Dhamma · Reflection · Statements · Peaceful Communication
Archive and publication page · Use Search, Topics, or the Month & Year archive to locate related materials.

Office Of Siridantamahapalaka: Market Need Assessment (စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို ပညာဖြင့် စစ်ဆေးခြင်း)

Chronological Archive

Market Need Assessment (စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို ပညာဖြင့် စစ်ဆေးခြင်း)

အင်္ဂလိပ်ရက်စွဲ (Gregorian Date): 24 September 2026 နေ့ရက် (Day): ကြာသပတေးနေ့ (Thursday) သာသနာသက္ကရာဇ် (Sāsana Year): ၂၅၇၀ ခုနှစ် ကောဇာသက္ကရာဇ် (Myanmar Era / Kawza Year): ၁၃၈၈ ခုနှစ် မြန်မာပြက္ခဒိန် ရက်စွဲ (Myanmar Calendar Date): တော်သလင်းလဆန်း ၁၃ ရက် တရားဒေသနာတော် ခေါင်းစဉ် (Sermon Title): Market Need Assessment (စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို ပညာဖြင့် စစ်ဆေးခြင်း)
[ပလ္လင်ဖွင့် ဂါထာတော်နှင့် နမက္ကာရ] ယံ မင်္ဂလံ ဒွါဒသဟိ၊ စိန္တယိံသု သဒေဝကာ။ သောတ္ထာနံ နာဓိဂစ္ဆန္တိ၊ အဋ္ဌတ္တိံသဉ္စ မင်္ဂလံ။ ဒေသိတံ ဒေဝဒေဝေန၊ သဗ္ဗပါပဝိနာသနံ။ သဗ္ဗလောကဟိတတ္ထာယ၊ မင်္ဂလံ တံ ဘဏာမ ဟေ။ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။ နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။ ၁။ တရားဒေသနာ နိဒါန်းအဖွင့်နှင့် လူမှုဘဝ စိန်ခေါ်မှု ဒကာ ဒကာမတို့၊ တရားချစ်ခင် သူတော်စင်အပေါင်းတို့ — ယနေ့ နေ့လယ်ခင်းအချိန်အခါသည် လူသားတို့၏ လောကီအသက်မွေးဝမ်းကျောင်းမှု လုပ်ငန်းဆောင်တာများ အရှိန်အဟုန်အပြည့်ဖြင့် လည်ပတ်လှုပ်ရှားနေသော အချိန်ဖြစ်သည်။ လုပ်ငန်းခွင်အသီးသီး၌ ကုန်စည်များ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ ဝန်ဆောင်မှုများ ပေးအပ်ခြင်း၊ စာချုပ်စာတမ်းများ လက်မှတ်ရေးထိုးခြင်းနှင့် စျေးကွက်အတွင်း အရောင်းအဝယ် ပြုလုပ်ခြင်းဟူသော လောကီစီးပွားရေး ကြိုးပမ်းမှုတို့သည် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိနေကြသည်။ ဤသို့သော လုပ်ငန်းခွင် အလယ်ဗဟို၌ ရပ်တည်နေကြရသော စွန့်ဦးတီထွင်သူ လုပ်ငန်းရှင်များ၊ စီမံခန့်ခွဲသူ မန်နေဂျာများနှင့် ကုန်သည်အပေါင်းတို့ ရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့နေရသည့် အကြီးမားဆုံးသော လက်တွေ့စိန်ခေါ်မှုတစ်ခုမှာ "Market Need Assessment" ဟု ခေါ်ဆိုအပ်သော စျေးကွက်၏ စစ်မှန်သည့် လိုအပ်ချက်ကို ပညာဖြင့် စိစစ်အကဲဖြတ်ခြင်းပင် ဖြစ်ပေသည်။ ခေတ်သစ် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေး စာရင်းဇယားများနှင့် မြေပြင်အချက်အလက်များကို လေ့လာစိစစ်ကြည့်မည်ဆိုပါက စွန့်ဦးတီထွင်လုပ်ငန်း အသစ်များစွာတို့သည် လုပ်ငန်းစတင်တည်ထောင်ပြီး ပထမသုံးနှစ်အတွင်း ကျရှုံးသွားကြသည်ကို တွေ့မြင်ကြရပေလိမ့်မည်။ အဘယ်ကြောင့် ဤမျှများပြားသော လုပ်ငန်းများ ပျက်စီးကျဆုံးကြရပါသနည်း။ ငွေကြေးအရင်းအနှီး မလုံလောက်၍လော၊ ဝန်ထမ်းအင်အား နည်းပါး၍လော၊ သို့မဟုတ် ခေတ်မီစက်ယန္တရားများ မရှိ၍လောဟု မေးဖွယ်ရှိသည်။ သုတေသနပြုချက်များအရ အဓိက ကျရှုံးရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းခံမှာ ငွေကြေးချို့တဲ့မှုကြောင့် မဟုတ်ဘဲ၊ မိမိတို့ ထုတ်လုပ်လိုက်သော ကုန်ပစ္စည်းနှင့် ဝန်ဆောင်မှုသည် ပြင်ပလောကရှိ ဖောက်သည်ပြည်သူများ၏ မည်သည့်ပြဿနာကိုမျှ အမှန်တကယ် မဖြေရှင်းပေးနိုင်ခြင်း၊ ဆိုလိုသည်မှာ "စျေးကွက်က အမှန်တကယ် လိုလားတောင့်တသော အရာမဟုတ်ခြင်း" (No Market Need) ကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် အများစုသည် မိမိတို့၏ စိတ်ကူးဉာဏ် (Idea) ကို စတင်ရရှိသည့်အခါ ထိုစိတ်ကူးကို အလွန်အမင်း ချစ်ခင်တွယ်တာသွားတတ်ကြသည်။ "ငါ့အကြံသည် အလွန်ဆန်းသစ်သည်၊ ဤပစ္စည်းကို ထုတ်လုပ်လိုက်ပါက လူတိုင်း သဘောကျဝယ်ယူကြလိမ့်မည်" ဟူသော ကိုယ်ပိုင်ထင်မြင်ချက် (Assumption) ဖြင့် အစပြုကြသည်။ မြေပြင်ရှိ လူသားတို့ အမှန်တကယ် မည်သည့်ဒုက္ခကို ရင်ဆိုင်နေရသည်၊ မည်သည့်အရာကို လိုအပ်နေသည်ဟူသော အချက်အလက်အမှန်ကို ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် စေ့စေ့စပ်စပ် မစစ်ဆေးဘဲ၊ အတ္တစိတ်၊ မာနစိတ်နှင့် လောဘဇောတို့ဖြင့် ငွေကြေးများစွာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံလိုက်ကြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် စျေးကွက်က လုံးဝလက်မခံသောအခါ ကုန်စည်များ ပျက်စီးဆုံးရှုံးရပြီး၊ အရင်းအနှီးများ ဆုံးရှုံးကာ၊ အကြွေးနွံနစ်ပြီး စိတ်ဆင်းရဲခြင်း ကြီးစွာကို ခံစားကြရပေသည်။ a ၂။ ဓမ္မမေးခွန်းထုတ်ခြင်း ဤနေရာတွင် ဦးဇင်းတို့ ဓမ္မအမြင်ဖြင့် သေချာစွာ စဉ်းစားဆင်ခြင် မေးခွန်းထုတ်ကြည့်ကြရအောင် — လောကီစီးပွားရေးလောကတွင် ကုန်စည်နှင့် ဝန်ဆောင်မှုများကို ထုတ်လုပ်ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားရာ၌ မိမိ၏ စိတ်ကူးယဉ်မှု (မောဟ)၊ အခြားသူများထက် သာလွန်လိုသော မာန (အတ္တ) နှင့် အလျင်စလို အမြတ်ရလိုသော လောဘတို့ဖြင့်သာ ရမ်းဆလုပ်ဆောင်သင့်ပါသလော။ သို့တည်းမဟုတ် အခြေအနေမှန်ကို ထိုးထွင်းသိမြင်သော "ပညာမျက်စိ"၊ အရာရာကို စေ့စေ့စပ်စပ် စိစစ်ဆင်ခြင်တတ်သော "သမ္ပဇဉ်တရား" နှင့် စနစ်တကျ ကြိုးပမ်းအားထုတ်သော "လုံ့လဝီရိယ" တို့ဖြင့် စစ်ဆေးအကဲဖြတ်ပြီးမှသာ စတင်ဆောင်ရွက်သင့်ပါသလော။ မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ သာသနာတော်၌ အိမ်ရှင်လူပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ မျက်မှောက်ဘဝ စီးပွားဥစ္စာ ကြီးပွားတိုးတက်ရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အဘယ်ကဲ့သို့သော ဓမ္မအဆုံးအမများကို ညွှန်ပြထားတော်မူခဲ့ပါသနည်း။ စျေးကွက်၏ လိုအပ်ချက်ကို ပညာဖြင့် စစ်ဆေးခြင်းဟူသော ခေတ်သစ်စီမံခန့်ခွဲမှု အလေ့အကျင့်သည် ထေရဝါဒ ပိဋကတ်တော်လာ မည်သည့် တရားဒေသနာတော်များနှင့် လျော်ညီနေပါသနည်း။ ၃။ ပိဋကတ်တော်လာ အထောက်အထားနှင့် ဓမ္မအနက်ဖွင့်ဆိုချက် ဒကာ ဒကာမတို့၊ ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာ သုတ္တပိဋကတ်၊ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် တိကနိပါတ် ပထမပဏ္ဏာသက ဗျသနဝဂ်၌ လာရှိသော ပါပဏိကသုတ်တော် (Pāpaṇika Sutta) ကို လေ့လာကြည့်ရှုကြပါ။ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် သာဝတ္ထိပြည် ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ် အရောင်းအဝယ် ကုန်သွယ်မှုပြုလုပ်ကြသော ကုန်သည်တို့၏ ကြီးပွားခြင်း၊ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ရဟန်းတော်များအား ဤသို့ ဟောကြားတော်မူခဲ့သည် — **"တီဟိ, ဘိက္ခဝေ, အင်္ဂေဟိ သမန္နာဂတော ပါပဏိကော နစိရဿေဝ မဟတ္တံ ဝေပုလ္လံ ပါပုဏာတိ ဘောဂေသု။ ကတမေဟိ တီဟိ? ဣဓ, ဘိက္ခဝေ, ပါပဏိကော စက္ခုမာ စ ဟောတိ, ဝိဓုရော စ, နိဿယသမ္ပန္နော စ။"**¹ ဤပါဠိတော်၏ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို ကြည်ညိုဖွယ် ရှင်းလင်းပြရသော် — "ချစ်သားရဟန်းတို့... အင်္ဂါ ၃ ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ကုန်သည် (စျေးသည်) သည် မကြာမီကာလအတွင်းမှာပင် စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့၌ ကြီးကျယ်ပြန့်ပြောခြင်းသို့ ရောက်ရှိနိုင်၏။ အဘယ် ၃ ပါးနည်းဟူမူ — ၁။ စက္ခုမာ စ ဟောတိ = စျေးကွက်နှင့် ကုန်စည်တို့၏ အခြေအနေမှန်ကို ထိုးထွင်းသိမြင်သော မျက်စိရှိသူ ဖြစ်ခြင်း၊ ၂။ ဝိဓုရော စ ဟောတိ = ကုန်သွယ်မှု စီမံခန့်ခွဲမှု လုပ်ငန်းစဉ်တို့၌ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာစွာ ဆောင်ရွက်နိုင်စွမ်း ရှိခြင်း၊ ၃။ နိဿယသမ္ပန္နော စ ဟောတိ = ဥစ္စာရှင်၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူနှင့် စားသုံးသူတို့၏ ယုံကြည်ကိုးစားမှုကို အခိုင်အမာ ရရှိထားသူ ဖြစ်ခြင်း" ဟု ဟောကြားတော်မူခဲ့ပေသည်။ မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ဤအင်္ဂါ ၃ ပါးတို့တွင် ပထမဆုံး အချက်ဖြစ်သော "စက္ခုမာ" (မျက်စိရှိသောသူ) ဆိုသည့် အချက်ကို ဒေသနာတော်၌ အလွန်ရှင်းလင်းစွာ အနက်ဖွင့်ပြတော်မူခဲ့သည်။ ပါဠိတော်၌ — "ဣဓ, ဘိက္ခဝေ, ပါပဏိကော ဣဒံ ပဏိယံ ဧဝံ ကီတံ, ဧဝံ ဝိက္ကီယိတဗ္ဗံ, ဧတ္တကံ မူလံ, ဧတ္တကော ဥဒယော ဘဝိဿတီတိ ဧဝံ ဇာနာတိ" ဟု မိန့်ဆိုထားသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ မျက်စိရှိသော ကုန်သည်ဆိုသည်မှာ "ဤကုန်စည်ကို ဤစျေးနှုန်းဖြင့် ဝယ်ယူရသည်၊ ဤကုန်စည်ကို ဤစျေးနှုန်းဖြင့် ရောင်းချရမည်၊ ဤမျှ အရင်းအနှီး စိုက်ထုတ်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ဤမျှ အကျိုးအမြတ် ထွက်ပေါ်လာလိမ့်မည်" ဟူ၍ ကုန်စည်၏ အရည်အသွေး၊ ကုန်ကျစရိတ်၊ စျေးကွက်၏ ဝယ်လိုအားနှင့် စစ်မှန်သော တန်ဖိုးတို့ကို ဉာဏ်ပညာမျက်စိဖြင့် ထိုးထွင်းသိမြင်သောသူကို ဆိုလိုပေသည်။ မျက်စိမရှိသော ကုန်သည် (အန္ဓ) ကား စျေးကွက်၏ လိုအပ်ချက်ကို မသိဘဲ ရမ်းသမ်း၍ ကုန်စည်များကို သိုလှောင်ရောင်းချသဖြင့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးရသကဲ့သို့၊ မျက်စိရှိသော ကုန်သည် (စက္ခုမာ) မူကား စျေးကွက်၏ အခြေအနေမှန်ကို သေချာစွာ စိစစ်ပြီးမှ ဆောင်ရွက်သဖြင့် အောင်မြင်ကြီးပွားရသည်။ ထို့အပြင် ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် အဋ္ဌကနိပါတ်၌ လာရှိသော ဒီဃဇာဏုသုတ် (Dīghajāṇusutta) တွင်လည်း မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ကောလိယမင်းသား ဒီဃဇာဏုအား မျက်မှောက်ဘဝ စီးပွားတိုးတက်ရေးအတွက် "ဥဋ္ဌာနသမ္ပဒါ" (လုံ့လဝီရိယနှင့် ပြည့်စုံခြင်း) ကို ဤသို့ ရှင်းလင်းဟောကြားတော်မူခဲ့သည် — **"ကတမာ စ, ဗျဂ္ဃပဇ္ဇ, ဥဋ္ဌာနသမ္ပဒါ? ဣဓ, ဗျဂ္ဃပဇ္ဇ, ကုလပုတ္တော ယေန ကမ္မဋ္ဌာနေန ဇီဝိကံ ကပ္ပေတိ … တတ္ထ ဒက္ခော ဟောတိ အနလသော, တတြုပါယာယ ဝီမံသာယ သမန္နာဂတော, အလံ ကာတုံ အလံ သံဝိဓာတုန္တိ။"**² ဤဒေသနာတော်၌ "တတြုပါယာယ ဝီမံသာယ သမန္နာဂတော" ဟူသော စကားရပ်သည် အလွန်ပင် မှတ်သားဖွယ် ကောင်းလှပေသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ မိမိပြုလုပ်ဆောင်ရွက်သော စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၌ "အကြောင်းဥပါယ် ဉာဏ်ပညာဖြင့် စိစစ်ဆင်ခြင် ဝေဖန်နိုင်စွမ်း ရှိခြင်း" ပင် ဖြစ်သည်။ ကုန်စည်တစ်ခုကို ထုတ်လုပ်တော့မည်ဆိုပါက ခေတ်ကာလ အခြေအနေ၊ စားသုံးသူတို့၏ အခက်အခဲ၊ ထုတ်လုပ်မှုစရိတ်နှင့် စျေးကွက်ဝယ်လိုအားတို့ကို အကြောင်းအကျိုး ဉာဏ်ပညာဖြင့် အဖန်ဖန် စိစစ်ဝေဖန်ခြင်း (ဝီမံသာ) ပြုလုပ်ပြီးမှသာ စီမံခန့်ခွဲဆောင်ရွက်ရမည်ဟု ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား လမ်းညွှန်တော်မူခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ၄။ လေးပါးသော သမ္ပဇဉ်တရားနှင့် လိုအပ်ချက်ကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း ဒကာ ဒကာမတို့၊ စျေးကွက်၏ လိုအပ်ချက်ကို ပညာဖြင့် စစ်ဆေးရာတွင် ထေရဝါဒ အဘိဓမ္မာနှင့် သတိပဋ္ဌာန် ဒေသနာတော်များ၌ လာရှိသော "သမ္ပဇဉ်တရား ၄ ပါး" (Catasso Sampajaññā) ဖြင့် ဆန်းစစ်ကြည့်ပါက ပိုမိုနက်နဲစွာ သဘောပေါက်နိုင်ပေသည်။ သမ္ပဇဉ်ဆိုသည်မှာ ပညာစေတသိက်၏ အခြေအနေမှန်ကို ထိုးထွင်းသိမြင်သော စွမ်းရည်ဖြစ်ပြီး အင်္ဂါ ၄ ပါး ရှိသည် — သာတ္ထက သမ္ပဇဉ် (Sātthaka Sampajañña): အကျိုးရှိသည်၊ မရှိသည်ကို ပညာဖြင့် ပိုင်းခြားသိခြင်း။ လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးသည် မိမိထုတ်လုပ်မည့် ပစ္စည်းသည် လူသားတို့အတွက် အမှန်တကယ် အကျိုးစီးပွား ဖြစ်ထွန်းစေသလော၊ သို့မဟုတ် အကျိုးမဲ့စေသော အရာလောဟု စိစစ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ သပ္ပါယ သမ္ပဇဉ် (Sappāya Sampajañña): လျောက်ပတ်သည်၊ မလျောက်ပတ်သည်ကို သိခြင်း။ ကုန်ပစ္စည်းသည် အကျိုးရှိစေကာမူ ဤအချိန်ကာလ၊ ဤနေရာဒေသ၊ ဤလူမှုအသိုက်အဝန်းနှင့် ကိုက်ညီလျောက်ပတ်မှု ရှိမရှိကို စစ်ဆေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဂေါစရ သမ္ပဇဉ် (Gocara Sampajañña): မိမိ၏ ကျက်စားရာ နယ်ပယ်နှင့် စွမ်းဆောင်ရည်ကို မမေ့မလျော့ တိကျစွာ သိရှိခြင်း။ မိမိ၏ အဖွဲ့အစည်း၊ အရင်းအနှီးနှင့် နည်းပညာသည် ဤစျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို အရည်အသွေး ပြည့်မီစွာ ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်စွမ်း ရှိမရှိကို စိစစ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အသမ္မောဟ သမ္ပဇဉ် (Asammoha Sampajañña): အတ္တစွဲ၊ မာနစွဲ၊ မောဟစွဲ ကင်းစင်စွာဖြင့် အခြေအနေမှန် အကြောင်းတရားတို့ကို ထိုးထွင်းသိမြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ စျေးကွက်အချက်အလက်များကို လေ့လာရာ၌ မိမိ လိုလားသလို ဘက်လိုက်တွေးခေါ်ခြင်း မပြုဘဲ မြေပြင်အခြေအနေ အမှန်တရားကို ဉာဏ်ဖြင့် ရှင်းလင်းစွာ မြင်နိုင်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦး၏ စိတ်နှလုံး၌ ဤသမ္ပဇဉ် ၄ ပါး ကိန်းအောင်းနေမည်ဆိုပါက ထိုသူသည် စျေးကွက်ထဲရှိ လူသားတို့ ကြုံတွေ့နေရသော ဆင်းရဲဒုက္ခနှင့် အခက်အခဲများကို သာတ္ထကနှင့် သပ္ပါယ ဉာဏ်တို့ဖြင့် တိကျစွာ မြင်နိုင်ပြီး၊ အမှားအယွင်းနည်းပါးသော စီးပွားရေးလုပ်ငန်းကို အောင်မြင်စွာ တည်ဆောက်နိုင်မည် ဖြစ်ပေသည်။ ၅။ ခေတ်သစ်စီးပွားရေး အယူအဆများနှင့် ပေါင်းကူးဆင်ခြင်ခြင်း (Mapping) ဤနေရာတွင် ခေတ်သစ်စီးပွားရေး စီမံခန့်ခွဲမှုပညာရပ်များနှင့် ဗုဒ္ဓဓမ္မကို ပေါင်းကူးရာ၌ အလွန်အရေးကြီးသော သတိပြုဖွယ်ရာ ကျင့်ဝတ်တစ်ခု ရှိပေသည်။ ၎င်းမှာ ဗုဒ္ဓဟောကြားတော်မူသော ဓမ္မသဘောတရားများနှင့် ခေတ်သစ်စီမံခန့်ခွဲမှု ကိရိယာတို့ကို တထပ်တည်း အဓိပ္ပာယ်တူညီသည်ဟု မှားယွင်းစွာ ကပ်ညှိခြင်း (False Equivalence) ကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်ဟူသော အချက်ဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ် စီမံခန့်ခွဲမှုလောကတွင် Eric Ries ၏ "The Lean Startup"၊ Steve Blank ၏ "Customer Development" နှင့် Design Thinking သဘောတရားများ၌ စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို စစ်ဆေးခြင်း (Market Need Assessment)၊ ပြဿနာနှင့် ဖြေရှင်းချက် ကိုက်ညီမှု (Problem-Solution Fit)၊ ဖောက်သည်တို့၏ နာကျင်စရာ အခက်အခဲ (Customer Pain Points) ကို ရှာဖွေခြင်း စသည့် နည်းစနစ်များကို အလေးပေး သင်ကြားကြသည်။ ဤခေတ်သစ် စနစ်များသည် ကုန်စည်များ မထုတ်လုပ်မီ စျေးကွက်စစ်တမ်းများ ကောက်ယူခြင်း၊ စမ်းသပ်မေးမြန်းခြင်းများ ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားသော ပြင်ပ လုပ်ငန်းစဉ်ကိရိယာများ (External Management Tools) သာ ဖြစ်ကြသည်။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူသော "စက္ခုမာ" ဂုဏ်အင်္ဂါနှင့် "တတြုပါယာယ ဝီမံသာ" တရားတို့သည် ပြင်ပကိရိယာ သက်သက်မဟုတ်ဘဲ၊ လူသား၏ အတွင်းစိတ်၌ ကိန်းအောင်းရမည့် "ပညာသမ္ပဒါ" (ဉာဏ်ပညာပြည့်စုံမှု) နှင့် "အပ္ပမာဒ" (မမေ့မလျော့သော သတိတရား) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် "Market Need Assessment သည် ဗုဒ္ဓဟောကြားခဲ့သော စက္ခုမာတရား အတိအကျ ဖြစ်သည်" ဟု တထပ်တည်း မဆိုအပ်ပေ။ သို့သော် လက်တွေ့လုပ်ငန်းစဉ်ဆိုင်ရာ နှိုင်းယှဉ်ချက် (MAP-C / MAP-D) အနေဖြင့် ဤသို့ နက်ရှိုင်းစွာ ပေါင်းကူးဆင်ခြင်နိုင်သည် — ခေတ်သစ် လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးသည် စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို စစ်တမ်းကောက်ယူသည့်အခါ ဖောက်သည်များ အမှန်တကယ် မည်သည့်ဒုက္ခကို ခံစားနေရသနည်း၊ သူတို့၏ နေ့စဉ်ဘဝ၌ မည်သည့်ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးများ ရှိနေသနည်းဟု ပညာမျက်စိဖြင့် စိစစ်ခြင်းသည် "စက္ခုမာ" ခေါ် အခြေအနေမှန်ကို သိမြင်သော ဉာဏ်မျက်စိကို လက်တွေ့အသုံးချခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ စစ်ဆေးရာတွင် မိမိ၏ အမြတ်ရလိုဇောသက်သက် မဟုတ်ဘဲ၊ လူသားတို့၏ ဒုက္ခကို စာနာနားလည်သော ကရုဏာနှင့် အကျိုးစီးပွားကို လိုလားသော မေတ္တာတရားတို့က အရင်းခံနေပါက ထို Market Need Assessment သည် ပိုမိုတိကျ မှန်ကန်ပြီး ရေရှည်တည်တံ့သော သမ္မာအာဇီဝ လုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိစေနိုင်ပေသည်။ ၆။ လူသားစိတ်သဘာဝ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာမှုနှင့် အမှုတွဲ သရုပ်ပြချက် ဒကာ ဒကာမတို့၊ စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို မစစ်ဆေးဘဲ ဇွတ်တရွတ် လုပ်ဆောင်မိကြသော စီးပွားရေးသမားတို့၏ အတွင်းစိတ်၌ မည်သည့် စေတသိက်များ ဖြစ်ပေါ်နေတတ်ပါသနည်း။ အဘိဓမ္မာ ဓမ္မသဘောအရ ဆန်းစစ်ကြည့်ပါက ထိုသို့ ပြုမူခြင်း၏ အဓိက အကြောင်းရင်းမှာ မောဟ (အမှန်မသိ မိုက်မဲမှု)၊ ဒိဋ္ဌိ (အမြင်မှားမှု) နှင့် မာန (ထောင်လွှားစွဲလမ်းမှု) တို့ ဖြစ်သည်။ စီးပွားရေးသမားသည် မိမိ၏ အကြံဉာဏ်အပေါ်၌ "ငါ့အကြံသည်သာ အကောင်းဆုံး၊ ငါတွေးသမျှ လူတိုင်း ကြိုက်ရမည်" ဟူသော အတ္တမာနဖြင့် မျက်စိကွယ်နေတတ်သည်။ မြေပြင်ရှိ လူသားတို့ မည်သို့ပြောဆိုသည်ကို နားမထောင်လိုတော့ပေ။ အချက်အလက်အမှန် (Data & Reality) ကို မျက်ကွယ်ပြုပြီး၊ မိမိစိတ်ကူးယဉ်မှု (Delusion) နောက်သို့သာ မျက်စိမှိတ် လိုက်ပါသွားကြသည်။ ဤအချက်ကို ထင်ရှားစေရန်အတွက် ခေတ်သစ် စီးပွားရေး လောကီအမှုတွဲ သာဓကတစ်ခုကို ဦးဇင်းတို့ သရုပ်ဖော် စဉ်းစားကြည့်ကြပါစို့ — [လောကီသင်ခန်းစာ အမှုတွဲ သရုပ်ပြချက် - Illustrative Case] လူငယ် လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးသည် နည်းပညာအသစ်တစ်ခုကို တီထွင်လိုက်နိုင်သည်။ ၎င်းမှာ မိုဘိုင်းဖုန်းဖြင့် အိမ်သုံးပစ္စည်းများကို အဆင့်မြင့်စွာ အဝေးမှ ထိန်းချုပ်နိုင်သော စနစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ သူသည် ဤစိတ်ကူးအပေါ် အလွန်အမင်း သဘောကျကာ "ဒါဟာ အနာဂတ်ကမ္ဘာပဲ၊ လူတိုင်း မဖြစ်မနေ သုံးကြလိမ့်မယ်" ဟု အထင်ရောက်သွားသည်။ သူသည် မြေပြင်ရှိ သာမန်ပြည်သူများ၊ အိမ်ရှင်မများနှင့် သက်ကြီးရွယ်အိုများထံသို့ သွားရောက်၍ စျေးကွက်စစ်တမ်း (Market Need Assessment) မကောက်ယူခဲ့ပေ။ သူတို့သည် ဤမျှ ရှုပ်ထွေးသော စနစ်ကို အမှန်တကယ် လိုအပ်နေပါသလား၊ အသုံးပြုနိုင်စွမ်း ရှိပါသလားဟု စက္ခုမာ ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် မစစ်ဆေးခဲ့ပေ။ သူသည် မိဘဘိုးဘွားပိုင် ငွေကြေးများနှင့် ချေးငွေများစွာကို ရင်းနှီးမြှုပ်နှံ၍ ထိုပစ္စည်းများကို အလုံးအရင်း ထုတ်လုပ်လိုက်သည်။ သို့သော် စျေးကွက်ထဲသို့ တင်ပို့ရောင်းချသည့်အခါ ပြည်သူလူထုက ဝယ်ယူခြင်း မပြုကြပေ။ အကြောင်းမူကား သာမန်လူထုအတွက် ထိုစနစ်သည် အလွန်အသုံးရခက်ခဲပြီး၊ သာမန်ခလုတ်နှိပ်သည့် စနစ်ထက် ပိုမိုအကုန်အကျများကာ လက်တွေ့ဘဝတွင် အမှန်တကယ် မလိုအပ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ရလဒ်အနေဖြင့် ကုန်ပစ္စည်းများ ဂိုဒေါင်ထဲ၌ သောင်တင်ပျက်စီးကာ၊ ကုမ္ပဏီ ဒေဝါလီခံရပြီး၊ အကြွေးရှင်များ၏ တောင်းရမ်းမှုကြောင့် ညစဉ် အိပ်မပျော်နိုင်သော သောကမီး လောင်မြိုက်ရတော့သည်။ ဤသည်မှာ "စက္ခုမာ" ဂုဏ် ချို့တဲ့ခြင်း၊ စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို မောဟဖြင့် မျက်ကွယ်ပြုမိခြင်းကြောင့် ခံစားရသော လောကီဆင်းရဲဒုက္ခပင် ဖြစ်ပေသည်။ အကယ်၍ ထိုလုပ်ငန်းရှင်သည် မြတ်စွာဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်အတိုင်း "တတြုပါယာယ ဝီမံသာ" (အကြောင်းဥပါယ် ပညာဖြင့် စိစစ်ခြင်း) ကို ဦးစွာပြုလုပ်ခဲ့ပါမူ၊ ငွေမစိုက်မီ ပြည်သူလူထုထံမှ တကယ့်လိုအပ်ချက်ကို မေးမြန်းစစ်ဆေးခဲ့ပါမူ ဤကဲ့သို့သော ကြီးမားသည့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုမှ သေချာပေါက် ကင်းလွတ်နိုင်ပေလိမ့်မည်။ ၇။ လုပ်ငန်းခွင်နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက်တွေ့ကျင့်စဉ် (Practice) ထို့ကြောင့် ဒကာ ဒကာမတို့သည် ဤတရားဒေသနာတော်ကို နာယူပြီးနောက် မိမိတို့၏ နေ့စဉ်လုပ်ငန်းခွင်အတွင်း၌ အောက်ပါ လက်တွေ့ကျင့်စဉ်များကို စနစ်တကျ လေ့ကျင့်ဆောင်ရွက်ကြရမည် ဖြစ်သည် — (က) လုပ်ငန်းခွင် လက်တွေ့ကျင့်စဉ်များ (Workplace Practices) စျေးကွက်လိုအပ်ချက် စစ်ဆေးခြင်း မူဘောင် (Market Need Validation Matrix) ကို တည်ဆောက်ပါ: ကုန်ပစ္စည်းအသစ် သို့မဟုတ် ဝန်ဆောင်မှုအသစ်တစ်ခုကို ငွေကြေးအမြောက်အမြား စိုက်ထုတ်၍ မထုတ်လုပ်မီ "စက္ခုမာ စစ်ဆေးချက်" အဖြစ် အဆင့် ၃ ဆင့်ဖြင့် ဆောင်ရွက်ပါ — ပစ်မှတ်ဖောက်သည် အနည်းဆုံး လူ ၂၀ မှ ၅၀ ထံသို့ လူကိုယ်တိုင် သွားရောက်တွေ့ဆုံကာ သူတို့၏ လက်ရှိ ကြုံတွေ့နေရသော အခက်အခဲကို မေးမြန်းသည့် Problem Interview ပြုလုပ်ပါ။ မိမိစိတ်ကူးကို မရောင်းမီ သူတို့ လက်ရှိ မည်သို့ ဖြေရှင်းနေရသည်ကို လေ့လာပါ။ အကယ်၍ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းသော ဖောက်သည်တို့က ဤပြဿနာသည် အမှန်တကယ် ကြီးမားပါသည်ဟု ဝန်ခံမှသာ ထုတ်လုပ်မှု အဆင့်သို့ ကူးပြောင်းပါ။ အသေးစား စမ်းသပ်ထုတ်လုပ်မှု (Pilot / Prototype Testing) ပြုလုပ်ပါ: အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်လာ "ဝိဓုရ" (ကျွမ်းကျင်လိမ္မာစွာ ဆောင်ရွက်ခြင်း) ဂုဏ်အင်္ဂါနှင့်အညီ အရင်းအနှီးအားလုံးကို တစ်ပြိုင်နက် မလောင်းထည့်ဘဲ၊ အသေးစား စမ်းသပ်မှုအဖြစ် စျေးကွက်သို့ အနည်းငယ် စတင်တင်ပို့၍ ဖောက်သည်တို့၏ တုံ့ပြန်ချက်ကို စိစစ်ပါ။ ဖောက်သည်၏ အသံကို စာရင်းသွင်းသည့် စနစ် (Customer Voice Log) ထားရှိပါ: ဖောက်သည်တို့ထံမှ လာရှိသော အကြံပြုချက်၊ ချို့ယွင်းချက်နှင့် မကျေနပ်ချက်များကို ဖုံးကွယ်မထားဘဲ၊ အဖွဲ့အစည်းအတွင်း နေ့စဉ် နေ့လယ်ပိုင်း အစည်းအဝေးများ၌ ပွင့်လင်းစွာ မှတ်တမ်းတင် သုံးသပ်သည့် စနစ်ကို ကျင့်သုံးပါ။ (ခ) စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လေ့ကျင့်ခန်း (Mind Practice) ယောနိသော မနသိကာရ (သင့်တင့်လျောက်ပတ်စွာ နှလုံးသွင်းခြင်း): စျေးကွက်အချက်အလက်များကို ကြည့်ရှုသည့်အခါ "ငါဖြစ်စေချင်သော ဆန္ဒ" (Wishful Thinking) ကို ဖယ်ရှားပြီး၊ "အမှန်တကယ် ဖြစ်ပျက်နေသော အရှိတရား" ကို မျက်မှောက်ပြု၍ နှလုံးသွင်းပါ။ အတ္တမာနကို လျှော့ချ၍ နားထောင်သော သတိပညာ (Mindful Listening): ဖောက်သည် သို့မဟုတ် ပြည်သူများက မိမိ၏ ကုန်ပစ္စည်းကို "မကြိုက်ပါ၊ မလိုအပ်ပါ" ဟု ဝေဖန်ပြောဆိုလာသည့်အခါ ဒေါသမဖြစ်ဘဲ၊ မိမိ၏ အတ္တမာနကို ဘေးဖယ်ကာ၊ "ဤသူသည် ငါ့အား စီးပွားမပျက်စေရန် အမှန်တရားကို လမ်းပြပေးနေသော ကျေးဇူးရှင် ဆရာတစ်ဆူ ဖြစ်ပေသည်" ဟု သဘောထားကာ သတိဖြင့် စိတ်အေးချမ်းစွာ နားထောင်ပါ။ ၈။ သစ္စာလေးပါးသို့ သဘာဝကျကျ ဆင်းသက်ခြင်း (Sacca Landing) ဒကာ ဒကာမတို့၊ ဤစျေးကွက်လိုအပ်ချက် စစ်ဆေးခြင်း သဘောတရားကို အပေါ်ယံ လောကီစီးပွားရေး အောင်မြင်မှု သက်သက်အဖြစ် မရပ်တန့်ဘဲ၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ အဆုံးစွန်သော တရားဒေသနာတော်ဖြစ်သည့် သစ္စာလေးပါး (Cattāri Ariyasaccāni) သို့ အဆင့်ဆင့် ဆင်းသက်၍ ဆင်ခြင်ကြည့်ကြပါစို့ — ဒုက္ခသစ္စာ (ဆင်းရဲခြင်း အမှန်တရား): စျေးကွက်ထဲရှိ လူသားတို့ နေ့စဉ် ကြုံတွေ့နေရသော အဆင်မပြေမှု၊ ရုပ်ပိုင်းနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှု၊ ကုန်စည်နှင့် ဝန်ဆောင်မှု မပြည့်စုံ၍ ဒုက္ခရောက်နေရမှုတို့သည် လောကီဘဝ၏ မမြဲသော၊ ဖောက်ပြန်တတ်သော ဒုက္ခသစ္စာ အစိတ်အပိုင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့အတူ လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးသည် စျေးကွက်အခြေအနေကို မသိဘဲ မောဟဖြင့် ဇွတ်လုပ်မိ၍ ကုန်စည်များ ဆုံးရှုံးပျက်စီးရခြင်း၊ စိတ်၏ ပင်ပန်းဆင်းရဲခြင်း၊ အကြွေးနွံနစ်၍ သောကမီးလောင်ရခြင်းတို့သည်လည်း လုပ်ငန်းခွင်၌ မျက်ဝါးထင်ထင် ကြုံတွေ့ရသော ဒုက္ခသစ္စာ အစစ် ဖြစ်ပေသည်။ သမုဒယသစ္စာ (ဆင်းရဲဖြစ်ကြောင်း အမှန်တရား): ဤသို့သော စီးပွားပျက်စီး ဆင်းရဲဒုက္ခတို့သည် အကြောင်းမဲ့ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း မဟုတ်ပေ။ မြေပြင်ရှိ လူသားတို့၏ လိုအပ်ချက်ကို ဥပေက္ခာပြုကာ၊ မိမိ၏ စိတ်ကူးယဉ်မှုကို အတင်းအဓမ္မ ရောင်းချလိုသော မာန၊ အလျင်စလို ချမ်းသာလိုသော လောဘနှင့် အခြေအနေမှန်ကို မျက်ကွယ်ပြုသော မောဟဟူသည့် သမုဒယသစ္စာ (တဏှာလောဘ) ကြောင့်သာ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း ဖြစ်သည်။ နိရောဓသစ္စာ (ဆင်းရဲချုပ်ငြိမ်းရာ အမှန်တရား): ဖောက်သည်တို့၏ စစ်မှန်သော လိုအပ်ချက်ကို ပညာဖြင့် ထိုးထွင်းသိမြင်၍ အတ္တမာနနှင့် မောဟတရားတို့ကို လျှော့ချစွန့်လွှတ်နိုင်ပါက လုပ်ငန်းခွင်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်လာမည့် အမှားအယွင်းများ၊ ဆုံးရှုံးမှုများနှင့် စိတ်သောက ပူလောင်မှုများ ချုပ်ငြိမ်းအေးချမ်းသွားနိုင်ပေသည်။ ဤသည်မှာ လောကီအဆင့် အခက်အခဲများ ငြိမ်းအေးခြင်းမှသည်၊ အဆုံးစွန်၌ အစွဲဥပါဒါန် အားလုံး ချုပ်ငြိမ်းရာ မြတ်နိဗ္ဗာန်ဟူသော နိရောဓသစ္စာ ၏ အရိပ်အယောင်ကို ပြသနေခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ မဂ္ဂသစ္စာ (ဆင်းရဲချုပ်ရာရောက်ကြောင်း လမ်းစဉ် အမှန်တရား): စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို စက္ခုမာ ပညာမျက်စိဖြင့် ထိုးထွင်းသိမြင်ခြင်း (သမ္မာဒိဋ္ဌိ)၊ လူသားတို့၏ ပြဿနာကို ကရုဏာဖြင့် ကူညီဖြေရှင်းပေးလိုသော စေတနာ (သမ္မာသင်္ကပ္ပ)၊ လှည့်ဖြားမှုကင်းစွာ ဖြောင့်မတ်စွာ ရောင်းဝယ်ခြင်း (သမ္မာကမ္မန္တနှင့် သမ္မာအာဇီဝ)၊ ဥဋ္ဌာနသမ္ပဒါနှင့်အညီ မဆုတ်မနစ် ကြိုးပမ်းခြင်း (သမ္မာဝါယာမ)၊ နှင့် သမ္ပဇဉ်တရားဖြင့် အမြဲစောင့်ကြည့်ဆင်ခြင်ခြင်း (သမ္မာသတိ) တို့ဖြင့် လုပ်ငန်းကို လည်ပတ်စေခြင်းသည် လောကီလုပ်ငန်းခွင်အတွင်း မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးတရားကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးနေသော မဂ္ဂသစ္စာ အစစ် ဖြစ်ပေသည်။ ၉။ တရားဒေသနာ နိဂုံးချုပ်နှင့် ဩဝါဒ ဒကာ ဒကာမတို့၊ တရားချစ်ခင် သူတော်စင်အပေါင်းတို့ — စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတစ်ခု အောင်မြင်ရှင်သန်ခြင်းဟူသည် ကံတရားတစ်ခုတည်းအပေါ်၌ မတည်ပေ။ မိမိကိုယ်တိုင် ပညာမျက်စိဖြင့် စျေးကွက်၏ အခြေအနေမှန်ကို စေ့စေ့စပ်စပ် စိစစ်ဆင်ခြင်နိုင်မှုအပေါ်၌ များစွာ တည်ရှိနေပေသည်။ မျက်စိမရှိသော ကုန်သည်သည် မှောင်မိုက်သော လမ်း၌ ခလုတ်တိုက် လဲကျရသကဲ့သို့၊ စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို မစစ်ဆေးသော လုပ်ငန်းရှင်သည်လည်း စီးပွားပျက်စီးခြင်းသို့ မလွဲမသွေ ဆိုက်ရောက်ရပေလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် သူတော်ကောင်းတို့သည် ယနေ့မှစ၍ မိမိတို့၏ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းမှု လုပ်ငန်းခွင်အတွင်း၌ — ၁။ မြတ်စွာဘုရားရှင် ညွှန်ပြတော်မူသော "စက္ခုမာ" ဂုဏ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံအောင် ကြိုးစားကြပါ။ ကုန်စည်နှင့် စျေးကွက်၏ သဘောသဘာဝကို ပညာဖြင့် ထိုးထွင်းသိမြင်အောင် အမြဲလေ့လာကြပါ။ ၂။ "တတြုပါယာယ ဝီမံသာ" တရားနှင့်အညီ အကြောင်းဥပါယ် ဉာဏ်ပညာဖြင့် စေ့စေ့စပ်စပ် စိစစ်ပြီးမှသာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတို့ကို ဆောင်ရွက်ကြပါ။ ၃။ အတ္တမာနနှင့် လောဘဇောတို့ကို သတိဖြင့် ထိန်းချုပ်ကာ၊ မြေပြင်ရှိ လူသားတို့၏ ဒုက္ခနှင့် လိုအပ်ချက်ကို ရိုးသားစွာ နားထောင်ပြီး၊ လူအများအား အမှန်တကယ် အကျိုးပြုနိုင်သော သမ္မာအာဇီဝ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို တည်ဆောက်ကြပါ။ ဤသို့ ကျင့်ကြံကြိုးကုတ် အားထုတ်နိုင်ကြသဖြင့် သူတော်ကောင်း ဒကာ ဒကာမ အပေါင်းတို့သည် မျက်မှောက်ဘဝ၌လည်း စည်းစိမ်ဥစ္စာ အခြွေအရံတို့ဖြင့် တရားနှင့်အညီ ကြီးပွားချမ်းသာခြင်းသို့ ရောက်ရှိနိုင်ကြပါစေ၊ သမ္မာအာဇီဝ စင်ကြယ်သော စီးပွားဥစ္စာတို့ကို ဓမ္မနှင့်အညီ သုံးစွဲလှူဒါန်းနိုင်ကြပြီး၊ အဆုံးစွန်သော ဘဝ၌ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းရာ မြတ်နိဗ္ဗာန်သို့ မလွဲမသွေ မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ [မေတ္တာပို့၊ အမျှဝေနှင့် အနုမောဒနာ ဆုတောင်း] ကုသိုလ်ကောင်းမှု အစုစုတို့ကြောင့် — သဗ္ဗီတိယော ဝိဝဇ္ဇန္တု၊ သောကော ရောဂေါ ဝိနဿတု။ မာ တေ ဘဝန္တွန္တရာယာ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘဝ။ အဘိဝါဒနသီလိဿ၊ နိစ္စံ ဝုဍ္ဎာပစာယိနော။ စတ္တာရော ဓမ္မာ ဝဍ္ဎန္တိ၊ အာယု ဝဏ္ဏော သုခံ ဗလံ။ ယနေ့ တရားဒေသနာတော်ကို ရိုသေလေးမြတ်စွာ နာယူကြည်ညိုကြသော တရားနာပရိသတ် ဒကာ ဒကာမ အပေါင်းတို့သည် ဘေးဥပဒ်အန္တရာယ် အပေါင်းတို့မှ ကင်းဝေးကြပြီးလျှင်၊ အသက်ရှည်ခြင်း၊ အဆင်းလှခြင်း၊ ချမ်းသာကြီးခြင်း၊ ခွန်အားကြီးခြင်းဟူသော ကျက်သရေမင်္ဂလာ တရားလေးပါးတို့နှင့် အစဉ်ထာဝရ ပြည့်စုံကြပါစေကုန်သတည်း။ ဤကောင်းမှုကုသိုလ် အဖို့ဘာဂကို သတ္တဝါအနန္တတို့အား အမျှပေးဝေပါ၏။ အမျှရ၍ ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ချမ်းသာကြပါစေကုန်သတည်း။ သာဓု သာဓု သာဓု။ Sao Dhammasami စာကိုးမှတ်စုများနှင့် ကျမ်းကိုးစာရင်း (Footnotes & Bibliography) စာကိုးမှတ်စုများ (Footnotes): ¹ အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၊ တိကနိပါတ်၊ ပထမပဏ္ဏာသက၊ ၂-ဗျသနဝဂ်၊ ၉-ပါပဏိကသုတ် (AN 3.19) နှင့် ၁၀-ဒုတိယ ပါပဏိကသုတ် (AN 3.20)၊ ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာ မူရင်းပါဠိတော်၊ ပိဋကတ်တော်စာအုပ်အမှတ် (AN-01)၊ နှာ-၁၁၆–၁၁၇။ ² အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၊ အဋ္ဌကနိပါတ်၊ ဒုတိယပဏ္ဏာသက၊ ၁-ဂေါတမီဝဂ်၊ ၄-ဒီဃဇာဏုသုတ် (AN 8.54 / Vyagghapajjasutta)၊ ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာ မူရင်းပါဠိတော်၊ ပိဋကတ်တော်စာအုပ်အမှတ် (AN-03)၊ နှာ-၉၈–၁၀၁။ ကျမ်းကိုးစာရင်း (Bibliography): Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka, Suttantapiṭaka, Aṅguttaranikāya, Tikanipātapāḷi (AN-01), Yangon: Ministry of Religious Affairs (မြန်မာပြည် သာသနာရေးဦးစီးဌာန ပုံနှိပ်မူ)။ Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka, Suttantapiṭaka, Aṅguttaranikāya, Aṭṭhakanipātapāḷi (AN-03), Yangon: Ministry of Religious Affairs (မြန်မာပြည် သာသနာရေးဦးစီးဌာန ပုံနှိပ်မူ)။ Bodhi, Bhikkhu. The Numerical Discourses of the Buddha: A Translation of the Aṅguttara Nikāya, Boston: Wisdom Publications, 2012. Ries, Eric. The Lean Startup: How Today's Entrepreneurs Use Continuous Innovation to Create Radically Successful Businesses, New York: Crown Business, 2011. Blank, Steve. The Four Steps to the Epiphany: Successful Strategies for Products that Win, K&S Ranch Publishing, 2013.