယောက်မှာ ငွေအများကြီးရှိပေမယ့်—
“ဒီငွေကို မိဘစောင့်ရှောက်မယ်၊ မိသားစုတာဝန်ယူမယ်၊ ဝန်ထမ်းတွေကို မျှတစွာပေးမယ်၊ အရေးပေါ်အတွက် သိမ်းမယ်၊ အကျိုးပြုရာမှာ သုံးမယ်”
ဆိုတဲ့သဘောထားရှိနိုင်တယ်။
တစ်ယောက်မှာ ငွေနည်းနည်းပဲရှိပေမယ့်—
“သူများဆီက ရရင်ရအောင်ယူမယ်၊ ဘယ်နည်းဖြစ်ဖြစ် ငါပိုရရမယ်”
ဆိုတဲ့စိတ်ရှိနိုင်တယ်။
ဒီတော့ ငွေက လောဘမဟုတ်ဘူး။
ငွေနဲ့ဆိုင်တဲ့ စွဲလမ်းစိတ်၊ မရမနေလိုချင်မှု၊ မကျေနပ်နိုင်မှု ကို ပြန်ကြည့်ရတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၄၁ မှာ ဥစ္စာကို အသုံးချရမယ့် ကောင်းမွန်သောပုံစံတွေကို ဖော်ပြထားပါတယ်—မိမိနှင့် မိဘ၊ ဇနီးသားသမီး၊ အလုပ်သမားများကို ထောက်ပံ့ခြင်း၊ မိတ်ဆွေများအတွက် အသုံးပြုခြင်း၊ အန္တရာယ်များအတွက် ကာကွယ်ထားခြင်းနှင့် အကျိုးရှိရာတွင် အသုံးပြုခြင်းတို့ပါဝင်ပါတယ်။ အဲဒီအချက်က ဥစ္စာကို “သိမ်းထားဖို့တစ်ခုတည်း” မဟုတ်ဘဲ တာဝန်သိစွာ အသုံးချရမယ့်ကိရိယာလို့ မြင်နိုင်စေပါတယ်။ (Dhamma Talks)
သူတော်ကောင်းတို့…
အောင်မြင်ချင်တာနဲ့ လောဘကြား မျဉ်းကို ရှာမယ်ဆိုရင် ပထမဆုံး မေးခွန်းတစ်ခု ရှိပါတယ်။
“ရလာရင် လုံလောက်တယ်လို့ သိနိုင်သလား။”
ဒီမေးခွန်းကို လွယ်လွယ်မဖြေပါနဲ့။
အောင်မြင်ချင်သူက Goal ရှိတယ်။
လောဘက “Enough” မရှိဘူး။
အောင်မြင်ချင်သူက—
“ဒီနှစ် Revenue တိုးအောင် ကြိုးစားမယ်”
လို့ ပြောနိုင်တယ်။
လောဘက—
“တိုးရုံနဲ့ မရဘူး၊ မနှစ်ကထက်ပိုရမယ်၊ သူ့ထက်ပိုရမယ်၊ Market ထဲမှာ ငါအကြီးဆုံးဖြစ်မှရမယ်”
ဆိုပြီး လှည့်လာတယ်။
အောင်မြင်ချင်သူက—
“အိမ်တစ်လုံးရရင် မိသားစုအဆင်ပြေမယ်”
လို့ စဉ်းစားတယ်။
လောဘက—
“သူ့အိမ်ထက် ငါ့အိမ်ပိုကြီးမှရမယ်”
လို့ ပြောင်းသွားတယ်။
အောင်မြင်ချင်သူက—
“လုပ်ငန်းကို တည်ငြိမ်အောင်လုပ်မယ်”
လို့ စဉ်းစားတယ်။
လောဘက—
“ကျန်တဲ့လုပ်ငန်းတွေအားလုံးကို ဖယ်ရှားပြီး ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း ကျန်မှဖြစ်မယ်”
လို့ ပြောင်းသွားတယ်။
လိုချင်ရာနောက်မှာ ရည်ရွယ်ချက်ရှိသလား၊ အကန့်အသတ်မဲ့ နှိုင်းယှဉ်မှုရှိသလား ဆိုတာ စစ်ရတယ်။
ဓမ္မပဒ ဂါထာ ၂၀၄ မှာ ရောဂါကင်းခြင်းကို အလွန်မြတ်သောအကျိုး၊ ရောင့်ရဲမှုကို အလွန်မြတ်သောဥစ္စာအဖြစ် ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒါဟာ အလုပ်မလုပ်ဘဲ ကျေနပ်နေရမယ်ဆိုတဲ့သဘောမဟုတ်ပါဘူး။ ရောင့်ရဲမှုဆိုတာ တိုးတက်မှုကို စွန့်တာမဟုတ်ဘဲ ရှိတာကို မမြင်နိုင်လောက်အောင် လိုချင်မှုနောက် အမြဲလိုက်နေရတဲ့ စိတ်ကို ထိန်းနိုင်ခြင်း လို့ နားလည်ဖို့လိုပါတယ်။ (SuttaCentral)
ဒကာ ဒကာမတို့…
ရောင့်ရဲမှုကို လူတော်တော်များများ မှားနားလည်တတ်တယ်။
“ရောင့်ရဲရင် ဘာမှမတိုးတက်တော့ဘူး”
လို့ ထင်တတ်တယ်။
မဟုတ်ဘူး။
လယ်သမားတစ်ယောက် စပါးပိုကောင်းအောင် စိုက်နိုင်တယ်။
Engineer တစ်ယောက် စနစ်ပိုကောင်းအောင် တည်ဆောက်နိုင်တယ်။
ဆရာတစ်ယောက် စာပိုကောင်းအောင် သင်နိုင်တယ်။
ကုမ္ပဏီတစ်ခု Product အရည်အသွေးပိုကောင်းအောင် ကြိုးစားနိုင်တယ်။
အဲဒါ တိုးတက်မှု။
ဒါပေမယ့်—
“ဒီအဆင့်မရရင် ငါလူမဟုတ်ဘူး”
“သူ့ထက်နိမ့်နေရင် ငါမခံနိုင်ဘူး”
“ပိုရဖို့အတွက် အမှန်ကို နည်းနည်းလိမ်လည်းရတယ်”
“ဝန်ထမ်းကို ဖိလို့ Profit တက်ရင် ဖိလိုက်မယ်”
ဆိုတဲ့နေရာရောက်လာရင် လောဘက ဆုံးဖြတ်ချက်ကို မောင်းနေပြီ။
ဒါကြောင့် ရောင့်ရဲမှုနဲ့ ရည်မှန်းချက်ကို ရန်ဘက်လို မမြင်ပါနဲ့။
ရည်မှန်းချက်က လုပ်ရမယ့်အလုပ်ကို ပြောပေးတယ်။
ရောင့်ရဲမှုက စိတ်ကို ကျွန်မဖြစ်အောင် ထိန်းပေးတယ်။
ဒီနှစ်ခုတွဲနိုင်ပါတယ်။
အလုပ်ကို အကောင်းဆုံးလုပ်။
ရလဒ်ကိုတော့ ကိုယ့်တန်ဖိုးနဲ့ မပေါင်းထားနဲ့။
ကြိုးစား။
ဒါပေမယ့် ရလာသမျှကို မကျေနပ်နိုင်တဲ့ စိတ်ကို “တိုးတက်လိုစိတ်” လို့ အမည်မလွဲနဲ့။
ဒီနေရာမှာ အလုပ်ရှင်တွေ၊ Founder တွေ၊ Manager တွေ အထူးသတိထားရမယ့် မေးခွန်းရှိပါတယ်။
“ငါ့ရဲ့ Ambition ကို ဘယ်သူက အခကြေးငွေ ပေးနေရသလဲ။”
ဥပမာ—
ကိုယ်က Company ကို ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းတိုးချင်တယ်။
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် အဲဒီတိုးတက်မှုအတွက် Staff ကို အနားမယူခိုင်းဘူး။
ညတိုင်း အချိန်ပို။
Weekend တောင် အလုပ်။
လုပ်ငန်းကတိုးတယ်။
ဘယ်သူပေးလိုက်တဲ့အခကြေးငွေလဲ။
Staff ရဲ့ ကျန်းမာရေး။
မိသားစုအချိန်။
စိတ်တည်ငြိမ်မှု။
ဒါဆို Founder ရဲ့ Ambition ကို အခြားသူတွေ ကုန်ကျစရိတ်ပေးနေပြီ။
ဒီမှာ မျဉ်းတစ်ကြောင်း ဆွဲရမယ်။
ကိုယ့်အောင်မြင်မှုဟာ အခြားသူရဲ့ လူ့ဂုဏ်သိက္ခာကို မစားသုံးရဘူး။
လူတစ်ယောက်ကို ရလဒ်ထုတ်တဲ့ စက်လို မမြင်ရဘူး။
ဝန်ထမ်းတစ်ယောက်မှာ မိသားစုရှိတယ်။
ခန္ဓာကိုယ်ရှိတယ်။
စိတ်ရှိတယ်။
ပင်ပန်းမှုရှိတယ်။
အိပ်စက်ချိန်လိုတယ်။
ဘေးကင်းခွင့်ရှိတယ်။
ထိုက်တန်တဲ့အခကြေးငွေလိုတယ်။
ကိုယ့် Vision ကြီးတာက သူ့ဘဝကို ဖျက်ခွင့်ပေးတဲ့ Licence မဟုတ်ပါဘူး။
ဒီလိုပဲ Customer ကိုလည်း ကြည့်။
Growth တိုးချင်လို့ မလိုအပ်တဲ့အရာကို မရှိမဖြစ်လိုအပ်သလို ပြောရင် လောဘက Marketing ထဲ ဝင်လာပြီ။
Sales Target ပြည့်ဖို့ Product အားနည်းချက်ကို ဖုံးရင် လောဘက စကားထဲ ဝင်လာပြီ။
Investment ရဖို့ အမှန်ထက်ကြီးပြောရင် လောဘက Presentation ထဲ ဝင်လာပြီ။
Tender ရဖို့ မသင့်တဲ့နည်း သုံးရင် လောဘက Governance ထဲ ဝင်လာပြီ။
ဒီတော့ လောဘဆိုတာ ဘုရားခန်းထဲမှာ သီးခြားဖြစ်နေတဲ့ စိတ်တစ်မျိုးမဟုတ်ဘူး။
Spreadsheet ထဲ ဝင်နိုင်တယ်။
Sales target ထဲ ဝင်နိုင်တယ်။
Bonus structure ထဲ ဝင်နိုင်တယ်။
Contract ထဲ ဝင်နိုင်တယ်။
Board meeting ထဲ ဝင်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် ဓမ္မကိုလည်း Meditation cushion ပေါ်မှာပဲ မထားရဘူး။
Meeting room ထဲ ထည့်ရမယ်။
Budget ထဲ ထည့်ရမယ်။
Human resource policy ထဲ ထည့်ရမယ်။
ညနေတရားနာပြီး နောက်နေ့ Office ရောက်ရင် ဓမ္မမေ့သွားတာ မဖြစ်ရဘူး။
အဲဒီတော့ ဒကာကြီးတို့…
အောင်မြင်ချင်ခြင်းနဲ့ လောဘကြား မျဉ်းကို စစ်ဖို့ နောက်ထပ် မေးခွန်းတစ်ခု—
“အောင်မြင်မှုရရင် ဘယ်သူဖြစ်လာမလဲ။”
ငွေများလာရင် လူနူးညံ့လာသလား။
ပိုမာနတက်လာသလား။
အာဏာများလာရင် နားထောင်တတ်လာသလား။
အမိန့်ပေးတတ်လာသလား။
နာမည်ကြီးလာရင် ကျေးဇူးသိတတ်လာသလား။
မနာလိုသလို လူတော်တော်ကို အောက်မြင်လာသလား။
လုပ်ငန်းကြီးလာရင် ကိုယ်ကျင့်တရားပိုတင်းကျပ်လာသလား။
“အခုတော့ ငါ့အဆင့်နဲ့ ဒီလောက်တော့ရတယ်” ဆိုပြီး လျော့လာသလား။
အောင်မြင်မှုဟာ ကိုယ့်စိတ်ထဲရှိတာကို ဖန်တီးပေးရုံမဟုတ်ဘဲ ရှိပြီးသားအရာတချို့ကို ချဲ့ထွင်ပေးတတ်တယ်။
နူးညံ့တဲ့လူဆို အခွင့်အာဏာရလာရင် လူပိုများကို ကူညီနိုင်တယ်။
မာနကြီးတဲ့လူဆို အာဏာရလာရင် လူပိုများကို ဖိနိုင်တယ်။
Generous ဖြစ်တဲ့သူဆို ဥစ္စာရလာရင် ပိုမျှဝေနိုင်တယ်။
လောဘကြီးတဲ့သူဆို ဥစ္စာများလာရင် “မလုံလောက်သေးဘူး” ဆိုတာ ပိုကြီးလာနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် လုပ်ငန်းကြီးမလာခင် စိတ်ကို ကြီးအောင် မလုပ်ဘဲ ပညာကို ကြီးအောင်လုပ်ဖို့ လိုတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၄၇ မှာ ဥစ္စာဆိုတာ ငွေကြေးတစ်မျိုးတည်းမဟုတ်ဘဲ သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ သင်ယူသိမြင်မှု၊ စွန့်ကြဲခြင်း၊ ပညာတို့ကိုပါ ဥစ္စာအဖြစ် ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒီအမြင်ကို လုပ်ငန်းဘဝနဲ့ ချိတ်ကြည့်ရင် Bank Balance တက်နေပြီး သီလ၊ ပညာ၊ ပေးကမ်းနိုင်မှု ကျနေတယ်ဆိုရင် “ချမ်းသာလာတယ်” လို့ ဘက်တစ်ဖက်တည်း မတိုင်းသင့်ဘူးဆိုတာ ဆင်ခြင်စရာရှိပါတယ်။ (Buddha)
ဒါက တော်တော်အရေးကြီးတယ်။
လုပ်ငန်းတစ်ခုရဲ့ Dashboard မှာ Revenue ရှိတယ်။
Profit ရှိတယ်။
Cash flow ရှိတယ်။
Market share ရှိတယ်။
Customer acquisition ရှိတယ်။
Growth rate ရှိတယ်။
ဒါပေမယ့် Owner ရဲ့ ဘဝ Dashboard မှာ—
သီလဘယ်လိုလဲ။
အိပ်ရေးဘယ်လိုလဲ။
မိသားစုဆက်ဆံရေးဘယ်လိုလဲ။
စိတ်ငြိမ်သက်မှုဘယ်လိုလဲ။
ပေးကမ်းမှုဘယ်လိုလဲ။
Feedback နားထောင်နိုင်မှုဘယ်လိုလဲ။
မရသေးရင် ခံနိုင်မှုဘယ်လိုလဲ။
အဲဒါတွေ တိုင်းမထားဘူး။
Company က Grow ဖြစ်ပြီး လူက Collapse ဖြစ်နေရင် ဘယ်လိုအောင်မြင်မှုလဲ။
ဒီမေးခွန်း မေးရမယ်။
ဥပမာတစ်ခု စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။
ဒီအဖြစ်အပျက်က သင်ကြားရေးအတွက် ဖန်တီးထားတဲ့ hypothetical case ဖြစ်ပါတယ်။ သမိုင်းဖြစ်ရပ်မဟုတ်ပါဘူး။
လုပ်ငန်းရှင်တစ်ယောက်ရှိတယ်။
အစတုန်းက ဆိုင်သေးသေးလေး။
သူ့ရည်ရွယ်ချက်က မိသားစုကို ထောက်ပံ့ဖို့၊ Customer ကို အရည်အသွေးကောင်းကောင်းပေးဖို့။
အလုပ်ကြိုးစားတယ်။
လူတွေယုံကြည်လာတယ်။
ဆိုင်နှစ်ဆိုင်ဖြစ်တယ်။
ငါးဆိုင်ဖြစ်တယ်။
အဲဒီအထိ ကောင်းတယ်။
နောက်တော့ ပြိုင်ဘက်ဆိုင်တစ်ခုလည်း မြန်မြန်တိုးလာတယ်။
အဲဒီကစပြီး သူ့အတွင်းစိတ်က ပြောင်းသွားတယ်။
မနက်တက်လာတာနဲ့—
“Customer ကို ဘယ်လိုပိုကောင်းအောင်လုပ်ပေးမလဲ”
မစဉ်းစားတော့ဘူး။
“သူတို့ထက် ဘယ်လိုနိုင်မလဲ”
ပဲ စဉ်းစားတယ်။
သူတို့ Promotion တင်ရင် စိတ်ဆိုးတယ်။
သူတို့ဆိုင် Customer များရင် ညအိပ်မပျော်ဘူး။
သူတို့ Brand ကို လူချီးကျူးရင် ကိုယ်ကို အောက်တန်းကျသလိုခံစားတယ်။
နောက်ဆုံး သူ့ကုမ္ပဏီရဲ့ အောင်မြင်မှုကို Customer value နဲ့ မတိုင်းတော့ဘူး။
ပြိုင်ဘက်ရှုံးမရှုံးနဲ့ တိုင်းလာတယ်။
ဒီနေရာမှာ Success မှ Ambition ပျောက်သွားပြီး Comparison-driven Greed ဝင်လာပြီ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ကိုယ်တိုးတက်ဖို့ စိတ်နဲ့ သူများကျရှုံးမှ ကျေနပ်မယ့်စိတ် မတူဘူး။
ကိုယ်တိုးတက်ပါ။
ပြိုင်ဘက်လည်း ကောင်းကောင်းလုပ်နိုင်တယ်။
Market မှာ လူအများအတွက် ရွေးချယ်စရာများတာ ကောင်းတယ်။
“ငါကောင်းချင်တယ်” နဲ့ “သူဆိုးမှဖြစ်မယ်” ဆိုတာ အတူတူမဟုတ်ဘူး။
ပြိုင်ဆိုင်မှုကို ပညာနဲ့ သုံးနိုင်တယ်။
သူ့ Product ကောင်းတယ်—ကိုယ်လေ့လာ။
သူ့ Service ကောင်းတယ်—ကိုယ်ပိုတိုးတက်။
သူ့ Pricing ကောင်းတယ်—ကိုယ်စနစ်ပြန်စစ်။
ဒါက Healthy Competition ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် သူ့ကိုဖျက်ဖို့ Fake Review လုပ်တယ်။
မဟုတ်မမှန်သတင်းဖြန့်တယ်။
သူ့ဝန်ထမ်းကို မသင့်တဲ့နည်းနဲ့ ဆွဲတယ်။
Supplier ကို သူ့ဆီမပေးဖို့ ဖိအားပေးတယ်။
ဒီလိုဆို Ambition ကို လောဘ၊ ဒေါသနဲ့ ပေါင်းသွားပြီ။
ဒီနေရာမှာ ကိုယ့်စိတ်ကို အပြစ်တင်ဖို့ မဟုတ်ပါဘူး။
သိဖို့ ပါ။
“ငါမနာလိုနေပြီ”
သိ။
“သူရှုံးရင် ကောင်းမယ်ဆိုတဲ့ စိတ်ဝင်လာပြီ”
သိ။
“ငါ့အောင်မြင်မှုကို သူ့အောင်မြင်မှုနဲ့ နှိုင်းယှဉ်နေတာ”
သိ။
သိတဲ့အခါ မလိုက်ဖို့ ရွေးနိုင်တယ်။
မသိရင် စိတ်က ဆုံးဖြတ်ချက်ချပြီးမှ ကိုယ်က Business Strategy လို့ အကြောင်းပြတတ်တယ်။
နောက်တစ်မျဉ်း—
အောင်မြင်မှုကို Goal အဖြစ်ထားတာနဲ့ Identity အဖြစ်ထားတာ မတူဘူး။
Goal က—
“ဒီနှစ် Customer satisfaction တိုးမယ်”
“Debt လျှော့မယ်”
“Product defect လျှော့မယ်”
“ဝန်ထမ်း Training တိုးမယ်”
ဒါတွေဖြစ်နိုင်တယ်။
Identity က—
“ဒီ Target မမီရင် ငါ မအောင်မြင်တဲ့လူ”
“ဒီကုမ္ပဏီပျက်ရင် ငါ့ဘဝပျက်”
“လူတွေမချီးကျူးရင် ငါတန်ဖိုးမရှိ”
ဒီအဆင့်ရောက်လာရင် အန္တရာယ်ကြီးလာတယ်။
Goal ကျရင် Goal ပြန်ပြင်လို့ရတယ်။
Identity ကျသွားရင် လူက တုန်သွားတယ်။
ဒါကြောင့် ကိုယ့်အလုပ်ကို အလေးထားပါ။
ဒါပေမယ့် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အလုပ်နဲ့ တစ်ခုတည်းမလုပ်ပါနဲ့။
ရာထူးက ကိုယ်မဟုတ်ဘူး။
ကုမ္ပဏီတန်ဖိုးက ကိုယ့်တန်ဖိုးမဟုတ်ဘူး။
Followers အရေအတွက်က ကိုယ့်လူ့တန်ဖိုးမဟုတ်ဘူး။
Revenue က ကိုယ့်သီလမဟုတ်ဘူး။
Profit က ကိုယ့်ပညာမဟုတ်ဘူး။
Failure ကလည်း ကိုယ်တစ်ယောက်လုံး မဟုတ်ဘူး။
ဒီလိုခွဲနိုင်မှ အောင်မြင်မှုကို နားလည်ပြီး အရှုံးကိုလည်း ခံနိုင်မယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ မှာ လောကဓံရှစ်ပါး—လာဘ်၊ လာဘ်မရခြင်း၊ ကျော်ကြားမှု၊ ကျော်ကြားမှုကျခြင်း၊ ချီးမွမ်းခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ ချမ်းသာခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း—တို့ဟာ လူတိုင်းကြုံရတဲ့ အပြောင်းအလဲဖြစ်ကြောင်း၊ ပညာရှိသူရဲ့ ကွာခြားချက်က အဲဒီအခြေအနေတွေဟာ မတည်မြဲဘဲ ပြောင်းလဲတတ်ကြောင်း သိမြင်ပုံမှာရှိတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ (Dhamma Talks)
ဒီတရားဟာ Business Owner အတွက် အလွန်တန်ဖိုးရှိတယ်။
အမြတ်ရတယ်။
လာဘ်။
အရှုံးဖြစ်တယ်။
လာဘ်ပျက်။
Press က ချီးကျူးတယ်။
ယသ။
Social Media မှာ ဝေဖန်တယ်။
အယသ၊ နိန္ဒာဘက်ကို ကြုံတယ်။
Award ရတယ်။
ပသံသာ။
Product ပျက်ပြီး စိတ်ဖိစီးတယ်။
ဒုက္ခဘက်။
ဒီအရာတွေ အလှည့်အပြောင်း ရှိတယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
လုပ်ငန်းရှင်တစ်ယောက် လောကဓံမလွတ်ဘူး။
မြတ်စွာဘုရားရှင်ဟောတာက လောကဓံ မကြုံဘူးဆိုတာ မဟုတ်ဘူး။
ကြုံတဲ့အခါ စိတ်က ဘယ်လောက်ဖက်သလဲ ဆိုတာပဲ။
အမြတ်တက်တဲ့အခါ—
“အခုတော့ ငါဘယ်တော့မှ မကျတော့ဘူး”
ဆိုရင် ပူဖို့အစပါ။
အရှုံးဖြစ်တဲ့အခါ—
“အားလုံးပြီးပြီ”
ဆိုရင်လည်း အမှန်မမြင်တာပါ။
Market share တက်တယ်။
အမြဲမတည်ဘူး။
နာမည်ကောင်းတယ်။
အမြဲမတည်ဘူး။
Criticism တက်တယ်။
အဲဒါလည်း အမြဲမတည်ဘူး။
ဒီသဘောကို နားလည်တဲ့ Leader က ပိုတည်ငြိမ်တယ်။
တက်တဲ့အခါ မယစ်ဘူး။
ကျတဲ့အခါ မပျက်ဘူး။
ဒီလိုစိတ်တည်ငြိမ်မှုဟာ အလုပ်မလုပ်တော့တဲ့ Passive Mind မဟုတ်ဘူး။
တုန်ခါမှုနည်းပြီး ပိုရှင်းရှင်းဆုံးဖြတ်နိုင်တဲ့ Mind ဖြစ်တယ်။
အောင်မြင်မှုနဲ့ လောဘကြား နောက်ထပ်မျဉ်းတစ်ကြောင်းက—
“ရဖို့အတွက် ဘာကို ကျော်မသွားဘူးလဲ”
ဒီမေးခွန်းပါ။
ဒကာကြီးတို့…
Goal ကြီးရင် Boundary ပိုရှင်းရမယ်။
အမြတ်ရဖို့—
မလိမ်ဘူး။
အခွန်နဲ့ တရားဝင်တာဝန်တွေမှာ ရိုးသားမယ်။
ဝန်ထမ်းလုံခြုံရေး မပစ်ဘူး။
Customer အချက်အလက်ကို မဖုံးဘူး။
စာချုပ်ထဲမှာ တစ်ဖက်နားမလည်တာကို အခွင့်ကောင်းမယူဘူး။
အားနည်းသူကို ပိုဖိပြီး Margin မတိုးဘူး။
ဘေးအန္တရာယ်ရှိတာကို လုံခြုံသလို မရောင်းဘူး။
ဒီလို Non-negotiable Boundary ရှိရမယ်။
အဲဒီ Boundary မရှိရင် Target ကြီးလာတိုင်း Ethics က ဆုတ်သွားတတ်တယ်။
“ဒီလ ဒီ Target မီရင်ပဲ”
လို့ စတင်တယ်။
နောက်တော့ လိမ်တာ Habit ဖြစ်တယ်။
“ဒီ Customer တစ်ယောက်တည်းပါ”
ဆိုတယ်။
နောက်တော့ စနစ်တစ်ခုလုံး လှည့်စားမှုအပေါ်တည်လာတယ်။
အကုသိုလ်အများစုဟာ အကြီးကြီးနဲ့ စတာမဟုတ်ဘူး။
“ဒီတစ်ခါတော့” နဲ့ စတတ်တယ်။
ဒီတစ်ခါ အမှန်နည်းနည်းဖုံးမယ်။
ဒီတစ်ခါ ဝန်ထမ်းကို နည်းနည်းဖိမယ်။
ဒီတစ်ခါ မပေးသင့်တဲ့အရာ ပေးမယ်။
ဒီတစ်ခါ Customer ကို အပြည့်မပြောဘူး။
နောက်တော့ စိတ်က အဲဒီလမ်းကို ရင်းနှီးသွားတယ်။
ဒါကြောင့် Leader တစ်ယောက်ဟာ မကြီးမားခင် လိုင်းဆွဲထားရမယ်။
“ငွေဘယ်လောက်ရရ မလုပ်ဘူး” ဆိုတဲ့စာရင်းရှိရမယ်။
ဒါက အလွန်အရေးကြီးတဲ့ Business Discipline ပါ။
ဒါနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် တစ်ခုလည်း ရှိတယ်။
အချို့သူတွေ လောဘဖြစ်မှာကြောက်လို့ Ambition ကို သတ်ပစ်တတ်တယ်။
“ဓမ္မနဲ့နေရင် ဒီလောက်ပဲထားရမယ်”
“ပိုကြိုးစားရင် လောဘဖြစ်မယ်”
ဆိုပြီး တာဝန်မယူတော့ဘူး။
ဒါလည်း မမှန်ဘူး။
ဝန်ထမ်း ၅၀ ရှိတဲ့ Company ကို နည်းစနစ်တကျ မတိုးတက်စေဘဲ—
“ရောင့်ရဲရမယ်”
ဆိုပြီး Quality မထိန်းဘူးဆိုရင် ဒါ ရောင့်ရဲမှုမဟုတ်ဘူး။
ပေါ့ဆမှုဖြစ်နိုင်တယ်။
Customer တစ်ထောင်ရှိတဲ့ System ကို တိုးတက်ဖို့လိုတာ မလုပ်ဘဲ—
“အလွန်အကျွံ မလိုချင်ရဘူး”
ဆိုရင် တာဝန်ရှောင်တာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
ရောင့်ရဲမှုဟာ မပျင်းရဘူး။
မလောဘရဘူးဆိုတာ မကြိုးစားရဘူးလို့ မဆိုလိုဘူး။
အလွန်ကောင်းတဲ့ လုပ်ငန်းတစ်ခု တည်ဆောက်ချင်တာလည်း ကုသိုလ်ဘက်ကို သွားနိုင်တယ်—
အကယ်၍ ရည်ရွယ်ချက်ကောင်း၊ နည်းလမ်းကောင်း၊ လူ့အကျိုးရှိပြီး စိတ်မဖက်လွန်းရင်။
အဲဒီတော့ ဒီလိုခွဲကြည့်ပါ။
ရည်မှန်းချက် — သတ်မှတ်ချက်ရှိတယ်။
လောဘ — အဆုံးမရှိဘူး။
ရည်မှန်းချက် — နည်းလမ်းစစ်တယ်။
လောဘ — ရလဒ်ရရင်ပြီးရောလို့ ထင်တယ်။
ရည်မှန်းချက် — တခြားသူကို အကျိုးရှိစေနိုင်တယ်။
လောဘ — တခြားသူကို အသုံးချတတ်တယ်။
ရည်မှန်းချက် — ရှုံးရင် သင်ယူတယ်။
လောဘ — ရှုံးရင် ဒေါသထွက်တယ်။
ရည်မှန်းချက် — ရလာရင် ကျေးဇူးတင်တယ်။
လောဘ — ရလာရင် နောက်တစ်ခု ချက်ချင်းလိုတယ်။
ရည်မှန်းချက် — တိုးတက်ချင်တယ်။
လောဘ — သူများထက်သာချင်တယ်။
ရည်မှန်းချက် — “ကောင်းအောင်လုပ်မယ်” လို့ ပြောတယ်။
လောဘ — “ငါပဲအကြီးဆုံးဖြစ်ရမယ်” လို့ ပြောတယ်။
ဒီကွာခြားချက်တွေ ကိုယ့်စိတ်ထဲ တကယ်စစ်ရမယ်။
အောင်မြင်မှုရဖို့ အသက်ကို ဘယ်လောက်ပေးနေသလဲလည်း စစ်ပါ။
တစ်ခါတလေ လုပ်ငန်းအောင်မြင်တယ်။
ဒါပေမယ့်—
ကလေးနဲ့ စကားမပြောတာ နှစ်နှစ်။
မိဘဆီ မသွားတာ လများစွာ။
အိပ်ချိန်မရှိ။
ကိုယ်ကျန်းမာရေးပျက်။
စိတ်တိုတတ်လာ။
Staff အားလုံးကို အလုပ်အတိုင်းမြင်။
ဘယ်နေရာမှာလဲ အောင်မြင်မှု။
အဲဒီလူကို ရှုံးတယ်လို့တော့ မဆိုဘူး။
ဒါပေမယ့် အောင်မြင်မှုရဲ့ စျေးနှုန်းကို ပြန်တွက်ရမယ်။
Business Accounting မှာ Cost ရှိတယ်။
Life Accounting မှာလည်း Cost ရှိတယ်။
အမြတ်တိုးလာတယ်။
Marriage ပျက်သွားတယ်။
အဲဒါ Cost မဟုတ်ဘူးလား။
လုပ်ငန်းတိုးလာတယ်။
ကျန်းမာရေးပျက်တယ်။
Cost မဟုတ်ဘူးလား။
နာမည်ကြီးလာတယ်။
အမှန်ပြောဖို့ကြောက်လာတယ်။
Cost မဟုတ်ဘူးလား။
အာဏာတိုးလာတယ်။
Feedback မကြားနိုင်တော့ဘူး။
Cost မဟုတ်ဘူးလား။
Profit and Loss Statement ရှိသလို Inner Profit and Loss Statement လည်း လိုတယ်။
ဒီနေ့ ငါ ဘာရလဲ။
ပြီးတော့—
ဘာဆုံးရှုံးလဲ။
ငွေရတယ်။
သီလဆုံးရှုံးလား။
Market share ရတယ်။
မေတ္တာဆုံးရှုံးလား။
Promotion ရတယ်။
မိသားစုအချိန်ဆုံးရှုံးလား။
နာမည်ရတယ်။
ရိုးသားမှုဆုံးရှုံးလား။
ဒီလို မေးကြည့်ပါ။
ဒီနေရာမှာ ဥစ္စာရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကို ပြန်သတိပေးတဲ့ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၄၁ က တန်ဖိုးရှိတယ်။ တရားသဖြင့်ရရှိတဲ့ ဥစ္စာကို ကိုယ်တိုင်၊ မိဘ၊ မိသားစု၊ ဝန်ထမ်းများ၊ မိတ်ဆွေများအတွက် သုံးနိုင်ပြီး အန္တရာယ်များအတွက် ကာကွယ်နိုင်သလို ကောင်းကျိုးဖြစ်ရာမှာလည်း အသုံးချနိုင်ပါတယ်။ ဥစ္စာဟာ လူကို ကျွန်လုပ်ဖို့မဟုတ်ဘဲ တာဝန်ထမ်းဆောင်နိုင်စေဖို့ ဖြစ်နိုင်တယ်။ (Dhamma Talks)
သူတော်ကောင်းတို့…
ဦးဇင်းတို့ နောက်ထပ် မေးခွန်းတစ်ခု မေးမယ်။
“အောင်မြင်ပြီး ဘာလုပ်မှာလဲ။”
ဒီမေးခွန်းအတွက် အဖြေမရှိဘဲ “အောင်မြင်ချင်တယ်” ဆိုတာ အန္တရာယ်ရှိတယ်။
ငွေတစ်ရာရချင်တယ်။
ရပြီးဘာလုပ်မှာလဲ။
Company ကြီးချင်တယ်။
ကြီးပြီးဘာလုပ်မှာလဲ။
Follower တစ်သန်းလိုချင်တယ်။
ရပြီးဘာလုပ်မှာလဲ။
Market Leader ဖြစ်ချင်တယ်။
ဖြစ်ပြီးဘာလုပ်မှာလဲ။
ဒီမေးခွန်းကို ဆက်ဆက်မေးသွားရင် တစ်ခါတလေ နောက်ဆုံးမှာ—
“ငါအရေးပါသူဖြစ်တယ်လို့ ခံစားချင်လို့”
ဆိုတဲ့နေရာ ရောက်တတ်တယ်။
ဒါဆို Business Goal နောက်က အတွင်းစိတ်လိုအပ်ချက်ကို တွေ့လာပြီ။
Recognition လိုတာလား။
Fear ကို ဖုံးချင်တာလား။
Childhood insecurity လား။
ပြိုင်သူကို သက်သေပြချင်တာလား။
ဒီလိုစိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာအကြောင်းအရာတွေမှာ မသေချာဘဲ Diagnosis မလုပ်ရဘူး။ ဒါပေမယ့် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် သတိနဲ့ မေးနိုင်ပါတယ်—
“ငါ့ရဲ့ အောင်မြင်ချင်မှုကို ဘာစိတ်က မောင်းနေသလဲ။”
တာဝန်လား။
ပညာလား။
မေတ္တာလား။
ကြောက်စိတ်လား။
မာနလား။
မနာလိုမှုလား။
လုံခြုံချင်မှုလား။
သက်သေပြချင်မှုလား။
တစ်မျိုးတည်း ဖြစ်ချင်မှဖြစ်မယ်။
လူ့စိတ်ထဲမှာ အများကြီးရောနေတတ်တယ်။
ဒါကြောင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် အလွန်လှအောင် မပြင်ပြောပါနဲ့။
“ငါက လူ့အကျိုးအတွက်ပဲ”
လို့ ပြောရင်း အတွင်းမှာ Fame လိုချင်နေနိုင်တယ်။
ဒါ သိတာ မရှက်ရဘူး။
သိမှ ပြင်လို့ရတယ်။
မသိရင် မာနကို Mission လို့ နာမည်ပေးထားမိတတ်တယ်။
လောဘကို Growth လို့ အမည်ပေးတတ်တယ်။
ကြောက်စိတ်ကို Strategy လို့ နာမည်ပေးတတ်တယ်။
ဒီမှာ သတိလိုတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၃၀ တွင် ကျော်ကြားမှုနှင့် လူအုပ်ကြီးရဲ့ အာရုံစိုက်မှုကို အလိုလိုမြတ်နိုးစရာအဖြစ် မယူကြောင်း ဖော်ပြတဲ့ အခြေအနေတွေ ရှိပါတယ်။ ဒီသုတ်ကို လုပ်ငန်းရှင်တွေ အောင်မြင်မနေသင့်ဘူးလို့ အဓိပ္ပာယ်ဆွဲဖို့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမယ့် “လူအများသိခြင်းကိုယ်တိုင်က မြင့်မြတ်မှုမဟုတ်” ဆိုတာကို သတိယူစရာ ဖြစ်ပါတယ်။ (Suttas.com)
ဒီနေ့ခေတ်မှာ Fame နဲ့ Business ပိုရောလာတယ်။
Founder ကိုယ်တိုင် Brand ဖြစ်တယ်။
Followers က Business asset ဖြစ်တယ်။
Views က Sales ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် Fame ကို အကုန်ရှောင်လို့ မရဘူး။
အရေးကြီးတာ—
Fame ကို Tool လို့သုံးတာလား၊ Food လို့စားနေတာလား။
Tool ဆိုရင်—
လူတွေသိဖို့အသုံးပြု။
ပညာပေးဖို့အသုံးပြု။
အကျိုးရှိတဲ့ Product ရောက်စေဖို့အသုံးပြု။
Food ဖြစ်သွားရင်—
Like မရရင် စိတ်ကျ။
လူမချီးကျူးရင် မနေနိုင်။
ကန့်ကွက်သူတွေကို ရန်သူလိုမြင်။
အမြဲပိုမြင်သာဖို့ လုပ်။
နောက်ဆုံး Product ထက် Attention ပိုအရေးကြီးလာတယ်။
ဒါက Ambition ကနေ Craving ဘက် ရွေ့နေတဲ့ သင်္ကေတပါ။
အဲဒီတော့ ညနေတိုင်း စိတ်ပြန်စစ်ဖို့ လေ့ကျင့်ခန်းတစ်ခု ရှိပါတယ်။
ညနေ ၅ မိနစ် အောင်မြင်မှု–လောဘ စစ်ဆေးခြင်း
ပထမမေးခွန်း—
ဒီနေ့ ဘာရဖို့ ကြိုးစားခဲ့သလဲ။
မရှုပ်အောင် တစ်ခုရေး။
ဒုတိယ—
ဘာကြောင့် ရချင်ခဲ့သလဲ။
တကယ်ရိုးရိုးသားသားရေး။
တတိယ—
ရဖို့အတွက် ဘာကို လျှော့ပေါ့ခဲ့သလဲ။
အမှန်တရားလား။
အနားယူမှုလား။
မိသားစုအချိန်လား။
Staff fairness လား။
သီလလား။
စတုတ္ထ—
မရတော့ စိတ်ဘယ်လိုဖြစ်သလဲ။
သင်ယူချင်စိတ်ရှိလား။
ဒေါသထွက်လား။
မနာလိုလား။
အရှက်ရလား။
ကိုယ့်တန်ဖိုးကျသလို ခံစားလား။
ပဉ္စမ—
ရရင် မျှဝေနိုင်မလား။
ဒီမေးခွန်းက တော်တော်လေး လောဘကို ဖော်ထုတ်တယ်။
ပိုရလာတာနဲ့ ပိုဖက်လာသလား။
ဒါမှမဟုတ်—
“အခု ပိုတာဝန်ယူနိုင်ပြီ”
လို့ မြင်သလား။
ဒီအမြင်က အရေးကြီးပါတယ်။
ဝန်ထမ်းလစာတိုးနိုင်တယ်။
မိဘပိုထောက်ပံ့နိုင်တယ်။
ပညာရေးအတွက် သုံးနိုင်တယ်။
လိုအပ်သူကို ပေးနိုင်တယ်။
လုပ်ငန်းကို Sustainable ဖြစ်အောင်သုံးနိုင်တယ်။
ဒါဆို ဥစ္စာက Function ရှိတယ်။
Function မရှိဘဲ Accumulation ပဲ ရှိလာရင်—
“နောက်ထပ်၊ နောက်ထပ်၊ နောက်ထပ်”
ဆိုတဲ့ စိတ်က ပိုအားကောင်းလာနိုင်တယ်။
ဓမ္မပဒ ၂၀၄ ရဲ့ ရောင့်ရဲခြင်းကို အလွန်မြတ်သောဥစ္စာလို့ ဖော်ပြတဲ့ သတိပေးချက်က ဒီနေရာမှာ ထင်ရှားလာတယ်။ (SuttaCentral)
ဒါပေမယ့် ဒကာ ဒကာမတို့…
“Enough” ဆိုတာ နံပါတ်တစ်ခုတည်း မဟုတ်ဘူး။
လူတစ်ယောက်အတွက် Enough က တစ်မျိုး။
ကုမ္ပဏီတစ်ခုအတွက် Working Capital လိုတယ်။
Risk Reserve လိုတယ်။
Expansion Fund လိုတယ်။
Pension လိုတယ်။
Family Obligation လိုတယ်။
ဒါတွေရှိတယ်။
ဒါကြောင့် ဓမ္မက “ဒီပမာဏထက်ပိုရင် လောဘ” လို့ နံပါတ်မပေးဘူး။
စိတ်ကို ကြည့်ရတာပါ။
စီမံထားတဲ့စုဆောင်းမှု နဲ့ မလုံလောက်နိုင်တဲ့သိမ်းဆည်းမှု မတူဘူး။
စီမံထားတဲ့စုဆောင်းမှုမှာ ရည်ရွယ်ချက်ရှိတယ်။
Emergency fund။
Investment။
Retirement။
Education။
Working capital။
အဲဒါတွေ။
လောဘရဲ့ သိမ်းဆည်းမှုမှာ—
“ရှိတာနဲ့ မသေချာဘူး၊ ပိုရမှ စိတ်ချမယ်”
ဆိုပြီး စိတ်ချမှု ဘယ်တော့မှ မရဘူး။
နောက်ထပ်ရှိရင် နောက်ထပ် စိုးရိမ်စရာပေါ်တယ်။
ပိုပိုင်ရင် ပိုဆုံးရှုံးမယ့်ကြောက်စိတ် ရှိလာတယ်။
ဒါကြောင့် ဥစ္စာအများကြီးရှိပေမယ့် စိတ်က ဆင်းရဲနေနိုင်တယ်။
ငွေဘဏ်ထဲများတယ်။
“မလုံလောက်သေးဘူး”
ဆိုတဲ့စိတ်က များတယ်။
ဒီမှာ အောင်မြင်မှုရဲ့ Irony ရှိတယ်။
အစတုန်းက—
“အောင်မြင်ရင် စိတ်အေးမယ်”
လို့ ကြိုးစားတယ်။
နောက်ဆုံး—
“အောင်မြင်တာ မပျောက်အောင် ထိန်းရမယ်”
ဆိုပြီး စိတ်ပိုမအေးတော့ဘူး။
ဒီသဘောကို မြင်ရမယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ က လာဘ်နဲ့ လာဘ်ပျက်၊ ယသနဲ့ အယသ၊ နိန္ဒာနဲ့ ပသံသာ၊ သုခနဲ့ ဒုက္ခတို့အား မတည်မြဲကြောင်း မြင်နိုင်မှုကို အလေးထားပါတယ်။ လုပ်ငန်းဘဝမှာလည်း ငွေကြေးအခြေအနေ၊ Brand value၊ လူ့အမြင်၊ Market response တို့ဟာ ပြောင်းတတ်တာကို မမေ့ဖို့ ဒီ canonical anchor က တိုက်ရိုက်အကျိုးရှိပါတယ်။ (SuttaCentral)
သူတော်ကောင်းတို့…
အောင်မြင်မှုနဲ့ လောဘကြား မျဉ်းကို ကူညီပေးနိုင်တဲ့ နောက်ထပ်နည်းလမ်းက—
“Enough Point” နဲ့ “Ethical Floor” နှစ်ခု သတ်မှတ်ထားခြင်း ပါ။
Enough Point ဆိုတာ—
ဒီအဆင့်ရရင် စိတ်မရပ်တော့ဘူးဆိုတာ မဟုတ်ဘူး။
ဒီအဆင့်ရရင်—
“ငါရရှိထားတာကို မြင်မယ်၊ ကျေးဇူးတင်မယ်၊ အဓိပ္ပာယ်ရှိရှိ အသုံးချမယ်”
ဆိုတဲ့နေရာ။
Ethical Floor ဆိုတာ—
အခြေအနေဘယ်လောက်ခက်ခက် မကျော်ဘူးဆိုတဲ့ အောက်ဆုံးစည်း။
Profit ကျလို့လည်း မလိမ်ဘူး။
Debt တက်လို့လည်း ခိုးမယ်မဟုတ်ဘူး။
Target မမီလို့လည်း မတရားမလုပ်ဘူး။
Competitor ကြီးလို့လည်း အောက်လမ်းမသုံးဘူး။
ဒီနှစ်ခုရှိရင် Ambition ကို စနစ်တကျ ထိန်းနိုင်တယ်။
နောက်ထပ် တစ်ခုက—
Giving Rule ရှိပါ။
ရလာတဲ့အရာထဲမှာ ဘယ်လောက်ကို တာဝန်နဲ့ပြန်ပေးမလဲ။
အချိန်ပေးမလား။
ငွေပေးမလား။
ပညာမျှဝေမလား။
Staff development လုပ်မလား။
Community အတွက် သုံးမလား။
Giving ဆိုတာ အမြတ်ကျသွားအောင် မစဉ်းစားဘဲပေးဖို့ တစ်မျိုးတည်း မဟုတ်ဘူး။
ပညာနဲ့ပေးရမယ်။
Sustainable ဖြစ်ရမယ်။
ဒါပေမယ့် ပေးနိုင်ခြင်းဟာ ဖက်ထားမှုကို စစ်တဲ့ အလွန်ကောင်းတဲ့ မှန်တစ်ချပ် ဖြစ်တယ်။
တစ်ခုရှိတယ်။
“အရမ်းကြိုးစားပြီး ရထားတာ ဘာလို့ပေးရမှာလဲ”
ဆိုတဲ့စိတ်ပေါ်တယ်။
အဲဒါကို ပြစ်တင်မနေပါနဲ့။
ကြည့်ပါ။
ဒီပစ္စည်းကို “ငါ့ဟာ” လို့ ဘယ်လောက်ဖက်နေလဲ။
ဒီနေရာမှာ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၄၇ ရဲ့ စွန့်ကြဲခြင်းကို ဥစ္စာတစ်မျိုးအဖြစ် ဖော်ပြထားတာ သတိပြုစရာပါ။ (Buddha)
နောက်တစ်ခု—
ခေါင်းဆောင်က အောင်မြင်မှုကို ဘယ်လိုစကားနဲ့ သတ်မှတ်သလဲ ဆိုတာ Company Culture ကို ဖန်တီးတယ်။
CEO က Meeting တိုင်းမှာ—
“Profit, Profit, Profit”
ပဲ ပြောတယ်။
Staff က ဘာသင်မလဲ။
Profit ရရင် နည်းလမ်းက ဒုတိယဖြစ်တယ်လို့ သင်နိုင်တယ်။
CEO က—
“Quality, Safety, Truthfulness, Customer Benefit, Fairness, Profit”
အားလုံးကို တစ်ပြိုင်နက်ပြောတယ်။
Culture မတူတော့ဘူး။
လူအဖွဲ့အစည်းဆိုတာ Leader မက်ဆေ့ခ်ျကို အလွန်မြန်မြန်ယူတတ်တယ်။
Official Policy က “Ethics” လို့ ရေးထားတယ်။
ဒါပေမယ့် Target မီတဲ့လူက မတရားလုပ်ထားလည်း ဆုရတယ်။
Staff က ဘာသင်မလဲ။
“တကယ်တန်ဖိုးထားတာ Target ပဲ”
လို့ သင်မယ်။
ဒါကြောင့် Leader ရဲ့ Ambition ဟာ Policy ထဲမဟုတ်ဘဲ Reward System ထဲကနေ ပေါ်တယ်။
ဘယ်သူကို ဆုချလဲ။
ဘာအတွက် ဆုချလဲ။
Target မီပေမယ့် Ethics ကျတဲ့သူကို ဘယ်လိုကိုင်တွယ်လဲ။
Ethics ကောင်းပေမယ့် Target မီဖို့ Training လိုသူကို ဘယ်လိုကူညီလဲ။
ဒီအရာတွေက “အောင်မြင်ချင်ခြင်းနှင့် လောဘကြား မျဉ်း” ကို Organizational Level မှာ ဆွဲတာပါ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အောင်မြင်မှုကို ငွေကြေးတစ်မျိုးတည်းနဲ့ မတိုင်းရဘူးဆိုတာ ဗုဒ္ဓသင်ကြားချက်ထဲက ဥစ္စာအမျိုးအစားနဲ့ တိုက်ရိုက်ဆင်ခြင်နိုင်တယ်။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၄၇ ရဲ့ သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ သင်ယူမှု၊ စွန့်ကြဲမှု၊ ပညာဆိုတဲ့ ဥစ္စာတွေကို စဉ်းစားရင် Business Success Scorecard ထဲမှာလည်း လူ့အရည်အချင်း၊ သီလ၊ ပညာနဲ့ generosity မရှိဘဲ ငွေတစ်ခုတည်း တိုးလာတာဟာ ပြည့်စုံတဲ့အောင်မြင်မှုမဟုတ်ဘူးလို့ ဓမ္မအရ ဆင်ခြင်နိုင်ပါတယ်။ (Dhamma Gift)
ဒီတော့ ကိုယ့်အတွက် Success Dashboard လုပ်ချင်ရင် ဒီလိုမေးပါ။
ဝင်ငွေ—
တိုးလား။
အကြွေး—
လျော့လား။
အရည်အသွေး—
တိုးလား။
ဝန်ထမ်းတွေ—
တိုးတက်လား။
Customer Trust—
ကောင်းလား။
မိသားစု—
မပျက်ဘူးလား။
ကိုယ်ကျန်းမာရေး—
ထိန်းနိုင်လား။
သီလ—
ပိုတင်းလာသလား၊ ပိုလျော့လာသလား။
စွန့်ကြဲနိုင်မှု—
တိုးလား။
ပညာ—
တိုးလား။
အရှုံးခံနိုင်မှု—
တိုးလား။
Feedback နားထောင်နိုင်မှု—
တိုးလား။
ဒီလို Dashboard ဆို ပိုပြည့်စုံတယ်။
ငွေတိုးတာ တစ်ခုတည်းနဲ့ “အောင်မြင်ပြီ” မပြောသေးဘူး။
လူလည်း တိုးတက်ရမယ်။
အဲဒီတော့ သူတော်ကောင်းတို့…
ညနေပြန်လာတဲ့အခါ တစ်ခါတလေ Owner တွေက Sales report အရင်ကြည့်တယ်။
ဒီနေ့ကစပြီး Sales report မတိုင်ခင် မိနစ်တစ်မိနစ် ဒီလိုမေးပါ။
“ဒီနေ့ ငါတို့ရခဲ့တဲ့အမြတ်ဟာ ဘယ်သူ့အတွက် နာကျင်မှုဖြစ်သွားလဲ။”
မရှိရင် ကောင်းတယ်။
ရှိရင် ပြင်။
ပြီးတော့—
“ဒီနေ့ မရခဲ့တဲ့အမြတ်တချို့ကို သီလထိန်းဖို့ ငါတို့ လက်လွှတ်ခဲ့ရသလား။”
ရှိရင် အဲဒီကို “Loss” လို့ချည်း မခေါ်နဲ့။
တစ်ခါတလေ Ethical Gain ဖြစ်တယ်။
Contract တစ်ခုမရလိုက်ဘူး။
အောက်လမ်းမသုံးလို့။
Financial loss ဖြစ်နိုင်တယ်။
သီလအမြတ် ရတယ်။
Customer တစ်ယောက်မဝယ်ဘူး။
Product မသင့်လို့ အမှန်ပြောလိုက်တယ်။
Sale မရဘူး။
Trust ရတယ်။
Project တစ်ခုမယူဘူး။
Staff လုံခြုံရေးမပေးနိုင်လို့။
Revenue မရဘူး။
တာဝန်သိမှုရတယ်။
ဒီလို အမြတ်အရှုံး အမျိုးအစားတစ်မျိုးရှိတယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၆၂ မှာ အပြစ်ကင်းသောအကျင့်ကြောင့်ရသော ချမ်းသာမှုကို ငွေကြေးဆိုင်ရာ ချမ်းသာမှုများထက် ပိုမြင့်ထားတာက ဒီလိုအခြေအနေမှာ အလွန်အားရှိတဲ့ တိုင်းတာချက်တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ (SuttaCentral)
ဒီအချက်ကို မိသားစုနဲ့ပါ ချိတ်ကြည့်။
သားသမီးက မေးတယ်—
“အဖေ၊ အမေ ဘာလုပ်တာလဲ”
ဆိုရင် ကိုယ်ဘယ်လိုပြောမလဲ။
“ပိုက်ဆံရှာတာ”
တစ်ကြောင်းတည်းလား။
ဒါမှမဟုတ်—
“လူတွေလိုအပ်တာကို ကောင်းကောင်းလုပ်ပေးပြီး၊ အမှန်တရားမပျက်ဘဲ အသက်မွေးတာ”
လို့ ပြောနိုင်မလား။
သားသမီးကို ချန်ပေးမယ့် Legacy က Company Share တင်မဟုတ်ဘူး။
ငွေဘယ်လိုရှာသလဲဆိုတဲ့ Character လည်း ချန်တယ်။
သူတို့ ကုမ္ပဏီမယူလည်း ဒီအကျင့်ကို ယူနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် Success ကို မျိုးဆက်နဲ့ ကြည့်ပါ။
လူကြီးတစ်ယောက်က အလွန်ချမ်းသာတယ်။
ဒါပေမယ့် သားသမီးက—
“အဖေ ငွေရှာတုန်းက လူတွေကို ဘယ်လိုဖိတယ်ဆိုတာ မကြိုက်ဘူး”
လို့ မှတ်နေမယ်ဆိုရင် ငွေဘယ်လောက်ချန်ခဲ့ချန်ခဲ့ Legacy အပြည့်မဟုတ်ဘူး။
အခြားတစ်ယောက်က လုပ်ငန်းအလွန်မကြီးဘူး။
ဒါပေမယ့်—
“အမေက မသင့်တာမယူဘူး၊ ကိုယ့်လူတွေကို မလှည့်စားဘူး၊ ရလာတာကို မျှဝေတတ်တယ်”
လို့ မှတ်မိတယ်။
ဒါကလည်း ဥစ္စာတစ်မျိုးပဲ။
ဒီဥစ္စာကို Balance Sheet မှာ မမြင်ရဘူး။
ဒါပေမယ့် လူ့ဘဝထဲမှာ ကြာရှည်တယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
အောင်မြင်ချင်ခြင်းကို မဖျက်ကြပါနဲ့။
အောင်မြင်ချင်စိတ်ကို သန့်စင်ပါ။
“ငါကြီးချင်တယ်” ကနေ—
“ကောင်းတဲ့အရာကို ပိုကောင်းအောင်လုပ်ချင်တယ်”
ဘက်ကို ပြောင်း။
“သူများထက်သာချင်တယ်” ကနေ—
“မနေ့ကကိုယ့်ထက် ဒီနေ့ပိုကောင်းချင်တယ်”
ဘက်ကို ပြောင်း။
“ငွေများချင်တယ်” ကနေ—
“အကျိုးရှိတဲ့တန်ဖိုးဖန်တီးပြီး တရားသဖြင့် ဝင်ငွေကောင်းချင်တယ်”
ဘက်ကို ပြောင်း။
“နာမည်ကြီးချင်တယ်” ကနေ—
“လူတွေယုံကြည်လို့ ရတဲ့အလုပ်လုပ်ချင်တယ်”
ဘက်ကို ပြောင်း။
“Company ကြီးချင်တယ်” ကနေ—
“ကြီးလာလေလေ တာဝန်ပိုယူနိုင်တဲ့ Company ဖြစ်ချင်တယ်”
ဘက်ကို ပြောင်း။
ဒီလို Ambition ကို Purify လုပ်ရမယ်။
ဒါက Ambition ကို သတ်တာမဟုတ်ဘူး။
အဆိပ်ကို ထုတ်တာ။
လောဘ၊ မာန၊ မနာလိုမှု၊ ကြောက်စိတ်ကို တဖြည်းဖြည်း ခွဲထုတ်ပြီး တာဝန်၊ ပညာ၊ သီလ၊ မေတ္တာနဲ့ ဖြည့်တာ။
အဲဒါ ဓမ္မနဲ့ Business တွေ့တဲ့နေရာပဲ။
နောက်ဆုံးအနေနဲ့ ဒကာ ဒကာမတို့ ကိုယ့်အလုပ်ခွင်မှာ အသုံးချနိုင်တဲ့ စိတ်စစ်ချက် လေးချက်ထားကြစို့။
ပထမ — “လိုချင်တာ” ကို နာမည်တပ်
ငွေလား။
ရာထူးလား။
Recognition လား။
Growth လား။
Security လား။
အမှန်အတိုင်းနာမည်တပ်။
ဒုတိယ — “ဘာကြောင့်” ကို မေး
လူ့အကျိုးလား။
တာဝန်လား။
ကြောက်စိတ်လား။
နှိုင်းယှဉ်မှုလား။
မာနလား။
အဖြေက ရောနေနိုင်တယ်။
ရိုးသားပါ။
တတိယ — “ဘယ်စည်းမကျော်ဘူး” ကို ရေး
မလိမ်ဘူး။
မထိခိုက်ဘူး။
မတရားမဖိဘူး။
အန္တရာယ်မဖုံးဘူး။
မသင့်တာ မယူဘူး။
စတုတ္ထ — “ရလာရင် ဘာလုပ်မယ်” ကို ကြိုရေး
ထောက်ပံ့မယ်။
ပြန်ရင်းနှီးမယ်။
စွန့်ကြဲမယ်။
ဝန်ထမ်းတိုးတက်ရေးသုံးမယ်။
အရေးပေါ်သိမ်းမယ်။
လူ့အကျိုးအတွက် အသုံးချမယ်။
ဒီလေးချက် ရှိရင် “အောင်မြင်ချင်စိတ်” ကို သတိနဲ့ စီမံနိုင်တယ်။
ကဲ… သူတော်ကောင်းတို့။
အခု ဒီညတရားကို သစ္စာလေးပါးဘက် ဆင်းသက်ကြည့်ကြမယ်။
ဒုက္ခသစ္စာ
အောင်မြင်မှုကို အမြဲတည်မယ်လို့ ဖက်တဲ့စိတ်မှာ ဒုက္ခရှိတယ်။
အမြတ်တက်နေတုန်းလည်း—
“မကျပါစေနဲ့”
ဆိုပြီး ကြောက်တယ်။
နာမည်ကြီးနေတုန်းလည်း—
“လူတွေမမေ့ပါစေနဲ့”
ဆိုပြီး ကြောက်တယ်။
ကိုယ့်ရလဒ်ကို သူများနဲ့ တိုင်းရင် အမြဲတမ်း ပိုသာတဲ့သူတစ်ယောက် ရှိနေတတ်တယ်။
ဒါကြောင့် “ပို၊ ပို၊ ပို” ဆိုတဲ့အရသာနောက်ကို လိုက်ရင်း နားချိန်မရဘူး။
အဲဒါ ဒီနေ့အကြောင်းအရာထဲက ဒုက္ခကို မြင်ခြင်းပဲ။
သမုဒယသစ္စာ
ဒီပူလောင်မှုရဲ့ အတွင်းမှာ—
တဏှာ။
အစွဲ။
မာန။
နှိုင်းယှဉ်မှု။
“ငါ့ဟာ” ဆိုတဲ့ ဖက်တွယ်မှု။
“ငါကြီးရမယ်”
“ငါရမှဖြစ်မယ်”
“ငါမရှုံးရဘူး”
ဆိုတဲ့ စိတ်တွေ ရှိနိုင်တယ်။
Market problem တိုင်းကို တဏှာတစ်ခုတည်းနဲ့ ရှင်းလို့မရဘူး။
Finance၊ Operations၊ Competition၊ Technology စတဲ့ အကြောင်းများရှိတယ်။
ဒါပေမယ့် စိတ်ရဲ့ ပူလောင်မှု ကို ကြည့်ရင် အစွဲနဲ့ တဏှာက အားပေးနေတတ်တယ်။
နိရောဓသစ္စာ
လောကီအောင်မြင်မှုကို နိဗ္ဗာန်နဲ့ မရောရဘူး။
Profit ရတာက နိရောဓမဟုတ်ဘူး။
Company ကြီးတာက နိရောဓမဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့်—
အောင်မြင်မှုရှိလည်း မဖက်လွန်းနိုင်ခြင်း။
အရှုံးရှိလည်း ကိုယ့်တန်ဖိုးပျက်သွားသလို မယူခြင်း။
သူများအောင်မြင်တာ မြင်ပြီး မနာလိုမှုကနေ လျော့နိုင်ခြင်း။
ရှိတာကို သိပြီး ကျေးဇူးတင်နိုင်ခြင်း။
ရလာတာကို မျှဝေနိုင်ခြင်း။
ငွေရှိပေမယ့် ငွေရဲ့ကျွန်မဖြစ်ခြင်း။
ဒီလိုစိတ်အေးလာတဲ့အခါ ချုပ်ငြိမ်းမှုဘက်ကို ဦးတည်တဲ့ အရသာကို သတိပြုနိုင်ပါတယ်။
မဂ္ဂသစ္စာ
သမ္မာဒိဋ္ဌိနဲ့—
အောင်မြင်မှုဟာ မတည်မြဲဘူးလို့ သိမယ်။
သမ္မာသင်္ကပ္ပနဲ့—
မိမိအကျိုးတစ်ခုတည်းမဟုတ်ဘဲ သူတစ်ပါးအကျိုးပါ စဉ်းစားမယ်။
သမ္မာဝါစာနဲ့—
Target အတွက် လိမ်ညာမှုမလုပ်ဘူး။
သမ္မာကမ္မန္တနဲ့—
အမြတ်အတွက် ထိခိုက်မှုမလုပ်ဘူး။
သမ္မာအာဇီဝနဲ့—
ဝင်ငွေရတဲ့နည်းကို စစ်မယ်။
သမ္မာဝါယာမနဲ့—
လောဘ၊ မနာလိုမှု၊ မာနပေါ်လာတဲ့အခါ အားမပေးဘဲ ကောင်းသောစိတ်ကို တိုးစေမယ်။
သမ္မာသတိနဲ့—
“အခု ငါ့ကို ဘာစိတ်က မောင်းနေတာလဲ”
လို့ သိနေမယ်။
သမ္မာသမာဓိနဲ့—
လာဘ်ရလည်း မယစ်၊ လာဘ်ပျက်လည်း မပျက်အောင် စိတ်တည်အောင် လေ့ကျင့်မယ်။
အဲဒီတော့ သူတော်ကောင်းတို့…
အောင်မြင်ကြပါ။
အောင်မြင်မှုကို မကြောက်ပါနဲ့။
ဒါပေမယ့် အောင်မြင်မှုရဲ့ကျွန် မဖြစ်ကြပါနဲ့။
ငွေရှာကြပါ။
ဒါပေမယ့် ငွေရဲ့အတွက် ကိုယ့်သီလကို မရောင်းကြပါနဲ့။
တိုးချဲ့ကြပါ။
ဒါပေမယ့် တိုးချဲ့သလောက် တာဝန်ပါ တိုးပါစေ။
နာမည်ကောင်းရအောင် အလုပ်လုပ်ကြပါ။
ဒါပေမယ့် ချီးမွမ်းသံမရှိရင် မနေနိုင်တဲ့စိတ် မဖြစ်ပါစေနဲ့။
ပြိုင်ဆိုင်ကြပါ။
ဒါပေမယ့် သူတစ်ပါးပျက်စီးမှ ကိုယ်ကျေနပ်ရတဲ့စိတ် မဖြစ်ပါစေနဲ့။
ပိုကောင်းအောင်လုပ်ကြပါ။
ဒါပေမယ့် “ပိုရမှပဲ ငါပြည့်စုံမယ်” ဆိုတဲ့ မပြီးနိုင်တဲ့ဆာလောင်မှုအောက် မကျကြပါနဲ့။
ဥစ္စာရှိလာသလောက် ရောင့်ရဲမှုပါ ရှိလာပါစေ။
ရာထူးကြီးလာသလောက် နှိမ့်ချမှုပါ ကြီးလာပါစေ။
အာဏာများလာသလောက် တာဝန်ယူမှု များလာပါစေ။
Profit တိုးလာသလောက် generosity တိုးလာပါစေ။
Company ကြီးလာသလောက် သီလစည်း တင်းလာပါစေ။
အောင်မြင်မှုကို ကိုယ့်အတ္တမြင့်ဖို့ မသုံးဘဲ လူ့အကျိုးပိုလုပ်နိုင်ဖို့ အသုံးချနိုင်ကြပါစေ။
လာဘ်ရသောအခါ မယစ်ကြပါစေ။
လာဘ်ပျက်သောအခါ မပျက်ကြပါစေ။
ယသရသောအခါ မမာနတက်ကြပါစေ။
အယသကြုံသောအခါ ကိုယ့်တန်ဖိုးကို မဆုံးရှုံးကြပါစေ။
ပသံသာကြုံသောအခါ မမူးကြပါစေ။
နိန္ဒာကြုံသောအခါ ပညာနဲ့ စစ်နိုင်ကြပါစေ။
သုခကြုံသောအခါ မဖက်လွန်းကြပါစေ။
ဒုက္ခကြုံသောအခါ စိတ်မကျိုးဘဲ တရားနဲ့ ရပ်တည်နိုင်ကြပါစေ။
ရလာသမျှ တရားသဖြင့်ရပါစေ။
သုံးသမျှ တာဝန်ရှိစွာ သုံးနိုင်ကြပါစေ။
ချန်ခဲ့သမျှ ငွေတစ်ခုတည်းမဟုတ်ဘဲ အမှန်တရား၊ သီလ၊ မေတ္တာနှင့် လူ့ဂုဏ်သိက္ခာကို တန်ဖိုးထားသော Legacy ဖြစ်ပါစေ။
သတ္တဝါအပေါင်း ဘေးရန်ကင်းကြပါစေ။
ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေ။
မိမိတို့၏ လုပ်ငန်းအောင်မြင်မှုသည် မိမိတို့ကို လောဘကျွန်မဖြစ်စေဘဲ ကုသိုလ်၊ ပညာ၊ တာဝန်နှင့် အကျိုးပြုနိုင်စွမ်း ပိုမိုအားကောင်းစေသော အခြေအနေဖြစ်ပါစေ။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
Sao Dhammasami
ကျမ်းကိုးမှတ်စု
[၁] အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၆၂၊ အာဏဏျသုတ် — တရားသဖြင့်ရရှိထားသော ဥစ္စာရှိခြင်း၊ သုံးစွဲခြင်း၊ အကြွေးကင်းခြင်းနှင့် အပြစ်ကင်းသော ကိုယ်၊ နှုတ်၊ စိတ်အကျင့်ရှိခြင်းတို့မှ ရသော ချမ်းသာမှုများကို ဖော်ပြထားသည်။ အပြစ်ကင်းသောချမ်းသာမှုကို အခြားငွေကြေးဆိုင်ရာ ချမ်းသာမှုများထက် ပိုမြင့်စွာထားသည်။ (SuttaCentral)
[၂] အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၄၁၊ အာဒိယသုတ် — တရားသဖြင့် ရရှိသော ဥစ္စာကို မိမိ၊ မိဘ၊ ဇနီးသားသမီး၊ အလုပ်သမား၊ မိတ်ဆွေတို့အတွက် အသုံးပြုခြင်း၊ အန္တရာယ်မှ ကာကွယ်ခြင်းနှင့် ကောင်းကျိုးဖြစ်ရာတွင် အသုံးပြုခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ (Dhamma Talks)
[၃] အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၄၇၊ ဓနသုတ် — သဒ္ဓါ၊ သီလ၊ သုတ၊ စာဂ၊ ပညာတို့ကို ဥစ္စာငါးမျိုးအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ဤတရားတွင် ငွေကြေးအောင်မြင်မှုတစ်ခုတည်းကို အောင်မြင်မှုအပြည့်အစုံအဖြစ် မယူသင့်ကြောင်း ဆင်ခြင်ရာ၌ အသုံးပြုထားသည်။ (Buddha)
[၄] ဓမ္မပဒ၊ သုခဝဂ်၊ ဂါထာ ၂၀၄ — ရောင့်ရဲခြင်းကို အလွန်မြတ်သောဥစ္စာအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ဤတရားတွင် ရောင့်ရဲခြင်းကို ပျင်းရိခြင်းအဖြစ် မယူဘဲ လိုချင်မှုအဆုံးမဲ့သွားခြင်းမှ စိတ်ကို ကာကွယ်သော တန်ဖိုးအဖြစ် ရှင်းပြထားသည်။ (SuttaCentral)
[၅] အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆၊ ဒုတိယလောကဓမ္မသုတ် — လာဘ်/လာဘ်ပျက်၊ ယသ/အယသ၊ နိန္ဒာ/ပသံသာ၊ သုခ/ဒုက္ခ ဟူသော လောကဓံရှစ်ပါးကို ဖော်ပြပြီး ပညာရှိသူက ထိုအခြေအနေများ၏ မတည်မြဲမှုကို သိမြင်ကြောင်း ရှင်းထားသည်။ (Dhamma Talks)
[၆] အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၃၀၊ နာဂိတသုတ် — လူအုပ်နှင့် ကျော်ကြားမှုကို ကိုယ်တိုင်အပြီးသတ်တန်ဖိုးတစ်ခုအဖြစ် မယူသင့်ကြောင်း ဆင်ခြင်ရာတွင် secondary canonical support အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။ ဤသုတ်ကို စီးပွားရေးအောင်မြင်မှုအား ဆန့်ကျင်သည့် teaching အဖြစ် မပြောင်းလဲဖော်ပြထားပါ။ (Suttas.com)
ကျမ်းစာရင်း
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်။ အာဏဏျသုတ်, AN 4.62. ဘိက္ခု သုဇာတောဘာသာပြန်၊ SuttaCentral. (SuttaCentral)
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်။ အာဒိယသုတ်, AN 5.41. ဘိက္ခု ဗောဓိနှင့် ဌာနိဿရဘိက္ခု ဘာသာပြန်များကို တိုက်ဆိုင်ကြည့်ရှုထားသည်။ (Dhamma Talks)
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်။ ဓနသုတ်, AN 5.47. ဘိက္ခု ဗောဓိနှင့် SuttaCentral ဆိုင်ရာဘာသာပြန်အထောက်အထားများကို ကြည့်ရှုထားသည်။ (Buddha)
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်။ နာဂိတသုတ်, AN 5.30. Numbered Discourses collection. (Suttas.com)
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်။ ဒုတိယလောကဓမ္မသုတ်, AN 8.6. ဘိက္ခု ဗောဓိဘာသာပြန်၊ SuttaCentral. (SuttaCentral)
ဓမ္မပဒ။ သုခဝဂ်၊ ဂါထာ ၁၉၇–၂၀၈, အထူးသဖြင့် ဂါထာ ၂၀၄။ အာစရိယ ဗုဒ္ဓရက္ခိတနှင့် Peter Feldmeier ဘာသာပြန်များကို တိုက်ဆိုင်ကြည့်ရှုထားသည်။ (SuttaCentral)