Dhamma · Reflection · Statements · Peaceful Communication
Archive and publication page · Use Search, Topics, or the Month & Year archive to locate related materials.

Office Of Siridantamahapalaka: အန္တရာယ်ကို ကြိုတင်မြင်၍ မှတ်တမ်းတင်ခြင်း

Chronological Archive

အန္တရာယ်ကို ကြိုတင်မြင်၍ မှတ်တမ်းတင်ခြင်း

 

“မျိုးဆက်လွှဲပြောင်းမှုနှင့် ငြိမ်းချမ်းသောအောင်မြင်မှု”

အန္တရာယ်ကို ကြိုတင်မြင်၍ မှတ်တမ်းတင်ခြင်း

သာသနာနှစ် ၂၅၇၀
မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၈
ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၁၁ ရက်
ခရစ်နှစ် ၂၀၂၆ စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်၊ အင်္ဂါနေ့


နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော မဟာသရီရဓာတုယော ဝန္ဒနံ ကရောမိ ၊ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော ဥဘတော ဟတ္ထေ ဓာရေန္တော ပသန္နစိတ္တော၊သက္ကစ္စံ ပူဇံ ကရောမိ၊ ဂရုကရောန္တော နမာမိ။ ဣမာ ဗုဒ္ဓဿ ဒန္တဓာတုယော သဒ္ဓါ-ပသာဒေန ပူဇေမိ၊ အဓိဋ္ဌာန-ပရမိယာ လဒ္ဓါ၊မယာ ရက္ခိတာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ။ ဣမာ ဓာတုယော ဣဓ ပတိဋ္ဌိတာ သွာဂတ နာမ ဝိဟာရေ၊ တာသံ ရက္ခဏ-ဂေါပန-ပရိဟာရ-ကရဏံ ၊ မယာ ဘိက္ခု ဓမ္မသာမိ သိရိဒန္တမဟပါလက နာမ သက္ကစ္စံ ပဝတ္တတိ။

ယာ ဒိသာ လောကဓာတူသု ၊ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ဇောတန္တိ၊ တာဒိသေန အနုဘာဝေန ဣမာ ဓာတုယော သုပ္ပရိဂ္ဂဟိတာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မဿ သံဃဿ အနုဘာဝေန၊ မာတာပိတု အာစရိယဂုဏေန စ၊ သဗ္ဗေ သတ္တာ သုခိတာ ဟောန္တု၊ သဗ္ဗေ ဘယာ ဝိမုစ္စန္တု၊ သဗ္ဗေ သောကာ တရန္တု စ။

ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့...

မျိုးဆက်လွှပြောင်းရေးအစည်းအဝေးမှာ လူတိုင်းပြောချင်တဲ့ စကားရှိတယ်။

“အနာဂတ်ကောင်းမယ်”

“နောက်မျိုးဆက်က ပိုတိုးတက်မယ်”

“လုပ်ငန်းချဲ့မယ်”

စကားကောင်းတွေပါ။

ဒါပေမယ့် တစ်ခုမပြောရင် မပြည့်စုံဘူး။

“ဘာတွေ မှားနိုင်သလဲ”

ဆိုတဲ့မေးခွန်း။

ဒီမေးခွန်းက မင်္ဂလာမရှိတဲ့မေးခွန်းလား။

မဟုတ်ဘူး။

မကောင်းတာ ဆုတောင်းတာ မဟုတ်ဘူး။

မပေါ့ဆဖို့ ကြိုစဉ်းစားတာ။

အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၇၇ မှာ မဖြစ်သေးတဲ့ အနာဂတ်အန္တရာယ်တွေကို ကြိုဆင်ခြင်ပြီး မမေ့မလျော့၊ အားထုတ်လျက် နေဖို့ ညွှန်ပြထားပါတယ်။ မူလတရားဟာ တောရကျင့်နေတဲ့ ရဟန်းအတွက် ကျင့်ရေးအန္တရာယ်ကို ဆင်ခြင်စေတာဖြစ်ပြီး ကုမ္ပဏီအန္တရာယ်စီမံရေးကို တိုက်ရိုက်ဟောထားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမယ့် “မဖြစ်သေးတဲ့အန္တရာယ်ကို ပေါ့ဆမထားဘဲ ကြိုဆင်ခြင်ခြင်း” ဆိုတဲ့ ဓမ္မသဘောက အလွန်ရှင်းပါတယ်။

မျိုးဆက်လွှပြောင်းရာမှာ ဘာတွေ ကြိုမြင်ရမလဲ။

ဥပမာ—

အရင်ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်တည်း သိတဲ့ အရေးကြီးအချက်တွေ ရှိသလား။

အဓိကဖောက်သည်တွေနဲ့ ဆက်ဆံရေးကို တစ်ယောက်တည်းပဲ ကိုင်ထားသလား။

အရေးကြီးငွေစာရင်း၊ စာချုပ်၊ စနစ်၊ စကားဝှက်တွေကို သင့်တော်စွာ လွှဲထားပြီလား။

နောက်မျိုးဆက်မှာ တာဝန်ရှိပေမယ့် ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့်မရှိတာ ရှိသလား။

အရင်မျိုးဆက်မှာ ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့်ရှိနေသေးပြီး တာဝန်မယူတော့တဲ့နေရာ ရှိသလား။

ဝန်ထမ်းတွေက ဘယ်သူ့စကားနားထောင်ရမလဲ မသိတာ ရှိသလား။

ဒီလိုအရာတွေ အခုတလော ပြဿနာမဖြစ်သေးနိုင်ဘူး။

ဒါပေမယ့် အပြောင်းအလဲနေ့မှာ ချက်ချင်းပြဿနာဖြစ်နိုင်တယ်။

ဒါကြောင့် “အခုအဆင်ပြေတယ်” ဆိုတာ အာမခံမဟုတ်ဘူး။

ဒကာကြီးတို့...

အန္တရာယ်ကို မြင်ရုံနဲ့လည်း မပြီးဘူး။

မှတ်တမ်းတင်ရတယ်။

ဘာကြောင့်လဲ။

လူ့မှတ်ဉာဏ်ဟာ မတည်ဘူး။

တစ်ယောက်ပြောတယ်—

“ဒီဖောက်သည်နဲ့ အရင်က သဘောတူထားတယ်”

နောက်လူက—

“ဘာသဘောတူထားတာလဲ”

မသိဘူး။

“အဖေက သိတယ်”

ဆိုတယ်။

အဖေမရှိတော့ရင်?

အဲဒီမှာ ပြဿနာ။

ဒါကြောင့် အရေးကြီးဆုံးဖြတ်ချက်တွေမှာ သင့်တော်သလို—

ဘာဆုံးဖြတ်တယ်။

ဘာကြောင့်ဆုံးဖြတ်တယ်။

ဘယ်အချက်အလက်ပေါ်မှာ ဆုံးဖြတ်တယ်။

ဘယ်သူတာဝန်ရှိတယ်။

ဘာအန္တရာယ်ကို သိထားတယ်။

ဘယ်အချိန်ပြန်စစ်မယ်။

စသဖြင့် မှတ်ထားရမယ်။

ဒါက စာရွက်အလုပ် မဟုတ်ဘူး။

အဖွဲ့အစည်းရဲ့ မှတ်ဉာဏ်။

မျိုးဆက်လွှပြောင်းမှုမှာ အကြီးဆုံးအန္တရာယ်တစ်ခုက—

အရင်မျိုးဆက်ရဲ့ အမှားတွေကို နောက်မျိုးဆက်က အစကနေ ပြန်သင်ရခြင်း။

တစ်ခါဖြစ်ပြီးသား ပြဿနာကို မှတ်တမ်းမရှိလို့ ထပ်ဖြစ်တယ်။

အရင်လူက—

“ဒါမျိုး အရင်က ဖြစ်ဖူးတယ်”

လို့ သိတယ်။

နောက်လူ မသိဘူး။

ဒီလိုဆိုရင် သင်ခန်းစာဟာ လူတစ်ယောက်နဲ့အတူ ပျောက်သွားတယ်။

ကောင်းတဲ့လွှဲပြောင်းမှုက—

အောင်မြင်မှုသာ မလွှဲဘူး။ အမှားက ရတဲ့သင်ခန်းစာကိုပါ လွှဲတယ်။

ဒီမှာ အတ္တနဲ့ တိုက်ရတယ်။

ခေါင်းဆောင်တချို့ ကိုယ့်အမှားကို မှတ်တမ်းမထားချင်ဘူး။

“ငါ့နာမည်ပျက်မယ်”

ထင်တယ်။

ဒါပေမယ့် ဖုံးထားတဲ့အမှားဟာ နောက်မျိုးဆက်အတွက် အန္တရာယ် ဖြစ်သွားနိုင်တယ်။

“ဒီဆုံးဖြတ်ချက်က အဲဒီတုန်းက မှားခဲ့တယ်။ ဘာကြောင့်မှားလဲ။ နောက်တစ်ခါ ဘာသတိထားရမလဲ”

ဆိုတာ ရိုးသားစွာ လွှဲနိုင်ရင် အဲဒါက အလွန်တန်ဖိုးရှိတဲ့အမွေ။

ဒကာ ဒကာမတို့...

အန္တရာယ်မှတ်တမ်းဆိုတာ လူကို အပြစ်တင်စာရင်း မဟုတ်ဘူး။

ဒါကို သတိထားရမယ်။

“မောင်ဖြူမှားတယ်”

ရေးပြီးပြီးသွားရင် နောက်တစ်ခါပြန်ဖြစ်နိုင်တယ်။

မေးရမယ်—

ဘာကြောင့်မှားတာလဲ။

လေ့ကျင့်မှုမရှိလို့လား။

ညွှန်ကြားချက်မရှင်းလို့လား။

အလုပ်လွန်လို့လား။

စစ်ဆေးမှုမရှိလို့လား။

တမင်လုပ်တာလား။

မတော်တဆလား။

ဒီလို ခွဲရတယ်။

တစ်ဦးချင်းတာဝန်ရှိရင် တာဝန်ယူရမယ်။

ဒါပေမယ့် စနစ်အမှားကို လူတစ်ယောက်ပေါ်ပဲ ပုံမချရဘူး။

အဲဒီလိုမှ အဖွဲ့အစည်းသင်ယူတယ်။

စိတ်ကူးဖြစ်ရပ်တစ်ခု—

ဒါဟာ ဖြစ်ရပ်မှန်သမိုင်းမဟုတ်ပါဘူး။

လုပ်ငန်းတစ်ခုမှာ အရေးကြီးပေးသွင်းသူတစ်ဦးနဲ့ စာချုပ်ကို တည်ထောင်သူက နှစ်ပေါင်းများစွာ ကိုယ်တိုင်ပြောဆိုလာတယ်။

စာချုပ်တချို့ရှိတယ်။

ဒါပေမယ့် လက်တွေ့သဘောတူထားတဲ့အသေးစိတ် အများကြီးက သူ့ခေါင်းထဲပဲ ရှိတယ်။

နောက်မျိုးဆက်က တာဝန်ယူပြီးနောက်—

ပေးသွင်းသူက “အရင်က ဒီလိုလုပ်ပေးတယ်” လို့ပြောတယ်။

နောက်မျိုးဆက်က အထောက်အထားမရှိဘူး။

ပဋိပက္ခစတယ်။

ဒီအန္တရာယ်ဟာ ခေါင်းဆောင်ပြောင်းတဲ့နေ့မှာ စတာမဟုတ်ဘူး။

နှစ်ပေါင်းများစွာ မှတ်တမ်းမထားခဲ့တဲ့နေ့တိုင်းမှာ တည်ဆောက်လာတာ။

ဒါကြောင့် succession risk ကို ကြိုမြင်ရမယ်။

ဒီနေ့ကစပြီး—

“ငါမရှိရင် ဘယ်အရာ မရှင်းတော့ဘူး”

ရေး။

“ငါတစ်ယောက်တည်း သိတဲ့အရာ ဘာရှိလဲ”

ရေး။

“ဘယ်ဆုံးဖြတ်ချက်အကြောင်းရင်းကို နောက်လူ မသိနိုင်ဘူးလဲ”

ရေး။

“ဘယ်အမှားကနေ ရတဲ့သင်ခန်းစာ မမှတ်ထားသေးလဲ”

ရေး။

ပြီးရင် သင့်တော်သလို လွှဲ။

အရေးကြီးတာတစ်ခုရှိတယ်။

မှတ်တမ်းတင်ခြင်းမှာ ကိုယ်ရေးလုံခြုံမှု၊ ဥပဒေ၊ လျှို့ဝှက်ချက်၊ လုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းတွေကို လိုက်နာရမယ်။

“အကုန်ရေး၊ အကုန်လူတိုင်းကြည့်” ဆိုတာ မဟုတ်ဘူး။

လိုအပ်သူက လိုအပ်သလောက် သိနိုင်တဲ့စနစ် ဖြစ်ရမယ်။

ဒါက ပညာ။

ဒကာကြီးတို့...

အနာဂတ်အန္တရာယ်ကြိုမြင်ခြင်းကို ကြောက်စိတ်နဲ့ မရောရဘူး။

ကြောက်တဲ့သူက—

“ဘာမှမလုပ်တော့ဘူး”

ဆိုတယ်။

သတိရှိတဲ့သူက—

“အန္တရာယ်ဘာရှိလဲ သိပြီး သင့်တော်အောင် ပြင်မယ်”

ဆိုတယ်။

ကွာတယ်။

မျိုးဆက်လွှပြောင်းမှုကို ကြောက်လို့ မလွှဲဘဲနေတယ်ဆိုရင် အန္တရာယ် ပိုကြီးနိုင်တယ်။

သတိရှိစွာ လွှဲတယ်ဆိုရင်—

အဆင့်လိုက်လုပ်။

အရေးကြီးအချက်တွေ မှတ်တမ်းတင်။

တာဝန်ရှင်း။

လုပ်ပိုင်ခွင့်ရှင်း။

အစားထိုးနိုင်သူပြုစုပျိုးထောင်။

ပြန်သုံးသပ်။

ဒီလိုလုပ်။

သစ္စာလေးပါးနဲ့ ဒီနေ့တရားကို အဆုံးသတ်ကြရအောင်။

ဒုက္ခသစ္စာ

မပြင်ဆင်ထားတဲ့ မျိုးဆက်လွှပြောင်းမှုက မယုံကြည်မှု၊ ငွေကြေးဆုံးရှုံးမှု၊ အလုပ်ရပ်တန့်မှု၊ မိသားစုအငြင်းပွားမှု၊ ဝန်ထမ်းစိတ်ပျက်မှုတွေ ဖြစ်စေနိုင်တယ်။

သမုဒယသစ္စာ

“ငါမရှိရင် မဖြစ်ဘူး” ဆိုတဲ့ မာန။

အမှားကို ဖုံးချင်တဲ့စွဲမှု။

အနာဂတ်ကို မမြင်ချင်တဲ့ မောဟ။

အာဏာလွှတ်ရမှာ ကြောက်ခြင်း။

ဒါတွေက အန္တရာယ်ကို ပိုမိုဖုံးကွယ်စေနိုင်တယ်။

နိရောဓသစ္စာ

ကိုယ့်အရေးပါမှုကို အနည်းငယ်လွှတ်နိုင်ရင် ပညာကို လွှဲပေးနိုင်တယ်။

အမှားကို ဖုံးမထားဘဲ သင်ခန်းစာဖြစ်အောင် ပြောင်းနိုင်တယ်။

“ငါမရှိလည်း ကောင်းတာဆက်ဖြစ်ပါစေ” ဆိုတဲ့စိတ် ပေါ်လာနိုင်တယ်။

ဒါဟာ လောကီအေးချမ်းမှုဖြစ်ပြီး နိဗ္ဗာန်နဲ့ မတန်းတူပါဘူး။ နိရောဓသစ္စာရဲ့ အဆုံးစွန်က တဏှာချုပ်ငြိမ်းခြင်းဖြစ်ပါတယ်။

မဂ္ဂသစ္စာ

မှန်ကန်စွာမြင်။

အန္တရာယ်ကို ကြောက်ခြင်းနဲ့ ပညာနဲ့ကြိုမြင်ခြင်းကို ခွဲ။

အများအကျိုးရှိတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ထား။

အမှန်ကို ရိုးသားစွာ ပြော။

လိုအပ်တာကို မှတ်တမ်းတင်။

အသက်မွေးမှုမှာ တာဝန်မဲ့မဖြစ်။

မပေါ့ဆဖို့ နေ့စဉ်အားထုတ်။

အန္တရာယ်လက္ခဏာကို သတိနဲ့ ကြည့်။

စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဆုံးဖြတ်။

ဒကာကြီး ဒကာမကြီးတို့...

နောက်မျိုးဆက်ကို အောင်မြင်မှုဇာတ်လမ်းတွေပဲ မပေးကြပါစေနဲ့။

အမှားကရတဲ့ သင်ခန်းစာတွေပါ ပေးကြပါစေ။

အိမ်၊ မြေ၊ လုပ်ငန်းနဲ့ ငွေကြေးပဲ မလွှဲကြပါစေနဲ့။

အန္တရာယ်မြင်တတ်တဲ့ သတိကို လွှဲကြပါစေ။

မှတ်တမ်းထားတတ်တဲ့ ရိုးသားမှုကို လွှဲကြပါစေ။

အမှားသင်ခန်းစာကနေ ပိုကောင်းတဲ့စနစ်လုပ်တတ်တဲ့ ပညာကို လွှဲကြပါစေ။

“ငါမရှိရင် အကုန်ပျက်မယ်” ဆိုတဲ့ မာနမရှိဘဲ—

“ငါမရှိတဲ့အခါလည်း လူတွေ ငြိမ်းငြိမ်းချမ်းချမ်း ဆက်လုပ်နိုင်ပါစေ”

ဆိုတဲ့ မေတ္တာရှိကြပါစေ။

မပေါ့ဆမှုတိုးပါစေ။

သတိတိုးပါစေ။

ပညာတိုးပါစေ။

သစ္စာတိုးပါစေ။

ဒုက္ခကို သိနိုင်ကြပါစေ။

သမုဒယကို ပယ်နိုင်ကြပါစေ။

နိရောဓကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေ။

အရိယမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးကို ပွားများနိုင်ကြပါစေ။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

Sao Dhamamsami


အဓိကကျမ်းအထောက်အထား

၁။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၅.၇၇၊ ပထမအနာဂတဘယသုတ် — မဖြစ်သေးသော အနာဂတ်ဘေးကို ကြိုဆင်ခြင်၍ မမေ့မလျော့ အားထုတ်စေသည့် အဓိကကျမ်းအခြေခံ။

၂။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၁၇ — လိုချင်မှု၊ မုန်းတီးမှု၊ မသိမမြင်မှု၊ ကြောက်ရွံ့မှုတို့ကြောင့် လမ်းလွဲနိုင်ခြင်းဆိုင်ရာ အခြေခံ။

၃။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၈.၅၄ — ဝင်ငွေထွက်ငွေနှင့် အသုံးချမှုကို မျှတစွာ စီမံခြင်းဆိုင်ရာ household support။

၄။ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် ၄.၃၂ — ပေးကမ်းမှု၊ ချစ်ဖွယ်စကား၊ အကျိုးပြုဆောင်ရွက်မှုနှင့် မျှတမှုဖြင့် ဆက်ဆံရေးထိန်းသိမ်းခြင်း။

၅။ မဇ္ဈိမနိကာယ် ၆၁ — ပြုမီ ဆင်ခြင်ခြင်းနှင့် အကျိုးဆက်ကို ထပ်ခါပြန်လည်စစ်ဆေးခြင်းဆိုင်ရာ အခြေခံ။

၆။ သံယုတ္တနိကာယ် ၅၆.၁၁၊ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ် — ဒုက္ခ၊ တဏှာ၊ နိရောဓနှင့် အရိယမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးဆိုင်ရာ သစ္စာလေးပါးအဆုံးသတ်အခြေခံ။