အားသာချက်အပေါ် မာနမတက်ခြင်း
ဗုဒ္ဓသာသနာနှစ် — ၂၅၇၀ ခုနှစ်
အားသာချက်အပေါ် မာနမတက်ခြင်း
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။
ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။
နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ။
စွယ်တော်မြတ်များကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လျက်ရှိသော တပည့်တော် အရှင်ဓမ္မသာမိသည် မြတ်စွာဘုရားအား ရှိခိုးပါ၏။ တရားတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ သံဃာတော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏။ မိဘနှစ်ပါးအား ရှိခိုးပါ၏။ ဆရာသမားတို့အား ရှိခိုးပါ၏။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့နေ့လယ်မှာ ဦးဇင်းတို့ ကိုယ့်လုပ်ငန်းရဲ့ အားသာချက်၊ အားနည်းချက်၊ အခွင့်အလမ်း၊ အန္တရာယ်ကို မှန်မှန်ကြည့်ဖို့ ပြောခဲ့ကြတယ်။
အခုညနေမှာ တစ်ဆင့်နက်သွားမယ်။
ကိုယ့်အားသာချက်ကို သိပြီ။
ကောင်းတယ်။
ကိုယ့်မှာ ကျွမ်းကျင်မှုရှိတယ်။
ကောင်းတယ်။
လူတွေ ကိုယ့်ကို ယုံတယ်။
ကောင်းတယ်။
ငွေကြေးစီမံတတ်တယ်။
ကောင်းတယ်။
အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်တတ်တယ်။
ကောင်းတယ်။
အတွေ့အကြုံရှိတယ်။
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့်—
ကိုယ့်အားသာချက်က ကိုယ့်စိတ်ကို ဘာလုပ်နေသလဲ?
ဒီမေးခွန်းက အရေးကြီးတယ်။
အားသာချက်တစ်ခုရလာတဲ့အခါ လူက ပိုအသုံးဝင်လာနိုင်တယ်။
ဒါမှမဟုတ်—
ပိုမာနတက်လာနိုင်တယ်။
ကိုယ့်ရဲ့ကျွမ်းကျင်မှုဟာ လူတွေကို ကူညီနိုင်တဲ့အင်အားဖြစ်လာနိုင်တယ်။
ဒါမှမဟုတ်—
အခြားသူကို နှိမ့်ချဖို့ ကိရိယာဖြစ်လာနိုင်တယ်။
ကိုယ့်ရဲ့အောင်မြင်မှုက ကျေးဇူးတရားကို ပိုသိစေနိုင်တယ်။
ဒါမှမဟုတ်—
“ငါ့ကြောင့်ပဲ”
ဆိုတဲ့စိတ်ကို ပိုကြီးစေနိုင်တယ်။
ဒီမှာပဲ ဓမ္မဝင်လာတယ်။
အားသာချက်ရှိတာ ပြဿနာမဟုတ်ဘူး။
အားသာချက်ကို “ငါ” လို့ ဖက်မိတာက ပြဿနာဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ကုမ္ပဏီတစ်ခုမှာ မန်နေဂျာနှစ်ယောက်ရှိတယ်လို့ စိတ်ကူးကြည့်။
ပထမလူက တကယ်တော်တယ်။
ဆုံးဖြတ်ချက်မြန်တယ်။
လူကိုလည်းသိတယ်။
ရောင်းအားကောင်းတယ်။
အဖွဲ့က သူ့ကိုအားကိုးတယ်။
ဒါပေမယ့် သူ့စိတ်ထဲမှာ တဖြည်းဖြည်း—
“ငါမရှိရင် ဒီနေရာမလည်ဘူး”
ဆိုတဲ့စိတ် ပေါ်လာတယ်။
အောက်လူအကြံပေးရင်—
“မင်းတို့ မသိသေးဘူး”
ဆိုတယ်။
လူငယ်တစ်ယောက် အောင်မြင်လာရင်—
“ငါသင်ပေးထားလို့”
ဆိုတယ်။
အမှားတစ်ခုဖြစ်ရင်—
“ငါပြောထားတယ်”
ဆိုတယ်။
အောင်မြင်မှုဖြစ်ရင်—
“ငါ့ဆုံးဖြတ်ချက်မှန်လို့”
ဆိုတယ်။
တဖြည်းဖြည်း သူတော်နေတုန်းပဲ။
ဒါပေမယ့် သူ့တော်မှုက အဖွဲ့အတွက် အကျိုးလျော့လာတယ်။
ဘာကြောင့်လဲ?
အားသာချက်နဲ့ မာန ရောသွားလို့။
ဒုတိယလူလည်း တော်တယ်။
သူလည်း အတွေ့အကြုံရှိတယ်။
ဒါပေမယ့်—
“ဒီအပိုင်းကို ငါသိတယ်”
လို့ ပြောနိုင်သလို—
“ဒီအပိုင်းတော့ မင်းပိုသိတယ်”
လို့လည်း ပြောတတ်တယ်။
အောင်မြင်ရင်—
“အဖွဲ့ကောင်းလို့”
လို့ ကျေးဇူးတင်တယ်။
မှားရင်—
“ဒီဆုံးဖြတ်ချက် ငါမှားတယ်”
လို့ ဝန်ခံတယ်။
လူတော်တွေ ထွက်လာရင် သူမကြောက်ဘူး။
“ငါ့ထက်တော်လာအောင် တိုးပေးရမယ်”
လို့ တွေးတယ်။
နှစ်ယောက်လုံးမှာ အားသာချက်ရှိတယ်။
ဒါပေမယ့် စိတ်ရဲ့အရည်အသွေး မတူဘူး။
ဒီကွာခြားချက်ကို ပိဋကတ်တော်ထဲမှာ အလွန်ထင်ရှားစွာ ဟောထားတဲ့ သုတ်တစ်ပုဒ်ရှိတယ်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၁၃၊ သပ္ပုရိသသုတ်။
ဒီတရားက ဒီညအတွက် အဓိကကျမ်းအခြေခံ။
ဒီသုတ်မှာ မြတ်စွာဘုရားရှင်က လူကောင်း၏သဘောနဲ့ လူမကောင်း၏သဘောကို ခွဲပြတယ်။
မူရင်းအကြောင်းအရာဟာ ရဟန်းဘဝအတွင်း အဆင့်အတန်း၊ မိသားစုနောက်ခံ၊ ဂုဏ်သတင်း၊ တရားသင်ယူမှု၊ ကျင့်စဉ်အဆင့်တွေကြောင့် မိမိကိုယ်ကို မြှင့်ပြီး သူတစ်ပါးကို နှိမ့်မချဖို့ သတိပေးတာ။
အထူးသဖြင့်—
အမြင့်မျိုးရိုးကလာတာကြောင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို မြှင့်ပြီး သူတစ်ပါးကို နှိမ့်တာကို မကောင်းသောလူ၏သဘောအဖြစ် ပြတယ်။
လူကောင်းဘက်မှာတော့—
မျိုးရိုးကောင်းတာကြောင့် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ချုပ်မသွားဘူး ဆိုတာ မြင်တယ်။
တရားလမ်းကို မှန်မှန်ကျင့်သူက ပိုလေးစားထိုက်တယ်ဆိုတာ မြင်တယ်။
ဒါကြောင့် မိမိရရှိထားတဲ့အခြေအနေကြောင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို မမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကို မနှိမ့်ဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီတစ်ချက်ကို နက်နက်ယူ။
သုတ်က—
“အားသာချက်မရှိရဘူး”
မဟောဘူး။
“မိမိမှာ ကောင်းတာမသိရဘူး”
မဟောဘူး။
အဓိကပြဿနာက—
အားသာချက်တစ်ခုကို ယူပြီး မိမိကို အမြင့်ထား၊ သူတစ်ပါးကို အနိမ့်ထားခြင်း။
ဒီစိတ်က အရမ်းအန္တရာယ်ရှိတယ်။
အလုပ်မှာလည်းတူတယ်။
“ငါက ဘွဲ့ပိုမြင့်တယ်”
ဆိုပြီး အောက်လူကိုနှိမ့်။
“ငါအတွေ့အကြုံနှစ်နှစ်ဆယ်ရှိတယ်”
ဆိုပြီး လူငယ်အမြင်ကို လုံးဝပယ်။
“ငါရောင်းအားအကောင်းဆုံး”
ဆိုပြီး အဖွဲ့ကို မလေးစား။
“ငါပိုက်ဆံပိုထည့်ထားတယ်”
ဆိုပြီး အခြား Partner အမြင်ကို မနားထောင်။
“ငါ Founder”
ဆိုပြီး အရာအားလုံး ကိုယ်ပဲသိသလိုနေ။
ဒီမှာ အားသာချက်တစ်ခုက မာနဖြစ်လာတယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
သပ္ပုရိသသုတ်ထဲက အလွန်နက်တဲ့အချက်က—
မိသားစု၊ ကြွယ်ဝမှု၊ ဂုဏ်ရှိမှုကြောင့်သာ မဟုတ်ဘူး။
တရားအရည်အသွေး၊ သင်ယူမှု၊ ကျင့်စဉ်အဆင့်တွေလို ကောင်းသောအရာတွေကိုတောင် မာနလုပ်လို့ရတယ် ဆိုတာ ပြတယ်။
ဒီဟာ အရမ်းအရေးကြီးတယ်။
လူတွေထင်တာ—
မာနဆိုတာ ငွေရှိလို့ပဲတက်တယ်။
မဟုတ်ဘူး။
ပညာရှိလို့တောင် မာနတက်နိုင်တယ်။
သီလကောင်းလို့ မာနတက်နိုင်တယ်။
အလုပ်ကြိုးစားလို့ မာနတက်နိုင်တယ်။
တရားသိလို့ မာနတက်နိုင်တယ်။
“ငါက သူများထက် နားလည်တယ်”
ဆိုတာလာရင်—
ကောင်းတဲ့အရာပေါ် မာနဝင်လာပြီ။
ဒီနေရာမှာ အလွန်သတိထားရမယ်။
မကောင်းတာပဲ ကိလေသာဖြစ်တာ မဟုတ်ဘူး။
ကောင်းတာကို “ငါ” လို့ဖက်ရင် ကိလေသာအတွက် အစားအစာဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီတရားကို လုပ်ငန်းဘဝထဲ သေချာပြန်ပြောင်းကြည့်။
လူတစ်ယောက် ရောင်းတတ်တယ်။
ဒါ အားသာချက်။
“ငါရောင်းတတ်လို့ သူတို့အားလုံး ငါ့အောက်”
ဖြစ်ရင် မာန။
လူတစ်ယောက် စာရင်းကောင်းတယ်။
အားသာချက်။
စာရင်းမတတ်တဲ့ Founder ကို—
“ဒီလူဘာမှမသိဘူး”
ဆိုရင် မာန။
Founder တစ်ယောက် Vision ကောင်းတယ်။
အားသာချက်။
အကောင်အထည်ဖော်တဲ့ ဝန်ထမ်းတွေကို—
“Idea က ငါ့ဟာပဲ၊ သူတို့က လုပ်ပေးရုံ”
ဆိုရင် မာန။
နည်းပညာသမားတစ်ယောက် အရမ်းတော်တယ်။
အားသာချက်။
နည်းပညာမတတ်တဲ့ Customer ကို—
“ဒီလူတွေ မသိဘူး”
ဆိုရင် မာန။
ဘယ်အရာမဆို—
အားသာချက်ရှိတာနဲ့ အခြားသူရဲ့တန်ဖိုး လျော့မသွားဘူး။
ဒီစကားကို မှတ်ထား။
ကိုယ်ပိုသိတာနဲ့ တစ်ဖက်လူ လူတန်ဖိုးနည်းသွားတာမဟုတ်ဘူး။
ကိုယ်ပိုက်ဆံပိုရှိတာနဲ့ တစ်ဖက်လူ အောက်တန်းကျသွားတာမဟုတ်ဘူး။
ကိုယ်အတွေ့အကြုံပိုရှိတာနဲ့ လူငယ်စကား အကုန်မှားသွားတာမဟုတ်ဘူး။
ဒီသဘောကို သိရင်—
အားသာချက်က မာနအတွက် အရင်းမဖြစ်တော့ဘဲ တာဝန်အတွက် အရင်းဖြစ်လာတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉၊ နှလုံးသားသစ်သားဥပမာသုတ်က ဒီကိစ္စကို ပိုနက်အောင်သွားတယ်။
ဒီသုတ်မှာ ဓမ္မကျင့်စဉ်ရဲ့ အလယ်လမ်းမှာ ရလာတဲ့ ကောင်းကျိုးတစ်ခုကို နောက်ဆုံးရည်ရွယ်ချက်ထင်ပြီး ရပ်မိခြင်းကို သစ်ပင်ရဲ့ အရွက်၊ အခေါက်၊ အတွင်းသား၊ နှလုံးသားသစ်သားနဲ့ နှိုင်းတယ်။
လူတစ်ယောက် တရားကျင့်တယ်။
အဲဒီနောက် လာဘ်၊ ဂုဏ်၊ ကျော်ကြားမှု ရတယ်။
အဲဒါနဲ့ပဲ ကျေနပ်သွားတယ်။
“ငါရတယ်၊ သူတို့မရဘူး”
ဆိုပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကို မြှင့်၊ သူတစ်ပါးကို နှိမ့်တယ်။
သုတ်က ဒီအခြေအနေကို ရည်ရွယ်ချက်မပြည့်သေးဘဲ အပြင်ပိုင်းကို နှလုံးသားထင်မိသလို ခွဲပြတယ်။
နောက်တစ်ဆင့် သီလကောင်းလာတယ်။
သီလကောင်းတာလည်း ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့်—
“ငါက သီလရှိတယ်၊ သူတို့မရှိဘူး”
ဆိုရင် တစ်ဖန် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကိုနှိမ့်နိုင်တယ်။
သမာဓိရတယ်။
ထပ်မာနတက်နိုင်တယ်။
သိမြင်မှုရတယ်။
ထပ်မာနတက်နိုင်တယ်။
နောက်ဆုံးအထိ မြတ်စွာဘုရားရှင်က သတိပေးတာ—
ကောင်းတဲ့အဆင့်တစ်ခုရလာလို့ “အခုငါထူးပြီ” လို့ မရပ်နဲ့။
ဓမ္မလမ်းရဲ့ နှလုံးသားဟာ လာဘ်၊ ဂုဏ်၊ သီလအောင်မြင်မှု၊ သမာဓိအောင်မြင်မှု၊ သိမြင်မှုကို အတ္တတည်ဆောက်ဖို့ မဟုတ်ဘဲ လွတ်မြောက်မှုဆီသွားဖို့ ဖြစ်တယ်။
ဒီသုတ်ကို လုပ်ငန်းအောင်မြင်မှုအကြောင်း သုတ်လို့ မပြောရဘူး။
မူရင်းက တရားကျင့်စဉ်ရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်မလွဲဖို့။
ဒါပေမယ့် ဒီသဘောကို လုပ်ငန်းဘဝမှာ ဆင်ခြင်ရင် အလွန်ပြင်းတယ်။
ကိုယ့်အားသာချက်ကို နောက်ဆုံးရည်ရွယ်ချက် မထင်နဲ့။
ရောင်းအားကောင်းတယ်။
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် “ငါက အကောင်းဆုံး” ဆီ မသွားနဲ့။
ကုမ္ပဏီကြီးတယ်။
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် “ငါက သူများထက်မြင့်” ဆီ မသွားနဲ့။
ဉာဏ်ကောင်းတယ်။
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် “ငါ့စကားပဲမှန်” ဆီ မသွားနဲ့။
အားသာချက်ဟာ ခရီးစဉ်ထဲက ကိရိယာ။
ကိုယ့်အတ္တရဲ့ စင်မြင့် မဟုတ်ဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
လူတစ်ယောက်ရဲ့ Strength ကို မာနနဲ့အသုံးချရင် အားသာချက်က weakness ဖြစ်သွားတတ်တယ်။
ဒီအချက် အရေးကြီးတယ်။
အရင်နေ့ SWOT ပြောတုန်းက—
တစ်ခါတလေ Strength က Weakness ဖြစ်နိုင်တယ်လို့ ပြောခဲ့တယ်။
အခု အဲဒီအချက်ကို ဓမ္မနဲ့ နက်နက်ချိတ်မယ်။
Founder က ဆုံးဖြတ်ချက်မြန်တယ်။
အားသာချက်။
မာနဝင်သွားရင်—
အခြားသူအမြင်ကို မနားထောင်တော့ဘူး။
Strength → Weakness။
မန်နေဂျာက စည်းကမ်းတင်းတယ်။
အားသာချက်။
မာနဝင်ရင်—
မိမိနည်းပဲမှန်လို့ ထင်ပြီး လူတိုင်းကို ဖိ။
Strength → Weakness။
ဝန်ထမ်းတစ်ယောက် အလုပ်အရမ်းမြန်တယ်။
အားသာချက်။
အခြားလူနှေးတာကို အမြဲအထင်သေးရင် အဖွဲ့ပျက်။
Strength → Weakness။
လူတစ်ယောက် ပညာအရမ်းကောင်းတယ်။
အားသာချက်။
လူတွေကို ရှင်းပြမယ့်အစား—
“ဒီလောက်တောင် မသိဘူးလား”
ပြောတယ်။
ပညာက တစ်ဖက်လူကို ဉာဏ်ဖွင့်မပေးဘဲ တံခါးပိတ်လိုက်တယ်။
Strength → Weakness။
ဒါကြောင့်—
အားသာချက်ကို ကိလေသာနဲ့ပေါင်းရင် အားသာချက်ရဲ့အကျိုးတောင် ပျက်နိုင်တယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
တစ်ခါတလေ လူတွေ မာနမတက်ချင်လို့ ကိုယ့်အားသာချက်ကို လုံးဝမပြောတော့ဘူး။
“ကျွန်တော်မတော်ပါဘူး”
“ကျွန်မဘာမှမသိပါဘူး”
“ကျွန်တော်က ဘာမှမဟုတ်ပါဘူး”
ဆိုတယ်။
ဒီဟာ အမြဲနှိမ့်ချမှုလား?
မဟုတ်ဘူး။
တစ်ခါတလေ အမှန်ကိုပဲ ငြင်းနေတာ။
ကိုယ်တကယ်တတ်တဲ့အရာကို—
“မတတ်ဘူး”
ဆိုတာ အမှန်မဟုတ်ဘူး။
လူတစ်ယောက် ငါးနှစ်လေ့လာထားတယ်။
တကယ်ကျွမ်းတယ်။
“ကျွန်တော်ကျွမ်းကျင်ပါတယ်”
လို့ ပြောရမှာ အပြစ်မဟုတ်ဘူး။
အရေးကြီးတာ—
အဲဒီနောက် “ဒါကြောင့် ငါမြင့်တယ်” ဆိုတဲ့စိတ် ဝင်မဝင်။
အားသာချက်ကို အမှန်အတိုင်းသိတာက ပညာ။
အားသာချက်ကြောင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို မြှင့်တာက မာန။
နှစ်ခုမတူဘူး။
ဒါကြောင့် နှိမ့်ချခြင်းကို ကိုယ့်တန်ဖိုးဖျက်ခြင်းနဲ့ မရောနဲ့။
အမှန်ကို အမှန်အတိုင်းသိပြီး မဖက်တာက ပိုနက်တဲ့ နှိမ့်ချမှု။
ဒကာ ဒကာမတို့…
သပ္ပုရိသသုတ်မှာ ဒီစိတ်ကို အလွန်တိကျစွာ ထိန်းထားတယ်။
လူကောင်းက—
“ငါက မျိုးရိုးကောင်းလို့ ဘာမှမဟုတ်ဘူး”
လို့ မဟောဘူး။
အဓိကက—
“အဲဒီအရာက လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟကုန်စေတဲ့အကြောင်း မဟုတ်ဘူး”
လို့ ပြန်တင်တယ်။
ဒီဟာ အလွန်ပညာရှိတယ်။
လုပ်ငန်းမှာ ဒီလိုပြောင်း။
“ငါ့မှာ ပိုက်ဆံရှိတယ်”
ဟုတ်တယ်။
ဒါပေမယ့် ပိုက်ဆံရှိတာနဲ့ လောဘကုန်သလား?
မကုန်ဘူး။
“ငါ့မှာ ဘွဲ့ရှိတယ်”
ဟုတ်တယ်။
ဘွဲ့ရှိတာနဲ့ ဒေါသကုန်သလား?
မကုန်ဘူး။
“ငါ့ကုမ္ပဏီကြီးတယ်”
ဟုတ်တယ်။
ကုမ္ပဏီကြီးတာနဲ့ မောဟကုန်သလား?
မကုန်ဘူး။
“ငါ့မှာ Followers များတယ်”
ဟုတ်တယ်။
လူများသိတာနဲ့ မာနကုန်သလား?
မကုန်ဘူး။
ဒီလိုမေးရင် အားသာချက်ရဲ့နေရာကို သိလာတယ်။
လောကီအားသာချက်ဟာ လောကီကိစ္စဖြေရှင်းဖို့ အသုံးဝင်တယ်။
ဒုက္ခအမြစ်ကို အလိုအလျောက်မဖြတ်ပေးဘူး။
ဒီအချက်ကို သိရင် မာနနည်းတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
လောကဓံတရားနဲ့လည်း ဆက်ကြည့်ရမယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ မှာ လာဘ်၊ လာဘ်ဆုံးရှုံးမှု၊ ယသ၊ ယသဆုံးရှုံးမှု၊ ချီးမွမ်းမှု၊ ကဲ့ရဲ့မှု၊ ချမ်းသာမှု၊ ဒုက္ခတို့ လောကမှာ အလှည့်အပြောင်းရှိကြောင်း ဟောတယ်။
မသင်ကြားရသေးတဲ့သူက လာဘ်ရလာတဲ့အခါ အဲဒီလာဘ်နဲ့ စိတ်ကို အပြည့်ဖမ်းထားတယ်။
ယသရလာရင် ယသနဲ့ စိတ်ဖမ်းခံရတယ်။
ချီးမွမ်းခံရရင် ချီးမွမ်းမှုနဲ့ စိတ်ဖမ်းခံရတယ်။
ပညာနဲ့ လေ့ကျင့်ထားသူကတော့—
“ဒီလာဘ်လည်း မတည်မြဲဘူး၊ ပြောင်းလဲမယ့်သဘောရှိတယ်”
လို့ သိတယ်။
ယသလည်း ဒီလို။
ချီးမွမ်းမှုလည်း ဒီလို။
ဒါကြောင့် အဲဒီအရာတွေက စိတ်ကို အပြည့်လွှမ်းမိုးမသွားအောင် ကြည့်တယ်။
ဒီတရားဟာ လုပ်ငန်းရှင်တွေအတွက် အလွန်အရေးကြီးတယ်။
ဒီနေ့ Strength လို့ရေးထားတာ—
မနက်ဖြန် ပျောက်နိုင်တယ်။
ဒီနေ့ Market leader။
နောက်နှစ်မဟုတ်နိုင်ဘူး။
ဒီနေ့ လူတိုင်းချီးကျူး။
နောက်လ complaint ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒီနေ့ အဖွဲ့က ကိုယ့်ကိုအားကိုး။
နောက်နေ့ ကိုယ်နာပြီး တစ်ယောက်ကို အစားထိုးရနိုင်တယ်။
ဒီနေ့ နည်းပညာထိပ်ဆုံး။
နောက်တစ်နှစ် အဟောင်းဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
အားသာချက်ကို မာနမတက်ဖို့ အနိစ္စကို သိ။
ဒီဟာ အရမ်းကောင်းတဲ့ဆေး။
“ဒီကောင်းမှုက အမြဲငါ့ဟာ”
လို့ ဖက်မထားနဲ့။
အားသာချက်ကို ပြုစုပျိုးထောင်။
ဒါပေမယ့် ပိုင်ဆိုင်မှုအဖြစ် တင်းတင်းမထား။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ မာနကို ဘယ်လိုသိမလဲ?
မာနက—
“ငါတော်တယ်”
ဆိုတဲ့စကားတစ်လုံးနဲ့ပဲ မလာဘူး။
တစ်ခါတလေ တိတ်တိတ်လေးလာတယ်။
သူတစ်ပါးပြောရင် နားမထောင်ချင်တော့ဘူး။
ဒါ မာနဖြစ်နိုင်တယ်။
အမှားဝန်ခံရတာ ခက်လာတယ်။
မာန။
ကိုယ့်ထက်တော်တဲ့လူကို မကြိုက်တော့ဘူး။
မာန။
မေးရမှာ ရှက်လာတယ်။
မာန။
ဝန်ထမ်းတစ်ယောက် အကြံပေးရင်—
“သူငါ့ကိုသင်ပေးနေတယ်”
လို့ ခံစားရတယ်။
မာန။
လူငယ်တစ်ယောက် အောင်မြင်လာရင် အားပေးချင်စိတ်ထက် မနာလိုစိတ်များတယ်။
မာနနဲ့ အခြားကိလေသာ ရောနိုင်တယ်။
ကိုယ့်အကြောင်း တစ်ခုခုကို လူတွေ မသိရင် မနေနိုင်ဘူး။
“ဒါငါလုပ်တာ”
လို့ သေချာပြောချင်တယ်။
ဒီစိတ်လည်း ပြန်စစ်။
ဓမ္မပဒ ၇၄ ဝန်းကျင်မှာ မိုက်မဲသူဟာ—
“ဒီအလုပ်ကို ငါလုပ်တာလို့ လူတွေအားလုံး သိစေချင်တယ်၊ အရာရာမှာ ငါ့အလိုအတိုင်း ဖြစ်စေချင်တယ်”
ဆိုတဲ့သဘောနဲ့ အလိုနဲ့မာန တိုးလာတယ်လို့ အဓိပ္ပာယ်ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားတယ်။ အဲဒီနောက် ဓမ္မပဒ ၇၅ မှာ လောကီလာဘ်ဆီသွားတဲ့လမ်းနဲ့ နိဗ္ဗာန်ဆီသွားတဲ့လမ်း မတူကြောင်း ခွဲသိဖို့ သတိပေးထားတယ်။
ဒီဟာ အလွန်တိကျတယ်။
Credit လိုချင်တာနဲ့ အလုပ်ကောင်းလုပ်တာ မတူဘူး။
Credit ရသင့်တဲ့လူကို Credit ပေးရမယ်။
ဒါ တရားမျှတမှု။
ဒါပေမယ့်—
“ငါ့နာမည် မပါရင် မလုပ်ချင်ဘူး”
ဖြစ်လာရင် ပြန်စစ်ရမယ်။
“အဖွဲ့အောင်မြင်တာထက် ငါထင်ရှားဖို့ ပိုအရေးကြီး”
ဖြစ်လာရင် ပြန်စစ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ကုမ္ပဏီတွေထဲမှာ မာနကြောင့်ဖြစ်တဲ့ အန္တရာယ်ကို သင်ကြားရေးအတွက် ပေါင်းစပ်အခြေအနေတစ်ခုနဲ့ ကြည့်ရအောင်။
ဒီအဖြစ်အပျက်ဟာ သင်ကြားရေးအတွက် ဖန်တီးထားတဲ့ ပေါင်းစပ်အခြေအနေ ဖြစ်ပါတယ်။ အမှန်တကယ်ကုမ္ပဏီတစ်ခုရဲ့ သမိုင်းမဟုတ်ပါ။
လုပ်ငန်းတည်ထောင်သူတစ်ယောက်ရှိတယ်ဆိုပါစို့။
သူက အစကနေ အရမ်းတော်တယ်။
ဖောက်သည်ပြဿနာကို အခြားသူထက်စောမြင်တယ်။
ကိုယ့်ငွေထည့်တယ်။
ညမအိပ်ဘဲ အလုပ်လုပ်တယ်။
အဖွဲ့ငယ်လေးကို တည်ဆောက်တယ်။
သုံးနှစ်အတွင်း လုပ်ငန်းကြီးလာတယ်။
လူတွေက သူ့ကိုချီးကျူးတယ်။
“Vision ကောင်းတယ်”
“ရဲတယ်”
“အလုပ်ကြိုးစားတယ်”
“မရှိရင် company မဖြစ်ဘူး”
ဒီစကားတွေ အမြဲကြားရတယ်။
အစမှာ ချီးကျူးစကားက သူ့ကို လှုံ့ဆော်တယ်။
နောက်ပိုင်း တဖြည်းဖြည်း သူ့စိတ်အတွင်းမှာ—
“အမှန်ပဲ။ ဒီကုမ္ပဏီက ငါ့ကြောင့်”
ဆိုတဲ့စိတ် ခိုင်လာတယ်။
လူငယ်မန်နေဂျာတစ်ယောက်က—
“Customer behavior ပြောင်းလာတယ်၊ ဒီ Product ပြင်သင့်တယ်”
ပြောတယ်။
Founder—
“မင်းက ဒီလုပ်ငန်းကို ငါ့လောက်မသိဘူး”
ဆိုတယ်။
Finance team က—
“ဒီချဲ့ထွင်မှုအခုမလုပ်သင့်သေးဘူး”
ပြောတယ်။
“ငါအရင်ကလည်း လူတွေမယုံတဲ့အချိန် လုပ်ခဲ့တာ အောင်မြင်ခဲ့တယ်”
ဆိုတယ်။
Operations team က—
“လက်ရှိစနစ် မနိုင်သေးဘူး”
ပြောတယ်။
“မင်းတို့ courage မရှိလို့”
ဆိုတယ်။
နောက်ဆုံး Founder ရဲ့ အရင်အားသာချက်—
ရဲခြင်း
က—
နားမထောင်ခြင်း
ဖြစ်လာတယ်။
အရင် Strength—
ဆုံးဖြတ်မြန်ခြင်း
က—
အလျင်စလိုခြင်း
ဖြစ်လာတယ်။
အရင် Strength—
ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယုံကြည်ခြင်း
က—
ငါပဲမှန်ခြင်း
ဖြစ်လာတယ်။
အရင် Strength—
Vision
က—
Reality မမြင်ခြင်း
ဖြစ်လာတယ်။
ဒီမှာ ဘာပြဿနာဖြစ်တာလဲ?
Strength ပျောက်တာမဟုတ်ဘူး။
Strength ရှိတုန်းပဲ။
ဒါပေမယ့်—
မာနက Strength ကို လမ်းလွဲသုံးတယ်။
ဒီကိစ္စ အလွန်သတိထားရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ ရဲ့ နှလုံးသားသစ်သားဥပမာကို ဒီမှာပြန်ကြည့်။
ရလာတဲ့ကောင်းမှုတစ်ခုမှာ ရပ်ပြီး—
“ငါရပြီ”
ဆိုရင် ဆက်မတိုးတော့ဘူး။
အရည်အချင်းကောင်းတစ်ခုရှိတာ မမှားဘူး။
ဒါပေမယ့် အဲဒီအရည်အချင်းပေါ် ယစ် သွားတာ ပြဿနာ။
သုတ်ထဲမှာ အကြိမ်ကြိမ်—
ရလာတဲ့အဆင့်မှာ ယစ်မူးပြီး၊ မပေါ့ဆဘဲ ဆက်သွားနိုင်ရင် ပိုမြင့်တဲ့အဆင့်ကို ရောက်တယ်။
ရလာတာကိုပဲ အဆုံးထင်ပြီး မိမိကိုယ်ကိုမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကိုနှိမ့်ရင် အဲဒီနေရာမှာ ရပ်သွားတယ်။
လုပ်ငန်းမှာလည်း—
အောင်မြင်မှုက လေ့လာမှုကို ရပ်စေသလား?
ဒါ မေးရမယ်။
ပထမအောင်မြင်မှုက—
“ငါမှန်တယ်”
လို့ သက်သေပြတယ်ထင်ရင် အန္တရာယ်ရှိတယ်။
တစ်ကြိမ်မှန်တာနဲ့ အမြဲမှန်တာ မဟုတ်ဘူး။
အရင်နည်းက အောင်မြင်ခဲ့တာနဲ့ နောက်အခြေအနေမှာလည်း အောင်မြင်မယ်ဆိုတာ မသေချာဘူး။
ဒါကြောင့်—
အားသာချက်ရှိလေလေ ပိုမေး။
“ဒီ Strength က အခုထိ Strength ဟုတ်သေးလား?”
“ဒီ Skill က နောက်အဆင့်မှာလည်း လုံလောက်သလား?”
“ငါ့အောင်မြင်မှုကြောင့် နားထောင်မှုလျော့သွားပြီလား?”
ဒီမေးခွန်းတွေ။
သူတော်ကောင်းတို့…
မာနမတက်ဖို့ ကျေးဇူးတရား အလွန်ကောင်းတယ်။
ကိုယ့်အားသာချက် ဘယ်ကလာလဲ ပြန်ကြည့်။
ကိုယ်တစ်ယောက်တည်းဖန်တီးခဲ့သလား?
ကိုယ့်ဉာဏ်—
မိဘတွေရဲ့ ပညာရေးပံ့ပိုးမှု မရှိဘူးလား?
ဆရာတွေမရှိဘူးလား?
စာရေးသူတွေ မရှိဘူးလား?
ကိုယ့်အလုပ်အတွေ့အကြုံ—
အခွင့်အရေးပေးခဲ့တဲ့သူ မရှိဘူးလား?
ကိုယ့်ကုမ္ပဏီ—
ဝန်ထမ်းမရှိရင်?
ဖောက်သည်မရှိရင်?
တင်သွင်းသူမရှိရင်?
လူ့အဖွဲ့အစည်း၊ လမ်းပန်း၊ ဥပဒေစနစ်၊ နည်းပညာ၊ ဆက်သွယ်ရေးမရှိရင်?
ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း ဘာလုပ်နိုင်မလဲ?
ဒီလိုပြန်မြင်ရင်—
“ငါ့အားသာချက်”
လို့ထင်ထားတာထဲမှာ အခြားလူတွေရဲ့ကျေးဇူး အများကြီးပါလာတယ်။
ဒီအခါ—
“ငါ့ကြောင့်ပဲ”
ဆိုတဲ့စိတ် နည်းလာတယ်။
အားသာချက်ကို ကျေးဇူးတရားနဲ့ ကြည့်ရင် မာနနည်းတယ်။
ဒါပေမယ့် ဒီအကြောင်းကို ပိဋကတ်တော်က “business gratitude formula” အဖြစ် မဟောဘူး။
ဒါ လောကီလက်တွေ့ဆင်ခြင်ချက်။
ဓမ္မဘက်က အခြေခံက အတ္တဖက်တွယ်မှုနည်းဖို့၊ ကျေးဇူးသိမှုနဲ့ စိတ်ကောင်းတိုးဖို့။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ ကိုယ့်အားသာချက်ကြောင့် သူတစ်ပါးအားနည်းချက်ကို မကြိုက်ဖြစ်တယ်။
ကိုယ်က မြန်တယ်။
နှေးတဲ့လူကို မကြိုက်။
ကိုယ်က စာကောင်းတယ်။
စာမကောင်းတဲ့လူကို နှိမ့်။
ကိုယ်က လူမှုဆက်ဆံရေးတော်တယ်။
အေးတဲ့လူကို—
“ဒီလူ personality မရှိဘူး”
ဆိုတယ်။
ကိုယ်က အကြမ်းခံတယ်။
ပင်ပန်းလွယ်သူကို—
“စိတ်ဓာတ်ပျော့တယ်”
ဆိုတယ်။
ဒီနေရာမှာ တော်တော်မတရားဘူး။
ဘာကြောင့်လဲ?
ကိုယ့်အားသာချက်နဲ့ သူ့တန်ဖိုးကို တိုင်းနေလို့။
လူတိုင်းအားသာချက် မတူဘူး။
ကိုယ်က အမြန်ဆုံးဖြတ်တတ်တယ်။
တစ်ဖက်လူက အလွန်ဂရုစိုက်တတ်တယ်။
ကိုယ့်မျက်စိနဲ့ကြည့်ရင်—
“နှေးတယ်”
ထင်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် Quality control အတွက် သူက ပိုအရေးကြီးနိုင်တယ်။
ကိုယ်က စကားကောင်းတယ်။
တစ်ဖက်လူက စကားနည်းတယ်။
ဒါပေမယ့် နားထောင်ကောင်းနိုင်တယ်။
ကိုယ်က ရောင်းတတ်တယ်။
တစ်ဖက်လူက စနစ်တည်ဆောက်တတ်တယ်။
ဒီလို။
ဒါကြောင့် လူကို ကိုယ့် Strength နဲ့တစ်ခုတည်းမတိုင်းနဲ့။
အဲဒီလိုတိုင်းရင်—
ကိုယ့်အားသာချက်ဟာ အခြားသူအားနည်းချက်ကို ရှာတဲ့မှန်ဘီလူး ဖြစ်သွားတယ်။
အဲဒါ မကောင်းဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၇၃၊ လူကောင်းအကြောင်းတရားမှာလည်း အလွန်ကောင်းတဲ့ စကားပြောပုံစည်း ရှိတယ်။
မကောင်းတဲ့လူဟာ သူတစ်ပါးရဲ့အပြစ်ကို မမေးလည်းပြောတတ်ပြီး၊ ကိုယ့်အပြစ်ကိုတော့ ဖုံးတတ်တယ်။
သူတစ်ပါးရဲ့ကောင်းချက်ကို မပြောချင်၊ ကိုယ့်ကောင်းချက်ကိုတော့ ပြောချင်တတ်တယ်။
လူကောင်းဘက်မှာတော့ ဒီစိတ်ပြောင်းပြန်သဘောကို တွေ့ရတယ်။
ဒီဟာ လုပ်ငန်းခွင်အတွက် အရမ်းလက်တွေ့ကျတယ်။
Manager meeting မှာ—
“ဒီ Project အောင်မြင်တာ ကျွန်တော့် strategy ကြောင့်”
ပြောတယ်။
ပြဿနာဖြစ်ရင်—
“Team execution မကောင်းလို့”
ပြောတယ်။
ဒီပုံစံတွေ့ဖူးလား?
အောင်မြင်မှုကို ကိုယ်ယူ။
အရှုံးကို အခြားသူပေါ်ပစ်။
ဒီဟာ မာနအတွက် အလွန်ကောင်းတဲ့အစာ။
ပိုကောင်းတဲ့လမ်းက—
အောင်မြင်ရင်—
ဘယ်သူတွေ ပါခဲ့လဲ ပြော။
အမှားဖြစ်ရင်—
ကိုယ့်အပိုင်း ဘာရှိလဲ အရင်စစ်။
ဒါကြောင့် Founder တစ်ယောက်ရဲ့ Strength ကိုစစ်ချင်ရင်—
သူ Credit ဘယ်လိုခွဲသလဲ?
ကြည့်။
တစ်ယောက်က တစ်ရာလုပ်ပြီး တစ်ဆယ်ပြောတယ်။
နောက်တစ်ယောက်က တစ်ဆယ်လုပ်ပြီး တစ်ရာပြောတယ်။
ဘယ်သူ့စိတ် ပိုလုံခြုံလဲ?
ပြန်စစ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မိမိအားသာချက်ကို မာနမတက်ဖို့ နောက်ထပ်အရေးကြီးတာက—
ရည်ရွယ်ချက်ကို မမေ့ခြင်း။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ မှာ ဘုရားရှင်က တရားကျင့်ရတဲ့ အဓိကရည်ရွယ်ချက်ကို နောက်ဆုံးအထိ မပျောက်စေဘူး။ လာဘ်၊ ယသ၊ သီလ၊ သမာဓိ၊ သိမြင်မှုတို့ကို ရလာတာနဲ့ အဆုံးမထားဘဲ လွတ်မြောက်မှုကို အဓိကထားတယ်။
လုပ်ငန်းမှာလည်း—
ကိုယ့်ရည်ရွယ်ချက် ဘာလဲ?
ဖောက်သည်ပြဿနာဖြေရှင်းဖို့?
လူတွေကို အလုပ်အကိုင်ဖန်တီးဖို့?
မိသားစုကို တရားသဖြင့် ထောက်ပံ့ဖို့?
ကောင်းတဲ့ဝန်ဆောင်မှုတစ်ခု ဖန်တီးဖို့?
ရည်ရွယ်ချက်က ဒီလိုဖြစ်ခဲ့တယ်။
နောက်ဆုံး—
“ငါအကောင်းဆုံးဖြစ်ရမယ်”
“ငါ့နာမည်အကြီးဆုံးဖြစ်ရမယ်”
“ပြိုင်ဘက်အောက်ကျရမယ်”
ဖြစ်သွားလား?
ဒါဆို ရည်ရွယ်ချက်ပြောင်းသွားပြီ။
Mission ကနေ Ego ဆီ ရွှေ့သွားပြီ။
ဒါကို စောစောသိရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အားသာချက်ရလာတဲ့အခါ ကိုယ့်ကိုယ်ကို မေးရမယ့်မေးခွန်းတစ်ခု—
“ဒီအားသာချက်က ငါ့အတ္တကို ကျွေးနေတာလား၊ တာဝန်ကို တိုးနေတာလား?”
ဒါ အရမ်းကောင်းတယ်။
ငွေရှိတယ်။
“ငါပိုမြင့်တယ်”
မဟုတ်ဘဲ—
“တာဝန်ပိုရှိတယ်”
ဆိုရင် အရမ်းကောင်းတယ်။
ပညာရှိတယ်။
“သူတို့မသိဘူး”
မဟုတ်ဘဲ—
“ရှင်းပြပေးဖို့ တာဝန်ရှိတယ်”
ဆိုရင် ကောင်းတယ်။
အာဏာရှိတယ်။
“အမိန့်ပေးလို့ရတယ်”
မဟုတ်ဘဲ—
“အောက်ကလူတွေရဲ့ဘဝကို ထိခိုက်နိုင်လို့ ပိုသတိထားရမယ်”
ဆိုရင် ကောင်းတယ်။
နာမည်ကြီးတယ်။
“လူတွေငါ့ကို လေးစားရမယ်”
မဟုတ်ဘဲ—
“ပြောတဲ့စကားတစ်ခွန်းက လူများကို ထိခိုက်နိုင်လို့ ပိုတာဝန်ရှိတယ်”
ဆိုရင် ကောင်းတယ်။
အားသာချက်ကြီးလာလေလေ တာဝန်ကြီးလာတယ်လို့ မြင်နိုင်ရင် မာနနည်းတယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
အခု လောကဓံရှစ်ပါးကို လုပ်ငန်းဘဝထဲ ပြန်မြင်။
လာဘ်ရတယ်။
အမြတ်တက်တယ်။
လူတွေချီးကျူးတယ်။
ရာထူးတက်တယ်။
Award ရတယ်။
Follower တက်တယ်။
Investment ရတယ်။
ဆိုင်ခွဲတိုးတယ်။
ဒါတွေအားလုံး “အားသာချက်” လို့ စိတ်က ယူနိုင်တယ်။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ ကတော့—
အဲဒီအရာတွေ မတည်ဘူး။
ပြောင်းလဲမယ်။
အဲဒါကို အမှန်အတိုင်း သိဖို့ပြောတယ်။
ဒါကြောင့် အောင်မြင်တဲ့နေ့မှာ စိတ်ထဲမှာ—
“ဒီဟာလည်း အနိစ္စ”
လို့ သိထား။
ဒါက အောင်မြင်မှုကို မခံစားရဘူးဆိုတာမဟုတ်ဘူး။
ဝမ်းသာလို့ရတယ်။
ကျေးဇူးတင်လို့ရတယ်။
အဖွဲ့နဲ့အတူ ဂုဏ်ပြုလို့ရတယ်။
ဒါပေမယ့်—
“ဒီလိုအမြဲဖြစ်မယ်”
မဖက်နဲ့။
“ငါ့တန်ဖိုးက ဒီအောင်မြင်မှုပဲ”
မဖက်နဲ့။
ဒီလိုဆို အောင်မြင်မှုက မူးယစ်ဆေးမဖြစ်ဘူး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
လူတစ်ယောက် မာနတက်လာရင် အရင်ဆုံး ပျောက်တာ ဘာလဲ?
သင်ယူနိုင်မှု။
ဒီဟာ လုပ်ငန်းမှာ ကြီးမားတဲ့ဆုံးရှုံးမှု။
လူတစ်ယောက်—
“ငါသိပြီးပြီ”
ဆိုတဲ့နေ့က စပြီး သင်ယူမှုရပ်တယ်။
“ဒီကဏ္ဍကို ငါနှစ်နှစ်ဆယ်လုပ်ထားတယ်”
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့်—
အဲဒီနှစ်နှစ်ဆယ်အတွင်းလောက ဘယ်လောက်ပြောင်းသွားလဲ?
“ငါ့နည်းနဲ့ အရင်အောင်မြင်တယ်”
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် အခုဖောက်သည် တူသေးလား?
နည်းပညာတူသေးလား?
ဝန်ထမ်းမျိုးဆက်တူသေးလား?
စျေးကွက်တူသေးလား?
ဒါကြောင့် အားသာချက်ရှိတဲ့သူအတွက် အန္တရာယ်က—
အရင်အောင်မြင်မှုကို လက်ရှိအမှန်ထက် ပိုယုံခြင်း။
ဒီအခါ ပညာနဲ့ သိပ်နီးတဲ့ မာနဖြစ်လာတယ်။
အပြင်ကကြည့်ရင် confidence။
အတွင်းမှာ arrogance ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒီကွာခြားချက်ကို သတိနဲ့သိ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီမှာ တရားနာသူတို့ကို မေးချင်တယ်။
ကိုယ့်ရဲ့ အကြီးဆုံးအားသာချက် ဘာလဲ?
စိတ်ထဲမှာ တစ်ခုယူ။
လူနဲ့ဆက်ဆံတတ်တာလား?
အလုပ်ကြိုးစားတာလား?
ငွေကြေးစီမံတတ်တာလား?
စာဖတ်တတ်တာလား?
ပညာကောင်းတာလား?
လူတွေကို ဦးဆောင်တတ်တာလား?
ဘာသာစကားတတ်တာလား?
စိတ်ရှည်တာလား?
အခု အဲဒီ Strength ကို စိတ်ထဲမှာယူ။
ပြီးရင် မေး—
“ဒီ Strength ကြောင့် ငါ ဘယ်သူကို အထင်သေးဖူးလဲ?”
ခဏငြိမ်။
ဒီမေးခွန်း လွယ်မယ်မထင်နဲ့။
ကိုယ်မြန်လို့ နှေးသူကို အထင်သေးဖူးလား?
ကိုယ်ပညာရှိလို့ ပညာနည်းသူကို အထင်သေးဖူးလား?
ကိုယ်ပိုက်ဆံရှိလို့ အလုပ်သမားကို အထင်သေးဖူးလား?
ကိုယ်တရားနာလို့ တရားမနာသူကို အထင်သေးဖူးလား?
ကိုယ်သီလစောင့်လို့ မစောင့်နိုင်သေးသူကို အထင်သေးဖူးလား?
ဒီမှာ အရမ်းသတိထားရတယ်။
ကိုယ့်ကောင်းမှုကို သူတစ်ပါးကို နှိမ့်ဖို့ အသုံးချလိုက်တဲ့အခါ အဲဒီကောင်းမှုနောက်မှာ ကိလေသာလည်းလိုက်လာတယ်။
ဒါကြောင့် ကောင်းတာလုပ်ရုံနဲ့ မပြီးဘူး။
ကောင်းတာအပေါ် စိတ်ဘယ်လိုထားလဲကို စစ်ရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ ရဲ့သဘောက ဒီမှာ အလွန်ထိတယ်။
သီလကောင်းတာကိုတောင် မာနလုပ်ရင် လမ်းမှာရပ်တယ်။
သမာဓိကောင်းတာကိုတောင် မာနလုပ်ရင် လမ်းမှာရပ်တယ်။
သိမြင်မှုကိုတောင် မာနလုပ်ရင် လမ်းမှာရပ်တယ်။
ဒါဆို လောကီအရည်အချင်းလေးတွေကြောင့် ဦးဇင်းတို့ ဘယ်လောက်မာနတက်သင့်လဲ?
စဉ်းစား။
ပညာအနည်းငယ်။
ငွေအနည်းငယ်။
ရာထူးအနည်းငယ်။
Follower အနည်းငယ်။
အောင်မြင်မှုအနည်းငယ်။
အဲဒီလောက်နဲ့—
“ငါအရမ်းထူးတယ်”
ဆိုရင် ဓမ္မအမြင်နဲ့ တော်တော်ရယ်စရာဖြစ်တယ်။
ဒါကို ကိုယ့်ကိုယ်ကိုနှိမ့်ဖို့မဟုတ်ဘူး။
အတိုင်းအတာသိဖို့။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မာနမတက်ဖို့ နောက်ထပ် လေ့ကျင့်မှုတစ်ခုက—
သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို တကယ်မြင်တတ်ဖို့။
ကိုယ်တစ်ယောက်ထဲကောင်းနေတဲ့အမြင်က မာနကို အားပေးတယ်။
အဖွဲ့ထဲက လူတစ်ယောက်ချင်း—
ဘာကောင်းလဲကြည့်။
အငယ်ဆုံးဝန်ထမ်းမှာလည်း ကိုယ်မတတ်တာရှိနိုင်တယ်။
သန့်ရှင်းရေးလုပ်သူက ကိုယ်မမြင်တဲ့ customer behavior ကိုနေ့တိုင်းမြင်နေနိုင်တယ်။
Reception မှာထိုင်သူက customer complaint ပုံစံကို CEO ထက်ပိုသိနိုင်တယ်။
Delivery လုပ်သူက လမ်းကြောင်းပြဿနာကို office ထဲကလူထက်ပိုသိနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့်—
“ရာထူးနိမ့် = အသိနိမ့်”
မဟုတ်ဘူး။
ဒီသဘောလက်ခံနိုင်ရင် နားထောင်တတ်လာတယ်။
နားထောင်တတ်ရင် မာနလျော့တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၇၃ ရဲ့လူကောင်းအကြောင်းကို အလုပ်ခွင်ထဲ ဆင်းကြည့်ရင်—
သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို မဖုံးတတ်ဖို့လည်း အရေးကြီးတယ်။
အချို့ Leader တွေ မိမိထက်တော်လာတဲ့ဝန်ထမ်းကို Credit မပေးဘူး။
ဘာကြောင့်လဲ?
ကိုယ့်အလင်းလျော့မယ်ထင်လို့။
တကယ်တော့—
အောက်လူတော်လာတာ Leader ပျက်တာလား?
မဟုတ်ဘူး။
အဖွဲ့တိုးတာ။
ကောင်းတဲ့ Leader က—
“ဒီအလုပ်ကို သူလုပ်တာ”
လို့ နာမည်ပေးတတ်ရမယ်။
မိမိအောင်မြင်မှုကို မချဲ့၊ သူတစ်ပါးကောင်းမှုကို မလျှော့။
ဒီအလေ့အကျင့်က မာနကို အရမ်းကောင်းကောင်း ဖြတ်တယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
တစ်ခါတလေ မာနဟာ အားနည်းချက်ကို မမြင်စေဘူး။
ကိုယ့်မှာ Strength တစ်ခုအရမ်းကြီးရှိတယ်။
ဒါကြောင့် Weakness တခြားအရာကို ဖုံးတယ်။
ဥပမာ—
ရောင်းအားတော်တယ်။
ဒါပေမယ့် စာရင်းညံ့တယ်။
ရောင်းအားကောင်းတာကြောင့် စာရင်းအားနည်းချက်ကို အချိန်ကြာမမြင်။
တစ်နေ့ cash ပြတ်။
နောက်တစ်ယောက်—
နည်းပညာတော်တယ်။
ဒါပေမယ့် လူနဲ့ဆက်ဆံမကောင်း။
“ငါ့ technology ကောင်းရင်ရပြီ”
ဆိုတယ်။
အဖွဲ့ပြို။
နောက်တစ်ယောက်—
အလုပ်ကြိုးစားတယ်။
ဒါပေမယ့် တာဝန်မလွှဲ။
အလုပ်ကြိုးစားတာကို အားသာချက်အဖြစ် မာနတက်လို့—
“ငါပဲလုပ်ရတယ်”
ဆိုတယ်။
အဖွဲ့မတိုး။
ဒီလို။
ဒါကြောင့် Strength ကြီးလေလေ—
Strength ရဲ့အနောက်မှာ ဖုံးနေတဲ့ Weakness ရှိမရှိစစ်။
ဒါ အရမ်းအရေးကြီးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီည လက်တွေ့လေ့ကျင့်မှုကို ရိုးရိုးလေးယူကြမယ်။
စာရွက်တစ်ရွက်ပေါ်မှာ ကိုယ့်အားသာချက် သုံးခုရေး။
ပြီးရင် အားသာချက်တစ်ခုစီအောက်မှာ မေးခွန်းသုံးခုရေး။
“ဒီအားသာချက်ကို ဘယ်သူတွေက ဖန်တီးပေးခဲ့လဲ?”
“ဒီအားသာချက်ကြောင့် ငါ ဘယ်သူ့ကို အထင်သေးမိနိုင်လဲ?”
“ဒီအားသာချက်ကို လူ့အကျိုးအတွက် ဘယ်လိုသုံးမလဲ?”
ဒီအလေ့အကျင့်ဟာ ပိဋကတ်တော်ထဲက formal meditation မဟုတ်ဘူး။
လုပ်ငန်းဘဝအတွက် သင်ကြားရေးလေ့ကျင့်မှု။
ဒါပေမယ့် သပ္ပုရိသသုတ်ရဲ့—
မိမိကို မမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကို မနှိမ့်
ဆိုတဲ့ အဓိကသဘောနဲ့ အလွန်ကိုက်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
Mind Practice တစ်ခုလည်း လုပ်ရအောင်။
ကိုယ့်အားသာချက်တစ်ခုကို စိတ်ထဲယူ။
ပြီးရင် စိတ်အတွင်းက အသံကို နားထောင်။
“ငါဒီဟာမှာ တော်တယ်”
ကောင်းတယ်။
အဲဒီနောက်—
“သူတို့မတော်ဘူး”
ဆိုတာ ဝင်လာလား?
သိ။
“ငါ့ကို အသိအမှတ်ပြုရမယ်”
ဆိုတာဝင်လာလား?
သိ။
“ငါမရှိရင် မဖြစ်ဘူး”
ဆိုတာဝင်လာလား?
သိ။
ချက်ချင်းကိုယ့်ကို အပြစ်မတင်နဲ့။
သတိနဲ့ သိ။
ပြီးရင်—
“ဒီအရည်အချင်းလည်း အကြောင်းအခြေအနေကြောင့် ဖြစ်လာတာ။ မတည်မြဲဘူး။ အသုံးချဖို့ တာဝန်ရှိတယ်။”
လို့ ဆင်ခြင်။
ဒီလို အနိစ္စနဲ့ တာဝန်ကို ပေါင်းကြည့်။
မာနနည်းတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
နောက်လေ့ကျင့်မှု—
Credit Practice။
တစ်ပတ်အတွင်း မိမိအောင်မြင်ခဲ့တဲ့အရာတစ်ခုရွေး။
ပြီးရင် ကိုယ်တစ်ယောက်တည်းနာမည်မရေးနဲ့။
အထောက်အကူပေးခဲ့တဲ့လူတွေကို ရေး။
အလုပ်သမား။
အကြံပေးသူ။
ဆရာ။
ဖောက်သည်။
မိသားစု။
ဒီလို။
ဒီအခါ “ငါ့အောင်မြင်မှု” ဆိုတာ တဖြည်းဖြည်း “အများအကြောင်းဆုံပြီး ဖြစ်လာတဲ့ရလဒ်” လို့ မြင်လာတယ်။
ဓမ္မအရ ပဋိစ္စသဘောကို တိုက်ရိုက် technical proof လုပ်တာမဟုတ်ဘူး။
လောကီဆင်ခြင်မှုတစ်ခု။
ဒါပေမယ့် “ငါတစ်ယောက်ထဲ” ဆိုတဲ့စိတ်ကို နည်းစေတယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
Right Livelihood Check လုပ်ကြည့်။
အားသာချက်တစ်ခုရှိတယ်။
ဘယ်လိုသုံးနေလဲ?
ကိုယ်ရောင်းတတ်တယ်။
လူကို လှည့်ဖို့သုံးလား?
ဒါဆို Strength ဖြစ်ပေမယ့် Right Livelihood နဲ့ မကိုက်နိုင်ဘူး။
ကိုယ် data သိတယ်။
တစ်ဖက်လူမသိတာကို အသုံးချပြီး မတရားဈေးယူလား?
ပြန်စစ်။
ကိုယ်အာဏာရှိတယ်။
ဝန်ထမ်းကြောက်လို့ မပြောရဲတာကို အသုံးချလား?
ပြန်စစ်။
ကိုယ့်နာမည်ကြီးတယ်။
လူတွေယုံလို့ မသေချာတဲ့အရာကို အတည်ပြောလား?
ပြန်စစ်။
အားသာချက်ကြီးလေလေ မှားသုံးရင် ထိခိုက်နိုင်မှုကြီးတယ်။
ဒါကြောင့် Ethical Founder အတွက်—
“ဘာတတ်လဲ”
တစ်ခုပဲ မမေးနဲ့။
“တတ်တာကို ဘယ်လိုထိန်းသုံးလဲ”
မေး။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီနေ့ခေတ် နည်းပညာနဲ့လည်း အလားတူ။
အချက်အလက်များရှိတယ်။
အဲဒါ Strength။
နည်းပညာအရ အလွန်မြန်တယ်။
Strength။
လူ့အပြုအမူခန့်မှန်းနိုင်တယ်။
Strength။
ဒါပေမယ့်—
အဲဒီစွမ်းရည်ကြောင့် လူ့လွတ်လပ်ခွင့်၊ ကိုယ်ရေးအချက်အလက်၊ သာတူညီမျှမှုကို မလေးစားတော့ရင်?
Strength က moral risk ဖြစ်သွားနိုင်တယ်။
ဒီဟာ ဥပမာသက်သက်။
နည်းပညာက ဓမ္မကို အတည်ပြုတယ်လို့ မပြောဘူး။
ဓမ္မဘက်က မေးခွန်းက ရိုးတယ်—
“စွမ်းအားရှိလေလေ မထိခိုက်ဖို့ သတိဘယ်လောက်ရှိလဲ?”
ဒါပဲ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ မှာ ရလာတဲ့အရာပေါ် ယစ်ပြီး ပေါ့ဆသွားတာကို အလွန်ထင်ရှားစွာ သတိပေးတယ်။
လုပ်ငန်းမှာလည်း အောင်မြင်မှုနောက်က ပေါ့ဆမှုကို အရမ်းသတိထား။
အောင်မြင်လာတော့—
စာရင်းမကြည့်တော့ဘူး။
“ငါသိတယ်”
Customer ကို မမေးတော့ဘူး။
“သူတို့ကြိုက်ပြီးသား”
Staff feedback မနားထောင်တော့ဘူး။
“ငါ့ culture ကကောင်းပြီးသား”
Quality control လျော့တယ်။
“Brand ရှိပြီးသား”
ဒီလို။
တစ်ခါတလေ အောင်မြင်မှုက အရှုံးထက် ပိုအန္တရာယ်ရှိတဲ့အချိန်ရှိတယ်။
အရှုံးဖြစ်ရင် လူက သတိထားတယ်။
အောင်မြင်ရင် သတိလျော့တတ်တယ်။
ဒီအချက်ကို လုပ်ငန်းပိုင်ရှင်တွေ အရမ်းသိရမယ်။
မာနမတက်ဖို့ဆိုတာ စိတ်အတွက်ပဲမဟုတ်ဘူး။
Operational survival အတွက်တောင် အရေးကြီးတယ်။
ဒါပေမယ့် “မာနမတက်ရင် company အောင်မြင်မယ်” လို့ အာမခံမပြောဘူး။
အခြားအကြောင်းများစွာရှိတယ်။
ဓမ္မက စိတ်ကို စောင့်ပေးတာ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ ကိုယ်တော်တော်ကောင်းလာရင် လူတွေကို သင်ပေးချင်တယ်။
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့် သင်ပေးတဲ့စိတ်ကို ပြန်စစ်။
သူတို့က မသိလို့ ကိုယ်ပိုမြင့်တယ်ဆိုတဲ့စိတ်လား?
ဒါမှမဟုတ်—
“ငါသိတာကို ဝေမျှရင် သူတို့ကောင်းမယ်”
ဆိုတဲ့ မေတ္တာစိတ်လား?
စကားတူပေမယ့် စိတ်မတူဘူး။
မာနနဲ့ သင်ပေးတဲ့သူက လူကို သေးစေတယ်။
မေတ္တာနဲ့ သင်ပေးတဲ့သူက လူကို ကြီးစေတယ်။
ဒီဟာ Leader တွေအတွက် အရမ်းအရေးကြီးတယ်။
ကောင်းတဲ့ခေါင်းဆောင်က မိမိတော်မှုကိုပြဖို့ မကြိုးစားဘဲ အခြားသူတော်လာအောင် ကြိုးစားတယ်။
ဒီဝါကျဟာ canonical quotation မဟုတ်ဘူး။
လုပ်ငန်းဘဝသင်ခန်းစာ။
ဒါပေမယ့် မိမိကို မမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကို မနှိမ့်ဆိုတဲ့ ကျမ်းသဘောနဲ့ အလွန်ကိုက်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
လူတစ်ယောက် အားသာချက်ရှိလို့ မာနတက်တာကို သူတစ်ပါးကပြောရင် အရမ်းနာတတ်တယ်။
“မင်းက အခု နားမထောင်တော့ဘူး”
ဆိုရင်—
ချက်ချင်းကာကွယ်မလား?
“မဟုတ်ဘူး”
ဆိုပြီး ပြန်ရှင်းမလား?
ဒါမှမဟုတ်—
ခဏရပ်ပြီး—
“ဘယ်အချိန်တွေမှာ အဲဒီလိုခံစားရလဲ?”
မေးနိုင်လား?
ဒီမေးခွန်းက မာနအတွက် ဆေး။
လူတစ်ယောက် ကိုယ့်ကို—
“မင်းမာနတက်နေတယ်”
ပြောတာ အမြဲမှန်တယ် မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့် ချက်ချင်းပယ်မထားနဲ့။
Data point တစ်ခုလိုယူ။
ပြန်စစ်။
မာနကို ဖော်ပြပေးတဲ့သူကို ရန်သူမလုပ်နဲ့။
ဓမ္မပဒ ၇၆ မှာ မိမိအပြစ်ကို ပြသူ၊ ဆုံးမသူကို မြှုပ်ထားတဲ့ဘဏ္ဍာညွှန်ပြသူလို မျှော်မြင်သင့်တဲ့သဘောရှိတယ်။
ဒီဟာလည်း လုပ်ငန်းမှာ အလွန်တန်ဖိုးရှိတယ်။
Founder တစ်ယောက်မှာ—
ကိုယ့်ကို မကြောက်ဘဲ အမှန်ပြောသူ တစ်ယောက်ရှိရမယ်။
“ဒီနေရာမှာ မင်းမာနဝင်နေပြီ”
ပြောရဲတဲ့လူ။
အဲဒီလူကို ဖယ်မပစ်နဲ့။
သူ့စကားကိုလည်း အလိုလိုအမှန်မယူနဲ့။
ဒါပေမယ့် စစ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
အားသာချက်ကို မာနမတက်ဖို့ အနိစ္စ တစ်ခုတည်းမဟုတ်ဘူး။
အနတ္တသဘော ဆီလည်း တဖြည်းဖြည်း ဆင်းရမယ်။
ဒါပေမယ့် အနတ္တကို စီးပွားရေးစကားပေါ့ပေါ့နဲ့ မပြောရဘူး။
“Company က ငါ့ဟာမဟုတ်ဘူး” ဆိုတာနဲ့ အနတ္တနားလည်ပြီ မဟုတ်ဘူး။
ဓမ္မအရ အနတ္တဟာ ပိုနက်တယ်။
ဒီနေ့တရားမှာ အလွယ်ဆင်ခြင်နိုင်တာက—
ကိုယ့်ရဲ့ “Strength” ကို တင်းတင်း “ငါ” လို့ဖက်မထားဖို့။
ကျွမ်းကျင်မှုတစ်ခု—
ပေါ်လာတယ်။
လေ့ကျင့်ထားလို့ တိုးတယ်။
အသက်အရွယ်၊ ကျန်းမာရေး၊ အခြေအနေပြောင်းရင် လျော့နိုင်တယ်။
ဒါကို “ငါ့တန်ဖိုးအကုန်” လို့ မထားနဲ့။
အဲဒီလိုထားရင် Strength ပျောက်တဲ့နေ့ ကိုယ်ပါပြိုမယ်။
ဥပမာ—
အားကစားသမားတစ်ယောက်ရဲ့ Strength က ကိုယ်ခန္ဓာ။
တစ်နေ့ဒဏ်ရာရရင်?
“ငါဘာမှမဟုတ်တော့ဘူး”
ဆိုရင် Strength ကို identity အဖြစ် အလွန်ဖက်ထားပြီ။
လုပ်ငန်းရှင်လည်း—
Company = ငါ။
Revenue = ငါ့တန်ဖိုး။
Fame = ငါ။
ဒီလိုဖြစ်သွားရင် Company ကျတဲ့နေ့ စိတ်ပြိုတယ်။
ဒါကြောင့်—
အလုပ်ဟာ အလုပ်။
အရည်အချင်းဟာ အရည်အချင်း။
အောင်မြင်မှုဟာ အောင်မြင်မှု။
ဒါတွေကို “ငါ” လို့ တစ်ထပ်တည်းမလုပ်နဲ့။
ဒါက လောကီဆင်ခြင်မှုအဆင့်။
နောက်ဆုံး အနတ္တကို သဘာဝတရားအရ နက်နက်ပွားရမယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မာနမတက်ဖို့ တစ်ခုထပ်အရေးကြီးတယ်—
တစ်ဖက်လူကောင်းရင် ဝမ်းသာနိုင်ခြင်း။
ကိုယ့်အဖွဲ့ထဲက လူတစ်ယောက်အောင်မြင်လာတယ်။
ကိုယ့်စိတ်ဘယ်လိုဖြစ်လဲ?
“ကောင်းတယ်”
လို့ တကယ်ဝမ်းသာသလား?
ဒါမှမဟုတ်—
“လူတွေ သူ့ကိုပဲ ကြည့်နေကြပြီ”
ဆိုပြီး မသက်မသာဖြစ်လား?
ဒီနေရာက မာနကို အရမ်းပြတယ်။
Leader က အောက်လူတော်လာတာကို ခြိမ်းခြောက်မှုထင်ရင်—
အဖွဲ့မတိုးဘူး။
ကောင်းတဲ့ Leader က—
“ဒီလူတော်လာတာ အဖွဲ့ကောင်းတာ”
လို့ မြင်တယ်။
သူ့ကိုနေရာပေးတယ်။
Credit ပေးတယ်။
စကားပြောခွင့်ပေးတယ်။
ဒီလို လုပ်နိုင်ဖို့ ကိုယ့်အတွင်းလုံခြုံမှုလိုတယ်။
မာနက ကိုယ့်ထက်တော်တဲ့လူကို မခံနိုင်ဘူး။
ပညာက—
သူတော်တာနဲ့ ငါ့တန်ဖိုး မလျော့ဘူး
လို့ သိတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
လောကဓံရှစ်ပါးကို ဒီနေရာမှာ ပြန်ထပ်သတိရ။
ယနေ့ချီးမွမ်းသူ မနက်ဖြန်ကဲ့ရဲ့နိုင်တယ်။
ယနေ့အမြတ် မနက်ဖြန်အရှုံး။
ယနေ့အမည်ကျော် မနက်ဖြန်မေ့သွားနိုင်တယ်။
ဒီအပြောင်းအလဲကို သိတဲ့သူက—
ချီးမွမ်းခံရလို့ မိုးပေါ်မတက်ဘူး။
ကဲ့ရဲ့ခံရလို့ မြေကြီးထဲမဝင်ဘူး။
လောကဓံရဲ့ မတည်မြဲမှုကို သိတဲ့ စိတ်တည်လာတယ်။
Founder အတွက် အရေးကြီးတယ်။
လူတွေ—
“မင်း genius”
ပြောတယ်။
အရမ်းမယုံနဲ့။
နောက်နေ့—
“မင်းညံ့တယ်”
ပြောတယ်။
အဲဒါလည်း အကုန်မယုံနဲ့။
Feedback ကိုစစ်။
အမှန်ယူ။
ကျန်တာလွှတ်။
ချီးမွမ်းမှုကို Strength certificate မလုပ်နဲ့။
ကဲ့ရဲ့မှုကို Worthlessness certificate မလုပ်နဲ့။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တစ်ခါတလေ အားသာချက်က ကိုယ့်မှာ မဟုတ်ဘူး။
အဖွဲ့မှာရှိတယ်။
ဒါပေမယ့် Founder က အဖွဲ့ရဲ့ Strength ကို ကိုယ့် Strength လို့ ယူတတ်တယ်။
“ငါ့ company က အရမ်းတော်တယ်”
ကောင်းတယ်။
ဒါပေမယ့်—
ဒီအဖွဲ့ကို ဖန်တီးထားတဲ့ လူတွေကို လေးစားလား?
သူတို့ထွက်သွားရင် သိလား?
သူတို့အခက်အခဲနားထောင်လား?
မဟုတ်ရင်—
အဖွဲ့အားသာချက်ကို Founder ရဲ့ ကိုယ်ရေးမာနအဖြစ် သုံးနေပြီ။
ဒါကြောင့်—
Organization strength ကို individual ego မလုပ်နဲ့။
အဖွဲ့အောင်မြင်မှုကို အဖွဲ့နဲ့အတူပိုင်ဆိုင်။
တာဝန်ယူရာမှာ Founder ရှေ့ထွက်။
Credit ပေးရာမှာ အဖွဲ့ကိုရှေ့ပို့။
ဒီဟာလုပ်ငန်းအတွက် အလွန်ကောင်းတဲ့အလေ့အကျင့်။
သူတော်ကောင်းတို့…
ဒီည ကိုယ့်အတွင်းမာနစစ်ဖို့ မေးခွန်းအနည်းငယ် နားထောင်ကြည့်။
ကိုယ့်ထက်တော်တဲ့လူလာရင် စိတ်မသက်မသာဖြစ်သလား?
ကိုယ်မှားတာ ဝန်ခံရတာခက်သလား?
မသိတာကို မေးရတာခက်သလား?
အောက်လူက ကောင်းတဲ့အကြံပေးရင် လက်ခံရတာခက်သလား?
Credit မရရင် စိတ်တိုသလား?
လူတွေကို ကိုယ့်အရည်အချင်းနဲ့တိုင်းသလား?
ကိုယ့်အောင်မြင်မှုကို အကြောင်းပြပြီး အခြားသူရဲ့အမှားကို အလွန်ပြောသလား?
ကိုယ့်ကောင်းချက်ကို များများပြောပြီး သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို နည်းနည်းပဲမြင်သလား?
ဒါတွေကို အေးအေးဆေးဆေးကြည့်။
အဖြေကြမ်းရင် ကိုယ့်ကိုယ်ကို မမုန်းနဲ့။
မြင်ပြီဆို ပြင်လို့ရပြီ။
ဒကာ ဒကာမတို့…
မာနမတက်ဖို့ ကိုယ့်ကိုယ်ကို နှိမ့်ချစကားနဲ့ ဖိမထားနဲ့။
တချို့လူ—
“ငါဘာမှမဟုတ်ဘူး”
“ငါညံ့တယ်”
“ငါ့မှာဘာမှမရှိဘူး”
ဆိုပြီး မာနကိုဖျက်မယ်ထင်တယ်။
အဲဒါ စိတ်ညစ်မှုဖြစ်သွားနိုင်တယ်။
ဓမ္မက—
“ကိုယ့်ကိုမုန်း”
မဟောဘူး။
အဓိကက—
အဖြစ်မှန်ကို အဖြစ်မှန်အတိုင်း သိ။
တတ်တာတတ်တယ်။
မတတ်တာ မတတ်သေးဘူး။
တတ်တာကို အသုံးချ။
မတတ်တာသင်။
တတ်တာကြောင့် သူတစ်ပါးကို မနှိမ့်။
ဒီလောက်။
ဒါ အလွန်တည်ငြိမ်တဲ့အမြင်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အခု Right Livelihood ဘက်ကို နက်နက်ဆင်းမယ်။
Strength ရှိတယ်။
အဲဒီ Strength ကြောင့် ဈေးကွက်ကို ထိန်းနိုင်တယ်ဆိုပါစို့။
ကိုယ့်အင်အားနဲ့ Supplier ကို အလွန်ဖိမလား?
ဝန်ထမ်းကို လစာနည်းနည်းနဲ့ မထွက်ရဲအောင် ပိတ်မလား?
Customer မသိမှုကို အသုံးချမလား?
ဒီနေရာမှာ Strength အပေါ် မာနဟာ အသက်မွေးမှုကို မမှန်တဲ့ဘက်ဆွဲနိုင်တယ်။
“ငါလုပ်နိုင်လို့ လုပ်တယ်”
ဆိုတာ ethical answer မဟုတ်ဘူး။
လုပ်နိုင်တာနဲ့ လုပ်သင့်တာ မတူဘူး။
Power ရှိလို့ အားလုံးလုပ်လို့ရတာမဟုတ်ဘူး။
Market power ရှိတာ Strength။
ဒါပေမယ့် မတရားမသုံးရဘူး။
နည်းပညာစွမ်းအားရှိတာ Strength။
ဒါပေမယ့် လူ့အကျိုးကို မဖျက်ရဘူး။
Influence ရှိတာ Strength။
ဒါပေမယ့် မမှန်တာကို လူယုံအောင် မသုံးရဘူး။
ဒီစည်းဟာ သမ္မာအာဇီဝအတွက် အရေးကြီးတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
အားသာချက်အပေါ် မာနမတက်ခြင်းကို ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက် ဘယ်လိုအလေ့အကျင့်လုပ်မလဲ?
နေ့စဉ် meeting မှာ ကိုယ်နောက်ဆုံးပြော။
အရင်အဖွဲ့ကို နားထောင်။
ကိုယ့်အမြင်မပြောခင်—
“မင်းတို့ဘာမြင်လဲ”
မေး။
ဒါခေတ်သစ် leadership practice။
ဓမ္မနဲ့တိုက်ရိုက် canonical rule မဟုတ်ဘူး။
ဒါပေမယ့် ကိုယ့်အမြင်နဲ့အဖွဲ့ကို ဖိမထားဖို့ အသုံးဝင်တယ်။
နောက်တစ်ခု—
လတိုင်း “ငါမှားခဲ့တာ” တစ်ခု ပြန်ကြည့်။
Founder မှားနိုင်တယ်ဆိုတာ စိတ်ကိုသတိပေး။
နောက်တစ်ခု—
ကိုယ့်ထက်တော်တဲ့လူတစ်ယောက်ဆီ သွားမေး။
ရာထူးအောက်ဆိုလည်း မေး။
ဒီအလေ့အကျင့်တွေက မာနကို အများကြီး လျော့စေနိုင်တယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
တရားလမ်းမှာတောင် ကောင်းတဲ့အရာကို မာနမလုပ်ဖို့ သတိပေးထားတာ အရမ်းများတယ်ဆိုတာ သိရင်—
လုပ်ငန်းအောင်မြင်မှုလေးတွေကို ဘယ်လောက်အတိုင်းအတာထားရမလဲ နားလည်လာတယ်။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ က—
လာဘ်၊ ဂုဏ်၊ သီလ၊ သမာဓိ၊ သိမြင်မှုအဆင့်တွေကိုတောင် နောက်ဆုံးအဓိကရည်ရွယ်ချက်မဟုတ်ဘူးလို့ ထိန်းထားတယ်။
ဒီလိုဆို—
“ငါ့ကုမ္ပဏီတန်ဖိုး ဘယ်လောက်”
ဆိုတာ ဘဝရဲ့နှလုံးသားဖြစ်နိုင်မလား?
မဖြစ်သင့်ဘူး။
“ငါ့ရာထူး”
အဆုံးမဟုတ်ဘူး။
“ငါ့အောင်မြင်မှု”
အဆုံးမဟုတ်ဘူး။
ဒါတွေ လောကီအလုပ်အတွက် အရေးကြီးနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် ဒုက္ခချုပ်ငြိမ်းမှုနဲ့ အဆင့်မတူဘူး။
ဓမ္မပဒ ၇၅ ကလည်း လောကီလာဘ်ဆီသွားတဲ့လမ်းနဲ့ နိဗ္ဗာန်ဆီသွားတဲ့လမ်း မတူကြောင်း ပြတ်ပြတ်သားသား သတိပေးထားတယ်။
ဒီစည်းမရှိရင်—
Business success ကို spiritual success လို့ မှားထင်မိတယ်။
ငွေများလို့ ကုသိုလ်များတယ်လို့ အလိုလိုမဆိုရဘူး။
ကုမ္ပဏီကြီးလို့ ဉာဏ်ကြီးတယ်လို့ မဆိုရဘူး။
လူသိများလို့ တရားသိတယ်လို့ မဆိုရဘူး။
ဒီအဆင့်တွေ ခွဲထားရမယ်။
သူတော်ကောင်းတို့…
အခု သစ္စာလေးပါးဘက် ဆင်းကြည့်ကြမယ်။
ဒုက္ခသစ္စာ။
မာနတက်နေတဲ့လူက အပြင်မှာအားကောင်းသလို ပေါ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် အတွင်းမှာ အားနည်းချက်တစ်ခုရှိတတ်တယ်။
ကိုယ့်အမြင့်ကို အမြဲကာကွယ်ရတယ်။
တစ်ယောက်က ကိုယ့်ထက်တော်လာရင် ပူတယ်။
တစ်ယောက်က ကိုယ့်ကိုဝေဖန်ရင် ပူတယ်။
Credit မရရင် ပူတယ်။
ရာထူးကျရင် ပူတယ်။
လူတွေ မချီးကျူးရင် ပူတယ်။
အမှားဝန်ခံရရင် ပူတယ်။
ဘာကြောင့်လဲ?
“ငါဟာ တော်တဲ့သူဖြစ်ရမယ်”
ဆိုတဲ့ပုံရိပ်ကို အမြဲထိန်းထားရလို့။
ဒီဟာ ဒုက္ခ။
Strength ပျောက်မှာကြောက်တယ်။
အခြားသူကျော်မှာကြောက်တယ်။
မာနရဲ့အောက်မှာ ကြောက်စိတ်ရှိနိုင်တယ်။
ဒါကို သိ။
သမုဒယသစ္စာ။
ဒီဒုက္ခအောက်မှာ—
“ငါမြင့်ရမယ်”
ဆိုတဲ့တဏှာ။
“ငါ့ကို အသိအမှတ်ပြုရမယ်”
ဆိုတဲ့တဏှာ။
“ငါ့နာမည် ရှိရမယ်”
ဆိုတဲ့တဏှာ။
“ငါသူများထက်သာရမယ်”
ဆိုတဲ့ နှိုင်းယှဉ်ဖက်တွယ်မှု။
ဒီအရာတွေရှိတယ်။
အားသာချက်ကိုယ်တိုင် ဒုက္ခရဲ့အကြောင်း မဟုတ်ဘူး။
အားသာချက်ပေါ် ဖက်တွယ်မှု က ပူလောင်စေတယ်။
“ငါ့ဟာ”
“ငါပဲ”
“ငါ့ထက်မသာရ”
ဒီလို။
သပ္ပုရိသသုတ်ရဲ့ “မိမိကိုမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကိုနှိမ့်” ဆိုတဲ့အချက်ဟာ ဒီဖက်တွယ်မှုကို အလွန်ရှင်းစေတယ်။
နိရောဓသစ္စာ။
တစ်နေ့မှာ—
ကိုယ်တော်တာကို တော်တယ်လို့ သိတယ်။
ဒါပေမယ့်—
“ဒါကြောင့် ငါသူ့ထက်မြင့်”
မပြောတော့ဘူး။
စိတ်ပေါ့တယ်။
သူတစ်ပါးတော်တာမြင်ရင် ဝမ်းသာနိုင်တယ်။
စိတ်ပေါ့တယ်။
Credit မရလည်း တာဝန်မှန်မှန်လုပ်နိုင်တယ်။
စိတ်ပေါ့တယ်။
မှားရင်—
“ငါမှားတယ်”
ပြောနိုင်တယ်။
စိတ်ပေါ့တယ်။
အောက်လူတစ်ယောက်က ကိုယ့်ထက်ပိုသိရင်—
“ရှင်းပေးပါ”
ပြောနိုင်တယ်။
စိတ်ပေါ့တယ်။
ဒီပေါ့ပါးမှုက နိဗ္ဗာန်မဟုတ်သေးဘူး။
ဒါပေမယ့် “ငါမြင့်ရမယ်” ဆိုတဲ့ဖက်တွယ်မှု လျော့တဲ့အခါ ပူလောင်မှု လျော့လာပုံကို မြင်နိုင်တယ်။
နိရောဓသစ္စာရဲ့ အပြည့်အဝအဓိပ္ပာယ်က တဏှာအပြီးသတ်ချုပ်ငြိမ်းမှု။
ဒီလောကီ humility ကို နိဗ္ဗာန်နဲ့ မရောရဘူး။
မဂ္ဂသစ္စာ။
သမ္မာဒိဋ္ဌိနဲ့—
အားသာချက်ကို အားသာချက်အဖြစ်သိ။
အနိစ္စဖြစ်ကြောင်းလည်း သိ။
Strength ရှိတာနဲ့ သူတစ်ပါးနိမ့်သွားတာမဟုတ်ကြောင်း သိ။
သမ္မာသင်္ကပ္ပနဲ့—
မိမိကျွမ်းကျင်မှုကို သူတစ်ပါးကို အထင်သေးဖို့ မသုံး။
မထိခိုက်လိုသောစိတ်၊ မေတ္တာစိတ်နဲ့ အသုံးချ။
သမ္မာဝါစာနဲ့—
ကိုယ့်ကောင်းချက်ကို ချဲ့မပြော။
သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို မဖုံး။
ကိုယ့်အပြစ်ကို ဖုံးပြီး သူ့အပြစ်ကို ချဲ့မပြော။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၇၃ ရဲ့ လူကောင်းအကြောင်းကို သတိရ။
သမ္မာကမ္မန္တနဲ့—
Strength ရှိလို့ အားနည်းသူကို အနိုင်မကျင့်။
အာဏာရှိလို့ မတရားမလုပ်။
သမ္မာအာဇီဝနဲ့—
ကိုယ့်ရဲ့ ကျွမ်းကျင်မှုကို မှန်ကန်တဲ့အသက်မွေးမှုဘက်မှာ သုံး။
အမြတ်ရပေမယ့် သူတစ်ပါးကို ထိခိုက်တဲ့နည်း မသုံး။
သမ္မာဝါယာမနဲ့—
မာနပေါ်လာတာကို သိရင် လျှော့ဖို့ကြိုးစား။
ကျေးဇူးသိမှု၊ မေတ္တာ၊ နားထောင်မှု တိုး။
သမ္မာသတိနဲ့—
ချီးမွမ်းခံရတဲ့အချိန် စိတ်ဘယ်လိုဖြစ်လဲ သိ။
အောင်မြင်တဲ့အချိန် ယစ်နေလား သိ။
သူတစ်ပါးတော်တာမြင်ချိန် မနာလိုလား သိ။
သမ္မာသမာဓိနဲ့—
ချီးမွမ်းမှု၊ ကဲ့ရဲ့မှုကြား စိတ်မလှုပ်ရှားအောင် တည်။
လောကဓံရှစ်ပါး မတည်မြဲကြောင်း သိ။
ဒီလိုဆို—
အားသာချက်ဟာ မာနရဲ့ အကြောင်းမဖြစ်တော့ဘဲ မဂ္ဂင်လမ်းအတွင်း သတိလေ့ကျင့်ဖို့ အခွင့်အရေးတစ်ခု ဖြစ်လာတယ်။
ဒကာ ဒကာမတို့…
ဒီညကစပြီး ကိုယ့်အားသာချက်ကို မငြင်းကြပါနဲ့။
ရှိတာကိုရှိတယ်လို့ သိကြပါ။
ဒါပေမယ့်—
ကိုယ့်အားသာချက်ကြောင့် သူတစ်ပါးကို မနှိမ့်ကြပါနဲ့။
သပ္ပုရိသသုတ်မှာ လူကောင်းဟာ မိမိရထားတဲ့အခြေအနေကြောင့် မိမိကိုယ်ကို မမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကို မနှိမ့်သလို၊ ကိုယ့်ကျွမ်းကျင်မှုကိုလည်း အတ္တတည်ဆောက်ရာ မသုံးကြပါစေနှင့်။
ပညာတတ်သူတို့…
ပညာနည်းသူကို အထင်မသေးကြပါစေနှင့်။
မိမိပညာကို ရှင်းပြပေးဖို့ အသုံးချနိုင်ကြပါစေ။
အတွေ့အကြုံများသူတို့…
လူငယ်အမြင်ကို မပယ်ကြပါစေနှင့်။
အတွေ့အကြုံဟောင်းကို ပညာအဖြစ်သုံးနိုင်ကြပါစေ၊ တံခါးပိတ်ရာအဖြစ် မသုံးကြပါစေနှင့်။
လုပ်ငန်းပိုင်ရှင်တို့…
ငွေထည့်ထားတာကြောင့် လူတိုင်းအောက်ရမယ်လို့ မထင်ကြပါစေနှင့်။
မိမိအရင်းအနှီးဟာ တာဝန်တစ်ခုဖြစ်ပါစေ။
အာဏာရှိသူတို့…
အာဏာကို မာနတည်ဖို့ မသုံးကြပါစေနှင့်။
အောက်ကလူ၏အသံ မပျောက်အောင် ကာကွယ်ဖို့ အသုံးချနိုင်ကြပါစေ။
ရောင်းအားကောင်းသူတို့…
မရောင်းတတ်သူကို မနှိမ့်ကြပါစေနှင့်။
ကိုယ့်နည်းကို သင်ပေးနိုင်ကြပါစေ။
နည်းပညာတော်သူတို့…
နည်းပညာမသိသူကို လူညံ့လို့ မယူကြပါစေနှင့်။
သူတို့နားလည်အောင် ပြောနိုင်ခြင်းဟာ မိမိပညာရဲ့နောက်ထပ်အဆင့်ဖြစ်ပါစေ။
မန်နေဂျာတို့…
အောက်လူတော်လာရင် မကြောက်ကြပါစေနှင့်။
တော်လာအောင် မြှင့်တင်ပေးနိုင်ကြပါစေ။
မိမိမရှိရင်လည်း အဖွဲ့လည်နိုင်တာကို ရှုံးနိမ့်မှုမဟုတ်ဘဲ ခေါင်းဆောင်မှုရဲ့ရလဒ်အဖြစ် မြင်နိုင်ကြပါစေ။
Founder တို့…
“Company က ငါ့ကြောင့်”
တစ်ကြောင်းတည်း မပြောကြပါစေနှင့်။
အဖွဲ့၊ ဖောက်သည်၊ ဆရာ၊ မိသားစု၊ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်၊ အခွင့်အရေးပေးသူတို့ရဲ့ကျေးဇူးကို မြင်နိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ့်အားသာချက်ရဲ့အောက်မှာ လူအများရဲ့အထောက်အပံ့ရှိကြောင်း သိနိုင်ကြပါစေ။
အောင်မြင်မှုရလာသောအခါ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ ရဲ့ နှလုံးသားသစ်သားဥပမာကို သတိရနိုင်ကြပါစေ။
လမ်းအတွင်းရလာတဲ့ ကောင်းမှုတစ်ခုကို အဆုံးထင်ပြီး မရပ်ကြပါစေနှင့်။
လာဘ်၊ ယသ၊ ကျော်ကြားမှု၊ ကျွမ်းကျင်မှုတို့မှာ ယစ်မူးမပေါ့ဆကြပါစေနှင့်။
လောကဓံရှစ်ပါးကို သတိရနိုင်ကြပါစေ။
လာဘ်ရလည်း မတည်။
လာဘ်ဆုံးလည်း မတည်။
ယသလည်း မတည်။
ယသပျက်လည်း မတည်။
ချီးမွမ်းမှု မတည်။
ကဲ့ရဲ့မှု မတည်။
ချမ်းသာမှု မတည်။
ဒုက္ခ မတည်။
အဲဒီအနိစ္စကို သိ၍ အောင်မြင်သောနေ့မှာ မာနမတက်၊ ကျသောနေ့မှာ စိတ်မပြိုနိုင်ကြပါစေ။
သူတစ်ပါးအပြစ်ကို အမြန်ပြောပြီး ကိုယ့်အပြစ်ကို ဖုံးတဲ့အကျင့်မရှိကြပါစေနှင့်။
သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို လျှော့ပြီး ကိုယ့်ကောင်းချက်ကို ချဲ့တဲ့အကျင့်မရှိကြပါစေနှင့်။
လူကောင်း၏သဘောအတိုင်း ကိုယ့်အပိုင်းကို မှန်မှန်ကြည့်ပြီး သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကိုလည်း တရားမျှတစွာ အသိအမှတ်ပြုနိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ့်အပြစ်ပြောသူကို ရန်သူမလုပ်ကြပါစေနှင့်။
စစ်ပြီးမှန်ရင် ကျေးဇူးတင်နိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ့်အမြင်ကို ပြင်နိုင်ကြပါစေ။
ဓမ္မပဒမှာ အပြစ်ကို ပြသဆုံးမသူကို ဘဏ္ဍာညွှန်ပြသူကဲ့သို့ မှတ်ယူရန်သဘောရှိသကဲ့သို့၊ မိမိမာနကို မြင်စေသော feedback ကိုလည်း ပညာဖြင့် အသုံးချနိုင်ကြပါစေ။
မိမိအားသာချက်ကို လူ့အကျိုးအတွက် အသုံးချနိုင်ကြပါစေ။
တော်လို့ ကူညီ။
သိလို့ သင်ပေး။
ရှိလို့ ဝေမျှ။
အာဏာရှိလို့ ကာကွယ်။
နာမည်ရှိလို့ အမှန်ပြော။
ငွေရှိလို့ တရားသဖြင့် အလုပ်ဖန်တီး။
ဒီလို Strength ကို တာဝန်အဖြစ် ပြောင်းနိုင်ကြပါစေ။
ကိုယ့်အားသာချက်ကို မာနတည်ရာအဖြစ် မသုံးဘဲ မေတ္တာတည်ရာအဖြစ် သုံးနိုင်ကြပါစေ။
သူတော်ကောင်းတို့…
နောက်ဆုံးမှာ အလွန်နက်တဲ့အချက်ကို သတိရကြစို့။
လောကီအားသာချက်အားလုံးဟာ အနိစ္စ။
နောက်ဆုံးမှာ ကိုယ်ခန္ဓာတောင် အားနည်းမယ်။
မှတ်ဉာဏ်လျော့မယ်။
ရာထူးပျောက်မယ်။
Company တစ်နေ့ ကိုယ်မရှိဘဲ ဆက်သွားမယ်၊ ဒါမှမဟုတ် ရပ်သွားမယ်။
Follower တွေ ပြောင်းမယ်။
လူတွေရဲ့ချီးမွမ်းမှု ပြောင်းမယ်။
ဒီအရာတွေကို “ငါ့အဆုံးစွန်တန်ဖိုး” လို့ထားရင် စိတ်ကို ဘယ်မှာထားမလဲ?
ဒါကြောင့် ဓမ္မပဒ ၇၅ က—
လောကီလာဘ်လမ်းနဲ့ နိဗ္ဗာန်လမ်း မတူကြောင်း သိဖို့ သတိပေးတယ်။
လုပ်ငန်းအောင်မြင်မှုရှိပါစေ။
ဒါပေမယ့် အောင်မြင်မှုကို နိဗ္ဗာန်နဲ့ မရောကြပါစေနှင့်။
ကျွမ်းကျင်မှုရှိပါစေ။
ဒါပေမယ့် ကျွမ်းကျင်မှုကို ပညာပြည့်စုံမှုလို့ မထင်ကြပါစေနှင့်။
နာမည်ရှိပါစေ။
ဒါပေမယ့် နာမည်ကို သံသရာမှလွတ်မြောက်မှုလို့ မထင်ကြပါစေနှင့်။
အဖွဲ့ကြီးလာပါစေ။
ဒါပေမယ့် မိမိမာနလည်း အတူမကြီးလာပါစေနှင့်။
အမြတ်တိုးပါစေ။
ဒါပေမယ့် လောဘမတိုးကြပါစေနှင့်။
Power တိုးပါစေ။
ဒါပေမယ့် မေတ္တာမလျော့ကြပါစေနှင့်။
ပညာတိုးပါစေ။
ဒါပေမယ့် “ငါသိပြီ” ဆိုတဲ့မာန မတိုးကြပါစေနှင့်။
အားသာချက်တိုးပါစေ။
ဒါပေမယ့် အခြားသူကို မနှိမ့်ကြပါစေနှင့်။
ဒုက္ခကို ဒုက္ခအဖြစ် သိနိုင်ကြပါစေ။
မိမိအားသာချက်ပေါ် ဖက်တွယ်ပြီး “ငါမြင့်ရမယ်၊ ငါသာရမယ်” ဆိုတဲ့တဏှာ၊ မာနတို့ကို သမုဒယဘက်က မြင်နိုင်ကြပါစေ။
ထိုဖက်တွယ်မှုတို့ လျော့ချနိုင်ကြပါစေ။
မိမိကိုယ်ကို အမြဲကာကွယ်ရတဲ့ပူလောင်မှု လျော့ပါစေ။
သူတစ်ပါးတော်တာကို ခံနိုင်လာပါစေ။
Credit ကိုမျှဝေနိုင်လာပါစေ။
အမှားကို ဝန်ခံနိုင်လာပါစေ။
“ငါ” ဆိုတဲ့အလေးချိန် လျော့လာတဲ့အခါ ရလာတဲ့ ပေါ့ပါးမှုကို သတိပြုနိုင်ကြပါစေ။
နိရောဓသစ္စာ၏ အပြည့်အဝအဓိပ္ပာယ်ဖြစ်သော တဏှာအပြီးသတ်ချုပ်ငြိမ်းရာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ရန် မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးကို ပွားများနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြင့် အားသာချက်ကို အနိစ္စအဖြစ် မြင်နိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာသင်္ကပ္ပဖြင့် မိမိတော်မှုကို သူတစ်ပါးထိခိုက်ရန် မသုံးကြပါစေနှင့်။
သမ္မာဝါစာဖြင့် ကိုယ့်ကောင်းချက်ကို မချဲ့၊ သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို မဖုံးနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာကမ္မန္တဖြင့် အာဏာကို မတရားမသုံးကြပါစေနှင့်။
သမ္မာအာဇီဝဖြင့် မိမိ၏ကျွမ်းကျင်မှုကို တရားသဖြင့်အသက်မွေးရာ အသုံးချနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာဝါယာမဖြင့် မာနပေါ်လာတိုင်း လျှော့ဖို့ အားထုတ်နိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာသတိဖြင့် ချီးမွမ်းမှု၊ ယသ၊ လာဘ်တို့ကြား စိတ်ဘယ်လိုဖြစ်နေသည်ကို သိနိုင်ကြပါစေ။
သမ္မာသမာဓိဖြင့် လောကဓံလှုပ်ရှားမှုကြားမှာ စိတ်တည်ငြိမ်နိုင်ကြပါစေ။
တော်သောသူများ ဖြစ်ကြပါစေ။
ဒါပေမယ့် တော်မှုကြောင့် သူတစ်ပါးနိမ့်မသွားပါစေနှင့်။
ချမ်းသာသောသူများ ဖြစ်ကြပါစေ။
ဒါပေမယ့် ချမ်းသာမှုကြောင့် လူ့တန်ဖိုးကို ငွေနဲ့မတိုင်းကြပါစေနှင့်။
အောင်မြင်သောသူများ ဖြစ်ကြပါစေ။
ဒါပေမယ့် အောင်မြင်မှုကြောင့် သင်ယူမှု မရပ်ကြပါစေနှင့်။
အာဏာရှိသောသူများ ဖြစ်ကြပါစေ။
ဒါပေမယ့် အာဏာကြောင့် အမှန်စကားကို မပိတ်ကြပါစေနှင့်။
ပညာရှိသောသူများ ဖြစ်ကြပါစေ။
ဒါပေမယ့် ပညာကြောင့် “ငါသိပြီ” ဟူသောမာန မတိုးကြပါစေနှင့်။
အားသာချက်သည် မာနဖြစ်မလာဘဲ—
ဝေမျှရန်အရင်း၊
ကာကွယ်ရန်အင်အား၊
သင်ပေးရန်ပညာ၊
တာဝန်ယူရန်စွမ်းအား ဖြစ်လာပါစေ။
မိမိတို့၏ အောင်မြင်မှုသည် သူတစ်ပါးအား အထင်သေးစရာမဖြစ်ဘဲ သူတစ်ပါးအား လက်တွဲခေါ်ရန် အခွင့်အရေးဖြစ်ပါစေ။
မိမိတို့၏ ကျွမ်းကျင်မှုသည် သူတစ်ပါးအား ပိတ်ပင်ရန် မဖြစ်ဘဲ သူတစ်ပါးအား တိုးတက်စေရန် ဖြစ်ပါစေ။
မိမိတို့၏ အာဏာသည် မိမိကို မြှင့်ရန် မဖြစ်ဘဲ တာဝန်နည်းသူ၊ အင်အားနည်းသူတို့ကို ကာကွယ်ရန် ဖြစ်ပါစေ။
မိမိတို့၏ ဉာဏ်ပညာသည် “ငါ” ကို တိုးစေရန် မဖြစ်ဘဲ “အမှန်” ကို ပိုမြင်စေရန် ဖြစ်ပါစေ။
သတ္တဝါအပေါင်း ဘေးရန်ကင်းကြပါစေ။
ကိုယ်စိတ်နှစ်ပါး ချမ်းသာကြပါစေ။
မိမိတို့၌ရှိသော အားသာချက်များသည် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟနှင့် မာနတို့ကို မကျွေးဘဲ မေတ္တာ၊ ကရုဏာ၊ သတိ၊ ပညာတို့ကို တိုးပွားစေသော အကြောင်းများ ဖြစ်ကြပါစေ။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု
Sao
ကျမ်းကိုးမှတ်စု
[၁] မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၁၃ — သပ္ပုရိသသုတ်။
ဒီတရား၏ အဓိက canonical anchor ဖြစ်သည်။ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် မိသားစုနောက်ခံ၊ ကြွယ်ဝမှု၊ ဩဇာ၊ တရားသင်ယူမှုနှင့် ကျင့်စဉ်ဆိုင်ရာအရည်အသွေးများကို အခြေခံ၍ မိမိကိုယ်ကို မြှင့်ပြီး သူတစ်ပါးကို နှိမ့်ခြင်းကို လူမကောင်း၏သဘောအဖြစ် ခွဲပြထားသည်။ လူကောင်းသည် ထိုအခြေအနေများက လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟကို အလိုအလျောက်မကုန်စေနိုင်ကြောင်း သိ၍ တရားလမ်းကို အဓိကထားကာ မိမိကိုမမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကိုမနှိမ့်။ ယခုတရားတွင် “အားသာချက်ရှိခြင်း” နှင့် “အားသာချက်ကြောင့် မာနတက်ခြင်း” ကို ခွဲရာမှာ အဓိကသက်သေဖြစ်သည်။
[၂] မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ — နှလုံးသားသစ်သားဥပမာဆိုင်ရာ သုတ်။
လာဘ်၊ ဂုဏ်၊ ကျော်ကြားမှု၊ သီလအောင်မြင်မှု၊ သမာဓိနှင့် သိမြင်မှုစသည့် အဆင့်များကို ရလာပြီး မိမိကိုယ်ကိုမြှင့်၍ သူတစ်ပါးကိုနှိမ့်ကာ ယစ်မူးပေါ့ဆသွားခြင်းကို လမ်းခရီးအလယ်၌ ရပ်နေခြင်းနှင့် နှိုင်းထားသည်။ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ လွတ်မြောက်မှုဖြစ်ကြောင်း သုတ်အဆုံးတွင် ထင်ရှားစွာထားသည်။ ယခုတရားတွင် လောကီအားသာချက်ကို “အဆုံးရည်ရွယ်ချက်” သို့မဟုတ် အတ္တတည်ရာအဖြစ် မယူရန် doctrinal control အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။
[၃] အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ — လောကဓံရှစ်ပါးဆိုင်ရာ သုတ်။
လာဘ်/ဆုံးရှုံးမှု၊ ယသ/ယသကျမှု၊ ချီးမွမ်း/ကဲ့ရဲ့မှု၊ ချမ်းသာ/ဒုက္ခတို့သည် လူတိုင်းတွေ့ရသော လောကဓံများဖြစ်ပြီး လေ့ကျင့်ထားသူသည် ၎င်းတို့ကို မတည်မြဲ၊ ပြောင်းလဲသည့်အရာများအဖြစ် သိမြင်၍ စိတ်ကို လွှမ်းမိုးခွင့်မပေးသည့်သဘောကို ဖော်ပြသည်။ ယခုတရားတွင် အားသာချက်၊ နာမည်၊ အောင်မြင်မှုတို့ကို အနိစ္စအဖြစ် မြင်၍ မာနမတက်ရန် အဓိက supporting source ဖြစ်သည်။
[၄] အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၇၃ — လူကောင်း၏သဘောဆိုင်ရာ သုတ်။
သူတစ်ပါးအပြစ်ကို ဘယ်လိုပြောသလဲ၊ သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို ဘယ်လိုပြောသလဲ၊ မိမိအပြစ်နှင့် မိမိကောင်းချက်ကို ဘယ်လိုပြောသလဲတို့ဖြင့် လူကောင်း/လူမကောင်းသဘောကို ခွဲပြထားသည်။ ယခုတရားတွင် မိမိအားသာချက်ကို ချဲ့ပြီး သူတစ်ပါးအပြစ်ကို များများပြောခြင်း၊ သူတစ်ပါးကောင်းချက်ကို ဖုံးခြင်းတို့ကို လုပ်ငန်းခွင်အတွင်း စစ်ရန် supporting canonical source အဖြစ် အသုံးပြုထားသည်။
[၅] ဓမ္မပဒ ၇၄–၇၆ ဆက်စပ်ဂါထာများ။
မိမိလုပ်ထားတာကို လူအားလုံးသိစေချင်ခြင်း၊ အရာအားလုံး မိမိအလိုအတိုင်းဖြစ်စေချင်ခြင်းမှ အလိုနှင့်မာန တိုးလာပုံကို ဓမ္မပဒ ၇၄ တွင် ဖော်ပြထားပြီး၊ ၇၅ တွင် လောကီလာဘ်ရရှိရာလမ်းနှင့် နိဗ္ဗာန်လမ်း မတူကြောင်း ခွဲသိရန် သတိပေးထားသည်။ ၇၆ တွင် မိမိအပြစ်ကို ပြသဆုံးမပေးသူကို အဖိုးတန်ဘဏ္ဍာညွှန်ပြသူနှင့်တူစွာ မြင်သည့်သဘောကို ဖော်ပြထားသည်။ ယခုတရားတွင် Credit စွဲမှု၊ လောကီအောင်မြင်မှုနှင့် ဝေဖန်ချက်လက်ခံနိုင်မှုတို့ကို ဓမ္မဘက်က ထိန်းရာတွင် အသုံးပြုထားသည်။
ကျမ်းစာရင်း
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၁၁၃ — သပ္ပုရိသသုတ်။
မိမိရရှိထားသော ကောင်းမွန်သည့်အခြေအနေ၊ အရည်အချင်းတို့ကြောင့် မိမိကိုမြှင့်၍ သူတစ်ပါးကို မနှိမ့်ရန် အဓိကကျမ်းအခြေခံ။
မဇ္ဈိမနိကာယ် ၂၉ — နှလုံးသားသစ်သားဥပမာဆိုင်ရာ သုတ်။
လာဘ်၊ ဂုဏ်၊ သီလ၊ သမာဓိ၊ သိမြင်မှုစသည့် အလယ်အလတ်အကျိုးများပေါ် ယစ်မူးကာ မိမိကိုမြှင့်၊ သူတစ်ပါးကို နှိမ့်ခြင်းကို ကျော်လွန်၍ အဓိကရည်ရွယ်ချက်ဆီ ဆက်သွားရန် ကျမ်းအခြေခံ။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၆ — လောကဓံရှစ်ပါးဆိုင်ရာ သုတ်။
လာဘ်၊ ယသ၊ ချီးမွမ်းမှုစသည့် ကောင်းသလိုထင်ရသော အခြေအနေများကို မတည်မြဲမှုအဖြစ် သိမြင်ရန် supporting source။
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၇၃ — လူကောင်း၏သဘောဆိုင်ရာ သုတ်။
မိမိနှင့်သူတစ်ပါး၏ ကောင်း/မကောင်းချက်များကို မာန၊ ဖုံးကွယ်မှုမပါဘဲ တရားမျှတစွာ ဆက်ဆံပြောဆိုမှုဆိုင်ရာ supporting source။
ဓမ္မပဒ ၇၄–၇၆ ဆက်စပ်ဂါထာများ။
မာနနှင့် Credit စွဲမှု၊ လောကီလာဘ်လမ်းနှင့် လွတ်မြောက်ရာလမ်း ခွဲခြားမှု၊ မိမိအပြစ်ကိုပြသဆုံးမသူကို တန်ဖိုးထားမှုဆိုင်ရာ supporting source။